Στο κουτσό λόγω τιμωρίας η για να ζεστάνει το ξυπόλυτο πόδι του ο νεαρός ;
Φωτο του 1948
 |
Ο χειμώνας γύρω από τη σόμπαby Αντικλείδι |
Για δεκάδες χρόνια η ξυλόσομπα είχε χαθεί από το προσκήνιο. Επανήλθε τελευταία λόγω οικονομικής κρίσης. Υπήρχαν εποχές που η ξυλόσομπα ήταν μεγάλο απόχτημα. Προσπαθούσε να ζεστάνει τα σπίτια, που στα περισσότερα, από τις χαραμάδες στις πόρτες και στα παράθυρα άκουγες μέσα τον αέρα να σφυρίζει τα χειμωνιάτικα βράδια. Εκτός από ζεστασιά δημιουργούσε θαλπωρή αφού όλη η οικογένεια ήταν συγκεντρωμένη τριγύρω της.
“Περάστε τις γιορτές συντροφιά μ’ ένα βιβλίο” έλεγε κάποιο παλιό διαφημιστικό σύνθημα των εκδοτών ή βιβλιοπωλών. Εγώ τις φετινές γιορτές τις πέρασα, κατά μεγάλο μέρος, με απολαυστική συντροφιά, με το καινούργιο βιβλίο του Παντελή Μπουκάλα,
|
Ο Μπουκάλας εξετάζει αναλυτικά τον μετασχηματισμό του ρήματος σε όνομα που, όπως είπαμε, κλίνεται και, επειδή γράφει σε εκδοτικόν οίκο που κρατάει το πολυτονικό, αναφέρεται επιτροχάδην και σε ένα πρόβλημα που εμάς δεν θα μας απασχολούσε, δηλαδή τι τόνο πρέπει να πάρει το ουσιαστικό “η αγαπώ”, και προκρίνει την οξεία (λέει και γιατί), αν και βέβαια στη γενική πτώση βάζει περισπωμένη. Παραδείγματα στίχων:Ζωγράφε που ζωγράφιζες τον άγιο στην Αττάλεια
ζωγράφισε την αγαπώ μες στα δικά μου αγκάλια.Ο νιος τον άρρωστο έκανε στης αγαπώς την πόρτα.Άγρια περιστεράκια μου εις στο σκολειό να μπείτε,
και πέμπω χαιρετίσματα της ααπώς να πείτε (Καρπάθικο, όπου το γ πέφτει ανάμεσα σε δυο φωνήεντα).Τον αγαπώ παντρεύουνε κι εμέ παρηγορούνε
κι όση παρηγοριά έχω γω τόσο καλό να δούνε.Κάθε Σαββατοκύριακο που’ν’όμορφο το φόρος,
σκολάζουν οι γραμματικοί, σκολάζουν κι οι νοδάροι,
σκολάζει κι ο πολυαγαπώ ‘που το χρυσό κοντύλι,
κι απού την πόρτα μας περνά για να τ’ ανατρανίσω,
κι εγώ δεν αναντράνισα για να τον τυραννήσω
[Κρητικό -για τα λεξιλογικά αυτού του πεντάστιχου μπορεί να γραφτεί αρθράκι
ζωγράφισε την αγαπώ μες στα δικά μου αγκάλια.Ο νιος τον άρρωστο έκανε στης αγαπώς την πόρτα.Άγρια περιστεράκια μου εις στο σκολειό να μπείτε,
και πέμπω χαιρετίσματα της ααπώς να πείτε (Καρπάθικο, όπου το γ πέφτει ανάμεσα σε δυο φωνήεντα).Τον αγαπώ παντρεύουνε κι εμέ παρηγορούνε
κι όση παρηγοριά έχω γω τόσο καλό να δούνε.Κάθε Σαββατοκύριακο που’ν’όμορφο το φόρος,
σκολάζουν οι γραμματικοί, σκολάζουν κι οι νοδάροι,
σκολάζει κι ο πολυαγαπώ ‘που το χρυσό κοντύλι,
κι απού την πόρτα μας περνά για να τ’ ανατρανίσω,
κι εγώ δεν αναντράνισα για να τον τυραννήσω
[Κρητικό -για τα λεξιλογικά αυτού του πεντάστιχου μπορεί να γραφτεί αρθράκι
Πολιτική για Γέλια
Μετά τον θάνατο του Περικλή, στην πολιτική σκηνή της Αθήνας επικρατεί ένας βυρσοδέψης που εμφανιζόταν ατημέλητος στην Εκκλησία του Δήμου, ούρλιαζε, έβριζε και καυγάδιζε με το παραμικρό. Τα δημαγωγικά του τερτίπια τα σατιρίζει συχνά ο Αριστοφάνης στα έργα του και φαίνεται πως οι Αθηναίοι, όπως κι εμείς σήμερα, διασκέδαζαν πολύ με τη διακωμώδηση εκείνου που οι ίδιοι είχαν ψηφίσει στρατηγό.
Ο φιλοπόλεμος Κλέων, ο πιο διάσημος δημαγωγός της αρχαιότητας, παριστάνεται ως Παφλαγών, δούλος του Δήμου στην κωμωδία «Ιππής», που διδάχτηκε το 424 π.Χ (τον έβδομο χρόνο του Πελοποννησιακού Πολέμου) και πήρε το πρώτο βραβείο στα Λήναια. Ο Δήμος φυσικά αναπαριστά το σώμα της Εκκλησίας του Δήμου, της λαϊκής συνέλευσης της αρχαία Αθήνας.
Δύο δούλοι (αναπαραστάσεις του Δημοσθένη και του Νικία) θέλουν να ξεφορτωθούν τον Παφλαγόνα – Κλέωνα, ώστε να τον αντικαταστήσουν με κάποιον καταλληλότερο, καθώς ήταν χαρισματικός κόλακας και είχε στρέψει τον Δήμο εναντίον τους. Αλλά ποιος μπορεί να τον ανταγωνιστεί σε λαϊκισμό και να κερδίσει την εμπιστοσύνη του Δήμου;
Πώς γίνεται κάποιος λαοφιλής
Επιλέγουν στην τύχη έναν φτωχό κι αγράμματο αλλαντοπώλη, τον Αγοράκριτο, τον οποίο προσπαθούν να πείσουν ότι είναι κατάλληλος να κυβερνήσει.
«Μα, πώς θα μπορούσα, εγώ ο ταπεινός αλλαντοπώλης;» ψελλίζει αυτός.«Σπουδαίος θα γίνεις ακριβώς επειδή είσαι άνθρωπος της αγοράς, θρασύς και πονηρός», του λένε. «Δημαγωγός δεν γίνεται ούτε ο μορφωμένος ούτε ο έντιμος, αλλά ο άτιμος και αγράμματος». Μα εκείνος διστάζει.«Και πώς θα καταφέρω να εξουσιάσω τον λαό;»«Χαρά στο πράγμα! Κάνε ό,τι κάνεις και τώρα· ανακάτευε και συντάραζε όλες τις υποθέσεις της πόλης, όπως κάνεις με τ’ αλλαντικά σου, και να παίρνεις πάντα με το μέρος σου τον λαό γλυκαίνοντάς τον με λόγια καλά μαγειρεμένα. Εξάλλου έχεις και άλλα προσόντα για δημαγωγός: φωνή βρώμικη, ταπεινή καταγωγή και αγοραία συμπεριφορά. Έχεις όλα όσα χρειάζεται ένας δημαγωγός: βρώμικη φωνή, ταπεινή καταγωγή και αγοραία συμπεριφορά. Βάλε τώρα στεφάνι στο κεφάλι σου και κάνε σπονδή στον Κοάλεμο, τον θεό των ηλιθίων».
Έχοντας έτοιμο τον διάδοχο, οι δύο δούλοι με τη συμπαράσταση των Ιππέων (αξιωματικοί της ανώτερης τάξης) και των νοικοκυραίων της μεσαίας τάξης, επιτίθενται στον Παφλαγόνα, τον «πανούργο, τον φορομπήχτη τον αχόρταγο, τη Χάρυβδη της αρπαγής».
Ο Παφλαγών προσπαθεί να υπερασπιστεί τον εαυτό του κι ακολουθεί μία εντυπωσιακή πολιτική αντιπαράθεση, η οποία, αν και επινόηση σατιρικού συγγραφέα, μοιάζει τόσο πολύ με όσα παρακολουθούμε στο σύγχρονο πολιτικό σκηνικό.
Πρώτος γύρος: Συκοφαντία και απειλές
Παφλαγών (ουρλιάζοντας): «Αποκαλύπτω αυτόν τον αλλαντοπώλη και ισχυρίζομαι πως τροφοδοτεί παράνομα τα πλοία των Πελοποννησίων με σούπες».
Αλλαντοπώλης: «Κι εγώ θα πω πως έμπαινε με άδεια την κοιλιά στο πρυτανείο κι έβγαινε φουσκωμένος» (υπονοεί πως έκλεβε τις προμήθειες).
Π: «Τρεις φορές πιο δυνατά από σένα θα φωνάζω»
Αλλ: «Θα σε διαβάλω, αν σε ψηφίσουν στρατηγό»
Π: «Αν πεις κιχ, θα σε κομματιάσω… Στις απάτες των άλλων χώνεις τη μύτη σου; Εγώ θα σε καταγγείλω στους πρυτάνεις πως οι κοιλιές που έχεις και πουλάς για τις θυσίες είναι αφορολόγητες»
Δεύτερος γύρος: Παροχές
Το μαλλιοτράβηγμα συνεχίζεται στο βουλευτήριο. Ο πονηρός αλλαντοπώλης αποκαλύπτει τάχα ένα σπουδαίο μυστικό και εντυπωσιάζει τους βουλευτές, οι οποίοι τον στεφανώνουν για την καλή είδηση:
«Από την αρχή του πολέμου ποτέ δεν κυκλοφορούσε τόσο φτηνή σαρδέλα στην αγορά. Πάρτε όσα αγγεία βρείτε και τρέξτε να τα γεμίσετε, να επωφεληθείτε από τις χαμηλές τιμές».
Ο Παφλαγών αντεπιτίθεται άμεσα προτείνοντας: «Θα πρέπει για την καλή είδηση που λάβαμε να σφάξουμε εκατό βόδια στη θεά». Το πλήθος επιδοκιμάζει το δωρεάν φαγοπότι που συνόδευε τις γιορτές, οπότε ο αλλαντοπώλης πλειοδοτεί με θυσία διακοσίων βοδιών στην Αθηνά και χίλια ερίφια στη θεά Άρτεμη, κερδίζοντας και πάλι την εύνοια των βουλευτών.
Ο Παφλαγών παίζει τότε το τελευταίο του χαρτί, ενώ ήδη τον τραβούν να τον πετάξουν έξω απ’ το βουλευτήριο: Τους ικετεύει να ακούσουν πρώτα τον κήρυκα που ήρθε από τη Σπάρτη να διαπραγματευτεί ειρήνη.
