Την τελευταία εβδομάδα πληθαίνουν οι απειλές της ΕΕ η οποία λέει οτι θα μας πετάξει έξω από τη συνθήκη του Σένγκεν…

…γιατί η Ελλάδα αργεί να επκπληρώσει τις ευρωπαϊκές απαιτήσεις για το προσφυγικό.

Η Συνθήκη του Σένγκεν υπογράφηκε το 1985 και ουσιαστικά προβλέπει την ελεύθερη μετακίνηση των πολιτών μεταξύ των χωρών που βρίσκονται εντός Σένγκεν. Η Ελλάδα υπέγραψε τη συμμετοχή της το 1992 και η συνθήκη εφαρμόστηκε για την Ελλάδα το 2000.Πρακτικά η Συνθήκη του Σένγκεν είναι ο λόγος για τον οποίο μπορείς να πας ταξίδι στην Γαλλία, στη Γερμανία και σε αυτές τις χώρες χωρίς να χρειαστείς να δείξεις διαβατήριο ή ταυτότητα.Γιατί μου ζητάνε ταυτότητα όταν ταξιδεύω για το Βέλγιο και τη Γερμανία και άλλες Ευρωπαϊκές χώρες;Γιατί προφανώς πετάς με αεροπλάνο και πρέπει να εξακριβώσουν τα στοιχεία σου. Οι χώρες εντός συνθήκης Σένγκεν οι οποίες συνορεύουν μεταξύ τους, έχουν ονομαστικά σύνορα τα οποία μοιάζουν κάπως έτσι:Ακόμα κι έτσι:Η Ισλανδία, Η Νορβηγία και η Ελβετία δεν είναι στην ΕΕ, αλλά είναι στη συνθήκη του Σένγκεν. Επίσης η Ιρλανδία και το Ηνωμένο Βασίλειο είναι στην ΕΕ αλλά δεν είναι στη συνθήκη Σένγκεν.Οκ, και τι είναι Σένγκεν;Ένα χωριό στο Λουξεμβούργο. Εκεί υπέγραψαν τη συνθήκη το Βέλγιο, η Γερμανία, η Γαλλία, το Λουξεμβούργο και η Ολλανδία.

Και τι θα γίνει αν βγούμε από τη Συνθήκη του Σένγκεν;

Αν βγούμε από τη συνθήκη Σένγκεν είναι πολύ πιθανό να χρειαστεί να βγάλεις 4 φωτογραφίες διαβατηρίου, και να βρεις και αυτά για να βγάλεις διαβατήριο για να μπορείς να πας στο Μιλάνο το σαββατοκύριακο για ψώνια. Επίσης οι Σκόρπιονς ίσως χρειαστεί να δείξουν και αυτοί το διαβατήριό τους όταν έρθουν στην Ελλάδα για άλλη μια τελευτάια συναυλία.Η έξοδος μιας χώρας από το Σένγκεν δεν σημαίνει έξοδο από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Αυτό συμβαίνει γιατί η ΕΕ και η περιοχή Σενγκεν είναι δύο τελείως διαφορετικά πράγματα, η άρση της Συνθήκης Σένγκεν απαιτεί την χρήση διαβατηρίων και δεν επιτρέπει την ελεύθερη διακινηση πολιτών μεταξύ των χωρών ενώ χώρες εκτός συνθήκης, όπως για παράδειγμα το Ηνωμένο Βασίλειο, είναι και λειτουργούν κανονικά εντός των πλαισίων της ΕΕ.Το τι θα ακολουθήσει μετά βέβαια, είναι μια άλλη υπόθεση. wikipedia αναφέρειΜέλη της Ζώνης Σένγκεν είναι οι περισσότερες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και ορισμένες άλλες ευρωπαϊκές χώρες:

 

Ζώνη Σένγκεν   Μελλοντικά μέλη

ΚΡΆΤΗ ΜΈΛΗ	ΗΜΕΡΟΜΗΝΊΑ ΥΠΟΓΡΑΦΉΣ	ΗΜΕΡΟΜΗΝΊΑ ΠΡΏΤΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΉΣ
Βέλγιο	14 Ιουνίου 1985	26 Μαρτίου 1995
Βουλγαρία	25 Απριλίου 2005	Σε αναστολή εφαρμογής
Τσεχία	16 Απριλίου 2003	21 Δεκεμβρίου 2007α
Δανία	19 Δεκεμβρίου 1996	25 Μαρτίου 2001
Γερμανία	14 Ιουνίου 1985	26 Μαρτίου 1995
Εσθονία	16 Απριλίου 2003	21 Δεκεμβρίου 2007α
Ελλάδα	6 Νοεμβρίου 1992	26 Μαρτίου 2000
Ισπανία	25 Ιουνίου 1991	26 Μαρτίου 1995
Γαλλία	14 Ιουνίου 1985	26 Μαρτίου 1995
Ισλανδία	19 Δεκεμβρίου 1996	25 Μαρτίου 2001
Ιταλία	27 Νοεμβρίου 1990	26 Οκτωβρίου 1997
Κύπρος	16 Απριλίου 2003	Σε αναστολή εφαρμογής
Λετονία	16 Απριλίου 2003	21 Δεκεμβρίου 2007α
Λίχτενσταϊν	28 Φεβρουαρίου 2008	19 Δεκεμβρίου 2011
Λιθουανία	16 Απριλίου 2003	21 Δεκεμβρίου 2007α
Λουξεμβούργο	14 Ιουνίου 1985	26 Μαρτίου 1995
Ουγγαρία	16 Απριλίου 2003	21 Δεκεμβρίου 2007α
Μάλτα	16 Απριλίου 2003	21 Δεκεμβρίου 2007α
Ολλανδία	14 Ιουνίου 1985	26 Μαρτίου 1995
Νορβηγία	19 Δεκεμβρίου 1996	25 Μαρτίου 2001
Αυστρία	28 Απριλίου 1995	1 Δεκεμβρίου 1997
Πολωνία	16 Απριλίου 2003	21 Δεκεμβρίου 2007α
Πορτογαλία	25 Ιουνίου 1991	26 Μαρτίου 1995
Ρουμανία	25 Απριλίου 2005	Σε αναστολή εφαρμογής
Σλοβενία	16 Απριλίου 2003	21 Δεκεμβρίου 2007α
Σλοβακία	16 Απριλίου 2003	21 Δεκεμβρίου 2007α
Φινλανδία	19 Δεκεμβρίου 1996	25 Μαρτίου 2001
Ελβετία	26 Οκτωβρίου 2004	12 Δεκεμβρίου 2008
Σουηδία	19 Δεκεμβρίου 1996	25 Μαρτίου 2001

React

000000

“Πώς και από ποιον δημιουργήθηκε το Μαντείο των Δελφών”

Ο θρύλος λέει ότι οι Δελφοί ήταν το σημείο που συναντήθηκαν οι δύο αετοί. όταν ο Δίας τους έστειλε να πετάξουν από δύο διαφορετικές κατευθύνσεις. Σ’ αυτό το σημείο ο Δίας έριξε τον ιερό βράχο και οι Δελφοί έγιναν γνωστοί στα πέρατα του τότε κόσμου ως ο ομφαλός της Γης, το κέντρο του κόσμου. 

