Σύνθεση, Κ Τσιρώνης
Photo by manolis
Αλίμονο μας
αν καρτερείτε μιαν άνοιξη σαν πρώτα ,
και όχι την άνοιξη , που λέω πως θάρτει,
σπαθί κρατώντας δίστομο φερμένη
με τα φτερά της Νίκης , να θερίσει
ο,τι δεν είναι αναμεσά σας άξιο
Να τη δεχτή…….
Δεν είναι η Porsche, ηλίθιε!
Ο παππούς μου, όταν τον πήγαινα τις πρώτες μου βόλτες με το δίπλωμα και περιμέναμε να ανάψει το πράσινο, έλεγε: «Να μην έχει ποτέ ταχύτητα στο φανάρι. Δώσε χρόνο σε αυτόν που θα κάνει τη μαλακία και θα περάσει με κόκκινο, να σε προσπεράσει και όχι να σε παρασύρει». Μου θύμιζε επίσης, ότι ακόμη και αν δεν έχω stop μπορώ να κάνω λίγο την κότα και να κόβω, για τον βιαστικό που μπορεί να με στείλει στον άλλον κόσμο, την ώρα που κάποιος με περιμένει σπίτι.Την Κυριακή μείναμε για κάμποσα λεπτά μπροστά από μια οθόνη, να παρακολουθούμε πως 4 άνθρωποι έστησαν στο ραντεβού τους, όσους τους περίμεναν. Ένα βίντεο κασκαντεριλίκι, που ξεπερνά ακόμα και αυτά που βλέπουμε σε ταινίες τραβηγμένες από τα μαλλιά και γελάμε. Και γελάμε γιατί με έναν μαγικό τρόπο, οι πρωταγωνιστές βγαίνουν αλώβητοι από τις φλόγες, φορώντας τα γυαλιά τους και τινάζοντας τη φράντζα τους. Στην Αθηνών-Λαμίας όμως, δεν υπάρχουν ήρωες και από τις φλόγες μένουν ανθρώπινες στάχτες.Δεν πρόκειται για τον κληρονόμο γνωστού επιχειρηματία. Πρόκειται για τον Γιώργο Βακάκη, παιδί του Απόστολου Βακάκη. Έναν 23χρονο που σκοτώθηκε, παρασέρνοντας και άλλους τρείς ανθρώπους στον θάνατο. Η τεράστια ευθύνη του, έχει να κάνει με την επιλογή του να οδηγήσει με αυτόν τον τρόπο τον συγκεκριμένο πύραυλο. Μια ευθύνη που βαραίνει την πλάτη εκείνου που αποφάσισε να του «παραχωρήσει αυτό το όπλο, τοποθετώντας τον σαν βλήμα μέσα του». Στα 23 ποτέ κανείς δεν πεθαίνει. Στα 23 ο κόσμος όλος είναι δικός σου και αυτό δεν έχει να κάνει μόνο με τα λεφτά. Αυτό, για κάθε Ελληναρά που τόσο εύκολα τοποθέτησε στο πρόσωπο αυτού του ανθρώπου, το σήμα ενός ακριβού αμαξιού.
Είμαστε ζωντανοί μπροστά στον απρόσμενο θάνατο και ταυτιζόμαστε με τον τραγικό πατέρα, την χαροκαμένη μάνα, με όσους μένουν πίσω να σπαράζουν και είναι λογικό. Ο φονιάς στα μάτια μας είναι συμβολικός και έχει το χρώμα του χρήματος. Έχει τη δυνατότητα να εξαγοράζει την ατιμωρησία του και να σπαταλήσει ελάχιστα λεπτά, σε διαδρομές ωρών. Έτσι, ο «τσόγλανος με την Porsche», συμβολίζει πολλά περισσότερα από όσα θα έπρεπε. Γίνεται πανεύκολα ταξικό αφήγημα, ο πλούσιος που μας σκοτώνει κάθε μέρα μεταφορικά και τελικά και κυριολεκτικά. Ένας παραμορφωτικός καθρέφτης, που μας επιτρέπει την αναπαραγωγή του ίδιου μοτίβου, ξεφεύγοντας διαρκώς από της πραγματικές συνθήκες. Το να δίνουμε ταξικό περιεχόμενο σε μια τέτοια ιστορία, εκτός από αστείο είναι και επικίνδυνο.Όσο βάζουμε μάσκαρα στην Κηφισίας και τσακωνόμαστε με την γκόμενα στο τηλέφωνο στη Μεσογείων, θα μας φταίει η Porsche. Πάντα οι πλούσιοι θα είναι οι κακομαθημένοι που κομματιάζουν την μεσαία τάξη, λες και αυτή οδηγεί σαν την Μεγαλόχαρη. Αλήθεια, τα κωλοφτιαγμένα αυτοκίνητα που εκτοξεύονται στα Λιμανάκια, τι εταιρείας να είναι; Τα τόσα χιλιάδες τροχαία που αφήνουν πτώματα και κατακρεουργημένους ανθρώπους πίσω, είναι αυτοκίνητα συγκεκριμένης φίρμας;
Πριν έναν χρόνο ακριβώς, τραγουδιστής κηδεύτηκε με εκδηλώσεις λατρείας, με τους οπαδούς του ακόμη και σήμερα να τον τιμούν (;) με πράξεις που προξενούν αμηχανία. Λιώμα σε γκρεμό και αλκοολικές οι νύχτες για τον Παντελή που όλα τα προφήτευσε, με τους φανς να επιμένουν ότι έφυγε σαν άρχοντας. Μωρέ πάτε καθόλου καλά; Αποθεώνετε την καψούρα με τόνους αλκοόλ και με τρελές ταχύτητες για να φτάσετε στην άτιμη που σας κεράτωσε και σας φταίει η Porsche;Όχι δεν οδηγούν όλοι σε αυτήν τη χώρα σαν δαιμονισμένοι και όχι δεν κάνουν μόνο οι γόνοι πλουσίων μαλακίες όταν κάθονται στο τιμόνι. Μάθαμε όμως να σεβόμαστε μόνο την τσέπη μας, πουλώντας φθηνά τη ζωή μας. Σε ξεχαρβαλωμένους δρόμους και με ανύπαρκτες ποινές, κάνουμε ό,τι γουστάρουμε. Χαιρόμαστε με τη μείωση των προστίμων, γιατί πλέον μπορούμε να σακατευτούμε σε τιμή ευκαιρίας.
