Η διάκριση Ορεινών- Πεδινών, ανάγεται στην Εθνοσυνέλευση της Γαλλικής Επανάστασης του 1789. Τότε, οι ριζοσπαστικοί με τις πλέον επαναστατικές ιδέες, κατέλαβαν το άνω αριστερό μέρος της αίθουσας της Εθνοσυνέλευσης και ονομάσθηκαν Ορεινοί επειδή τα έδρανά τους ήταν στο ψηλότερο μέρος του αμφιθεάτρου. Μεταξύ των Ορεινών ήταν ο Νταντόν, ο Μαρά, ο Σαιν Ζυστ και άλλοι από την ομάδα των Επαναστατών της Γαλλικής Επανάστασης.
Ρυθμίζουν την καθημερινότητά μας και λαμβάνουν μια σειρά από λιγότερο ή περισσότερο σημαντικές αποφάσεις για λογαριασμό μας. Αυτόματα. Χωρίς εμείς να το καταλάβουμε. Οι αλγόριθμοι διαλέγουν ακόμα και τις ειδήσεις που θα διαβάσουμε, καμιά φορά μάλιστα τις γράφουν. Τους ελέγχει κανείς;
Ένα ανοιξιάτικο απόγευμα του 2014, σε ένα προάστιο του Fort Lauderdale της Φλόριντα, η Μπρίσα Μπόρντεν μαζί με τη φίλη της τρέχουν αργοπορημένες να παραλάβουν την ξαδέρφη της Μπόρντεν από το σχολείο. Ξαφνικά το μάτι τους πέφτει πάνω σε ένα ξεκλείδωτο παιδικό ποδήλατο και ένα σκούτερ. Οι δύο 18χρονες τα αρπάζουν και επιχειρούν να τα οδηγήσουν.
Είναι όμως πολύ αργά. Ένας γείτονας που έχει δει το περιστατικό έχει καλέσει την αστυνομία. Η Μπόρντεν και η φίλη της συλλαμβάνονται και καταδικάζονται για κλοπή αντικειμένων συνολικής αξίας 80 δολαρίων.
Πριν καλά καλά συνειδητοποιήσουν ότι τα δύο παιχνίδια –που ανήκουν σε ένα εξάχρονο αγόρι– είναι πολύ μικρά γι’ αυτές, μία γυναίκα τρέχει προς το μέρος τους φωνάζοντας ότι είναι τα πράγματα του γιου της. Τα δύο κορίτσια αφήνουν αμέσως κάτω το ποδήλατο και το σκούτερ και απομακρύνονται.
Συγκρίνετε τώρα το “έγκλημα” των δύο κοριτσιών με αυτό του 41χρονου Βέρνον Πρέιτερ, ο οποίος καταδικάστηκε πρόσφατα για κλοπή από καταστήματα εργαλείων αξίας 86 δολαρίων.
αλγόριθμος, ο
Μια πεπερασμένη σειρά ενεργειών, αυστηρά καθορισμένων και εκτελέσιμων σε πεπερασμένο χρόνο, που στοχεύουν στην επίλυση ενός προβλήματος.
Ο Πρέιτερ ήταν έμπειρος κακοποιός. Είχε ήδη καταδικαστεί για ένοπλη ληστεία και απόπειρα ληστείας –για την οποίαν είχε εκτίσει πέντε χρόνια στη φυλακή– συν άλλη μια κλοπή. Και η Μπρίσα Μπόρντεν είχε αστυνομικό φάκελο, αλλά μόνο για κάποια πλημμελήματα που είχε διαπράξει όταν ήταν μικρότερη. Δύο ξεκάθαρα διαφορετικές περιπτώσεις.
Ωστόσο, κάτι περίεργο συνέβη όταν η Μπόρντεν και ο Πρέιτερ φυλακίστηκαν. Το λογισμικό που χρησιμοποιείται σε φυλακές και δικαστήρια για την πρόβλεψη της πιθανότητας διάπραξης μελλοντικών εγκλημάτων έβγαλε τα εξής αποτελέσματα: η Μπόρντεν –η οποία είναι μαύρη– αξιολογήθηκε ως υψηλού κίνδυνου, ενώ ο Πρέιτερ –που είναι λευκός– κατατάχθηκε στην κατηγορία χαμηλού κινδύνου.
Το εν λόγω λογισμικό ανήκει στην εταιρεία Northpointe και είναι ένα από τα πιο ευρέως χρησιμοποιούμενα αυτοματοποιημένα συστήματα αξιολόγησης κρατουμένων στις ΗΠΑ. Η εταιρεία δεν αποκαλύπτει δημοσίως τις λεπτομέρειες του αλγορίθμου που χρησιμοποιεί και τους υπολογισμούς που κάνει για να καταλήξει στην εκτίμηση ρίσκου τέλεσης μελλοντικών εγκλημάτων.
Δύο χρόνια αργότερα, ξέρουμε αυτό που υποπτευόμασταν: ότι ο αλγόριθμος έκανε λάθος. Η Μπόρντεν δεν έχει διαπράξει κανένα νέο έγκλημα, ενώ ο Πρέιτερ εκτίει ποινή φυλάκισης οκτώ ετών για διάρρηξη αποθήκης και κλοπή ηλεκτρονικών ειδών αξίας 8.000 δολαρίων.