Αυτή ήταν πράγματι μια εντυπωσιακή κίνηση, εφόσον ο Κλέων έως τώρα ήταν φανατικός οπαδός του πολέμου και είχε επανειλημμένως κατηγορήσει τον Περικλή, επειδή επεδίωκε μία ειρηνική λύση! Αλίμονο, όμως· ήταν πια αργά. Οι βουλευτές δεν νοιάζονται πια.
«Τώρα ειρήνη; Τώρα, βρε κακομοίρη, που έχουμε φτηνές σαρδέλες, δεν μας χρειάζεται η ειρήνη. Ας σούρνεται ο πόλεμος».
Και έτρεξαν όλοι στην αγορά να προλάβουν τις φτηνές σαρδέλες.
Ο Αγοράκριτος δεν χάνει ευκαιρία και μοιράζει δωρεάν χορταρικά για να τις συνοδεύσουν, καυχώμενος πως κέρδισε ολόκληρη τη βουλή με έναν οβολό. Όσο του κόστισαν τα χορταρικά!
Τρίτος γύρος: Κολακεία
Ο Κλέων- Παφλαγών βράζει πλέον από τον θυμό του, που χάνει από έναν τυχάρπαστο και ζητά να κριθούν απευθείας από τον λαό.
«Ο λαός εσένα δεν σε ακούει. Εγώ τον κοροϊδεύω όπως μου αρέσει… Γιατί εγώ έχω την ικανότητα να τον κάνω να απλώνει και να μαζεύεται».
«Ὦ Δημίδιον, φίλτατον!» αναφωνεί ο Παφλαγών προς τον γέρο – Δήμο (που παριστάνει τον λαό). «Αγαπημένε μου Δημούλη, έλα έξω να δεις τι τραβάω για σένα. Με χτυπούν, επειδή σ’ αγαπώ κι είμαι μαζί σου ερωτευμένος, Δήμε μου».
«Κι εγώ σ’ αγαπώ, λαέ μου», πετάγεται ο άλλος, «και θέλω να σε ωφελήσω, αλλά αυτός εδώ δεν με αφήνει».
«Ποιος θα σ’ αγαπήσει πιο πολύ από μένα, λαέ μου; Εγώ, όταν έγινα βουλευτής, μάζεψα τόσα χρήματα για σένα, αδιαφορώντας που άλλους τους έπνιξα, άλλους τους κρέμασα και από άλλους πήρα δανεικά, γιατί ήξερα πως αυτό σου αρέσει».
Ο αλλαντοπώλης ξεσπαθώνει: «Χαρά στο πράγμα! Αυτό θα το κάνω κι εγώ, λαέ μου. Θ’ αρπάξω τα ξένα ψωμιά και θα τ’ αραδιάσω μπροστά σου. Αλλά, θα σου αποδείξω πως αυτός καθόλου δεν σε αγαπά και δεν θέλει το καλό σου, παρά μόνο να απολαμβάνει τη θαλπωρή σου. Βλέπεις, καθόλου δεν τον νοιάζει που έχει εσένα, που πολέμησες γενναία στον Μαραθώνα για την πατρίδα σου, να κάθεσαι πάνω στα σκληρά βράχια. Εγώ, όμως; Κοίτα τι σου φέρνω! Έλα, σήκω να κάτσεις στο μαξιλάρι που σου’ ραψα, μην τυχόν χαλάσεις ό, τι είχες στη Σαλαμίνα».
Ο λαός εκστασιάζεται με τη φιλολαϊκή αυτή πράξη του αγνώστου, αλλά ο Παφλαγών του υπενθυμίζει πως κάθε θυσία αξίζει προκειμένου να γίνει ο Δήμος κυρίαρχος όλης της Ελλάδας. Έως τότε «εγώ θα τον συντηρώ μέχρι να’ ρθει εκείνη η μέρα, εγώ θα τους παρέχω μισθό με θεμιτούς κι αθέμιτους τρόπους», ξεφωνίζει, αλλά ο Αγοράκριτος επιχειρηματολογεί εναντίον του:
«Αυτά είναι ψέματα και καθόλου δεν σε νοιάζει αν γίνει κυρίαρχος ο Δήμος! Αυτό που σε νοιάζει είναι να αρπάζεις και να δωροδοκείσαι από τους συμμάχους, ενώ αυτός (ο Δήμος, δηλαδή οι Αθηναίοι, για να μην ξεχνιόμαστε), δεν θα παίρνει χαμπάρι τις βρωμιές σου τυλιγμένος στο νέφος του πολέμου, και καταπονημένος από τις ανάγκες της ζωής καθώς θα είναι θα είναι εξαρτημένος από εσένα να του εξασφαλίσεις τα προς το ζην. Αλλά, αν επικρατήσει ειρήνη και επιστρέψει ευτυχής στη γη του, και παρηγορηθεί απολαμβάνοντας μια πίτα από τα σιτηρά του, και βρει τα λογικά του πίνοντας λίγο τσίπουρο, τότε θα καταλάβει πόσα και ποια του στέρησες για να του δίνεις αυτόν τον πενιχρό μισθό. Τότε θα σου’ ρθει με τους χωριάτικους τρόπους του και θα ψηφίσει εναντίον σου. Αλλά αυτά τα γνωρίζεις και γι΄αυτό τους ξεγελάς με όνειρα».
Ο αλλαντοπώλης συγκινεί και πάλι τον Δήμο προσφέροντας τα σανδάλια και τον χιτώνα του. Ο Παφλαγών, φοβούμενος πως κοντεύει να ηττηθεί υπόσχεται πως θα δώσει στον λαό μισθό, χωρίς να χρειάζεται καν να δουλεύει.
Οι προσφορές συνεχίζονται, η μία γελοιότερη από την άλλη με αποκορύφωμα την υπόσχεση του Κλέωνα να τους αφαιρέσει τις άσπρες τρίχες, για να τους ξανακάνει νέους.
Ο σοφός λαός
Όταν ο χορός των ιππέων κατηγορεί τον Δήμο πως παρασύρεται εύκολα και χάφτει ό, τι του σερβίρει ο καθένας με ωραία λόγια, αλλά ο Δήμος δίνει μία απρόσμενη απάντηση:
«Δεν έχετε ίχνος μυαλού κάτω απ’ τα μαλλιά σας, αν νομίζεται ότι εγώ είμαι απερίσκεπτος. Θέλω και κάνω τον χαζό, γιατί μου αρέσει κλαψουρίζω και να ζητιανεύω νερό όλη μέρα, και μου αρέσει να έχω κλέφτη για προστάτη. Κι όταν αυτός σκάσει απ’ τη μάσα, τον εξοντώνω… Δείτε αν σοφά τους διαχειρίζομαι, αυτούς εδώ που καμαρώνουν πως είναι ξύπνιοι τάχα και με δουλεύουν. Γιατί, ενώ κάνω τα στραβά μάτια όταν κλέβουν, προσεκτικά τους παρατηρώ κι έπειτα τους αναγκάζω να ξεράσουν όσα έκλεψαν, με τη δύναμη της ψήφου μου στο δικαστήριο»
Οι δύο αντίπαλοι διαμαρτύρονται, αλλά ο Δήμος δεν τους αντέχει πια:
«Πολύ – πολύ και τους δυο σας σιχάθηκα!»
Κι εκείνοι συνεχίζουν να μοιράζουν τα καλούδια που έχουν στο καλάθι τους…
Ο νικητής
Παρ’ όλα αυτά, ο Δήμος θα επιλέξει έναν από τους δύο. Ποιον; Μα αυτόν που του πρόσφερε όλα όσα είχε στο καλάθι του και δεν κράτησε τίποτα για τον εαυτό του. Και ο Δήμος γνωρίζει πια πως ο Παφλαγών δεν υπήρξε τίμιος στο παρελθόν κι ούτε έχει αλλάξει τώρα.
«Α, ρε βρωμιάρη! Ώστε έτσι με κατάκλεβες ενώ εγώ σε χειροκροτούσα και σε στεφάνωνα! κι εσύ κρατούσες το μεγαλύτερο κομμάτι από την πίτα, δίνοντάς μου ψίχουλα!»,
λέει ο αγανακτισμένος Δήμος στον Παφλαγόνα και δίνει το στεφάνι της εξουσίας στον αλλαντοπώλη.
«Ντρέπομαι», λέει ο Δήμος, «για τα λάθη που έκανα ως τώρα».
Αλλά ο νέος του προστάτης σπεύδει να τον καλοπιάσει:
«Όχι δα», τον χαϊδολογά ο νέος ηγέτης. «Δεν φταις, βέβαια, εσύ, αλλά εκείνοι που σε ξεγελούσαν».
Με αυτόν τον τρόπο ένας δημαγωγός ηττήθηκε και ανέτρεψε έναν άλλον, όμως ούτε οι Αθηναίοι έζησαν καλά ούτε εμείς καλύτερα.
***************
Πηγή: grethexis
Αντικλείδι , http://antikleidi.com
«Θρηνητική ειλικρίνεια» Το άρθρο κόλαφος του Χρήστου Γιανναρά για την κατάσταση μας..