Η σκέψη μου είναι καρφωμένη σε αυτόν τον άνθρωπο που έμεινε να κοιτάει το αμάξι του να καίγεται, με τον θάνατο να αγκαλιάζει την οικογένεια του. Τους γονείς όλων αυτών των ανθρώπων, που χτύπησε το τηλέφωνο και έμαθαν ότι τα παιδιά τους πέρασαν στην άλλη μεριά. Δεν σταματώ να τρομάζω, με μια κοινωνία που είναι τόσο έτοιμη πάντα να κατασπαράξει, βάση των απωθημένων της.Ο άνθρωπος αυτός, είδε να χάνεται η γυναίκα και το παιδί του μέσα σε ελάχιστα λεπτά. Ανάμεσα στον πόνο του, είπε και αυτό: «Είδα τον οδηγό της Porsche μπροστά μου νεκρό. Ήταν ένα παιδάκι. Συλλυπητήρια στην οικογένεια του, ούτε αυτοί ήθελαν να το χάσουν». Ας σκεφτούμε όλοι τα λόγια ενός ανθρώπου, που θα μπορούσε να πει πολλά και να του συγχωρεθούν. Πως μπορούμε και καταδικάζουμε ουρλιάζοντας, περισσότερο από αυτόν τον άνθρωπο αλήθεια;Χρύσα Λύκου για το provocateur.gr
Phot by streethacker
Πέμπτη 02 Μαρτίου 2017, 12:46
Στην 7η εκπομπή της νέας εκπομπής της ΕΡΤ2 «Εντός Αττικής», που προτείνει αποδράσεις εντός του νομού, σε αποστάσεις 30 περίπου λεπτών από το κέντρο της Αθήνας θα γνωρ΄σιουμε τον Αυλώνα και μια…μικρή «Χοζοβιώτισσα» στην Πάρνηθα, 40΄ από τον Αυλώνα.
Δεν απαιτείται φυσική κατάσταση συστηματικού πεζοπόρου ή ικανότητες έμπειρου ορειβάτη. Ένα καλό ζευγάρι παπούτσια πρέπει να φοράς για να περπατήσεις, μέσα στον πυρήνα του Εθνικού Δρυμού Πάρνηθας, στο καλά σημαδεμένο μονοπάτι, το οποίο από το οροπέδιο Βούντημα θα σε φέρει σε μια συγκλονιστικής ομορφιάς τοποθεσία.
Σαν κρινάκι σφηνωμένο σε βράχο, σαν μικρογραφία της Αμοργιανής Χοζοβιώτισσας, είναι το ξωκλήσι της Αγίας Μαρίνας στην Πάρνηθα. Σε σχισμή ορθοπλαγιάς, ανθρώπινο χέρι πριν από περίπου 800 χρόνια δημιούργησε αυτό το προσκύνημα. Από κάτω, το φαράγγι διασχίζει το μαυρόρεμα με τα νερά του να κελαρύζουν. Εκεί, στην αγκαλιά της φύσης, νιώθεις έντονα το μεγαλείο της που υπογραμμίζει τη μηδαμινότητα της ανθρώπινης ύπαρξης.
Ακόμα και αν δεν καταφέρεις να πας, οι εικόνες που θα απολαύσεις στον τηλεοπτικό σου δέκτη, θα σε ταξιδέψουν. Στη φυσική κάψουλα οξυγόνου, την Πάρνηθα, κάποια στιγμή η όρεξη θ’ ανοίξει. Προτού όμως κατευθυνθείς σε κάποιες από τις ταβέρνες του Αυλώνα, αφιέρωσέ του χρόνο να τον ανακαλύψεις.
Με κέντρο την πλατεία με τον ναό των Αγίων Αντωνίου και Ανδρέα, κάνε μια περιμετρική βόλτα.
Ο Αυλώνας τέλη του 19ου αρχές του 20ού αιώνα έζησε περίοδο ακμής, χάρη στον Ανδρέα και στη Λουκία Ζυγομαλά, ευεργέτες του τόπου.
Το περιποιημένο πετρόκτιστο αρχοντικό εξοχικό τους λειτουργεί ως μουσείο και στεγάζει μεγάλη λαογραφική συλλογή αυθεντικών κεντημάτων και ειδών χρυσοκεντητικής ιδιαίτερης αξίας, το οποίο εποπτεύεται από το Υπουργείο Πολιτισμού. Πρόκειται για τον καρπό της ζωής και του έργου της Λουκίας Ζυγομαλά.
Η συλλογή αποτελεί σημαντικό δείγμα της κεντητικής παράδοσης της Αττικής και της Βοιωτίας, αλλά και της ελληνικής κεντητικής τέχνης του 20ού αιώνα, και βραβεύτηκε στη 13η Διεθνή Έκθεση του Παρισιού το 1925 με δύο χρυσά βραβεία.
Στον απολογισμό της ημέρας θα έχεις νιώσει αναζωογονημένος σ’ ένα μέρος, δύο βήματα από το σπίτι, σε μία ημερήσια απόδραση εύκολη και οικονομική.
Επιμέλεια-παρουσίαση: Χρήστος Ν.Ε. Ιερείδης.
Σκηνοθεσία: Γιώργος Γκάβαλος.
