ΟΡΕΙΝΟΣ

Από πού πηγάζει όλη αυτή η πίεση που συσσωρεύεται; Από την οικονομική ανασφάλεια, τη διάψευση των προσδοκιών, την αίσθηση αδικίας; Ίσως και από τη μοναξιά μιας ζωής όπου όλοι επικοινωνούν, αλλά λίγοι αισθάνονται ότι κάποιος τους ακούει.

Μήπως η δυσαρέσκεια δεν χωρά πια στις δημοσκοπήσεις και αναζητά διέξοδο στην καθημερινότητα; Μια παρατήρηση, μια θέση στάθμευσης, μια καρέκλα στη παραλία, ένα βλέμμα που ερμηνεύεται ως απειλή γίνονται αφορμές για εκρήξεις εντελώς δυσανάλογες προς το περιστατικό. Ο απέναντι μετατρέπεται σε αποδέκτη θυμού που δεν προκάλεσε, σαν να καλείται να πληρώσει για όλες τις προηγούμενες ματαιώσεις.

Η κοινωνική πίεση δεν αρκεί για να εξηγήσει κάθε βίαιη πράξη και ασφαλώς δεν τη δικαιολογεί. Μας υποχρεώνει, όμως, να αναρωτηθούμε τι διαβρώνει τις αντοχές, την αυτοσυγκράτηση και τον σεβασμό στην ανθρώπινη ζωή. Γιατί, όταν μια ασήμαντη διαφωνία καταλήγει στον θάνατο, η αφορμή είναι μικρή· το πρόβλημα που αποκαλύπτεται, τεράστιο.

Ανταπόκριση από τον πλανήτη Γη

23 Σεπτεμβρίου 2026

Προς τη Σύνταξη της εφημερίδας «Ο Παρατηρητής»
Από τον ανταποκριτή σας στον πλανήτη Γη.

Αγαπητοί μου

Το τελευταίο εικοσιτετράωρο οι ηγέτες των ανθρώπων συγκεντρώθηκαν στη Νέα Υόρκη, στη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών. Το θέμα της συνάντησής τους είναι η αποκατάσταση της εμπιστοσύνης. Από όσα άκουσα, αυτό είναι και το αγαθό που τους λείπει περισσότερο.

Ο γενικός γραμματέας Αντόνιο Γκουτέρες, στην τελευταία του ομιλία προς τη Συνέλευση πριν από τη λήξη της θητείας του, ζήτησε να τερματιστούν οι πόλεμοι, να αντιμετωπιστεί η κλιματική κρίση και να θεσπιστούν κανόνες για την τεχνητή νοημοσύνη. Οι άνθρωποι έχουν κατασκευάσει μηχανές που μαθαίνουν με εντυπωσιακή ταχύτητα· τώρα αναρωτιούνται αν οι ίδιοι θα προλάβουν να μάθουν πώς να τις κυβερνούν.

Από την Ελλάδα έφτασαν στοιχεία που δείχνουν πόσο αγαπητός παραμένει αυτός ο μικρός τόπος: περισσότεροι από 20 εκατομμύρια ξένοι επισκέπτες ταξίδεψαν εκεί κατά τους πρώτους επτά μήνες του έτους, ενώ οι ταξιδιωτικές εισπράξεις αυξήθηκαν κατά 12%. Οι επισκέπτες αναζητούν θάλασσα, φως, ιστορία και φιλοξενία. Οι κάτοικοι, στο μεταξύ, διαβάζουν ανήσυχοι για το ενδεχόμενο νέων ανατιμήσεων στα βασικά αγαθά. Ένας τόπος μπορεί να μοιάζει παράδεισος στα μάτια του ταξιδιώτη και να απαιτεί καθημερινό κόπο από εκείνον που ζει μέσα του.

Σκέφτηκα τους αρχαίους Έλληνες, που έδωσαν στους ανθρώπους τη λέξη διάλογος. Είναι παράξενο: ύστερα από τόσους αιώνες εφευρέσεων, εξακολουθούν να χρειάζονται το ίδιο παλιό εργαλείο για να συνεννοηθούν. Στην αίθουσα των Ηνωμένων Εθνών υπάρχει άφθονος λόγος. Θα φανεί αν υπάρχει και η διάθεση να ακούσουν.