«Δέλφις» σημαίνει στ’ αρχαία Ελληνικά Δελφίνι, και γι’ αυτό οι Δελφοί ονομάστηκαν έτσι. Προς τιμή του δελφινιού, και αυτό γιατί αυτή τη μορφή πήρε ο Απόλλωνας κατά το ταξίδι της επιστροφής του, οδηγώντας το καράβι με τους Κρήτες ναυτικούς με σκοπό να μείνουν στους Δελφούς για να χτίσουν το ιερό του και να γίνουν οι ιερείς του. 

Με την επιστροφή του ο Απόλλωνας στέφτηκε επισήμως προστάτης και άρχοντας των Δελφών. Στο σημείο που έγινε η σφαγή του Πύθωνα, τοποθετήθηκε ο ομφαλός βράχος. Ο ομφαλός σημαίνει «κέντρο της γής» και εκεί ήταν το Ιερό Μαντείο των Δελφών.

Το πώς και από ποιον δημιουργήθηκε αρχικά το Μαντείο δεν είναι εύκολο να βρεθεί, αφού πολλοί μελετητές θεωρούν ότι η δράση του ανάγεται στην προκατακλυσμιαία εποχή, γεγονός που ενισχύεται και από τις διάφορες θεότητες που το προστάτευαν στο διάβα της ιστορίας: η Γη, στη συνέχεια η Θέμιδα, έπειτα ο Απόλλωνας και ο Διόνυσος. Καθώς η ιστορία άπλωνε περίτεχνα το πέπλο της πάνω από το Μαντείο των Δελφών, δημιουργήθηκαν διάφοροι μύθοι που εξιστορούσαν τις απαρχές του. Επομένως, είναι ιδιαίτερα δύσκολο έως και ακατόρθωτο για τον ιστορικό ερευνητή να διαπιστώσει αν υπάρχουν ψήγματα αλήθειας σε αυτές τις διηγήσεις, καθώς και να τις αποκωδικοποιήσει.

Ένας από τους πιο γνωστούς μύθους δημιουργίας του Μαντείου, ο οποίος διασώθηκε από τον Διόδωρο τον Σικελιώτη μιλάει για έναν βοσκό, ο οποίος καθώς έβοσκε το κοπάδι του στην περιοχή διαπίστωσε ότι από ένα άνοιγμα, δίπλα στις Φαιδριάδες πέτρες, έβγαιναν διάφορες αναθυμιάσεις. Παρατήρησε μάλιστα ότι τα ζώα που πλησίαζαν στο άνοιγμα αποκτούσαν μια πολύ περίεργη συμπεριφορά. Πλησιάζοντας, λοιπόν, και ο ίδιος στο χάσμα για να δει τι συμβαίνει άρχισε να λέει διάφορα ακατάληπτα πράγματα πέφτοντας σε έκσταση, λόγια τα οποία εκ των υστέρων διαπιστώθηκε ότι προέλεγαν τα μελλούμενα. Από τότε εγκαταστάθηκε στο σημείο εκείνο μια ιέρεια, η Πυθία και άρχισε να λειτουργεί το Μαντείο. Ένας άλλος μύθος θέλει τον ήρωα Παρνασσό, το όνομά του οποίου δόθηκε στο ομώνυμο βουνό, ν’ ανακαλύπτει σ’ εκείνη την περιοχή την οιωνοσκοπία, μαντεύοντας από τον τρόπο που πετούσαν τα πουλιά της περιοχής.

Στην Ομηρική Οδύσσεια, στην Ραψωδία Θ’ γίνεται αναφορά στο Μαντείο των Δελφών, χωρίς όμως να δίνονται επιπλέον πληροφορίες σχετικά με τον τρόπο και τον χρόνο ίδρυσής του. Επιπλέον πληροφορίες παίρνουμε από άλλα τρία κείμενα: τον Ομηρικό Ύμνο στον Απόλλωνα και τις τραγωδίες Ευμενίδες του Αισχύλου και Ιφιγένεια εν Ταύροις του Ευριπίδη.

Σύμφωνα με τον Ομηρικό Ύμνο εις Απόλλωνα Πύθιον, ο Απόλλων έχτισε τον πρώτο του ναό στους Δελφούς, αφού σκότωσε πρώτα τον δράκοντα με μορφή φιδιού Πύθωνα, από το όνομα του οποίου φαίνεται να προήρθαν μετέπειτα και τα ονόματα Πυθώ, Πυθία, Πύθιος κλπ. Θέλοντας ο θεός να εξαγνίσει τον χώρο από τη παρουσία του θηρίου έφερε εκεί το ιερό του δέντρο, τη δάφνη, με την οποία έχτισε μάλιστα και τον πρώτο του ναό. Στο μέρος αυτό χρησμοδοτούσε ο Απόλλων διά στόματος της Πυθίας, η οποία καθόταν πάνω σ’ ένα γήινο χάσμα από το οποίο έβγαιναν αναθυμιάσεις.

Μάλιστα σύμφωνα με τον ύμνο, οι πρώτοι ιερείς του ναού ήταν Κρήτες, τους οποίους έσωσε ο ίδιος ο θεός με τη μορφή δελφινιού μεταφέροντάς τους στην πλάτη του σ’ εκείνη την περιοχή. Σε ερώτησή τους προς το θεό πως θα καταφέρουν να επιβιώσουν σε αυτό τον τόπο, εκείνοι που ήταν συνηθισμένοι να ζουν κοντά στη θάλασσα, ο θεός τους απάντησε ότι θα ζήσουν από τις προσφορές των πιστών. Έτσι, λοιπόν, φαίνεται ότι οι Κρήτες έφεραν στον τόπο τη λατρεία του Απόλλωνα Δελφίνιου και μάλλον από αυτούς ονομάστηκε το μέρος Δελφοί. Ο μύθος αυτός επιβίωσε σε διάφορες εορταστικές αναπαραστάσεις που λάμβαναν χώρα στους Δελφούς με αποκορύφωμα τα Πύθια, τα οποία περιελάμβαναν μουσικούς διαγωνισμούς κι αθλητικούς αγώνες και τελούνταν κάθε τέσσερα χρόνια.

Στην τραγωδία Ευμενίδες ο Αισχύλος μας παρουσιάζει μια διαφορετική εκδοχή. Η πρώτη προφήτισσα στους Δελφούς ήταν η θεά Γη την οποία διαδέχθηκε η κόρη της Θέμις. Στη συνέχεια ήρθε η Τιτάνιδα Φοίβη, κόρη επίσης της Γης και έπειτα ήρθε ο Απόλλων, ο οποίος προφανώς και ονομάστηκε Φοίβος από τη Φοίβη. Στο μύθο του Αισχύλου, ο Απόλλων φαίνεται να ήρθε από τη Δήλο και να εγκαταστάθηκε στον τόπο χωρίς να χρειαστεί να φονεύσει τον Πύθωνα.