Ημερομηνία μετάδοσης: Παρασκευή 3 Μαρτίου 2017, στις 14:15
Στρατιωτικές πηγές: Δεν τον παίρνει τον Ερντογάν στο Αιγαίο
Στην εκτίμηση πως ο Ερντογάν αυξάνει την ένταση στο Αιγαίο επειδή είναι στριμωγμένος στη Συρία, όπου τον έχουν εγκαταλείψει τόσο οι ΗΠΑ όσο και η Ρωσία, έχουν καταλήξει ελληνικές στρατιωτικές πηγές. «Αλλά δεν τον παίρνει στο Αιγαίο, τα νησιά είναι φορτωμένα με στρατό» προσθέτουν, θέλοντας να στείλουν μήνυμα ετοιμότητας.
Αναφέρουν χαρακτηριστικά πως όταν ανέλαβε η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ η πληρότητα των θέσεων ήταν 17% και τώρα έχει ανέβει στο 48%. Στο πλαίσιο αυτό, εκφράζουν την εκτίμηση πως είναι πιο πιθανό η Άγκυρα να επιδιώξει παρέμβαση τον Ιούνιο στην περιοχή της Κύπρου, καθώς θα ξεκινήσει να λειτουργεί η γεώτρηση της TOTAL.
Στην ερώτηση για τη μορφή της τουρκικής παρέμβασης οι ίδιες πηγές μιλούσαν για πιθανή έξοδο του Μπαρμπαρός στην επίμαχη περιοχή.
Ανέφεραν ακόμη ότι έχουν αποδυναμωθεί οι ένοπλες δυνάμεις της Τουρκίας. «Οι περισσότεροι πιλότοι που επιχειρούν στο Αιγαίο είναι νεαροί γιατί οι παλαιοί αποστρατεύθηκαν» σημείωσαν και τόνισαν το γεγονός πως οι παραβιάσεις γίνονται πάνω από τα κεφάλια των ΝΑΤΟϊκών στο Αιγαίο.
«Πηγαδάκι» Καμμένου στη Βουλή
Την ίδια ώρα, ο Πάνος Καμμένος, μετά την αντιπαράθεση που είχε με τον Θανάση Θεοχαρόπουλο στη Βουλή, επισκέφθηκε τους κοινοβουλευτικούς συντάκτες. Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας επισήμανε ότι το προσφυγικό έχει τελειώσει καθώς οι 95 από τους 100 που εισέρχονται στη χώρα μας έχουν πλέον το προφίλ του οικονομικού μετανάστη.
Ο κ. Καμμένος αναφέρθηκε και αυτός στην ετοιμότητα των ελληνικών ενόπλεων δυνάμεων αλλά και στη σημασία του αγωγού από την Κύπρο στην Κρήτη και την Πελοπόννησο, λέγοντας ότι αν προχωρήσει θα λυθούν όλα τα προβλήματα του Αιγαίου.
Είπε ακόμη ότι δεν τον ενοχλεί η τοποθέτηση του Νίκου Φίλη στην επιτροπή Άμυνας της Βουλής. «Θα συζητήσει ο ίδιος με αυτούς που λένε ότι χρειαζόμαστε τα αεροσκάφη, με τους στρατιωτικούς» είπε χαρακτηριστικά και τόνισε ότι «εμείς τιμές ζητήσαμε, από εκεί και πέρα θα ενημερωθεί η Βουλή και θα αποφασίσει το ΚΥΣΕΑ». «Δεν αποφασίζει πλέον ο υπουργός» τόνισε.
Για τη ΝΔ:
«Αυτοί που σήμερα κάνουν κουμάντο στη ΝΔ δεν θα περνούσαν ούτε έξω από τη ΝΔ του Καραμανλή και μιλάω και για τους ακροδεξιούς και τους νεοφιλελεύθερους» τόνισε ο Πάνος Καμμένος και χαρακτήρισε «παρά φύση τη συνεργασία της ΝΔ με το ΠΑΣΟΚ». «Υπερασπίζονται τον Βενιζέλο, αφήνουν ακάλυπτο τον Καραμανλή» είπε χαρακτηριστικά. «Δεν μπορεί να κάνει ανανέωση στη ΝΔ ο γιος του Παπαντωνίου» προσέθεσε και μίλησε για πολιτικό παράλογο να λέει η ΝΔ ότι θέλει και τη συμφωνία και τις εκλογές.
Για τη διαπραγμάτευση:
Ο κ. Καμμένος μίλησε και για τις περιπέτειες των αποκρατικοποιήσεων. Ανέφερε ενδεικτικά περίπτωση ιερωμένου ο οποίος ζήτησε από επενδυτή… 2,5 εκατ.ευρώ και ένα σπίτι για να μην αντιταχθεί στα έργα!
Στο πλαίσιο αυτό, έδειξε ότι οι ΑΝΕΛ δεν έχουν ιδιαίτερα προβλήματα και διαφωνίες στα ζητούμενα της αξιολόγησης. «Στο Εθνικής Άμυνας υλοποιούμε τα ισοδύναμα, είμαι υπέρ ιδιωτικοποιήσεων, σε εμάς περνάει το αφορολόγητο στα 6.500 ευρώ» δήλωσε.
Με την ευκαιρία οι δημοσιογράφοι ρώτησαν τον υπουργό Εθνικής Άμυνας και για τις σχέσεις του με τον Αλέξη Τσίπρα: «Με τον πρωθυπουργό έχουμε διαφορετικές καταβολές, προχωράμε ότι συμφωνούμε και συζητάμε ότι διαφωνούμε» σημείωσε.
«Ποιο κόμμα βρωμάει περισσότερο; Το ΠΑΣΟΚ ή οι ΑΝΕΛ» ρώτησαν οι δημοσιογράφοι. «Εμείς πλενόμαστε» απάντησε ο Πάνος Καμμένος.