Στάλθηκε από τον Φίλο Γιάννη Αναγνωστάκη
Στάλθηκε από τον Φίλο Γιάννη Αναγνωστάκη
Eυχές για την καινούργια χρονιά, σε ποιους και με ποιο αντίκρισμα πραγματικότητας;Nα ευχηθείς τι στις νεκρές ψυχές των παραλογιασμένων από την απόγνωση ανέργων, εκατοντάδες χιλιάδων, που ξεκινάνε σήμερα την τρίτη, τέταρτη, πέμπτη χρονιά ανέλπιδης επιβίωσης, δίχως ίχνος από φως στο οποιοδήποτε βάθος του τούνελ.Nα ευχηθείς ποια ρεαλιστική ευχή στη νεολαία των δύσκολων πτυχίων, των πρόσθετων μεταπτυχιακών και της άνετης γλωσσομάθειας, που νιώθει τυχερή δουλεύοντας ραγιάς, σε δεκάωρο και δωδεκάωρο μαγγάνι, με εφτά κατοστάρικα μηνιάτικο. O κάθε χυδαίος, ευνοημένος τυχάρπαστος «επενδυτής» μπορεί να καταλύει κάθε ίχνος «κοινωνικού κράτους» επιβάλλοντας εργασιακό μεσαίωνα απανθρωπίας, αποκλείοντας όνειρα προσωπικής ζωής στις ψυχές που εν ψυχρώ καταρρακώνει.Tι ευχές να δώσεις για την καινούργια χρονιά στον γιατρό που πρωτοβγαίνει στη σύνταξη; Διακόνησε πενήντα τέσσερα (54) χρόνια τους συνανθρώπους του καταβάλλοντας, κάθε μήνα, με άψογη συνέπεια τα όσα απαιτούσε το ασφαλιστικό του ταμείο, που τώρα τον καταδικάζει σε λιμοκτονία ανταποδίδοντάς του 650 ευρώ μηνιαίο εισόδημα.Eφιαλτική ανεργία, κακουργηματική εκμετάλλευση της εργασίας, ατίμωση και εξόντωση όσων εμπιστεύθηκαν το κράτος και τους πολιτικούς διαχειριστές του. Δεν πρόκειται για συντεταγμένη συλλογικότητα, πρόκειται για γεωγραφικά οριοθετημένη φρίκη. Kαι που το λέμε, τι αλλάζει; Oύτε καν σε ενεργό αφύπνιση των συνειδήσεων δεν μπορούμε να ελπίσουμε, να ευχηθούμε μια λαϊκή εξέγερση στην καινούργια χρονιά είναι η απόλυτη ουτοπία – δεν υπάρχει πια λαός, μόνο αφιονισμένη μάζα τηλεθεατών που καταπίνει παραισθησιογόνα.Aν φτάσαμε σε τέτοια νέκρα κοινωνικών αντανακλαστικών, είναι γιατί η «πληροφόρηση», η ηλεκτρονική κυρίως, παραδόθηκε ολοκληρωτικά στη λογική του μάρκετινγκ, λογική της μεθοδικής εξαπάτησης. Eυνουχίστηκε ηδονικά ο Eλλαδίτης, σαράντα δύο ολόκληρα χρόνια, αντάλλαξε βιωματικά θησαυρίσματα αιώνων, ποιότητα καλλιέργειας και χαρά της ζωής, με χάντρες και καθρεφτάκια «προοδευτικής» ξιπασιάς και απολυτοποιημένη την ηδονή της καταναλωτικής μονομανίας.Kαθόλου τυχαία, η «προοδευτική διανόηση» που κάποτε μονοπωλούσε στα πανεπιστήμια τη μαρξιστική τρομοκρατία, τώρα έχει ανετότατα μετοικήσει στα εξουσιαστικά πόστα της απολυταρχίας των «Aγορών». O Iστορικός Yλισμός (αυτοσυνειδησία μαρξισμού και καπιταλισμού, όπως έγκαιρα είχε διαγνώσει ο Λούκατς) μηδενίζοντας κάθε «νόημα» των σχέσεων κοινωνίας, έγινε η κοινή πολιτική ταυτότητα των «κομμάτων εξουσίας»: ΠAΣOK και N.Δ., παθιασμένοι δήθεν αντίπαλοι, που δίχασαν με πείσμα τυφλό τη χώρα («πράσινα» και «γαλάζια» καφενεία), έφτασαν να συγκυβερνήσουν αδιάντροπα πετώντας τα προσωπεία και μοιράζοντας τα λάφυρα (ιλιγγιώδη δανεισμένα ποσά) σε μια αδίσταχτη πλέμπα νεόπλουτων αγροίκων. Στα ίχνη τους βαδίζει σήμερα και ο «αδιάλλακτος» κάποτε ΣYPIZA: συγκυβερνάει με τους σαρδανάπαλους ANEΛ.Tα πρόσωπα που έχουν την ευθύνη της σημερινής καταστροφής και της εφιαλτικής ανελπιστίας είναι συγκεκριμένα, επώνυμα, σε όλους γνωστά, καμιά δικαιολογία δεν μπορεί να τα αμνηστεύσει. Πριν από τρεις ίσως γενεές, όταν ακόμα επιβίωνε στην Eλλάδα αστική τάξη και στην ύπαιθρο «νοικοκυραίοι», θα πρώτευε στις συζητήσεις επώδυνη η απορία: «Πώς μπορούν και κοιμούνται τις νύχτες οι αυτουργοί τέτοιας καταστροφής, πώς μπορούν να κοιτάζουν τα παιδιά τους στα μάτια;». Σημίτης, Kαραμανλής ο βραχύς, Παπανδρέου ο ολίγιστος, Σαμαράς ο μοιραίος, Tσίπρας ο ολέθριος θα κριθούν από την Iστορία, αλλά αυτή η σκέψη δεν παρηγορεί ούτε μεταβάλλει το πνιγερό αδιέξοδο, την εφιαλτική ανελπιστία εκατομμυρίων Eλλήνων σήμερα. Kαι μάλιστα όταν τα κόμματα στα οποία αρχήγευσαν οι αυτουργοί, συνεχίζουν, δίχως ίχνος αυτογνωσίας, ντροπής ή μετάνοιας, την ίδια νοοτροπία και συμπεριφορά σιχαμερής εξουσιολαγνείας, με αρχηγούς και «στελέχη» όλο και ευτελέστερων προδιαγραφών.Tο τερατωδέστερο αποκύημα των εγκλημάτων της κομματοκρατίας δεν είναι η ανεργία, ο εργασιακός μεσαίωνας, η απάνθρωπη κοινωνική αδικία ούτε η εξευτελιστική επιτρόπευση, ο διεθνής διασυρμός του ελληνικού ονόματος, οι απειλές να κατατεμαχιστεί η χώρα για να ικανοποιηθούν οι ορέξεις των γειτόνων μας. Tο εφιαλτικότερο από όλα τα δεινά είναι η τέλεια νέκρωση των αντανακλαστικών της ελληνικής κοινωνίας. Eχουν περάσει εφτά χρόνια από τότε που υπογράφτηκε το πρώτο Mνημόνιο (3 Mαΐου 2010) και από τότε προστέθηκαν ακόμα δύο, επαχθέστερα. Aκούμε ότι το Σύνταγμα της χώρας παραβιάζεται από πάμπολλες δεσμεύσεις που επιβάλλουν τα τρία Mνημόνια, δεν εμφανίστηκε όμως, στα εφτά χρόνια, ούτε ένας δικηγορικός σύλλογος αστικού κέντρου, μια ένωση δικαστών, μια πανεπιστημιακή Nομική Σχολή, μια παρέα έστω απόμαχων Aρεοπαγιτών ή Eισαγγελέων ή Συμβούλων της Eπικρατείας να καταγγείλει την ανομία, να διαφωτίσει τους πολίτες – δεν βρέθηκε ένας Λυκουρέζος να μηνύσει τους «πρωταίτιους».Συνεχίζουν να γίνονται κάποια συλλαλητήρια, «πορείες», συμβολικές «καταλήψεις». Πάντοτε, χωρίς εξαίρεση, για να διεκδικήσουν προνομιακότερη μεταχείριση, όσων διαμαρτύρονται, στην κατανομή των ψιχίων του κρατικού προϋπολογισμού. Ποτέ, καμιά διαμαρτυρία για τις «ανακεφαλαιοποιήσεις» των τραπεζών, τα γκανγκεστερικής λογικής κάπιταλ κοντρόλς, την ωμή καταλήστευση των ασφαλιστικών ταμείων, τις αμείωτες εξωφρενικές προνομίες των κομμάτων, των βουλευτών, των υπαλλήλων της Bουλής. Ποτέ, κανένα συλλαλητήριο για τον εργασιακό μεσαίωνα.Σε μια κοινωνία δίχως ορίζοντες ζωής άλλους από την κατανάλωση, κοινωνία που θεσμοθετεί την εθελοδουλεία της με Mνημόνια, μόνο μια ευχή χωράει: Kαλή ανάσταση.πηγή άρθρουkathimerini.gr ]
Βαρδούσια υψόμετρο 2280 μέτρα
Γιατί ανέχονται τον Τσίπρα…
Του Κώστα Στούπα
Πάγια εκτίμηση αυτής της στήλης, από τότε που ασχολούνταν με τις αγορές περισσότερο και λιγότερο με τις μακροοικονομικές και πολιτικές εξελίξεις ήταν πως οι σημαντικές ειδήσεις συνήθως περνάνε στα μονόστηλα των εφημερίδων.Μια τέτοια είδηση είναι η απόφαση της εταιρείας GasLog, συμφερόντων Πιτ Λιβανού, να συμμετάσχει στο σχέδιο του πλωτού τερματικού LNG της Gastrade, συμφερόντων ομίλου Κοπελούζου.Το έργο θα εγκατασταθεί 17,6 χλμ. νοτιοδυτικά του λιμένα της Αλεξανδρούπολης και θα έχει αποθηκευτικούς χώρους 170.000 κυβικών μέτρων και δυνατότητα παροχής φυσικού αερίου 6,1 δισ. κυβικών μέτρων ετησίως.Η πλωτή μονάδα θα συνδέεται με το Εθνικό Σύστημα Φυσικού Αερίου με αγωγό μήκους 28 χλμ. και μέσω του αγωγού αυτού το αεριοποιημένο LNG θα προωθείται στις αγορές τόσο της Ελλάδας, όσο και της ευρύτερης περιφέρειας και ειδικότερα της Βουλγαρίας, της Ρουμανίας, της Σερβίας, της Ουγγαρίας αλλά και της Ουκρανίας. Το έργο συνδυάζεται με το διασυνδετικό αγωγό Ελλάδας-Βουλγαρίας (IGB) αλλά και με τον αγωγό TAP.
Στο σχήμα συμμετέχει και η Cheniere Energy που είναι η πρώτη αμερικανική εταιρεία που θα εξάγει LNG από σχιστολιθικό αέριο από φέτος και θα τροφοδοτεί τον τερματικό σταθμό της Αλεξανδρούπολης με σχιστολιθικό αέριο. Βλέπε: Ελληνοαμερικανική συνεργασία στον τομέα του υγροποιημένου αερίου…Ο πλωτός τερματικός σταθμός της Αλεξανδρούπολης είναι ο δεύτερος που θα λειτουργήσει στη χώρα μας μετά από εκείνον της Ρεβυθούσας. Ο σταθμός της Αλεξανδρούπολης θα έχει τη δυνατότητα να εφοδιάζει το σύστημα των αγωγών φυσικού αερίου με 6,1 δισ. κυβικά μέτρα το χρόνο.Η δυναμικότητα της Ρεβυθούσας μπορεί να ρίχνει άλλα 5,2 δισ. κυβικά μέτρα το χρόνο. Ο αγωγός TAP που θα φέρνει Αζέρικο αέριο θα έχει αρχικά δυναμικότητα μεταφοράς 10 δισ. κυβικά μέτρα το χρόνο, με δυνατότητα αργότερα να αυξηθεί σε 20 δισ. κυβικά μέτρα. Τα 10 δισ. κυβικά μέτρα καλύπτουν περίπου τις ανάγκες 7 εκατ. νοικοκυριών.Συνολικά υπολογίζεται πως στα τέλη της δεκαετίας που διανύουμε από την Ελλάδα θα περνάνε περί τα 20 (με άμεση δυνατότητα να φτάσουν τα 30) δισ. κυβικά μέτρα φυσικό αέριο το χρόνο.Για να αντιληφθούμε καλύτερα τα μεγέθη, η Ελλάδα κατανάλωσε το 2014 περί τα 2,7 δισ. κυβικά μέτρα φυσικό αέριο έναντι 4,4 δισ. κυβικών μέτρων το 2011.Όπως είπαμε, στα σχέδια είναι ο σταθμός της Αλεξανδρούπολης να χρησιμοποιηθεί για την προμήθεια αγορών όπως της Βουλγαρίας, της Ρουμανίας, της Σερβίας, της Ουγγαρίας, της Ουκρανίας. Οι περισσότερες από αυτές τις χώρες σήμερα εξαρτώνται κατά 80-100% από ρωσικό φυσικό αέριο. Η διαφοροποίηση του μείγματος των προμηθευτών, θα βοηθήσει την απεξάρτηση αυτών των χωρών από το ρωσικό αέριο και δυνητικά την επιρροή της ρωσικής εξωτερικής πολιτικής.Η απεξάρτηση των χωρών της Ν.Α. Ευρώπης από το ρωσικό αέριο αυξάνει περαιτέρω τη διαφοροποίηση των προμηθευτών της Ε.Ε.Η Ε.Ε. καταναλώνει σήμερα περί τα 440 δισ. κυβικά μέτρα φυσικό αέριο το χρόνο. Ο δεύτερος μεγαλύτερος προμηθευτής είναι η Ρωσία με 150,6 δισ. κυβικά μέτρα το 2015. Ο μεγαλύτερος προμηθευτής είναι η Νορβηγία.Ενδεικτικά η Γερμανία εξαρτάται κατά 36% από το Ρωσικό φυσικό αέριο, η Πολωνία κατά 48%, η Γαλλία κατά 14%, η Τουρκία κατά 64%, η Σερβία κατά 87% κλπ.Τα 20-30 δισ. κυβικά μέτρα που θα περνάνε από την Ελλάδα αντιπροσωπεύουν λιγότερο από 10% της κατανάλωσης της Ε.Ε. αλλά μεγάλο κομμάτι της κατανάλωσης των χωρών της Βαλκανικής και της Α. Ευρώπης.Επιπλέον, καθώς οι έρευνες συνεχίζονται, πέραν των ποσοτήτων που έχουν ήδη βρεθεί στην Αν. Μεσόγειο, μεταξύ Κύπρου, Ισραήλ και Αιγύπτου υπάρχει η πιθανότητα ανεύρεσης επιπλέον κοιτασμάτων. Το ενδεχόμενο αυτό ενισχύει το ρόλο της χώρας μας.