Στην Ιφιγένεια εν Ταύροις του Ευριπίδη, αναφέρεται ότι ο Απόλλων ενώ ήταν ακόμα βρέφος έφτασε μαζί με τη μητέρα του Λητώ από τη Δήλο στον Παρνασσό κι εκεί κατέλαβε το μαντείο, αφού πρώτα σκότωσε το τεράστιο τέρας που το φύλαγε. Η Γη όμως θύμωσε γιατί με αυτό τον τρόπο εκδιώχθηκε βίαια από το μαντείο η κόρη της η Θέμις κι άρχισε να στέλνει προφητικά όνειρα στους ανθρώπους, με σκοπό ν’ αποδυναμώσει τη δύναμη του θεού Απόλλωνα. Το πρόβλημα επιλύθηκε τελικά με παρέμβαση του Δία, ο οποίος πήρε το μέρος του Απόλλωνα δίνοντάς του την εξουσία.

Διαπιστώνουμε μέσα από αυτά τα χαρακτηριστικά παραδείγματα ότι υπήρχαν διάφοροι μύθοι σχετικά με το από ποιον και κάτω από ποιες συνθήκες ξεκίνησε να λειτουργεί το Δελφικό Μαντείο, το όποιο με τον καιρό εξελίχθηκε σε θρησκευτικό κέντρο της αρχαίας Ελλάδας.

Η πρακτική της χρησμοδοσίας
Στην αρχαία Ελλάδα υπήρχαν διάφορα είδη μαντικής τα οποία χρησιμοποιούνταν και ήταν ιδιαίτερα δημοφιλή, όπως η οιωνοσκοπία, η σπλαγχνοσκοπία, η ονειρομαντεία, η κληρομαντεία, η αστρολογία κλπ. Οι αρχαίοι Έλληνες δεν ήταν μοιρολάτρες. Αντιθέτως μελετούσαν τη φύση και προσπαθούσαν να διαβάσουν τα μηνύματά της ώστε να κατανοήσουν καλύτερα τις δομές του παρόντος και να μπορέσουν να πορευτούν σωστά και στο μέλλον. Δεν θα πρέπει επομένως να τους κρίνουμε με βάση τον σημερινό τρόπο σκέψης, μιας και ζούμε σε πολύ διαφορετικούς καιρούς. Επίσης, πριν προχωρήσουμε παρακάτω κι αρχίσουμε να μιλάμε για τη μαντική τέχνη όπως αυτή χρησιμοποιούνταν στο Δελφικό Μαντείο, καλό θα ήταν να επισημάνουμε τον πολύ χρήσιμο διαχωρισμό που επιχείρησε ο Δ. Δημόπουλος στο βιβλίο Στο άδυτο των ελληνικών μαντείων.

Χωρίζει, λοιπόν, τη μαντική σε δύο είδη: την «έντεχνο μαντική» και την «ένθεο μαντική». Με τον όρο «έντεχνο μαντική» εννοεί κάθε μορφή μαντικής, η οποία γίνεται μέσω «προφητών», οι οποίοι προλέγουν το μέλλον διαβάζοντας διάφορα φυσικά σημάδια. Η μορφή αυτή δεν είναι όμως αξιόπιστη μιας και το αποτέλεσμα εξαρτάται άμεσα από την ευσυνειδησία αλλά και την ερμηνευτική ικανότητα των λειτουργών του. Ενώ, η «ένθεος μαντική» αναφέρεται στις προφητείες που δίνονταν στους πιστούς από τον ίδιο τον θεό μέσω των αντιπροσώπων του. Τέτοια είναι κι η περίπτωση του Δελφικού Μαντείου, όπου η Πυθία χρησμοδοτούσε διά στόματος του θεού. Αυτό είναι και το είδος της μαντικής τέχνης που εξυψώνει τον άνθρωπο, γι’ αυτό και δεν θα πρέπει να υποβιβάζεται στο επίπεδο της «εντέχνου μαντικής». Δεν είναι άλλωστε τυχαίο το γεγονός ότι το μόνο είδος μαντικής που έχει επιβιώσει και χρησιμοποιείται μαζικά από εκατομμύρια ανθρώπους είναι η «έντεχνος μαντική», ενώ η «ένθεος μαντική» χάθηκε μαζί με την καταστροφή των μαντείων.

Όπως ήταν φυσικό, οι πιστοί είχαν σε πολύ υψηλή εκτίμηση τους χρησμούς που έδινε το Μαντείο καθώς θεωρούσαν ότι τους μιλάει ο ίδιος ο Απόλλων. Η Πυθία και οι ιερείς του Μαντείου ήταν απλά τα φερέφωνα του θείου λόγου. Η πρόσβαση στο Μαντείο ήταν ελεύθερη σε κάθε πιστό που ήθελε να συμβουλευτεί τον θεό, όχι όμως και σε οποιοδήποτε ήθελε να παρίσταται στην τελετή από περιέργεια. Η είσοδος στο ιερό απαγορευόταν μόνο στις γυναίκες. Μπορούσαν όμως να στείλουν κάποιον αντιπρόσωπο για να θέσει στην Πυθία αντί γι’ αυτές τα ερωτήματά τους.

Ο Πλούταρχος στα Ηθικά αναφέρει ότι η Πυθία αρχικά χρησμοδοτούσε μια φορά τον χρόνο, στις 7 του μήνα Βυσίου (μέσα Φεβρουαρίου-Μαρτίου), μέρα των γενεθλίων του Απόλλωνα. Από τον 6ο αιώνα π.Χ. όμως που οι πιστοί άρχισαν να πληθαίνουν, το Μαντείο άρχισε να χρησμοδοτεί στις 7 κάθε μήνα, πλην των «αποφράδων ημερών», όπου δεν μπορούσε να δώσει χρησμό η Πυθία και τους τρεις χειμερινούς μήνες, τότε που ο Απόλλωνας ταξίδευε στους Υπερβορείους και την εξουσία του ιερού χώρου αναλάμβανε ο αδερφός του Διόνυσος.

Η διαδικασία που θα έπρεπε ν’ ακολουθήσουν όλοι όσοι ζητούσαν χρησμό ήταν η εξής: κατ’ αρχήν πριν μπουν στο άδυτο, έπρεπε να πληρώσουν στους ιερείς τον «πέλανο», ένα είδος γλυκού, και να φέρουν κάποια ζώα για τις θυσίες που γίνονταν πριν τη χρησμοδοσία. Επίσης, έπρεπε να γνωστοποιήσουν στους ιερείς εκ των προτέρων τα ερωτήματά τους. Στη συνέχεια καθοριζόταν με κλήρωση η σειρά με την οποία θα έμπαιναν στο ιερό για να πάρουν τον χρησμό τους. Σε πολύ συγκεκριμένες περιπτώσεις, κάποιοι πιστοί απολάμβαναν για τιμητικούς λόγους το δικαίωμα της «προμαντείας», έπαιρναν δηλαδή χρησμό πριν από τους υπόλοιπους. Σημαντικό ρόλο στην όλη διαδικασία έπαιζε ο εξαγνισμός στην Κασταλία πηγή, που αφορούσε τόσο την Πυθία όσο και τους ιερείς και αυτούς που ζητούσαν χρησμό.