Για τα ναυπηγεία:
«Ο φάκελλος Σκαραμαγκά- Σάφα βρίσκεται στη Ράικου, θα πάνε φυλακή, τα έχουν αρπάξει, χρειάζεται και ποινική διερεύνηση ευθυνών Βενιζέλου» δήλωσε για το θέμα και πρότεινε τα ναυπηγεία να περάσουν στον έλεγχο της εθνικής άμυνας για να κάνει κουμάντο το Πολεμικό Ναυτικό. «Ελευσίνα, Σκαραμαγκάς και Σύρος πρέπει να ενωθούν με πολιτικό και στρατιωτικό σκέλος» είπε χαρακτηριστικά.
Κέρδος online 2/3/2017 14:14
Αναφέρουν χαρακτηριστικά πως όταν ανέλαβε η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ η πληρότητα των θέσεων ήταν 17% και τώρα έχει ανέβει στο 48%. Στο πλαίσιο αυτό, εκφράζουν την εκτίμηση πως είναι πιο πιθανό η Άγκυρα να επιδιώξει παρέμβαση τον Ιούνιο στην περιοχή της Κύπρου, καθώς θα ξεκινήσει να λειτουργεί η γεώτρηση της TOTAL.
Στην ερώτηση για τη μορφή της τουρκικής παρέμβασης οι ίδιες πηγές μιλούσαν για πιθανή έξοδο του Μπαρμπαρός στην επίμαχη περιοχή.
Ανέφεραν ακόμη ότι έχουν αποδυναμωθεί οι ένοπλες δυνάμεις της Τουρκίας. «Οι περισσότεροι πιλότοι που επιχειρούν στο Αιγαίο είναι νεαροί γιατί οι παλαιοί αποστρατεύθηκαν» σημείωσαν και τόνισαν το γεγονός πως οι παραβιάσεις γίνονται πάνω από τα κεφάλια των ΝΑΤΟϊκών στο Αιγαίο.
«Πηγαδάκι» Καμμένου στη Βουλή
Την ίδια ώρα, ο Πάνος Καμμένος, μετά την αντιπαράθεση που είχε με τον Θανάση Θεοχαρόπουλο στη Βουλή, επισκέφθηκε τους κοινοβουλευτικούς συντάκτες. Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας επισήμανε ότι το προσφυγικό έχει τελειώσει καθώς οι 95 από τους 100 που εισέρχονται στη χώρα μας έχουν πλέον το προφίλ του οικονομικού μετανάστη.
Ο κ. Καμμένος αναφέρθηκε και αυτός στην ετοιμότητα των ελληνικών ενόπλεων δυνάμεων αλλά και στη σημασία του αγωγού από την Κύπρο στην Κρήτη και την Πελοπόννησο, λέγοντας ότι αν προχωρήσει θα λυθούν όλα τα προβλήματα του Αιγαίου.
Είπε ακόμη ότι δεν τον ενοχλεί η τοποθέτηση του Νίκου Φίλη στην επιτροπή Άμυνας της Βουλής. «Θα συζητήσει ο ίδιος με αυτούς που λένε ότι χρειαζόμαστε τα αεροσκάφη, με τους στρατιωτικούς» είπε χαρακτηριστικά και τόνισε ότι «εμείς τιμές ζητήσαμε, από εκεί και πέρα θα ενημερωθεί η Βουλή και θα αποφασίσει το ΚΥΣΕΑ». «Δεν αποφασίζει πλέον ο υπουργός» τόνισε.
Για τη ΝΔ:
«Αυτοί που σήμερα κάνουν κουμάντο στη ΝΔ δεν θα περνούσαν ούτε έξω από τη ΝΔ του Καραμανλή και μιλάω και για τους ακροδεξιούς και τους νεοφιλελεύθερους» τόνισε ο Πάνος Καμμένος και χαρακτήρισε «παρά φύση τη συνεργασία της ΝΔ με το ΠΑΣΟΚ». «Υπερασπίζονται τον Βενιζέλο, αφήνουν ακάλυπτο τον Καραμανλή» είπε χαρακτηριστικά. «Δεν μπορεί να κάνει ανανέωση στη ΝΔ ο γιος του Παπαντωνίου» προσέθεσε και μίλησε για πολιτικό παράλογο να λέει η ΝΔ ότι θέλει και τη συμφωνία και τις εκλογές.
Για τη διαπραγμάτευση:
Ο κ. Καμμένος μίλησε και για τις περιπέτειες των αποκρατικοποιήσεων. Ανέφερε ενδεικτικά περίπτωση ιερωμένου ο οποίος ζήτησε από επενδυτή… 2,5 εκατ.ευρώ και ένα σπίτι για να μην αντιταχθεί στα έργα!
Στο πλαίσιο αυτό, έδειξε ότι οι ΑΝΕΛ δεν έχουν ιδιαίτερα προβλήματα και διαφωνίες στα ζητούμενα της αξιολόγησης. «Στο Εθνικής Άμυνας υλοποιούμε τα ισοδύναμα, είμαι υπέρ ιδιωτικοποιήσεων, σε εμάς περνάει το αφορολόγητο στα 6.500 ευρώ» δήλωσε.
Με την ευκαιρία οι δημοσιογράφοι ρώτησαν τον υπουργό Εθνικής Άμυνας και για τις σχέσεις του με τον Αλέξη Τσίπρα: «Με τον πρωθυπουργό έχουμε διαφορετικές καταβολές, προχωράμε ότι συμφωνούμε και συζητάμε ότι διαφωνούμε» σημείωσε.
«Ποιο κόμμα βρωμάει περισσότερο; Το ΠΑΣΟΚ ή οι ΑΝΕΛ» ρώτησαν οι δημοσιογράφοι. «Εμείς πλενόμαστε» απάντησε ο Πάνος Καμμένος.