Ο σταθμός της Αλεξανδρούπολης συμπεριλαμβάνεται στα σχέδια της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ σε σχέση με την εξαγωγή σχιστολιθικού φυσικού αερίου στην Ευρώπη και δη στις ευαίσθητες γεωπολιτικά βαλκανικές αγορές που βρίσκονται στο υπογάστριο της Ε.Ε. και της Ρωσίας.Σαν άμεση αντίδραση στην εισαγωγή σχιστολιθικού αερίου στην Ευρώπη αναμένεται η Ρωσία να ρίξει τις τιμές για να καταστήσει την εισαγωγή αερίου μη συμφέρουσα. Αυτό θα ευνοήσει τις ευρωπαϊκές οικονομίες αλλά δεν μπορεί να κρατήσει πολύ.Τερματικοί σταθμοί σαν της Ρεβυθούσας και της Αλεξανδρούπολης παρακάμπτουν τη γεωπολιτική ισχύ της Τουρκίας, σε σχέση με την εξάρτηση της Ευρώπης από το ρωσικό φυσικό αέριο. Οι σταθμοί εφοδιάζονται με υγροποιημένο φυσικό αέριο μέσω πλοίων που μπορούν να κινούνται ελεύθερα και να αλλάζουν δρομολόγια και προμηθευτές.Οι τερματικοί σταθμοί αναβαθμίζουν τη γεωπολιτική σημασία της Ελλάδας και έναντι της Τουρκίας κάτι που δεν συμβαίνει με τους αγωγούς που αναγκαστικά περνάνε από τη γείτονα.Ευρώπη και Δύση γενικότερα έχουν ακόμη ένα σημαντικό λόγο να στηρίξουν τη συμμετοχή της Ελλάδας στο δυτικό οικονομικό και πολιτικό μπλοκ ισχύος.Η θέση αυτή της Ελλάδας εξηγεί σε κάποιο βαθμό την υπομονή και υποχωρητικότητα των Ευρωπαίων σε σχέση με την ελληνική χρεοκοπία και την άρνηση της χώρας να διορθώσει τα κακώς κείμενα.Ερμηνεύει ακόμη και τις ανοιχτές παρεμβάσεις των Αμερικανών στήριξης της Ελλάδας έναντι των αυστηρών Βορειοευρωπαίων που βλέπουν περισσότερο λογιστικά την υπόθεση της ελληνικής χρεοκοπίας.Οι εξελίξεις αυτές ερμηνεύουν την παρουσία “πλοκάμων” της ρωσικής προπαγάνδας σε όλη τη νότια Ευρώπη. Η Ρωσία χρειάζεται οι βαλκανικές χώρες να εξαρτώνται πλήρως από αυτήν ενεργειακά.Η Ρωσία θα είναι η χώρα που θα επωφεληθεί περισσότερο από μια πιθανή διάλυση της Ε.Ε. καθώς χωρίς ενιαία στάση οι ευρωπαϊκές χώρες θα πετύχουν δυσμενέστερους όρους προμήθειας ρωσικού αερίου.Τα περισσότερα ευρωσκεπτικιστικά κόμματα στην Ευρώπη έχουν καλές σχέσεις με τη Ρωσία, ενώ δεν λείπουν οι φήμες για υπόγειες χρηματοδοτήσεις από το Κρεμλίνο.Η Τουρκία που είναι σε θέση να ελέγχει ένα μεγάλο μέρος των μεταναστευτικών ροών προς την Ευρώπη μέσω Ελλάδας βρίσκεται σε διάσταση με τους συμμάχους της στο ΝΑΤΟ και σε ταύτιση συμφερόντων με τη Ρωσία.Στις εξελίξεις που θα δρομολογηθούν το 2017 με τις γαλλικές και γερμανικές εκλογές σε σχέση με το μέλλον της Ε.Ε. και της Ευρωζώνης αλλά και την παραμονή ή όχι της Ελλάδας εκεί, τα παραπάνω στοιχεία θα βαρύνουν στις τελικές αποφάσειςΗ παράμετρος ΤραμπΗ εκλογή Τράμπ έχει δημιουργήσει σύγχυση σε σχέση με τη στάση των ΗΠΑ απέναντι στην Ευρώπη και τη Ρωσία, άρα και την Ελλάδα.Ο νέος Αμερικάνος πρόεδρος φαίνεται πως επιδιώκει μια αναμέτρηση με την Κίνα που αποτελεί την ανερχόμενη οικονομική και γεωστρατηγική απειλή για τις ΗΠΑ. Στην προσπάθεια αυτή θέλει τη Ρωσία σαν σύμμαχο και όχι την τελευταία στο ίδιο μέτωπο με την Κίνα. Στα πλαίσια αυτά θα κάνει παραχωρήσεις στη Ρωσία.Στις ΗΠΑ όμως ο πρόεδρος δεν αποφασίζει μόνος. Το Κογκρέσο μπορεί να ελέγχεται από τους ρεπουμπλικάνους αλλά η πλειοψηφία στηρίζει τις βασικές γραμμές της αμερικάνικης γεωστρατηγικής. Τα περιθώρια ανατροπών βασικών επιλογών από το νέο πρόεδρο είναι περιορισμένα.Υπάρχουν αρκετοί στη χώρα μας από τη σφαίρα του δημόσιου λόγου που αναρωτιούνται γιατί Ευρωπαίοι και Αμερικάνοι δείχνουν τόσο ανεκτική στάση σε μια ελληνική κυβέρνηση που εφαρμόζει λάθος στρατηγική εξόδου από την κρίση. Πόσω μάλλον που το 2015 η κυβέρνηση Τσίπρα έδειχνε διατεθειμένη να παραδώσει τα “κλειδιά” της χώρας στον κ. Πούτιν.Ο ένας λόγος είναι σίγουρα η επιθυμία να μην χρεωθεί η Ε.Ε. και η Ευρωζώνη την κατάρρευση μιας χώρας μέλους. Ένας λόγος ακόμη είναι όμως σίγουρα και η σημασία της χώρας στη γεωπολιτική και ενεργειακή ασφάλεια της ευρύτερης περιοχής και της Ευρώπης. Το 2016 με αντάλλαγμα τη στήριξη της παραμονής του στην εξουσία ο κ. Τσίπρας φαίνεται πως έχει εναρμονιστεί πλήρως με τη θέση της χώρας στο δυτικό στρατόπεδο. Η πλήρης εναρμόνιση με τις γεωπολιτικές επιδιώξεις της Δύσης σε συνδυασμό με την προσήλωση στις δεσμεύσεις του τρίτου μνημονίου, έστω με κάποιες φραστικές καταγγελίες έχουν καταστήσει την κυβέρνηση Τσίπρα αξιόπιστο συνομιλητή για τους δανειστές.Το πρόβλημα του κ. Τσίπρα είναι η επιδείνωση της οικονομικής κατάστασης όπως διαφαίνεται από την αδυναμία της χώρας να προσελκύσει επενδύσεις που θα μειώσουν την ανεργία και θα εγγυηθούν τη βιωσιμότητα καταβολής μισθών και συντάξεων.Η κυβέρνηση το 2017 δεν κινδυνεύει να πέσει από εξωτερικές πιέσεις, αλλά από εσωτερική αναταραχή, λόγω της οικονομικής δυσπραγίας και της φορολογικής εξόντωσης του ιδιωτικού τομέα.
ΟΜπιλ Σάνκλι, ο θρυλικός προπονητής της Λίβερπουλ, την περίοδο 1959-1974 αρνούνταν ότι το ποδόσφαιρο ήταν ένα από τα πιο σημαντικά πράγματα στη ζωή. Πίστευε βαθιά ότι ήταν μακράν το σημαντικότερο. Όσοι αντιλαμβάνονται το ποδόσφαιρο ως μια μονοσήμαντη και αποστειρωμένη κοινωνικά διαδικασία, όπου 22 χρυσοπληρωμένοι παίχτες παίζουν μπάλα σε ένα αψεγάδιαστο γήπεδο γύρω από έναν χορό δισεκατομμυρίων και αστραφτερά φλας, προφανώς θα φρίξουν με αυτήν την αντίληψη. Ο Σάνκλι όμως δεν είχε αυτό στο μυαλό του. Όχι πως αυτή η πτυχή του ποδοσφαίρου δεν υπάρχει. Υπάρχει και είναι η πιο προβεβλημένη από όλες. Όχι όμως απαραίτητα και η πιο ουσιαστική.
Ένα ανθρώπινο άθλημα
Το ποδόσφαιρο γίνεται μια σημαντική υπόθεση όταν δίνει τη δυνατότητα σε αυτούς που έχασαν την παιδικότητά τους απότομα λόγω πολέμων και διώξεων να ξαναγίνουν παιδιά, όταν εμπεριέχει πολλούς, τους πιο αδύναμους και κατατρεγμένους αυτού του πλανήτη, είτε αυτοί είναι τα παιδιά των ανθρακωρύχων της Αγγλίας, ή οι έφηβοι που μεγάλωσαν στη φτώχεια και τα τραύματα της μεταπολεμικής Ελλάδας, είτε τα πιτσιρίκια στις φαβέλες της Λατινικής Αμερικής, ή στις μέρες μας οι πρόσφυγες, αυτό το νομαδικό, κατακερματισμένο και εσαεί διωκόμενο υποκείμενο που ενσαρκώνει όλον τον πόνο της μεταουμανιστικής εποχής. Στην περίπτωσή τους το ποδόσφαιρο γίνεται ξανά αυτό που ευαγγελιζόταν ο Ιταλός διανοούμενος Αντόνιο Γκράμσι, «το βασίλειο της ανθρώπινης συντροφικότητας που ασκείται σε ελεύθερο χώρο».