Αφού, λοιπόν, εξαγνίζονταν έμπαιναν μέσα στο άδυτο κι οδηγούνταν σε μία ειδική θέση μπροστά στη Πυθία, χωρίς όμως να μπορούν να τη δουν. Τους χώριζε ένα παραπέτασμα. Η Πυθία μασώντας φύλλα δάφνης και πίνοντας νερό από την Κασσωτίδα πηγή άκουγε τα ερωτήματά και χρησμοδοτούσε. Οι χρησμοί ήταν συνήθως έμμετροι, σε δακτυλικό εξάμετρο αν και καθοριστικό ρόλο για το ποιο ακριβώς θα ήταν το μέτρο του χρησμού έπαιζε πάντα το είδος του, σε ποιον δινόταν αλλά και ο βαθμός του προβλήματος. Κάποιες φορές η Πυθία κατέφευγε και σε κληρομαντεία, ειδικά όταν τα ερωτήματα αφορούσαν διαζευκτικές ερωτήσεις κι όταν δεν υπήρχε πολύς χρόνος για χάσιμο. Επειδή ο λόγος της Πυθίας ήταν συνήθως δυσκολονόητος και γεμάτος γρίφους, οι ιερείς του ναού καλούνταν ν’ αποκωδικοποιήσουν και να μεταφέρουν το μήνυμα του θεού στους χρηστηριαζόμενους.

Είπαμε όμως λίγο πιο πάνω ότι υπήρχαν κάποιες μέρες που η Πυθία δεν μπορούσε να χρησμοδοτήσει. Οι ιερείς του Μαντείου για να διαπιστώσουν αν ο θεός επιθυμούσε να απαντήσει μέσω της Πυθίας στις ερωτήσεις των πιστών κατέβρεχαν με κρύο νερό μια κατσίκα. Αν το ζωντανό έτρεμε, τότε εκείνη τη μέρα μπορούσε να χρησμοδοτήσει η Πυθία. Αν δεν έτρεμε, τότε όλοι οι πιστοί καλούνταν να έρθουν μια άλλη μέρα. Ο Πλούταρχος, ο οποίος υπήρξε κι ο ίδιος ιερέας του Δελφικού Μαντείου, κάνει λόγο για μια περίπτωση όπου ενώ η κατσίκα δεν άρχισε να τρέμει, οι ιερείς της έριξαν παγωμένο νερό ώστε να εκβιάσουν τη διαδικασία. Η Πυθία άρχισε να χρησμοδοτεί εκείνη τη μέρα παρά τη θέληση τη δική της αλλά και του θεού. Από το στόμα της όμως άρχισαν να βγαίνουν κάποιες άναρθρες κραυγές λες και είχε καταληφθεί από δαίμονα και ουρλιάζοντας πετάχτηκε έξω από το ιερό, τρομάζοντας όλους όσοι παρευρίσκονταν μέσα σ’ αυτό. Σε λίγες μέρες η Πυθία πέθανε.

Πυθία, η εκπρόσωπος του Απόλλωνα.
Η Πυθία για να αποσαφηνίσουμε μια συχνή παρανόηση δεν ήταν ένα συγκεκριμένο πρόσωπο, αλλά τίτλος που δινόταν στις προφήτισσες του Απόλλωνα που επιλέγονταν για να αφιερώσουν τη ζωή τους στην υπηρεσία του. Αρχικά, οι πρώτες Πυθίες ήταν νεαρές, παρθένες κοπέλες. Μετά από ένα συμβάν όμως όπου ένας άνδρας που είχε έρθει να ζητήσει χρησμό, ερωτεύτηκε μια Πυθία και την έκλεψε, οι Πυθίες ήταν γυναίκες προχωρημένης ηλικίας, γύρω στα 50, συνήθως παντρεμένες με παιδιά. Από τη στιγμή όμως που μια γυναίκα με οικογένεια καλούνταν να υπηρετήσει τον Απόλλωνα, εγκατέλειπε το σπίτι και την οικογένειά της κι έμενε σ’ ένα συγκεκριμένο οίκημα εντός του ναού για να διατηρείται αμόλυντη. Φορούσε άσπρα ρούχα και ζούσε με βάσει τους κανονισμούς που της είχαν θέσει εξ αρχής οι ιερείς. Δεν χρειαζόταν να έχει κάποια συγκεκριμένη μόρφωση, ούτε και κάποιες ικανότητες ενόρασης ή διορατικότητας. Στην αρχή ήταν μία η Πυθία. 

Όσο όμως τα χρόνια περνούσαν κι η φήμη του Μαντείου μεγάλωνε οι Πυθίες ήταν συνήθως τρεις. Το ποιες ακριβώς ήταν αυτές οι γυναίκες, με ποια κριτήρια επιλέγονταν αλλά και πως ακριβώς έρχονταν σε επαφή με το θείο και χρησμοδοτούσαν, είναι ερωτήσεις που δύσκολα μπορούν να βρουν απάντηση. Παρ’ όλο που έχουν σωθεί πολλές μαρτυρίες ανθρώπων που είτε διετέλεσαν ιερείς του ναού, είτε έφτασαν στους Δελφούς για να ζητήσουν τη συμβολή του θεού, η αρχαιολογική σκαπάνη δεν έχει φέρει μέχρι στιγμής στο φως κάποια ευρήματα που θα μπορούσαν να διαλευκάνουν το μυστήριο της χρησμοδοσίας. Μάλιστα, η έρευνα των αρχαιολόγων κατέληξε στο συμπέρασμα ότι σ’ αυτή την περιοχή δεν υπήρχε κάποιο χάσμα γης απ’ το οποίο να εκλύονταν αναθυμιάσεις. Όπως καταλαβαίνουμε, το κουβάρι περιπλέκεται ακόμα περισσότερο γεννώντας νέα ερωτήματα.

Το Μαντείο κι ο ρόλος του στην αρχαία ελληνική ιστορία
Όσο παράξενη και να μας φαίνεται σήμερα όλη αυτή η διαδικασία, θα πρέπει να τονίσουμε ότι δεν προβλημάτιζε καθόλου τους αρχαίους Έλληνες, οι οποίοι έσπευδαν σωρηδόν για να συμβουλευτούν το Μαντείο. Η εμπιστοσύνη τους στη δύναμη του Μαντείου ήταν τόσο μεγάλη που το συμβουλεύονταν για πλείστα θέματα, τόσο για πολιτικά όσο και για προσωπικά ζητήματα. Όχι μόνο φτωχοί άνθρωποι αλλά και βασιλιάδες κατέφευγαν στο Μαντείο ή έστελναν τους αντιπροσώπους τους προκειμένου να ζητήσουν βοήθεια από τον θεό. Πολλές φορές κατέφθαναν και αντιπροσωπείες από πόλεις που είχαν πληγεί από κάποια φυσική καταστροφή και ζητούσαν εξιλέωση.

Σε περιόδους κρίσης το πρώτο πράγμα που έκαναν οι Έλληνες πριν αναλάβουν δράση ήταν να συμβουλευτούν το Μαντείο. Ο πιο σημαντικός ρόλος όμως που έπαιξε το Μαντείο των Δελφών έχει να κάνει με τη στάση που κράτησε και τον τρόπο με τον οποίο χειρίστηκε τους αποικισμούς που έλαβαν χώρα τον 8ο – 6ο αιώνα π.Χ.