Για τα ναυπηγεία:
«Ο φάκελλος Σκαραμαγκά- Σάφα βρίσκεται στη Ράικου, θα πάνε φυλακή, τα έχουν αρπάξει, χρειάζεται και ποινική διερεύνηση ευθυνών Βενιζέλου» δήλωσε για το θέμα και πρότεινε τα ναυπηγεία να περάσουν στον έλεγχο της εθνικής άμυνας για να κάνει κουμάντο το Πολεμικό Ναυτικό. «Ελευσίνα, Σκαραμαγκάς και Σύρος πρέπει να ενωθούν με πολιτικό και στρατιωτικό σκέλος» είπε χαρακτηριστικά.
Κέρδος online 2/3/2017 14:14
It’ll soon be morning in Athens.
Professor N Ferguson
Ο καθηγητής Ν Ferguson
Κυριάκος Μητσοτάκης προλογίζει τον καθηγητή Ferguson
Τώρα στο Ίδρυμα Κ Καραμανλή , ομιλεί ο Νίαλ Φέργκιουσον.
Ο Νίαλ Φέργκιουσον είναι Βρετανός ιστορικός και ανατόμος των σύγχρονων κοινωνιών, καθηγητής της ιστορίας του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ.
Το 2004 θεωρήθηκε ως ένας από τους 100 πιο σημαντικούς ανθρώπους στο κόσμο από το περιοδικό “Time”.
Γιατί σταματήσαμε να τρώμε όλοι μαζί στο τραπέζι -Ο αργός θάνατος μιας ωραίας συνήθειας
Τον Νοέμβριο του 2010, σε μια συνάντηση που έγινε στο Ναϊρόμπι της Κένυα, οι ειδικοί της Unesco εξέτασαν ένα πρωτόγνωρο γαλλικό αίτημα: να εγγραφεί η γαλλική γαστρονομία στην λίστα της άϋλης παγκόσμιας κληρονομιάς.
Στη συνάντηση παρευρέθηκε και η πρέσβειρα της γαλλίας στην Unesco, Catherine Colonna, που δήλωσε: «Οι Γάλλοι λατρεύουν να βρίσκονται όλοι μαζί, να πίνουν και να τρώνε καλά και να γιορτάζουν μια επέτειο με αυτό τον τρόπο. Αυτό αποτελεί μέρος της παράδοσής μας και είναι μια ζωντανή παράδοση».Αφού συσκέφθηκαν, οι ειδικοί της Unesco αποφάσισαν ότι «το γαστρονομικό γεύμα α λα γαλλικά» πληροί τις προϋποθέσεις. Δεν πρόκειται τόσο για την ποιότητα της τροφής αλλά για το γεύμα αυτό καθ’αυτό, με τις παραδόσεις του, τους κώδικές του, την παρουσίασή του και την ιστορία του.Επτά χρόνια αργότερα, μια έρευνα που έκανε το ινστιτούτο δημοσκοπήσεων YouGovέρχεται να αλλάξει άρδην αυτή την εικόνα: το γεύμα που έπαιρναν οι άνθρωποι γύρω από ένα τραπέζι βρίσκεται υπό εξαφάνιση. Ενας στους τρεις γάλλους τρώνε σήμερα αλλού και όχι στην τραπεζαρία ή στην κουζίνα.Η τέχνη του φαγητού γύρω από ένα τραπέζι (με φίλους, οικογένεια, συναδέλφους ή ακόμη και τα ζώα του σπιτιού) αποτελεί ένα τρόπο ευ ζειν ολόκληρης της Μεσογείου. Γάλλοι, Ισπανοί, Ιταλοί, Πορτογάλοι ή χώρες της Βόρειας Αφρικής είχαν πολύ διαφορετικό τρόπο να τρώνε από τους γείτονές τους του Βορρά ή ακόμη και τους αγγλοσάξωνες.
Στη Μεγάλη Βρετανία αλλά και στις ΗΠΑ, η συνήθεια του τραπεζιού όπου όλοι συγκεντρώνονται για να φάνε δεν ήταν ποτέ μια συνήθεια, όπως στη Μεσόγειο.«Οταν ένας Γάλλος ή ένας Ιταλός θέλει να φάει, επιθυμεί να καθήσει σε ένα τραπέζι, πάση θυσία. Αντίθετα, οι Αμερικανοί δεν παίρνουν το χρόνο να καθίσουν, συνήθως τρώνε όρθιοι, συνήθως στο τραπέζι της κουζίνας και όχι αναγκαστικά με άλλους», επισημαίνει ο Jean-Pierre Corbeau, καθηγητής κοινωνιολογίας και διατροφολογίας στο πανεπιστήμιο της Τουρ.Η ίδια έρευνα απέδειξε ότι ακόμη και όταν ζουν σε μικρά διαμερίσματα που δεν διαθέτουν απαραίτητα μεγάλες τραπεζαρίες, οι Γάλλοι παίρνουν το χρόνο να καθήσουν για να φάνε. Ακόμη κι όταν τρώνε στο δρόμο, υπάρχουν καρέκλες και τραπέζια.«Το street-food έχει εγκατασταθεί εντελώς στις μεγάλες πόλεις, αλλά οι άνθρωποι τρώνε εκεί, δεν τρώνε περπατώντας. Ακουμπάνε κάπου, ψάχνουν ένα κάθισμα, ένα πεζοδρόμιο, ένα μέρος για να καθήσουν», επισημαίνει ο κοινωνιολόγος.