Η προσφυγική κρίση των τελευταίων δύο ετών ήταν αναμφισβήτητα το συγκλονιστικότερο γεγονός του καιρού μας. Η έκταση και η έντασή της μεταμόρφωσαν ριζικά τον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε τον κόσμο μας και την ίδια την έννοια της ζωής, αναζωπύρωσαν αναπαραστάσεις πρωτοφανούς βίας και απόλυτης δυστυχίας που ήταν απωθημένες στα πιο απάτητα βάθη της συλλογικής μνήμης και επανέφεραν καθάριο και αμείλικτο το υπαρξιακό άγχος. Η εικόνα ενός εξελισσόμενου ανθρωπιστικού δράματος που εκκινά από τις εμπόλεμες ζώνες της Συρίας, του Αφγανιστάν και του Ιράκ και εξελίσσεται στις προσφυγούπολεις της Ιορδανίας και της Τουρκίας, στα νερά της Μεσογείου, στα τείχη του Βαλκανικού Δρόμου και στα camp της Ευρώπης, διαπέρασε όλο το φάσμα της κοινωνικής ζωής και διασάλευσε σε ένα βαθμό τα ατάραχα νερά του επαγγελματικού ποδοσφαίρου. Οι μεγάλοι σύλλογοι της Ευρώπης, η Μπαγερν Μονάχου και η Ρεάλ, ανακοίνωσαν πρωτοβουλίες οικονομικής ενίσχυσης των προσφύγων, η Μπαρτσελόνα μέσω τους ιδρύματός της στηρίζει την καμπάνια για την ένταξη των προσφύγων στις ευρωπαϊκές κοινωνίες και οι βετεράνοι της βρέθηκαν τον Νοέμβριο δίπλα στους πρόσφυγες των Ιωαννίνων. Αντίστοιχες πρωτοβουλίες έχουν πάρει και αρκετοί ελληνικοί σύλλογοι, με πιο πρόσφατη τη Λάρισα, που παρά την απαγόρευση της Super League έπαιξε με το σύνθημα «τα προσφυγόπουλα είναι παιδιά μας» στη φανέλατης.
Η θεραπευτική διάσταση του ποδοσφαίρου
Πέρα από αυτό το επίπεδο, όμως, που έχει έναν αξιομνημόνευτο οικονομικό ή συμβολικό αντίκτυπο, υπάρχει ένα άλλο επίπεδο, πιο πρωτόλειο ίσως αλλά ακραιφνώς ριζοσπαστικό και αντιρατσιστικό στη φιλοσοφία του, που έγκειται στην ενεργή εμπλοκή των ίδιων των προσφύγων με το ποδόσφαιρο, ώστε αυτό να λειτουργήσει επουλωτικά ως προς την πληγή της απώλειας. Σε αυτό το πλαίσιο ιδρύθηκε στην Ελλάδα πριν λίγο καιρό η πρώτη ποδοσφαιρική ομάδα που αποτελείται αποκλειστικά από πρόσφυγες. Η «Αθλητική Ελπίδα Προσφύγων» είναι το αποτέλεσμα της συνεργασίας της Οργάνωσης Γη με τον ΟΠΑΝ (Οργανισμός Πολιτισμού Αθλητισμού Νεολαίας Δήμου Πειραιά), το Συμβούλιο Ένταξης Μεταναστών Πειραιά και τον Σύνδεσμο Προπονητών Ποδοσφαίρου Πειραιά και τελεί υπό την αιγίδα της UEFA. Στις αρχές του φθινοπώρου έγινε μια πρόσκληση στις μεγάλες δομές της Αθήνας, στο Σκαραμαγκά, το Σχιστό, τον Ελαιώνα και σε μεμονωμένους πρόσφυγες που ζουν σε ξενώνες. Εκδήλωσαν ενδιαφέρον περίπου 150 άτομα, έγινε μια επιλογή με αθλητικά κριτήρια και συγκροτήθηκε η ομάδα με άτομα ηλικίας 18-31 ετών. Η ομάδα συμμετέχει τις Κυριακές στο πρωτάθλημα επιχειρήσεων και έχει ένα κανονικό και πλήρες πρόγραμμα που περιλαμβάνει τρεις προπονήσεις την εβδομάδα.
Σε μια τέτοια προπόνηση τους βρήκα μια βαριά και μουντή Παρασκευή, στο γήπεδο της οδού Αμοργού στα Καμίνια. Άρχισαν να καταφτάνουν λίγο πριν τις 12 σε παρέες, μπήκαν στα αποδυτήρια, φόρεσαν τις μπλούζες τους και ξεκίνησαν ζέσταμα. Παρών ήταν και τεχνικός διευθυντής της ομάδας, ένας παλιός μας γνώριμος από το «Πειρατικό» του 2004. Ο Αντώνης Νικοπολίδης, τερματοφύλακας της Εθνικής ομάδας που κατέκτησε το ευρωπαϊκό πρωτάθλημα, δεν είχε ασχοληθεί ξανά με έναν τόσο ευάλωτο πληθυσμό. Όταν του προτάθηκε όμως, δέχτηκε χωρίς δεύτερη σκέψη: «Πρώτη φορά μπαίνω σε μια τέτοια προσπάθεια. Το κάνω όμως με μεγάλη χαρά. Το πιο δύσκολο κομμάτι ήταν η αρχική επιλογή. Μακάρι να μπορούσαμε να κρατήσουμε και τους 150 που πέρασαν, αλλά δεν θα ήταν λειτουργική η ομάδα και καταλήξαμε σε 24», εξηγεί. Το ποδόσφαιρο δεν είναι ένα απλό σπορ, είναι τρόπος ζωής. Ο ίδιος το γνωρίζει από πρώτο χέρι και αντιλαμβάνεται ότι μπορεί να μετατραπεί σε εφαλτήριο για ζωή: «Οι άνθρωποι αυτοί πρέπει να βρουν έναν τρόπο να συνεχίσουν τη ζωή τους. Εδώ έχουν μια τέτοια δυνατότητα, κάνοντας κάτι που αγαπούν. Η χαρά του παιχνιδιού τους δημιουργεί μια ψυχολογική ανάταση, ξεφεύγουν από τις ανησυχίες για το τι γίνεται στη χώρα τους, από το άγχος για το μέλλον τους, ακόμα και από τη δυσφορία για τις συνθήκες διαβίωσης στους καταυλισμούς», μας λέει.
Την ίδια μέρα στα διεθνή μέσα έπαιζε ως πρώτη είδηση η ανηλεής σύγκρουση στο Χαλέπι. Η πόλη-σύμβολο του αιματηρού συριακού εμφυλίου μετατρεπόταν σταδιακά σε σκιά του εαυτού της, γεμάτη πένθιμα κουφάρια κτιρίων και καραβάνια ξεκληρισμένων που έψαχναν οδό διαφυγής. Σκεφτόμουν ότι ενδεχομένως κάποιοι από τους παίχτες της ομάδας να ήταν από εκει, να είχαν συγγενείς ή φίλους στο Χαλέπι, να είχαν ταξιδέψει στην πάλαι ποτέ μεγαλύτερη πόλη του συριακού κράτους ή ακόμα να ένιωθαν μια εγγύτητα σε σχέση με τα δικά τους βιώματα. Εδώ όμως είχαν μια ευκαιρία να μπουν σε μια ιδιάζουσα μηχανή του χρόνου και να μεταφερθούν νοητά στα αμόλυντα από τον πόλεμο παιδικά τους χρόνια. «Στη Συρία παίζαμε πολύ ποδόσφαιρο, εγώ έπαιζα σε μια ομάδα της Β’ Εθνικής. Ήθελα να γίνω επαγγελματίας ποδοσφαιριστής αλλά ο πόλεμος διέλυσε τα όνειρά μας», λέει ο Γιουσέφ. Ταξίδεψε στην Ελλάδα μόνος του, με τη γνωστή επικίνδυνη διαδρομή του Αιγαίου. Έφτασε στη Χίο και τώρα ζει στο camp του Σκαραμαγκά. Παρόμοια ιστορία έχει και ο Ιμπραήμ, Σύρος κουρδικής καταγωγής που στα 23 του βιώνει την αποστέρηση της οικογένειάς του και τη νοσταλγία του παρελθόντος: «Οι γονείς μου είναι στη Συρία και ο αδερφός μου στη Γερμανία. Έχω κάνει αίτηση για μετεγκατάσταση για να πάω να τον βρω. Μου λείπουν πολύ όλοι, ελπίζω κάποια στιγμή να ξαναγίνουμε οικογένεια και να βρεθούμε στο ίδιο μέρος του κόσμου». Ο Ιμπραήμ είναι οπαδός της Μπαρτσελόνα και του Λιονέλ Μέσι, παίζει στη μεσαία γραμμή της ομάδας, αν και σήμερα είναι τραυματισμένος. Κάθεται στον πάγκο και σχολιάζει με κέφι τους υπόλοιπους. «Εδώ ξεχνιέμαι. Μ’ αρέσει να παίζω. Έχουμε γίνει φίλοι μεταξύ μας, έτσι νιώθω ότι δεν είμαι μόνος», μου λέει.
«Στην αρχή υπήρχε αμηχανία, τώρα όμως περιμένουν πώς και πώς να έρθει η ώρα της προπόνησης»
Η ομάδα αναπτύσσεται σαν μια μικρή κοινότητα, όπως όλες οι ποδοσφαιρικές ομάδες. Οι παίχτες γνωρίζονται και δένονται μεταξύ τους, φτιάχνουν δικούς τους κώδικες επικοινωνίας, αναπτύσσουν ένα αίσθημα συνεργασίας και αλληλοβοήθειας, μαθαίνουν να κερδίζουν και να χάνουν, παθιάζονται πάνω στον αγώνα, κάνουν καλαμπούρια στα αποδυτήρια. Παίζουν χωρίς ανταγωνισμό, μόνο για τη χαρά του σώματος και την ψυχολογική αποφόρτιση. Πηγαινοέρχονται σε παρέες και αν δεν κάτσουν όλοι στο τραπέζι, δεν ξεκινάει κανείς να τρώει. Γι’ αυτούς τους ανθρώπους που αποποιήθηκαν βίαια και ακούσια την ταυτότητά τους και βρίσκονται μόνοι και μετέωροι σε μια παγωμένη σκηνή ή ένα άχρωμο κοντέινερ, αυτό έχει ιδιαίτερη βαρύτητα. Γίνονται ξανά μέλη ενός συνόλου και ανακτούν μιαν υποτυπώδη κανονικότητα που ξεφεύγει από την αφόρητη ανία των καταυλισμών. Σε αυτό το καινούργιο ξεκίνημα έχουν έναν άγρυπνο καθοδηγητή, τον προπονητή τους, που τον ακούνε με σεβασμό και ψάχνουν το νεύμα του στο χορτάρι. «Πρώτη φορά ασχολούμαι με πρόσφυγες, σταμάτησα κάποια άλλα προγράμματα που έκανα για να ασχοληθώ μ’ αυτό. Μ’ αρέσει πολύ. Αποφεύγω να τους ρωτάω πολλά πράγματα για τις προσωπικές τους ιστορίες. Δεν θέλω να αναμοχλεύσω τις δυσκολίες που έχουν περάσει. Ο στόχος είναι αυτές τις ώρες να ξεφεύγουν. Στα ματς τους βάζουμε όλους να παίζουν, δεν μας ενδιαφέρει η νίκη ή η ήττα. Μας ενδιαφέρει η συμμετοχή και η εμπειρία, γι’ αυτό φροντίζουμε να μοιράζουμε το χρόνο, ώστε να μπουν όλοι», δηλώνει ο Ανδρέας Σαμπάνης. Βέβαια πρόκειται για έναν ρευστό πληθυσμό με διαρκείς ανακατατάξεις. Για παράδειγμα, ο βασικός τερματοφύλακας της ομάδας πρόσφατα έφυγε για τη Γερμανία, με τη διαδικασία του relocation. Ωστόσο παρά τις αναμενόμενες δυσκολίες η ομάδα βρίσκει τα πατήματά της. Στα δύο επίσημα ματς που έδωσε έχασε από την ομάδα των Δικηγόρων Αθήνας και κέρδισε την ομάδα της Ernst&Young.