Οι κάτοικοι της Γης παραμένουν αντιφατικοί, ανήσυχοι και συναρπαστικοί.

Θα συνεχίσω να παρακολουθώ.

Αύριο θα σας γράψω ξανά.

Ο ανταποκριτής σας στη Γη.

7 χρόνια πριν

Υπάρχουν ελαττώματα του χαρακτήρα που οι συνέπειές τους “σκάνε” μόνο πάνω σου (άντε και στον πολύ κοντινό περίγυρό σου). 

Δεν συμβαίνει όμως το ίδιο με την αχαριστία και την απληστία !

Είναι ελαττώματα με ισχυρό αρνητικό αντίκτυπο στην κοινωνία.

Ο αχάριστος καταστρέφει – σε όσους τον συναναστρέφονται – την όποια καλή διάθεση για προσφορά, ενσταλάζοντας μέσα τους την καχυποψία και το παράπονο της αδικίας.

Ο άπληστος διεκδικεί για τον εαυτό του όλο και περισσότερα (ενώ από μία ποσότητα και μετά είναι σίγουρο ότι δεν τα χρειάζεται, ούτε τον ωφελούν ουσιαστικά σε κάτι), αποστερώντας όμως έτσι πολύτιμους πόρους από τα υπόλοιπα μέλη της κοινωνικής ομάδας.

Ο αχάριστος και ο άπληστος οδηγούνται με μαθηματική ακρίβεια (από μόνοι τους) στην καταστροφή…

Οι έμπρακτες εκδηλώσεις αυτών των ψυχο-νοητικών ελαττωμάτων, τους καθιστούν εχθρούς του κοινωνικού συνόλου και τελικά τους αποξενώνουν από τους συνανθρώπους τους.

Ουδείς όμως επιβιώνει (επί μακρόν) μόνος του, παρά τις όποιες ψευδαισθήσεις του περί ισχύος, αυτάρκειας και αυτοδυναμίας…

Γ.Λ.

Μπερτσιάς, Κοντομηνάς, Αυτιάς.

Ο Μπιλ Γκέιτς βλέπει την τεχνητή νοημοσύνη ως τεράστια ευκαιρία προόδου, αλλά και πηγή σοβαρών κινδύνων, για τους οποίους θεωρεί ότι δεν προετοιμαζόμαστε επαρκώς.

Οι βασικές του θέσεις είναι:

Η ΤΝ μπορεί να βελτιώσει τη ζωή όλων, επιταχύνοντας την επιστημονική έρευνα και προσφέροντας καλύτερη υγεία, εκπαίδευση και υπηρεσίες.

Η ανατροπή στην εργασία θα είναι βαθιά και γρήγορη. Πολλές θέσεις θα χαθούν, ενώ τα οφέλη κινδυνεύουν να συγκεντρωθούν σε λίγους.

Οι κίνδυνοι υπερβαίνουν την οικονομία: απάτες, παραπληροφόρηση, κυβερνοεπιθέσεις, επικίνδυνες χρήσεις και υποκατάσταση ανθρώπινων σχέσεων.

Χρειάζονται δημόσιος έλεγχος και διεθνής συνεργασία. Οι αποφάσεις δεν πρέπει να αφεθούν αποκλειστικά στις εταιρείες τεχνολογίας. Προτείνει, επίσης, φορολόγηση της ΤΝ και των ρομπότ για τη στήριξη όσων πλήττονται.

Ορισμένες δραστηριότητες πρέπει να παραμείνουν ανθρώπινες, επειδή η παρουσία, η φροντίδα και η σχέση έχουν αξία πέρα από την αποδοτικότητα.

Η κεντρική του πεποίθηση είναι ότι η ΤΝ δεν θα δημιουργήσει αυτόματα έναν δικαιότερο κόσμο· αυτό θα εξαρτηθεί από τις επιλογές μας τώρα.