Στη Μεγάλη Βρετανία αλλά και στις ΗΠΑ, η συνήθεια του τραπεζιού όπου όλοι συγκεντρώνονται για να φάνε δεν ήταν ποτέ μια συνήθεια, όπως στη Μεσόγειο.«Οταν ένας Γάλλος ή ένας Ιταλός θέλει να φάει, επιθυμεί να καθήσει σε ένα τραπέζι, πάση θυσία. Αντίθετα, οι Αμερικανοί δεν παίρνουν το χρόνο να καθίσουν, συνήθως τρώνε όρθιοι, συνήθως στο τραπέζι της κουζίνας και όχι αναγκαστικά με άλλους», επισημαίνει ο Jean-Pierre Corbeau, καθηγητής κοινωνιολογίας και διατροφολογίας στο πανεπιστήμιο της Τουρ.Η ίδια έρευνα απέδειξε ότι ακόμη και όταν ζουν σε μικρά διαμερίσματα που δεν διαθέτουν απαραίτητα μεγάλες τραπεζαρίες, οι Γάλλοι παίρνουν το χρόνο να καθήσουν για να φάνε. Ακόμη κι όταν τρώνε στο δρόμο, υπάρχουν καρέκλες και τραπέζια.«Το street-food έχει εγκατασταθεί εντελώς στις μεγάλες πόλεις, αλλά οι άνθρωποι τρώνε εκεί, δεν τρώνε περπατώντας. Ακουμπάνε κάπου, ψάχνουν ένα κάθισμα, ένα πεζοδρόμιο, ένα μέρος για να καθήσουν», επισημαίνει ο κοινωνιολόγος.
Ωστόσο, αναφέρει ο καθηγητής, αυτή η συνήθεια χάνεται σιγά σιγά. Οι ευρωπαίοι δείχνουν όλο και λιγότερο την ανάγκη «να ακολουθήσουν το πρωτόκολο του παραδοσιακού τραπεζιού, τη συνήθεια του πηρουνιού αριστερά και του μαχαιριού δεξιά. Οι άνθρωποι δεν θέλουν πια να είναι φυλακισμένοι σε αυτό το χώρο. Ενα αίσθημα ελευθερίας αναδύεται από την μελέτη».
Ωστόσο, η συνήθεια του τραπεζιού επιβίωνε ακόμη και πριν από επτά χρόνια. Το 2010, μια έρευνα επεσήμανε ότι το καθημερινό και παραδοσιακό γεύμα, στο τραπέζι, αποτελούσε συνήθεια του 83% των Γάλλων. Σήμερα αυτό το ποσοστό έχει κατέβει στο 68%. Σε λιγότερο από δέκα χρόνια, οι πολιτισμικές συνήθεις έχουν αλλάζει ριζικά: όλο και περισσότεροι Γάλλοι τρώνε στο χαμηλό τραπεζάκι του σαλονιού, μπροστά στο κομπιούτερ τους ή κατευθείαν στο κρεβάτι και στον καναπέ.
Αυτή η μεταμόρφωση προκύπτει από μια ισχυρή θέληση να φύγει κάποιος από την ρουτίνα και να αποδράσει από έναν προκαθορισμένο ρυθμό φαγητού. «Ενα από τα σοβαρά προβλήματα του παραδοσιακού γεύματος α λα γαλλικά ήταν πως κατέληγε να είναι εξαιρετικά καταναγκαστικό. Κανείς δεν είχε το δικαίωμα να σηκωθεί πριν τελειώσει το γεύμα. Ο χρόνος που παρέμειναν καθιστοί ήταν πολύ μεγάλος. Υπήρχε πρωτόκολλο στο ποιός έπρεπε να μιλάει» σημειώνει ο καθηγητής.Σήμερα οι νεότεροι δεν θέλουν να υποκύψουν σε αυτούς τους κανόνες φαγητού. Σηκώνονται από το τραπέζι όποτε θέλουν, δεν είναι φυλακισμένοι στο χώρο και παραμένουν καθιστοί για πολύ λιγότερο χρόνο.
«Αυτή η ανακατάληψη του χώρου, το γεγονός ότι κάποιος μπορεί να κινηθεί ελεύθερα, δίνει μια αίσθηση ελευθερίας και την εντύπωση ότι μπορεί να αποφύγεις μια παραδοσιακή υποχρέωση. Σήμερα οι άνθρωποι θέλουν να νιώθουν καλά στο τραπέζι. Εχουν περισσότερη διάθεση να μοιραστούν πράγματα. Υπάρχει ελευθερία κίνησης, κανείς δεν νιώθει φυλακισμένος στις σχέσεις».
Ηδη από την δεκαετία του 1990, ωστόσο, ο ανθρωπολόγος Claude Fischler έγραφε για την «αποδόμηση του καθημερινού φαγητού».
«Η συχνότητα, η σύνθεση και το τελετουργικό του γεύματος αλλάζουν: πολλά γεύματα παραλείπονται, κάποιο πιάτο στο γεύμα απουσιάζει, απλοποιείται το βραδινό φαγητό, οι ώρες φαγητού άλλαξαν. Οι διατροφικές συνήθειες έχουν αποδομηθεί», έγραφε.Αυτές οι αλλαγές μπορούν να εξηγηθούν από την βιομηχανοποίηση της διατροφικής αλυσίδας, γεγονός που άλλαξε τον τρόπο να καταναλώνουμε και να ετοιμάζουμε τα γεύματα. Ο προϋπολογισμός για φαγητό, εξάλλου, μειώθηκε υπέρ της διασκέδασης ενώ οι άνθρωποι θέλησαν αποφασιστικά να μειώσουν το χρόνο διάρκειας ενός γεύματος.Οσο αλλάζει το φαγητό, τόσο αλλάζει και ο τρόπος διασκέδασης. Μια μελέτη του ινστιτούτου Médiamétrie για τις συνήθειες των ανθρώπων το 2016 εκτιμούσε ότι ο χρόνος που περνούσε ένας Γάλλος μπροστά στην τηλεόραση ή στο κομπιούτερ ή στο smartphone ήταν γύρω στις 4 ώρες την ημέρα. Δηλαδή 20 λεπτά περισσότερο, κατά μέσο όρο από το 2010. Στο βιβλίο του «Κατσαρόλες, αγάπη και κρίσεις», ο κοινωνιολόγος Jean-Claude Kaufmann έγραφε, ήδη από το 2005, ότι αυξάνεται σταθερά ο αριθμός όσων τρώνε μπροστά στην τηλεόραση.