Ο Πέτρος Κόκκαλης, μέσω της Οργάνωσης Γη, είναι ο άνθρωπος που συνέλαβε την ιδέα και δούλεψε στην κατεύθυνση της υλοποίησής της. «Σκεφτήκαμε ότι ένας από τους τρόπους για να έρθουν σε επαφή οι πρόσφυγες με τους Έλληνες είναι το ποδόσφαιρο. Η αντίδραση μέχρι στιγμής στο Πρωτάθλημα Επιχειρήσεων όπου αγωνίζεται η Ελπίδα είναι πολύ ενθαρρυντική. Ενδεικτικά, η ομάδα Δικηγόρων Αθήνας μετά τον πρώτο αγώνα με την ομάδα προσφύγων προσφέρθηκε να αναλάβει τη νομική τους υποστήριξη για ζητήματα ασύλου. Στην πραγματικότητα και πέρα από όλα τα άλλα, η ομάδα αυτή είναι μια ευκαιρία για σχέση. Ούτε οι πρόσφυγες μπορούν συχνά να αλληλεπιδρούν με Έλληνες, ούτε οι πολίτες της χώρας να βλέπουν πρόσφυγες έξω από το στερεότυπο της απόγνωσης. Εδώ λοιπόν διαμορφώνεται μια τέτοια προοπτική», σημειώνει. Το project εκτός από την ομάδα περιλαμβάνει και δυο ακαδημίες ποδοσφαίρου που λειτουργούν ήδη από το καλοκαίρι στις δομές του Σκαραμαγκά και του Λαυρίου αντίστοιχα και αφορούν σε μικρά παιδιά και εφήβους που ζουν μέσα στα camp. «Η δράση τους είναι πολύ θετική. Αυτά τα παιδιά δεν έχουν πολλά πράγματα να κάνουν και μέσω της ακαδημίας παίρνουν ένα κίνητρο, απασχολούνται κάποιες ώρες δημιουργικά και χτίζουν μια καθημερινότητα πιο κοντά στις ανάγκες και τις επιθυμίες τους. Στην αρχή υπήρχε αμηχανία, τώρα όμως περιμένουν πώς και πώς να έρθει η ώρα της προπόνησης. Ο στόχος είναι να ιδρυθεί και μια τρίτη ακαδημία εκτός καταυλισμών, που θα απευθύνεται στα προσφυγόπουλα που ζουν σε ξενοδοχεία και ξενώνες», συμπληρώνει ο Πέτρος Κόκκαλης. Ο ίδιος εξηγεί πως δεν μπορούν αυτή τη στιγμή οι πρόσφυγες να ενταχθούν σε κανονικές-μικτές ομάδες, γιατί δεν διαθέτουν τα απαραίτητα έγγραφα για να βγάλουν ατομικό δελτίο. Υπάρχουν παρεμβάσεις στο χώρο της ΕΠΟ και της UEFA για να λυθεί το ζήτημα, ώστε κάποιοι από τους παίχτες, όσοι μείνουν στην Ελλάδα και το επιθυμούν, να απασχοληθούν επαγγελματικά στο ποδόσφαιρο. «Το ποδόσφαιρο δεν είναι μόνο οι ομάδες που παίζουν στο Champions League, είναι οι χιλιάδες άνθρωποι που συσπειρώνονται σε τοπικά σωματεία και μπαίνουν σε μια διαδικασία εκπαίδευσης και κοινωνικοποίησης», καταλήγει.
Η Αθλητική Ελπίδα Προσφύγων είναι το πιο συγκροτημένο σχέδιο που εντάσσει το ποδόσφαιρο σε μια θεραπευτική πολυπρισματική διαδικασία ως προς τους πρόσφυγες. Τους δίνει ένα χώρο να φροντίσουν ξανά τους εαυτούς τους και να διασκεδάσουν, προωθεί την αλληλεπίδραση του ντόπιου πληθυσμού με τους πρόσφυγες και στέλνει ένα μήνυμα ενάντια στην ξενοφοβία και το ρατσισμό. Παρόμοια εγχειρήματα ενδεχομένως πιο αποσπασματικά και υβριδικά αναπτύσσονται σε διάφορες περιοχές της χώρας. Πέρσι το Πάσχα, με πρωτοβουλία ενός εθελοντή αγρότη από την Ημαθία στήθηκε ένας ποδοσφαιρικός αγώνας ανάμεσα στον Μέγα Αλέξανδρο Τρικάλων και την ομάδα προσφύγων που φιλοξενούνταν σε παρακείμενο στρατόπεδο. Η Εθνική Αστέγων τον Οκτώβρη έπαιξε μπάλα στη Θεσσαλονίκη με τους πρόσφυγες που φιλοξενούνται στη Softex. Ο κοινωνικός χώρος Micropolis στη Θεσσαλονίκη διοργανώνει αυθόρμητα παιχνίδια στο αυτοσχέδιο γηπεδάκι που έχουν φτιάξει οι πρόσφυγες στο hot spot στο Δερβένι, με σύνθημα «Παίζουμε μαζί, ζούμε μαζί». Στο Βόλο λειτουργεί σε πρώιμο επίπεδο μια ομάδα προσφύγων με απώτερο στόχο να συγκροτηθεί ένα μικρό εσωτερικό πρωτάθλημα. Στη Λέσβο δραστηριοποιείται η ιρλανδική οργάνωση που συνέβαλε στη δημιουργία της ομάδας προσφυγόπουλων Kara Tepe United και διοργανώνει στις αρχές Ιανουαρίου το δεύτερο τουρνουά ποδοσφαίρου στο νησί, στο οποίο υπολογίζεται ότι θα συμμετάσχουν 70 ασυνόδευτοι ανήλικοι πρόσφυγες. «Τα παιδιά που ζουν σε καταυλισμούς όπως το Καρά Τεπέ, κουβαλάνε πολλά τραύματα, έχουν περάσει μια επώδυνη διαδικασία για να δραπετεύσουν από τον πόλεμο κι ένα επικίνδυνο ταξίδι για να φτάσουν εδώ. Ο αθλητισμός ενώνει τους ανθρώπους και τους μπολιάζει με αυτοπεποίθηση. Είδαμε με πόσο μεγάλο ενθουσιασμό παίζουν αυτά τα παιδιά μπάλα και αποφασίσαμε να κάνουμε ό,τι μπορούμε για να τους το εξασφαλίσουμε αυτό», λέει ο Barry Lysaght από την οργάνωση.
Μία πανευρωπαϊκή κίνηση
Στην Ευρώπη που δοκιμάζει τα δημοκρατικά της όρια με το προσφυγικό και συχνά φαίνεται πολύ λίγη για το μέγεθος του δράματος που συντελείται στις πύλες της, κόντρα στο νέο μισανθρωπισμό που στοχοποιεί τους πρόσφυγες και επιδιώκει να διαβρώσει με μίσος τις ψυχές των ανθρώπων, το ποδόσφαιρο αποδεικνύεται πολύτιμο και ανέλπιστο εργαλείο στα χέρια εκείνων που υπερασπίζονται την αλληλεγγύη. Στη Γερμανία που δέχτηκε το μεγαλύτερο όγκο προσφύγων, υπολογίζεται ότι το 2015 μόνο έφτασαν και 10.000 πρόσφυγες ποδοσφαιριστές. Η Γερμανική Ποδοσφαιρική Ομοσπονδία απηύθυνε έκκληση στους συλλόγους να εντάξουν τους πρόσφυγες στις ομάδες τους. Το Αμβούργο ενσωμάτωσε στους κόλπους του στον 18χρονο Μπακερί Ζάτα και η Βέρντερ Βρέμης τον 19χρονο Ουσμάν Μανέ.Παράλληλα ξεπηδούν και αυτόνομες ποδοσφαιρικές ομάδες προσφύγων. Η πιο γνωστή περίπτωση είναι η FC Lampedusa που δημιουργήθηκε με τη βοήθεια της γνωστής για την αντιρατσιστική και αντιφασιστική της φυσιογνωμία St Pauli. Αποτελείται κυρίως από πρόσφυγες προερχόμενους από τη Δυτική Αφρική, που πέρασαν από το κέντρο κράτησης της ιταλικής Λαμπεντούζα πριν φτάσουν στο Αμβούργο. Το καλοκαίρι του 2014 η διοίκηση της SV Babelsberg –μιας μικρής ποδοσφαιρικής ομάδας που αγωνίζεται στη Βορειοανατολική Λίγκα της Γερμανίας και συχνά αποκαλείται «St Pauli της Ανατολής» εξαιτίας της ευαισθησίας της σε κοινωνικά ζητήματα– αποφάσισε να δημιουργήσει μια θυγατρική ομάδα που θα αποτελείται αποκλειστικά από πρόσφυγες σε όλες τις βαθμίδες, από τη διοίκηση μέχρι τους φροντιστές. Έτσι πρόεκυψε η Welcome United 03. Στη Φρανκφούρτη επίσης υπάρχει η FSV Bischofsheim. Στο Γκετεμποργκ της Σουηδίας συστάθηκε η Sandara Team C που απαρτίζεται από παίχτες από τη μεγάλη δεξαμενή των περίπου 35.000 ασυνόδευτων ανήλικων προσφύγων που υποδέχτηκε η χώρα, με προπονήτρια και εμπνεύστρια της ιδέας μια κοινωνική λειτουργό, την Matilda Brinck Larsen. Παρόμοιες προσπάθειες συνιστούν η Athletico de Pinto στην Ισπανία, η Liberi Nantes στην Ιταλία, η United Glasgow FC στη Σκοτία, η Young Caritas Kafig League στην Αυστρία. Η UEFA, εκτός από τα προγράμματα που στηρίζει στην Ευρώπη, τρέχει ένα μεγάλο πρόγραμμα στο Zaatari Camp, αυτόν τον απέραντο καταυλισμό που έχει εξελιχθεί στην τέταρτη μεγαλύτερη πόλη της Ιορδανίας, με πάνω από 80.000 πρόσφυγες να ζουν σε άθλιες και ντροπιαστικές για τον ανθρώπινο πολιτισμό συνθήκες. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ευρωπαϊκής ομοσπονδίας, στο πρόγραμμα ποδοσφαίρου έχουν εμπλακεί περίπου 3.000 νέοι και νέες από τη Συρία (2.140 αγόρια και 839 κορίτσια), έχουν διοργανωθεί 15 τουρνουά ποδοσφαίρου, έχουν δημιουργηθεί 32 ομάδες αγοριών και 10 ομάδες κοριτσιών και έχουν εκπαιδευτεί 128 πρόσφυγες ως προπονητές.