Κατά τη διάρκεια αυτών των αιώνων οι Έλληνες αποίκισαν τα παράλια της Μικράς Ασίας, τον Ελλήσποντο και τον Εύξεινο Πόντο, την Κάτω Σικελία και έφτασαν μέχρι και τα παράλια της Αφρικής, ιδρύοντας εκατοντάδες αποικίες, οι περισσότερες εκ των οποίων επρόκειτο να σημειώσουν μια λαμπρή πορεία που έμελλε να αλλάξει για πάντα τον ελληνισμό και τον υπόλοιπο κόσμο. Ένα μεγάλο μέρος αυτής της επιτυχίας θα πρέπει ν’ αποδοθεί και στο Μαντείο των Δελφών ο ρόλος του οποίου, όπως φαίνεται από τα ιστορικά στοιχεία, ήταν μείζονος σημασίας.

Οι άποικοι ξεκινώντας να καταλάβουν μια ξένη περιοχή, πολύ μακριά από τη γενέτειρά τους γνώριζαν πολύ καλά ότι θα καλούνταν ν’ αντιμετωπίσουν μεγάλους κινδύνους. Γι’ αυτό και είχαν ανάγκη από τη βοήθεια και την ευλογία των θεών, την οποία επιδίωκαν να ζητήσουν από τον θεό Απόλλωνα, μιας και το Μαντείο αποτελούσε εκείνη την εποχή το κατεξοχήν θρησκευτικό κέντρο του Ελλαδικού χώρου. Ο Απόλλωνας, όπως φαίνεται από τους χρησμούς που έχουν σωθεί, άλλες φορές έδινε απλά τη συγκατάθεση και την ευλογία του κι άλλες φορές τους υποδείκνυε ακόμα και σε ποια ακριβώς περιοχή να πάνε ή όριζε ο ίδιος τον επικεφαλής του αποικισμού.

React

000000

Πηγάδια  στο οροπέδιο Τσιγκουρατίου Σκούρτων δίπλα στο σπίτι του Ν Λαγάρα 

React

000000

Γιατί τσικνίζουμε… κρέας την Τσικνοπέμπτη

React

000000

Αθηναϊκές σκηνές

React

000000

Πιπέρι στο στόμα!