«Τηλεόραση και φαγητό μαζί δεν είναι ένα απλό σύμπτωμα. Το φαγητό είναι ο αρχιτέκτονας της οικογενειακής ζωής, επιβάλλει κυρίως την συζήτηση και την ανταλλαγή απόψεων. Ωστόσο, η τηλεόραση παρεμβαίνει ασυνείδητα, επιβάλλει τη σιωπή. Αυτό εξηγεί γιατί γίνεται τόσο συχνά», αναφέρει.
Αξίζει να σημειωθεί ότι σε ορισμένες οικογένειας, η συζήτηση στο τραπέζι είναι μια δύσκολη υπόθεση, ακόμη και επικίνδυνο, ειδικά αν τεθεί ένα θέμα που διχάζει.
«Το να βλέπεις κάποιον απέναντί σου, επί πολύ ώρα, δημιουργεί συνθήκες μιας υποχρεωτικής προσωπικής συζήτησης. Κάθε γεύμα λειτουργεί λοιπόν σαν ένα τεστ που λέει αν μια οικογένεια έχει πράγματα να συζητήσει, σαν μια απόδειξη ότι μια οικογένεια παραμένει ζωντανή. Γιατί όταν πέφτει σιωπή αυτό δίνει με ωμό τρόπο ένα αρνητικό μήνυμα. Τίποτα δεν είναι χειρότερο για μια οικογένεια από τον θόρυβο του πηρουνιού που αποδεικνύει ότι υπάρχει λεκτικό κενό».
Ετσι, σε ορισμένες περιπτώσεις, η τηλεόραση είναι σωτήρια και λειτουργεί σαν σωσίβιο «το οποίο κρύβει τις ατέλειες και χαλαρώνει την οικογενειακή ατμόσφαιρα».
Ορισμένοι πιστεύουν ότι αν η συνήθεια του τραπεζιού εξαφανίζεται, αυτό συμβαίνει γιατί ο χώρος στα σπίτια έγινε μικρός. Το 2012, το ινστιτούτο ερευνών Ipsos αποκάλυπτε ότι πάνω από 1 νέος Γάλλος (15-25 ετών) στους 2 (61%) τρώει μπροστά στο κομπιούτερ. Οι νέοι άνθρωποι δεν αρνούνται να καθίσουν στο τραπέζι αλλά προτιμούν το κομπιούτερ, σύμφωνα με την έρευνα.
Πρόκειται κυρίως για ενεργούς νέους ανθρώπους ή φοιτητές που το διαμέρισμά τους δεν τους επιτρέπει να βάλουν τραπεζαρία και να κάθονται παραδοσιακά για φαγητό, όπως το έκανε η οικογένειά τους, η οποία είχε περισσότερο χώρο για τραπεζαρία.
Το φαινόμενο σήμερα είναι σχεδόν γενικευμένο: το 9% των νεαρών Γάλλων που ζουν στο Παρίσι τρώνε στο κρεβάτι, σε σχέση με το 1% που ζουν στην επαρχία. «Η οθόνη γίνεται σύντροφος όταν δεν έχουμε κανέναν», αναφέρουν οι ερευνητές που επισημαίνουν ότι αυτή η διαπίστωση ισχύει για τους νέους αλλά και για τους ηλικιωμένους που ζουν απομονωμένοι στις πόλεις.
Το φαγητό γύρω από ένα τραπέζι έγινε σήμερα σπάνιο: οι άνθρωποι κάθονται όλοι μαζί στις καθορισμένες γιορτές: Πρωτοχρονιά, γενέθλια, γάμοι και αρραβώνες. Και στο μέλλον προορίζεται να αλλάξει ακόμη περισσότερο. Δίαιτες, δυσανεξία σε ορισμένα τρόφιμα, αλλεργίες της σύγχρονης εποχής αναμένεται να μεταμορφώσουν τα συλλογικά γεύματα και να αλλάξουν την αίσθηση της χαράς που δίνει το οικογενειακό τραπέζι. Και το ερώτημα που θέτουν οι ερευνητές είναι: Θα τρώμε ακόμη μαζί αύριο;
Επειδή θεωρώ μάταιο να επαναλαμβάνω όσα έγραφα δεκαετίες πριν (όπως και πολλοί άλλοι) για την οικονομία, τον πολιτισμό, την πολιτική, την ανάπτυξη και την κοινωνία. Πιστεύω ότι είναι ίσως ενδιαφέρον να διηγηθώ ένα πρόσφατο όνειρο μου.«Έβλεπα να είμαι σε μια γιορτή στον κήπο ενός ακριβού ξενοδοχείου πάνω στην αμμουδιά στο Σούνιο, δίπλα στον ναό του Ποσειδώνα. Εκεί ήταν μαζεμένοι πολλοί αγαπημένοι μου. Όλα ήταν υπέροχα. Όλοι το γλεντούσαμε, ξέγνοιαστοι και χαρούμενοι.Ξαφνικά, νωρίς το απόγευμα και ενώ ο ήλιος έλαμπε ψηλά, είδα ένα τεράστιο κύμα σαν τσουνάμι να έρχεται κατά πάνω μας. Άρχισαν όλοι να ουρλιάζουν και να τρέχουν πανικόβλητοι. Εγώ δεν μπορούσα να κουνηθώ, μια δύναμη με καθήλωσε στην άμμο. Έμεινα εκεί μαρμαρωμένος και έβλεπα το κύμα με ταχύτητα να έρχεται να με κατασπαράξει.