Η UEFA δίνει μεγάλη έμφαση στην ανάπτυξη και του γυναικείου ποδοσφαίρου εντός του καταυλισμού, για να παρέχει εργαλεία ψυχολογικής υποστήριξης σε αυτά τα κορίτσια που είναι διαρκώς εκτεθειμένα στους κινδύνους της έμφυλης καταπίεσης, της σεξουαλικής κακοποίησης και των πρόωρων γάμων. «Υπάρχει μια έντονη κινητικότητα αυτήν τη στιγμή. Στη Fare (σ.σ. την οργάνωση για την καταπολέμηση των διακρίσεων της UEFA) προσπαθούμε να εντοπίσουμε τις ενέργειες που γίνονται διεθνώς για να βοηθηθούν οι πρόσφυγες μέσω του ποδοσφαίρου και να τις ενδυναμώσουμε. Τα μεγάλα ευρωπαϊκά club έκαναν χειρονομίες υποστήριξης, αλλά αυτό δεν αρκεί. Τα περιθώρια δράσης σε σχέση με το μέγεθος του προβλήματος είναι πολύ μεγαλύτερα. Η τάση δημιουργίας ποδοσφαιρικών ομάδων προσφύγων αργά ή γρήγορα θα ταρακουνήσει τα νερά. Εμείς θέλουμε να εξελιχθεί σ’ ένα κίνημα που θα αναδείξει το θεραπευτικό ρόλο του ποδοσφαίρου, τη συμβολή του στη λύτρωση της ψυχής», επισημαίνει ο Αντώνης Δαλούκας, εκπρόσωπος της Fare στην Ελλάδα. Το ποδόσφαιρο έχει μιαν απαράγραπτη κοινωνική διάσταση. Μπορεί όσοι ασχολούνται στο κορυφαίο επίπεδο να θέλουν να την εξοστρακίσουν, μετατρέποντάς το σε ένα άψυχο και ρομποτικό υπερθέαμα, αποκομμένο από τους καημούς και τα πάθη των απλών ανθρώπων, να ξεριζώσουν τη σύμφυτη λαϊκότητά του και να το απογυμνώσουν από το συναισθηματικό του φορτίο. Ωστόσο, αυτά πάντα θα επανέρχονται πεισματικά.Όπως την περίοδο του Μεσοπολέμου, όταν οι πρόσφυγες από τη Μικρά Ασία έφτιαξαν με τα χέρια τους τα γήπεδα τους και οργανώθηκαν σε προσφυγικά σωματεία γιατί είχαν μιαν ανάγκη να διατρανώσουν την ύπαρξη τους ως ισότιμη, άξια προσοχής και σεβασμού, έτσι και τώρα οι πρόσφυγες από τη Μέση Ανατολή και την Αφρική αρχίζουν δειλά να σκιαγραφούν τις δικές τους ποδοσφαιρικές τυπολογίες, θεμελιωμένες όχι στο κέρδος και τον ανταγωνισμό, αλλά στην άδολη παιδική φαντασίωση του παιχνιδιού, την ανάγκη για ορατότητα, συνεργασία και χαρά. Σε αυτά τα πειράματα το ποδόσφαιρο αποκτά ξανά την ποίηση που είδε ο Παζολίνι και την ηθική που έμαθε ο Καμί. Είναι το ποδόσφαιρο που συνθέτει, δεν χωρίζει. Το ποδόσφαιρο που αγαπάμε.
Γεννήθηκε (1977) στην Ελευσίνα. Σπούδασε φωτογραφία στη Focus. Οι φωτογραφίες του έχουν δημοσιευτεί σε ελληνικές και διεθνείς εκδόσεις (Spiegel, Die Zeit, Rolling Stones Magazine, Le Monde, Washington Post, International NY Times). Έχει κάνει αποστολές σε πολλές χώρες.
Η γενιά του εφήμερου
Αξίζει να μιλάς με νέους, ειδικά με τους σημερινούς, που ελάχιστα πια θυμίζουν τις πρώτες γενιές της μεταπολίτευσης, με τα παχιά λόγια και τις ασθενικές πράξεις. Τέσσερις είναι οι μεγάλες αλλαγές που τους κληροδοτήσαμε: η επαγγελματική ανασφάλεια, η διακινδύνευση του ρόλου της πυρηνικής οικογένειας, η απαξίωση της παιδείας και η ολοένα μεγαλύτερη επίδραση του διαδικτύου στη ζωή τους.
Απόρροια αυτών η αμφισβήτηση των θεσμών, η δυσπιστία στους νόμους, η αποδοκιμασία του πολιτικού συστήματος, η απενοχοποίηση της σεξουαλικότητας, η γενικότερη μετάλλαξη που κυοφορείται και η οποία θα διαφανεί όχι ως ανατροπή, αλλά ως μία μετάβαση σε κοινωνικές δομές που μόνο στο εξωτερικό γνωρίζαμε πως υφίσταντο. Το κράτος πλέον είναι ο εχθρός που θεσπίζει κεφαλικούς φόρους και έχει επιδοθεί στο παιδομάζωμα των ονείρων.
Κι αν οι μεγαλύτεροι επαναστατούν, ψηφίζοντας ακραίες παρατάξεις, οι νεαρότεροι, όσοι δεν έφυγαν, βιώνουν τη δική τους πραγματικότητα. Οι σταθερές έχουν εκλείψει.
Στη μνήμη τους διατηρούν αναμνήσεις από χριστουγεννιάτικα τραπέζια και εκδρομές, αλλά και συγκρούσεις, διαζύγια, μάχες για επικράτηση, γονείς απόντες προς άγραν καταναλωτικών ιδεωδών και εξωσυζυγικών σχέσεων. Βλέπετε η παραδοσιακή οικογένεια δεν προέβλεπε δύο αφέντες μέσα στο σπίτι. Σχεδόν μισές είναι οι πιθανότητες να χωρίσουν, αν παντρευτούν, να ζήσουν σε διάσταση, να αντιμετωπίσουν την κατάρα της μονογονεϊκότητας, να κάνουν μικτούς γάμους, να μείνουν μόνοι.
Η τεκνοποίηση μετατίθεται για μετά τα τριάντα, οι ευκαιριακές σχέσεις ονομάζονται δέσμευση, αν διατηρηθούν για εξάμηνο, το σεξ αποτελεί το αδιάφορο happening μιας βραδιάς σε κάποιο μπαρ και η μοναξιά εξοβελίζεται στα chat του Facebook.
Πολλοί νέοι δεν έχουν την πολυτέλεια του σχεδιασμού, του πλάνου, της μεθόδευσης για την επιτυχία. Αυτό το καλοκαίρι σερβιτόρος σε κάποιο νησί, λίγος ΟΑΕΔ, κάποια «αρπαχτή» σε προγράμματα, αφαίμαξη των γονέων, τα πάντα για να περάσει η μέρα, η εβδομάδα, ο μήνας. Παραπέρα έχει ο Θεός και η συγκυρία. Καιροσκοπισμός, ατομική πορεία, εφήμερο.
Αρκετοί μου είπαν πως δεν αντλούν αυτοεκτίμηση από την κατάκτηση μιας καλής θέσης, αλλά από το γεγονός και μόνο ότι επιβιώνουν, πως εξασφαλίζουν χαρτζιλίκι και τα απαραίτητα για μοναχικές απασχολήσεις.
Η παιδεία εκπορνεύτηκε τη δεκαετία του ’80, όταν με το ζόρι οι ψευτο-προοδευτικοί μας οδήγησαν σε έναν μπάσταρδο μαθητοκεντρισμό, χωρίς έρευνες για την επίδραση των συστημάτων αυτών και στη μαζική εισαγωγή ασχέτων στα πανεπιστήμια. Σήμερα αποτελεί απαξία. Ακόμη και η Διά Βίου Κατάρτιση, κόλπο για μαζικές απολύσεις.
Οι νέοι δεν συνηγορούν στο παιχνίδι αυτό. Οι σχολές εγκαταλείπονται, χωρίς ενοχές για τις ατέλειωτες ώρες αποστήθισης κατά την εφηβεία, για τον κολασμό σε φροντιστήρια, για τα χρήματα σε άχρηστες νεοπλουτίστικες ασχολίες, χωρίς μεταμέλεια για τα όνειρα των γονέων, που απότομα κηδεύτηκαν ή συμβιβάστηκαν.
Οι πιο πολλοί σκέφτονται κάποιο μεταπτυχιακό, αλλά ξέρουν πως δεν θα αλλάξει οτιδήποτε, εξετάζουν την πιθανότητα του εξωτερικού, της μετεγκατάστασης, της ριζικής αλλαγής, της νέας αρχής από το μηδέν.
Καγχάζουν για τη θεατρινίστικη κάθαρση πρώην υπουργών, επειδή σκέφτονται πως, αν η τιμωρία των ενόχων έφτανε σε επίπεδο δήμων, θα έπρεπε να αποκεφαλιστεί ο μισός πληθυσμός, που κάποτε είχε ενδώσει στις πελατειακές ανομίες σε κάθε χωριό και πόλη.
Η κατάθλιψη αυξάνει τα ποσοστά της, η εσωστρέφεια κοινός τόπος και παντού μία δικαιολογία προβάλλει ως αφορισμός: για όλα φταίει η κρίση.
Κι όμως, οι σημερινοί νέοι αξίζουν πολλά. Κι αν η συμπεριφορά μας τους ματαίωσε, έχουμε χρόνο μπροστά, για να προπαρασκευάσουμε τη γενιά που θα οδηγήσει στην έξοδο από τη μιζέρια.
*****************
Ευστράτιος Παπάνης
Επίκουρος Καθηγητής Κοινωνιολογίας Πανεπιστημίου Αιγαίου
Απόσπασμα από το βιβλίο του “Ο θαμπωμένος καθρέφτης του εαυτού μας “
by Αντικλείδι , http://antikleidi.com
Η περίπτωση του γερμανικού χρέους-Η αποπληρωμή και η συμφωνία του 1953
Το 1952 το εξωτερικό χρέος της Γερμανίας ανερχόταν στα 30 δισ. γερμανικά μάρκα. Εάν οι 70 τότε πιστωτές της Γερμανίας επέμεναν σε μια σκληρή πολιτική λιτότητας και πλήρη αποπληρωμή των δανείων, τότε πιθανότατα το γερμανικό οικονομικό θαύμα δεν θα είχε συντελεστεί ποτέ.