Με αυτόν τον ευρηματικό τίτλο κυκλοφόρησε, στα τέλη του 2015, ένα πολύ ενδιαφέρον βιβλίο, που θα σας παρουσιάσω σήμερα -Τσικνοπέμπτη γαρ, μέρα συνδεδεμένη όχι απλώς με το ντερλίκωμα και τα κοψίδια αλλά και με μια γενικότερη ελευθεριότητα.Οπότε, προειδοποιώ, το σημερινό άρθρο είναι ακατάλληλο για ανηλίκους, σε αντίθεση με το γενικό πνεύμα του ιστολογίου, που κάπως έχει περιφρονήσει τα «ου φωνητά».Το βιβλίο αυτό, που το οφείλουμε σε τρεις νέες λαμπρές ερευνήτριες γλωσσολόγους, τη Μαρία Καμηλάκη, τη Γεωργία Κατσούδα και τη Μαρία Βραχιονίδου, διερευνά, όπως λέει και ο υπότιτλός του, τις λέξεις-ταμπού της Νέας Ελληνικής Γλώσσας.Ωστόσο, δεν είναι σκέτα λαογραφικό βιβλίο, δεν κάνουν μόνο καταγραφή υλικού. Υπάρχει στο βιβλίο πολλή και βαθιά γλωσσολογία, αλλά ευτυχώς είναι καλογραμμένο και έξυπνα οργανωμένο σε μικρά κεφάλαια κι έτσι δεν θα διαμαρτυρηθούν όσοι βαριούνται τα επιστημονικά.Για παράδειγμα, βρήκα πολύ ενδιαφέρουσα την ανάλυση για τους -φημισμούς, που θα την παρουσιάσω με συντομία.Όταν αντικαθιστούμε μια χυδαία ή επώδυνη λέξη ή έκφραση με μια πιο ευγενική και στρογγυλεμένη, έχουμε ευφημισμό. Λέμε «οπίσθια» αντί «κώλος», λέμε «έφυγε από κοντά μας» αντί «πέθανε» (εδώ είναι απλώς επώδυνη η λέξη, όχι χυδαία), για δε τη γενετήσια πράξη έχουμε άφθονους ευφημισμούς («το κάναμε», «κοιμηθήκαμε μαζί» κτλ.)Το αντίθετο του ευφημισμού είναι ο δυσφημισμός. Εδώ χρησιμοποιούμε απορριπτικές ή προσβλητικές λέξεις ή φράσεις -«κώλος» αντί για «οπίσθια».Ανάμεσα στους δύο βρίσκεται ο ορθοφημισμός. Πρόκειται για ευθείες ή ουδέτερες εκφράσεις, που δεν είναι αναφανδόν ευγενικές όπως οι ευφημιστικές, αλλά ούτε ωμές ή προσβλητικές. Συχνά πρόκειται για όρους της ανατομίας ή της ιατρικής. Στο παραπάνω παράδειγμα, ο ορθοφημισμός που αντιστοιχεί στο δίπολο «οπίσθια-κώλος» είναι «έδρα». Αντί για «πάω στο μέρος» (ευφημισμός) ή «χέζω» (κακοφημισμός) μπορεί κάποιος να πει «αφοδεύω».Υπάρχουν και κάποιες υβριδικές μορφές. Έχουμε, ας πούμε, τους ευφημιστικούς δυσφημισμούς, όταν μασκαρεύουμε έναν δυσφημισμό και τον ωραιοποιούμε, π.χ. μακάκας, θα σε μαμήσω. Αντίστροφα, δυσφημιστικούς ευφημισμούς έχουμε όταν περιγράφουμε μια σοβαρή κατάσταση με ελαφρότητα ή αγένεια -ας πούμε, αντί να πούμε «πέθανε» ή «αποβίωσε», λέμε «τα τίναξε», «τα κακάρωσε».Αυτό είναι ένα κομμάτι από την εισαγωγή του βιβλίου, όπως το παρουσίασα πολύ συνοπτικά και με δικά μου λόγια.Για να πάρετε μιαν ιδέα της ύλης του βιβλίου, θα παραθέσω τους τίτλους μόνο από μερικά κεφάλαιά του.Έλα να κάνουμε σεξ!: Η γενετήσια λειτουργία
Μες στσ’ Αγγέλας τον οντά, μαύρος ντούμπανος βροντά: Οι ονομασίες των γεννητικών οργάνων
Έκανε η μύγα κώλο κι έχεσε τον κόσμο όλο: Σωματικά υγρά και απεκκριτικές διαδικασίες
Σκατά και απόσκατα
Κατούρα να φύγουμε!
Έκλασε η νύφη, σχόλασε ο γάμος!
Μπάζα, μπουρούχες και κουασιμόδοι: Δυσφημισμοί για την εξωτερική εμφάνιση
Αραπίνες λάγνες, ερωτιάρες ή μαυροτσούκαλα;
Τα πάχη μου, τα κάλλη μου
Πιπίνια, κουμπαρομπεμπέκες και χούφταλα
Οι στιγματισμένοι
Δίνει μάχη με την επάρατη νόσο: Οι σωματικές ασθένειες
Το ξέρει κι η κουτσή Μαρία: Η σωματική αναπηρία
IQ ραδικιού: Η νοητική υστέρηση
Η τρέλα δεν πάει στα βουνά: Η ψυχική νόσος
Τα τσιγάρα, τα ποτά και τα ξενύχτια: Ο αλκοολισμός
Το βαπόρι απ’ την Περσία: Τα ναρκωτικά
Πρέπει να ΄σαι λέρα, για να οδηγάς γαλέρα: Χαρακτηρολογικοί δυσφημισμοί
Ρε μαλάκα, είσαι μαλάκας;: Οι λέξεις-ταμπού στη γλώσσα των νέων
Μιλάει σαν νταλικιέρης, κορίτσι πράμα: Οι λέξεις-ταμπού και η γλώσσα των γυναικών
Άντε, ρε πασοκοφρουρέ!: Λέξεις-ταμπού και κομματικές ταυτότητες
Δεν είμαι εγώ ρατσιστής. Αυτός είναι Αλβανός: Ο γλωσσικός «άλλος»
Πας μη Έλλην, βάρβαρος
Τον αράπη κι αν τον πλένεις: Δυσφημισμοί για φυλές
Είδε ο γύφτος τη γενιά του κι αναγάλλιασε η καρδιά του: Δυσφημισμοί για εθνοτικές ομάδες
Έγινα Τούρκος: Δυσφημισμοί για εθνωνύμια
Ιταλιάνα ή Ιταλίδα; Εγγλέζικα ή αγγλικά;
Καταυλακιώτες και μινάρες: Τοπωνυμικοί δυσφημισμοί
Εμείς οι βλάχοι, όπου λάχει: Γενικοί δυσφημισμοί για τους Έλληνες
Ο Δωδεκάλογος του… Ρομά!!!: Λέξεις-ταμπού και πολιτική ορθότητα
Στου… βαρήκοου την πόρτα, όσο θέλεις βρόντα!
Βουλεύτριες και χορεύτριες
Σκουπιδιάρης ή οδοκαθαριστής;
Εισφορά αλληλεγγύης ή έκτακτη φορολόγηση;
Μπήκα σε κινητικότητα! Άντε, να ξεπιαστούμε λιγάκι!
Επιχείρηση-σκούπα… για ακόμη πιο καθαρούς μετανάστες
Οι λέξεις-ταμπού στην αρχαία ελληνική
Καλύτερα να σου βγει το μάτι, παρά τ’ όνομα: Το ταμπού του ονόματος
Έβαλε τον λύκο να φυλάει τα πρόβατα: Το ζωωνυμικό λεξιλόγιο ταμπούΘα συμφωνήσετε μαζί μου πως οι τίτλοι είναι ευρηματικότατοι. Όχι μόνο αυτό, αλλά και η πραγμάτευση των θεμάτων είναι απολαυστική. Όπως βλέπετε μάλιστα, η λέξη «ταμπού» εννοείται με την ευρύτατη έννοια, δεν περιορίζεται στις «κακές λέξεις» που συνδέονται με τη γενετήσια πράξη.Το βιβλίο, όπως βλέπετε, ασχολείται με πολλά θέματα που τα έχουμε θίξει κατ’ επανάληψη στο ιστολόγιο (π.χ. θηλυκό γένος, εθνοφαυλισμοί κτλ.) οπότε είναι μάλλον βέβαιο πως θα μας απασχολήσει και στο μέλλον, σε θεματική πλέον βάση. Ομολογώ πως δεν το έχω ακόμα διαβάσει όλο (ούτε το μισό, μάλιστα) αλλά όσο έχω διαβάσει είναι, ξαναχρησιμοποιώ τη λέξη, απολαυστικό. Έχω κάποιες ελάσσονες παρατηρήσεις, αλλά τίποτα το σοβαρό.Και για να πάρετε μια γεύση, παραθέτω ολόκληρη μία ενότητα του βιβλίου, το υποκεφάλαιο 2.1.1, αφιερωμένο στο ρήμα γαμάω-ώ, που σωστά χαρακτηρίζεται «πρωτεϊκό». Για τεχνικούς λόγους δεν μεταφέρω τις παραπομπές των (έξι τον αριθμό) υποσημειώσεων της ενότητας. Υπάρχουν πάντως στο βιβλίο -η τεκμηρίωσή του είναι υποδειγματική.2.1.1. Γαμώ την ατυχία μου!: Το πρωτεϊκό ρήμα γαμάω/-ώΤο δημοφιλές στη Ν.Ε. ρ. γαμάω-ώ στην αρχ. ελληνική, ως συνηρημένο σε -έω/-ώ, σήμαινε ‘νυμφεύομαι, παίρνω για γυναίκα’. Λεγόταν και μεταβατικώς για γονείς που διαλέγουν σύζυγο για το παιδί τους, ενώ ως μεσοπαθητικό και για γυναίκα με τη σημασία ‘παντρεύομαι’. Ήδη, όμως, από την αρχαιότητα το ρήμα είχε και τη σημασία ‘συνουσιάζομαι’, η οποία ήταν η μόνη που επικράτησε στα μεσαιων. χρόνια. Την ίδια εποχή κάνει και την εμφάνισή της η λέξη γαμήσι ‘η συνουσία’ (14ος αι.) και ο γαμέας (15ος-16ος αι.) ‘ο φιλήδονος άνδρας’, που θα μετεξελιχθεί τυπολογικώς σε γαμιάς. Το ρήμα σήμερα, τόσο στη Ν.Ε.Κ., όσο και στις ν.ε. διαλέκτους και τα ιδιώματα, έχει μόνο τη σημασία ‘συνουσιάζομαι’. Καταλαβαίνουμε, επομένως, ότι, μέσα από τη σημασιολογική μετατόπιση του γαμώ προς την καταδήλωση της γενετήσιας λειτουργίας, δημιουργήθηκε ένα κενό για το πώς θα λέμε ‘συνάπτω γάμο’, το οποίο καλύφθηκε από το μεσαιων. ρ. υπανδρεύω, που λεγόταν κυρίως για γυναίκα, αλλά σιγά-σιγά επεκτάθηκε και για άνδρα. Έτσι, το ρ. νυμφεύομαι, που λεγόταν για άνδρες, πέρασε στο περιθώριο, παραμένοντας σε χρήση μόνο στην εκκλησιαστική γλώσσα, αφού πλέον τη σημασία του την ανέλαβε το ρ. υπανδρεύομαι/παντρεύομαι.