Εξίσου ξαφνικά, το κύμα χάθηκε, η θάλασσα έγινε λάδι και άρχισαν ν’ αναδύονται και να περπατούν πάνω της εκατοντάδες άνθρωποι, ερχόμενοι προς το μέρος μου.Στην αρχή, οι μορφές τους ήταν απροσδιόριστες. Όσο πλησίαζαν, αναγνώρισα αυτούς που οδηγούσαν το πλήθος. Ήταν ο Πλάτωνας ο Σωκράτης, ο Αριστοτέλης, ο Επίκουρος και ο Ιπποκράτης. Άρχισαν να μου φωνάζουν πολύ θυμωμένα, με καθαρό όμως λόγο. Αυτά που έλεγαν ήταν σαν να με κάρφωναν με μαχαίρια στην καρδιά μου. Έτρεμα από την ντροπή, τη λύπη και τον φόβο του. Πονούσα τόσο πολύ που δεν μπορούσα να τους απαντήσω.Από τα τόσα πολλά που μου είπαν, θυμάμαι και μου έμειναν ως νόημα τα παρακάτω: «Όλοι, με κατηγορούσαν διότι είμαστε ανάξιοι απόγονοί τους. Καταστρέψαμε τις έννοιες, τις αξίες, τις αρχές, ολόκληρο τον πολιτισμό που μας άφησαν κληρονομιά. Έριχναν και σε μένα προσωπικά ευθύνη που καταστρέψαμε την πατρίδα μας. Έλεγαν ότι μας άφησαν την πιο όμορφη χώρα στον κόσμο, Παρθενώνες κι έναν πολιτισμό που πήραν άλλες χώρες και προόδευσαν, ενώ εμείς επιλέξαμε άλλες αξίες, κάναμε εμφύλιο, χούντα, πολεοδομικές και οικονομικές καταστροφές. Ο Αριστοτέλης φώναζε για την ηθική, το κοινό καλό και τις αρετές που μας άφησε κληρονομιά και τις ξεχάσαμε, όπως η φρόνηση, η σωφροσύνη, η ανδρεία και η δικαιοσύνη. Ο Πλάτωνας, με αυστηρή φωνή, έλεγε ότι δεν διδαχθήκαμε τίποτα από όσα έγραψε για την πνευματική αριστοκρατία και τους ηγέτες. Κατηγορούσε τους πολιτικούς διότι συμπεριφέρονται χωρίς κοινωνική ευθύνη και αγνοούν τον πλούτο της αρχαίας φιλοσοφίας για την ηγεσία και την πολιτεία. Λειτουργούν ως ηγεμόνες και δημαγωγοί, και όχι ως ηγέτες – “Κι εσύ μένεις σιωπηλός” μου είπε. Ο Σωκράτης με ρωτούσε, και απαιτούσε να απαντήσω, γιατί ξεχάσαμε το “γνώθι σαυτόν” και το “εν οίδα ουδέν οίδα” και γίναμε αλαζόνες, θεωρώντας πως όλα τα ξέρουμε. Ο Επίκουρος θυμωμένος με ρωτούσε γιατί παρατήσαμε τις γνήσιες απολαύσεις της ζωής, όπως την αγάπη, τον έρωτα και τη γαλήνη, που οδηγούν στην ευδαιμονία, και γίναμε αιχμάλωτοι της απόκτησης και κατανάλωσης υλικών αγαθών.Γιατί ξεχάσαμε τον άνθρωπο, το κάλλος του σώματος, του μυαλού και της ψυχής, και την καλή ζωή. Ο Ιπποκράτης απορούσε γιατί περιφρονούμε και καταστρέφουμε τη φύση, ενώ μας δίδαξε το “ηγεμονικότερον απάντων φύσις”. Στη συνέχεια, όλοι μαζί τραγουδούσαν, όπως ο χορός στις αρχαίες τραγωδίες: “Είστε ανάξιοι κληρονόμοι μας. Ο Ελληνισμός θα ζει στην Ευρώπη, στην Αμερική, στην Αφρική, στην Ασία και παντού, αλλά εσείς οι Έλληνες θα εξαφανιστείτε σύντομα. Η Ύβρις σας θα φέρει τη νέμεση και την τιμωρία των θεών που θα είναι η καταστροφή σας”. Ξαφνικά χάθηκαν και τη θέση τους πήρε το τσουνάμι. Μόλις είδα να με παίρνει, ξύπνησα με λυγμούς.Για να συνέλθω έγραψα το παρακάτω: ΕΛΠΙΔΑ ΤΗΣ ΜΕΤΑΝΟΙΑΣΣου φώναζα/ αλλά εσύ ατάραχη θωρούσες τα στολίδια/ Δεν σ’ άφηνε η πλάνη τους ν’ αντικρίσεις τον καιρό/ Κι όμως είμαστε ένα βήμα πριν τον θάνατο/ Τώρα σε τύλιξε η νύχτα/Τρέμεις/ ο φόβος πνίγει την ανάσα σου/ Δες πώς μοιάζει νεκρή η ζωή/ Κοίτα, ο καμβάς είναι σκισμένος/ τα χρώματα χύθηκαν / οι λέξεις έσβησαν/ Τώρα τι σημασία έχει η θλίψη/ ο θυμός/ η οργή /ο φόβος / Μόνο άσε το δάκρυ να πονέσει τα μάτια σου/ Νιώσε τον πόνο δυνατά/ μήπως και λυτρωθούμε/ Άπλωσε τα χέρια σου ν’ αγγίζουν την αχτίδα της μετάνοιας/ Ίσως το φως της να φέρει την ανάσταση/ Ποιος ξέρει;/ Τότε μπορεί να συναντηθούμε ξανά