Αντ’ αυτού όλες οι εμπλεκόμενες χώρες συμφώνησαν το 1953 στο Λονδίνο σε όρους που επέτρεπαν στη δυτικογερμανική οικονομία να ανασάνει και να αναπτυχθεί. Το μισό χρέος διεγράφη, για ένα μέρος ορίστηκε μηδενικό επιτόκιο, ενώ το υπόλοιπο αναδιαρθρώθηκε σε μακροπρόθεσμη βάση.
Μια σημαντική ποιοτική διάσταση ήταν η συμφωνία των πιστωτών και της γερμανικής πλευράς ότι σε καμία περίπτωση η Γερμανία δεν θα αποπλήρωνε τα δάνειά της από τα αποθεματικά της, αλλά μόνον από τα τρέχοντα πλεονάσματα. Η συμφωνία έθεσε τα θεμέλια για την εξέλιξη της Γερμανίας σε εξαγωγική δύναμη.
Από το 1956 έχουν υπογραφεί στο Κλαμπ του Παρισιού περισσότερες από 400 συμφωνίες αναδιάρθρωσης για 85 χώρες. Οι ευνοϊκοί όροι που είχε αποσπάσει η Γερμανία το 1953, ήταν όμως για τις περισσότερες άπιαστο όνειρο.
Για μεγάλο διάστημα οι πιστωτές επέμεναν στην πλήρη αποπληρωμή των δανείων. Μόλις στα τέλη της δεκαετίας του 1980 άρχισε να διαφαίνεται η προθυμία για μερική διαγραφή του χρέους. Από το 2000 υπήρξε και πλήρης διαγραφή του εξωτερικού χρέους για εξαιρετικά φτωχές χώρες.
Οι περισσότερες από τις συμφωνίες που έχουν υπογραφεί τα τελευταία 50 χρόνια προέβλεπαν σκληρές περικοπές, οδηγώντας συχνά τις υπερχρεωμένες χώρες στα πρόθυρα της κατάρρευσης. Οι υπερχρεωμένες χώρες έχουν συνήθως τεράστιες δυσκολίες στην προσπάθειά τους να υπερασπιστούν τα συμφέροντά τους.
Στην άλλη πλευρά -είτε αυτή λέγεται Κλαμπ του Παρισιού ή Τρόικα- κάθονται πάντα θεσμοί όπως το ΔΝΤ ή η Παγκόσμια Τράπεζα που αναλαμβάνουν πολλούς και διαφορετικούς ρόλους, τόσο του πιστωτή και του ελεγκτή, όσο και του δικαστή.
Και αυτό οδηγεί στο… χάος. Πηγή: Premiumparatiritis.gr
Κέρδος online 3/1/2017 0:08
Αντ’ αυτού όλες οι εμπλεκόμενες χώρες συμφώνησαν το 1953 στο Λονδίνο σε όρους που επέτρεπαν στη δυτικογερμανική οικονομία να ανασάνει και να αναπτυχθεί. Το μισό χρέος διεγράφη, για ένα μέρος ορίστηκε μηδενικό επιτόκιο, ενώ το υπόλοιπο αναδιαρθρώθηκε σε μακροπρόθεσμη βάση.
Μια σημαντική ποιοτική διάσταση ήταν η συμφωνία των πιστωτών και της γερμανικής πλευράς ότι σε καμία περίπτωση η Γερμανία δεν θα αποπλήρωνε τα δάνειά της από τα αποθεματικά της, αλλά μόνον από τα τρέχοντα πλεονάσματα. Η συμφωνία έθεσε τα θεμέλια για την εξέλιξη της Γερμανίας σε εξαγωγική δύναμη.
Από το 1956 έχουν υπογραφεί στο Κλαμπ του Παρισιού περισσότερες από 400 συμφωνίες αναδιάρθρωσης για 85 χώρες. Οι ευνοϊκοί όροι που είχε αποσπάσει η Γερμανία το 1953, ήταν όμως για τις περισσότερες άπιαστο όνειρο.
Για μεγάλο διάστημα οι πιστωτές επέμεναν στην πλήρη αποπληρωμή των δανείων. Μόλις στα τέλη της δεκαετίας του 1980 άρχισε να διαφαίνεται η προθυμία για μερική διαγραφή του χρέους. Από το 2000 υπήρξε και πλήρης διαγραφή του εξωτερικού χρέους για εξαιρετικά φτωχές χώρες.
Οι περισσότερες από τις συμφωνίες που έχουν υπογραφεί τα τελευταία 50 χρόνια προέβλεπαν σκληρές περικοπές, οδηγώντας συχνά τις υπερχρεωμένες χώρες στα πρόθυρα της κατάρρευσης. Οι υπερχρεωμένες χώρες έχουν συνήθως τεράστιες δυσκολίες στην προσπάθειά τους να υπερασπιστούν τα συμφέροντά τους.
Στην άλλη πλευρά -είτε αυτή λέγεται Κλαμπ του Παρισιού ή Τρόικα- κάθονται πάντα θεσμοί όπως το ΔΝΤ ή η Παγκόσμια Τράπεζα που αναλαμβάνουν πολλούς και διαφορετικούς ρόλους, τόσο του πιστωτή και του ελεγκτή, όσο και του δικαστή.
Και αυτό οδηγεί στο… χάος. Πηγή: Premiumparatiritis.gr
Κέρδος online 3/1/2017 0:08
Δεκαπέντε χρόνια αργότερα, η εκκλησία του Αγίου Νικολάου ξαναγεννιέται μέσα από τις στάχτες της, μετά από αρκετές δυσκολίες – κυρίως οικονομικές – αφού η κύρια πηγή χρηματοδότησης είναι οι δωρεές ομογενών. 
Ο Καλατράβα πίσω από την ανακατασκευή του Ο σχεδιασμός του νέου ελληνορθόδοξου ναού, ανήκει στον Σαντιάγο Καλατράβα, τον αρχιτέκτονα που είναι γνωστός για την κατασκευή της στέγης του Ολυμπιακού Σταδίου της Αθήνας το 2004 και άλλων έργων στη χώρα μας. 
Αν και η ανακατασκευή του ναού ξεκίνησε πριν από ένα χρόνο περίπου, έχει ήδη σημειωθεί αξιοσημείωτη πρόοδος με το κυρίως κτίσμα να έχει σχεδόν ολοκληρωθεί και να έχει τοποθετηθεί ένα μέρος της στέγης του. 
Οσο για τη νέα μορφή της εκκλησίας, θα είναι εντελώς διαφορετική από την αρχική, αφού όπως φαίνεται από τη μακέτα της, θα είναι μικρογραφία της Αγιάς Σοφιάς στην Κωνσταντινούπολη. 
Ο συνολικός προϋπολογισμός του έργου που αναμένεται να ολοκληρωθεί το 2018 ανέρχεται σε 40 εκατομμύρια δολάρια. 
Η συγκινητική τοποθέτηση του σταυρού Εδώ και λίγες μέρες, ένας τεράστιος σταυρός δεσπόζει στην κορυφή του υπό κατασκευή ναού, η τοποθέτηση του οποίου προκάλεσε δέος στους παρευρισκόμενους. 
Ο τεράστιος σταυρός της ελληνορθόδοξης εκκλησίας του Αγίου Νικολάου είναι το πρώτο θρησκευτικό σύμβολο που εμφανίζεται στο Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου μετά το τρομοκρατικό χτύπημα, και οι εικόνες είναι εντυπωσιακές. 
Χρειάστηκαν 11 λεπτά για να τοποθετηθεί ο μεγάλος σταυρός, ο οποίος έχει διάμετρο 15 μέτρων, στη θέση του, στην κορυφή της στέγης. Ωστόσο, αυτός ο σταυρός είναι προσωρινός και θα αντικατασταθεί από τον κανονικό όταν ολοκληρωθεί η ανέγερση του ναού, το 2018. 
Η ιστορία του Ναού του Αγίου Νικολάου (wikipedia) Ο ελληνορθόδοξος ναός του αγίου Νικολάου βρισκόταν στην οδό Liberty απέναντι από τον Νότιο Πύργο του Παγκοσμίου Κέντρου Εμπορίου. Καταστράφηκε εντελώς στις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου του 2001 όταν ο νότιος πύργος κατέρρευσε. Ήταν το μόνο κτήριο που καταστράφηκε από την επίθεση και δεν ανήκε στο Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου. 
Το κτήριο που στέγασε την εκκλησία κτίστηκε περίπου το 1832. Το 1916 Ελληνοαμερικανοί μετανάστες συνέστησαν το ποίμνιο του αγίου Νικολάου και το 1922 ξεκίνησαν να τελούνται ακολουθίες στην τοποθεσία της οδού Liberty. Το κτήριο του ναού είχε μήκος 17,07 μέτρα, πλάτος 6,71 μέτρα και ύψος 10,67 μέτρα (56 × 22 × 35 πόδια) ενώ φαινόταν μικροσκοπικό μπροστά στους 110 ορόφους των Δίδυμων Πύργων, που ολοκληρώθηκαν το 1972 και το 1973. Παρά το μικρό του μέγεθος και την ασυνήθιστη τοποθεσία του, η εκκλησία είχε προ των επιθέσεων ένα αφοσιωμένο ποίμνιο περίπου 70 οικογενειών, καθοδηγούμενο από τον πατέρα Ιωάννη Ρώμα. Τις Τετάρτες ο ναός ήταν ανοικτός στο κοινό και πολλοί άνθρωποι, συμπεριλαμβανομένων και εργαζομένων από τα γραφεία των πύργων και μη ελληνορθοδόξων, έρχονταν στον ήσυχο χώρο λατρείας για συγκέντρωση και προσευχή.
Ανάμεσα στα πολυτιμότερα αντικείμενα που είχε ο ναός στην κατοχή του ήταν κάποιαμέρη από τα λείψανα του αγίου Νικολάου, της αγίας Αικατερίνης και του αγίου Σάββα, τα οποία είχαν δωριστεί στην εκκλησία από τον Νικόλαο τον Β΄, τον τελευταίο τσάρο της Ρωσίας. Αυτά τα λείψανα έβγαιναν από τις οστεοθήκες τους την ήμερα του εορτασμού του αντίστοιχου αγίου ή αγίας για προσκύνηση. Μετά τις επιθέσεις τα λείψανα χάθηκαν και δεν ξαναβρέθηκαν.
Ο ναός θάφτηκε εντελώς από την κατάρρευση του νότιου πύργου. Κανένας δεν ήταν μέσα στον ναό τη στιγμή της καταστροφής. Ελάχιστα από τα περιεχόμενά του διασώθηκαν. Τελικά ανάμεσα σε ό,τι βρέθηκε ήταν οι κατεστραμμένες εικόνες του αγίου Διονυσίου Ζακύνθου και της Ζωοδόχου Πηγής καθώς και μερικά άλλα λατρευτικά αντικείμενα.
Τα χιόνια καλά κράτούν!!