Οι νεότεροι σχηματισμοί (παράγωγα και σύνθετα) από το ρ. γαμώ ‘κάνω σεξ’ είναι πάμπολλοι, πολλαπλασιάζοντας το σχετικό λεξιλόγιο ταμπού, π.χ. αγάμητος/-η, γαμιστερός/-ή, γαμιστρώνας, γαμωσταυρίζω, καταγαμώ, κωλογαμημένος/- η, ξενογαμώ και τόσα άλλα! Περιέργως, δεν παρασύρθηκαν από τις σεξουαλικές συνδηλώσεις, αλλά κατάφεραν να διατηρήσουν τη σημασιολογική τους σύνδεση με τον γάμο ομόρριζες λέξεις, ήδη παραδεδομένες από την αρχαία Ελληνική ή και νεότερες, όπως γάμος, γαμπρός, γαμικός/-ή, γαμήλιος/-α, αλλά και γαμοπίλαφο.Πέραν του καθαρά σεξουαλικού του περιεχομένου, η αυξημένη χρήση του ρήματος σε ένα ευρύ φάσμα περιβαλλόντων το καθιστά ένα από τα πιο παραγωγικά ρήματα της Ν.Ε.Έτσι, χρησιμοποιείται μεταφορικά για κάποιον ή κάτι που μας κουράζει, μας εξοντώνει ή μας γίνεται φορτικό(ς) («Αυτή την εβδομάδα έχω γαμηθεί στη δουλειά») ή που έχει υπέρμετρες απαιτήσεις («Στο τέλος θα θέλει να μας γαμήσει κιόλας»). Επίσης, τη γάμησα/την έχω γαμήσει‘βρίσκομαι σε δύσκολη κατάσταση, έχω περιέλθει σε αδιέξοδο’, ενώ ως α’ συνθετικό το ρ. χαρακτηρίζει αρνητικά το β’ συνθετικό, κατατάσσοντάς το στην κατηγορία του ανεπιθύμητου/δυσάρεστου (γαμωκατάσταση, γαμωδουλειά, γαμωαρρώστια, γαμωσταυρίδια («Τον άρχισε στα γαμωσταυρίδια» ‘χυδαίο υβρεολόγιο κατά των θείων’) κ.ά.).Περίφημη είναι η φρ. Άντε γαμήσου που πολλοί τη θεωρούν λεκτική πράξη όχι βλαστήμιας, αλλά ευχής, ανακυριολεκτώντας τη (!), ενώ συναφές περιεχόμενο έχουν και οι αποστροφές Γάμησέ μας! ‘παράτα μας ήσυχους’, Γάμα τα/Γάμησέτα!, για προβλήματα και δυσκολίες που ενέχει μια κατάσταση, Δε γαμιέται!, για κάτι με το οποίο δεν αξίζει να ασχοληθεί κανείς, Θα σε γαμήσω! εν είδει χιουμοριστικής (ή μη) απειλής, Σε γαμάω!’υπερτερώ εις βάρος σου, σε κερδίζω, υπερέχω’ κ.ά. Πιο αποστιγματισμένο λόγω υψηλής συχνότητας χρήσης είναι το επιφώνημα αγανάκτησης, έκπληξης ή θαυμασμού Γαμώτο! («Ρε γαμώτο, δεν ξέρω τι να κάνω»), το οποίο χρησιμοποιείται και ουσιαστικοποιημένο: «Το γαμώτο είναι, που θα βρουν και δικαιολογία τα λαμόγια, που ήθελαν τον Πούτιν να επισκέπτεται κάθε μήνα και άλλη ελληνική πόλη».Υβριστικές είναι και οι αποστροφές γαμώ τη μάνα σου, γαμώ το σόι σου, γαμώ το σπίτι σουκ.ο.κ., που μπορούν να συνοψισθούν στη δομή γαμώ+x (θυμίζουμε και το τραγουδιστικό «Κόμμα και ρετσίνα, κι άσματα επινίκεια, είμαι δεκαεξάρης, σας γαμώ τα Λύκεια!» του Διονύση Σαββόπουλου). Η συγκεκριμένη δομή, που συνήθως συνάπτεται με όρους συγγενείας, συνδυάζεται και με φράσεις που αναφέρονται στα θεία (τον Χριστό, την Παναγία, την Αγία Θέκλακ.λπ.), συνιστώντας διπλή παραβίαση, αφενός του ταμπού περί γενετήσιας ορμής και, αφετέρου, περί θεοσέβειας, γεγονός που ενισχύει την προσλεκτική δύναμη του εκφωνήματος.Ακόμη, απαντούν οι στερεότυπες εκφράσεις γαμάει (και δέρνει), που απηχώντας σαδομαζοχιστικές πρακτικές περιγράφει κάποιον/-α που διαπρέπει και κυριαρχεί σε έναν τομέα, και γαμώ για κάποιον/-α ή κάτι που ξεχωρίζει («Είναι και γαμώ τα άτομα»), πηγαίνει γαμιώντας(ίσως αναλογικά από τους τύπους γαμιόλης/-α, αντί του αναμενόμενου γαμώντας), πολύ γρήγορα ή μεταφορικά για κατάσταση ή διαδικασία εξαιρετικά και επιδεινούμενα φορτική, πιεστική και αγχωτική («Αυτή είναι η κατάντια μας και γι’ αυτό μας πηγαίνουν και θα μας πηγαίνουν γαμιώντας»).Τέλος, σε ό,τι αφορά τα παράγωγα του ρήματος, τα γαμησιάτικα, το αντίτιμο που οφείλει κανείς να πληρώσει, για να έρθει σε αγοραία συνουσία, καταλήγουν να σημαίνουν τα κοροϊδίστικα λεφτά ή το να υποστεί κανείς τις συνέπειες χωρίς να είναι ο (κύριος) υπαίτιος (πβ. κερατιάτικα): «Αντί να βρούμε τους Λαυρέντηδες, πληρώνουμε γαμησιάτικα στην τρόικα». Επίσης, το επίθ. γαμιόλης/-α και η μτχ. γαμημένος/-η δηλώνουν τον ενοχλητικό, τον κακεντρεχή, τον εξευτελισμένο,τον πρόστυχο, τον ανάξιο λόγου: «Η γαμιόλα η Google μετονόμασε σε χάρτη την Κρήτη ως Ottoman crete’», «Στα παπάρια μου ποιος βλέπει ή δεν βλέπει το γαμημένο το προφίλ μου».Θετική χροιά έχουν τα επίθ. γαμάτος/-η και γαμιστερός/-ή, δηλαδή εξαιρετικός στο είδος του (εξού π.χ. και η ιστοσελίδα για κινηματογραφόφιλους http://gamato.ning.com/movies), ενώ, όπως συχνά συμβαίνει με τις λέξεις-ταμπού, ακόμη και οι δυσφημιστικοί όροι, υπό συγκεκριμένες επικοινωνιακές περιστάσεις, κυρίως όταν οι συνομιλιακές σχέσεις των συμμετεχόντων είναι οικείες και το πλαίσιο ανεπίσημο, μπορούν να χρησιμοποιηθούν με θετική χροιά, ως δείκτες οικειότητας (Άντε ρε γαμιόλη, σήκωσε το γαμωτηλέφωνό σου, επιτέλους!). Μάλιστα, δεν αποκλείεται και η εμφάνισή τους στη δημόσια σφαίρα σε κειμενικά είδη, όπως τα οπαδικά συνθήματα («Σήκωσέ το, το γαμημένο, δεν μπορώ, δεν μπορώ να περιμένω», βλ. και σελ. 305-308).Κλείνοντας, ένα συνολικό σχόλιο σε ό,τι αφορά αυτό το πολυ-ρήμα της Ν.Ε., είναι ότι ο γλωσσικός σεξισμός, που σχολιάσαμε νωρίτερα, με αφορμή τις κυριολεκτικές χρήσεις του, απηχείται και σε μεταφορικό επίπεδο: οι συσχετισμένοι με το αρσ. τύποι της ενεργητικής φωνής παράγουν «θετικές» σημασίες, π.χ. γαμάει και δέρνει, γάμησα, είναι και γαμώ τα παιδιά, σε αντίθεση με τους συνυφασμένους με το θηλυκό παθητικούς, λ.χ. γαμήθηκα στη δουλειά, γαμιέσαι, άντε γαμήσου (π.χ. ποτέ δεν θα λέγαμε άντε γάμά!). Έτσι το δίπολο ενεργητικό/παθητικό του κυριολεκτικού επιπέδου μετασχηματίζεται σε θετικό/αρνητικό σε μεταφορικό.Για να δικαιώσω τη φήμη που έχω ως ψείρας, θα κάνω δυο παρατηρήσεις.* Σωστά επισημαίνεται ότι το ρήμα γαμώ είναι στη Νέα Ελληνική συνηρημένο σε -άω ενώ στα αρχαία ήταν σε -έω (γαμέω-γαμώ). Ωστόσο, θα έπρεπε να σημειωθεί ότι μειοψηφικά διασώζονται και τύποι που αντιστοιχούν στο -έω, όπως π.χ. η παλιότερη έκφραση «δε γαμείς ψηλά καπέλα», η οποία νομίζω ότι μόνο έτσι λέγεται, αν ακόμα λέγεται (και όχι «δεν γαμάς…»). Παρακαλώ επιβεβαιώστε.* Τα γαμωσταυρίδια νομίζω πως δεν έχουν σχέση με τις άλλες λέξεις με τις οποίες συμπαρατίθενται. Ενώ όταν λέμε γαμωκατάσταση χαρακτηρίζουμε αρνητικά μια κατάσταση, όταν λέμε «γαμωσταυρίδια» δεν… χαρακτηρίζουμε αρνητικά τα σταυρίδια, λέξη άλλωστε που δεν στέκεται μόνη της.Επίσης, θέλω να σχολιάσω κάτι. Νομίζω ότι τα τελευταία χρόνια έχουμε μεγάλη άνοδο του επιθέτου «γαμημένος», που πρέπει να οφείλεται (και) σε κακή, κατά λέξη μετάφραση του αμερικάνικου fucking, ενώ τις περισσότερες φορές στα ελληνικά δεν πρέπει να αποδοθεί έτσι. Αλλά για το θέμα αυτό τα έχει πει πολύ καλά ο φίλος Γιάννης Χάρης, οπότε δεν έχω να προσθέσω τίποτα, σας παραπέμπω στο κείμενό του.Με δυο λόγια, έχουμε ένα εξαιρετικό βιβλίο που θα μας απασχολήσει και στο μέλλον. Αν αγαπάτε τη γλώσσα, σας το συστήνω θερμά!Σαραντάκος Ν

React

000000

Πηγάδια στο οροπέδιο Τσιγκουρατίου Σκούρτων ακριβώς κάτω από την Αγία Παρασκευή 

React

000000

Στη σκήτη του πατέρα Ευθύμη στο Άγιο Όρος 

React

000000

Ο προέδρος απουσιάζει από το οροπέδιο,καιρό έχει να ακουστεί   το ,” μια μέρα στον παράδεισο “.

React

000000

Λίμνη Μόρνου 

React

000000

Δύο η ώρα μετά από τα μεσάνυκτα. Κτυπάει το τηλέφωνο. Μόλις έχω ξαπλώσει και περνάω από τα πράσινα λιβάδια στις γαλάζιες λίμνες. Στην άλλη άκρη του τηλεφώνου είναι ο Θάνος Τζήμερος: «Έφτασε η ώρα. Ο Αλέξης δίνει συνέντευξη στον Χατζηνικολάου. Είναι η ευκαιρία μας να μπούμε, επιτέλους, στα ανάκτορα». Πάντα είχα την απορία γιατί οι επαναστάσεις γινόντουσαν τέτοιες βάρβαρες ώρες…Το ραντεβού είναι έξω από τον βασιλικό κήπο. Ο Θάνος φτάνει, όπως πάντα, λίγο καθυστερημένος. Είναι χαρακτηριστικό των ηγετών. Εκείνο, όμως, που μου προκαλεί ακόμη μεγαλύτερο εκνευρισμό είναι το γεγονός ότι είμαστε μόλις δύο! Δύο τύποι, εκ των οποίων ο ένας αγουροξυπνημένος. Βαδίζουμε με γοργό και αποφασιστικό βήμα προς το Μέγαρο Μαξίμου.Ο ένας είναι ο αρχηγός των στασιαστών. Ο Θάνος ο Τζήμερος. Ο φόβος και ο τρόμος των ΣΥΡΙΝΑΖΕΛ. Ο άνθρωπος που η ματιά του και μόνο μπορεί να σκορπίσει τους εχθρούς στα τέσσερα σημεία του ορίζοντα. Ο άλλος είμαι εγώ. Ο ηγέτης της αντιπολίτευσης των στασιαστών. Δύο φιλελέδες  είναι ικανοί να ιδρύσουν μέχρι και τρία κόμματα. Χειρότεροι και από τα γκρουπούσκουλα της αριστεράς.  Φτάνουμε έξω από το Μέγαρο. Κι εκεί που περιμένουμε το καλύτερο, εκεί που περιμένουμε να μπούμε μέσα και να βρούμε τα τρολ του ΣΥΡΙΖΑ να δίνουν ηρωικές μάχες στα social media, κτυπάει το … τηλέφωνο!Όχι, δεν είναι ο Θάνος Τζήμερος! Είναι ένας καλός φίλος, πρώην κομμουνιστής: «Σύντροφε έμπλεξες. Ο Αλέξης ανέφερε στην συνέντευξη του στο Star το liberal.gr ως πηγή ενημέρωσης των καναλαρχών»…Το φτωχό liberal.gr είχε αυτή την τιμή; Είναι ο μεγάλος εχθρός της κυβέρνησης; Δηλαδή, ο πρωθυπουργός νιώθει να «απειλείται» μόνο από τον Θάνο Τζήμερο και το liberal.gr και αναφέρει τα ονόματά τους σε μία τόσο σημαντική συνέντευξη από την οποία ο ελληνικός λαός περίμενε να πληροφορηθεί για τα όσα κρίσιμα συμβαίνουν; Απειλείται από δύο «μικρούς» κι όχι από τη αντιπολίτευση; Είναι δυνατόν ένας πρωθυπουργός να δείχνει με το δάκτυλό του τον αρχηγό ενός μικρού κόμματος και τον ιδιοκτήτη μιας μικρής και νέας ιστοσελίδας; Τι κάνει, δηλαδή, η αντιπολίτευση την ίδια ώρα και περνά τόσο απαρατήρητη;  Στέλνει γράμματα  με τον αραμπά; Με τα ΕΛΤΑ;Αρνούμαι να πιστέψω ότι το liberal.gr είναι εχθρός του οποιουδήποτε. Ή ότι δήθεν έχει στοχοποιηθεί. Εξακολουθώ να πιστεύω ότι ζούμε σε μία αστική δημοκρατία που ο καθένας έχει το δικαίωμα να λέει, να γράφει και να σκέφτεται ό,τι θέλει. Κι έχει ακόμη δικαίωμα να ονειρεύεται. Ότι θα φύγουν όσο το δυνατόν πιο γρήγορα κι ότι θα επιστρέψουμε έτσι στην ομαλότητα. Διότι αυτό που ζούμε σήμερα δεν είναι μία κανονική κατάσταση. Είναι ο ορισμός της ανωμαλίας.

[email protected]

React

000000