Ο αλγόριθμος-δικαστής
Ο γνωστός αμερικανικός ιστότοπος ερευνητικής δημοσιογραφίας ProPublica διεξήγαγε μια εκτενή έρευνα πάνω στο θέμα (από όπου και αντλήσαμε το παραπάνω περιστατικό). Ανέλυσε τις βαθμολογίες που απέδωσε το λογισμικό της Northpointe σε περισσότερα από 7.000 άτομα που συνελήφθησαν στην περιφέρεια Broward της Φλόριντα την περίοδο 2013-14. Στην συνέχεια έλεγξε πόσοι από αυτούς καταδικάστηκαν για νέα εγκλήματα τα επόμενα δύο χρόνια.
Η βαθμολόγηση αποδείχθηκε εξαιρετικά αναξιόπιστη για την πρόβλεψη βίαιων εγκλημάτων: Μόνο το 20% των ανθρώπων που υπολογίσθηκε ότι προβλέπεται να διαπράξουν βίαια εγκλήματα τα διέπραξε στην πραγματικότητα.
Επίσης διαπιστώθηκε ότι το συγκεκριμένο λογισμικό έχει διπλάσιες πιθανότητες να καταδείξει –λανθασμένα– μαύρους κατηγορουμένους, ενώ υπάρχουν διπλάσιες πιθανότητες να κατηγοριοποιήσει λευκούς κατηγορουμένους ως «χαμηλού κινδύνου».
Προγράμματα που βασίζονται σε τέτοιου είδους αυτοματοποιημένους αλγοριθμικούς υπολογισμούς είναι όλο και πιο διαδεδομένα σε δικαστήρια σε όλη την Αμερική. Στις πολιτείες Αριζόνα, Κολοράντο, Κεντάκι, Λουϊζιάνα, Ντέλαγουερ, Οκλαχόμα, Βιρτζίνια, Ουάσιγκτον και Ουισκόνσιν τα αποτελέσματα των αξιολογήσεων αυτών δίνονται στους δικαστές για να τους διευκολύνουν στις αποφάσεις τους, πολλές φορές επηρεάζοντας το ποιος μπορεί να να αποφυλακιστεί. Στο Ουισκόνσιν, η βοηθός γενικός εισαγγελέας Κριστίν Ρέμινγκτον κρούει τον κώδωνα του κινδύνου: «Από μόνα τους τέτοιου είδους σκορ δεν θα πρέπει να καθορίζουν την ποινή κανενός δράστη».
Η χρήση του αλγορίθμου της Northpointe συνεχίζει ωστόσο να χρησιμοποιείται εκτεταμένα από τα δικαστήρια.
Ο “ρατσιστής” αλγόριθμος
Η αυτοματοποίηση δεν επηρεάζει μόνο κάποιες διαδικασίες της δικαιοσύνης. Η χρήση αλγoρίθμων στην καθημερινή μας ζωή είναι πλέον διαδεδομένη, ακόμα και αν σπανιότατα το αντιλαμβανόμαστε.
Για παράδειγμα η δημοφιλής εφαρμογή ταξί Uber, η οποία δραστηριοποιείται και στην Ελλάδα από το 2015 και επιτρέπει σε ιδιώτες κατόχους οχημάτων να μετατραπούν σε οδηγούς προς ενοικίαση, πιάστηκε πρόσφατα “στα πράσα”.
Έρευνα της αμερικανικής εφημερίδας Washington Postαποκάλυψε ότι η Uber προσφέρει καλύτερες υπηρεσίες σε περιοχές όπου κατοικούν και εργάζονται περισσότεροι λευκοί. Η έρευνα διεξήχθη από την Τζένιφερ Σταρκ και τον Νικόλαo Διακόπουλο από το Κολέγιο Δημοσιογραφίας στο Πανεπιστήμιο του Μέριλαντ.
Οι ερευνητές συνέλεξαν δεδομένα από 276 τοποθεσίες της Ουάσιγκτον –κάθε 3 λεπτά και για έναν ολόκληρο μήνα– σχετικά με τους χρόνους αναμονής των πελατών, χρησιμοποιώντας τη λεγόμενη διασύνδεση προγραμματισμού(API) της εφαρμογής του Uber, η οποία επιτρέπει την άντληση σχετικών πληροφοριών χωρίς πρόσβαση στον κώδικα της εφαρμογής.
Χάρτης της Ουάσιγκτον. [Stuart Rankin/CC BY-NC 2.0]
Η ανάλυση που έκαναν στα δεδομένα της Uber κατέληξε στο ξεκάθαρο συμπέρασμα ότι οι γειτονιές με την καλύτερη εξυπηρέτηση –με σταθερά συντομότερους χρόνους αναμονής– ήταν πιο “λευκές”. Στις περιοχές με περισσότερους Αφροαμερικάνους, Ασιάτες και ισπανόφωνους, οι χρόνοι αναμονής ήταν αισθητά μεγαλύτεροι.
Σε κάθε περίπτωση, η Uber κρατάει ερμητικά κλειστά τα χαρτιά της σε σχέση με τον τρόπο που λειτουργεί η εφαρμογή και αρνείται να δώσει πρόσβαση σε ερευνητές στον κώδικά της, ώστε να αξιολογηθούν οι υπηρεσίες που παρέχει σε διάφορες κοινωνικές ομάδες.
Ο αλγόριθμος-συντάκτης
Οι αλγόριθμοι επηρεάζουν όχι μόνο τις αποφάσεις που παίρνουν άλλοι για εμάς, αλλά και τη ροή των πληροφοριών με βάση τις οποίες παίρνουμε μόνοι μας αποφάσεις.
Πλατφόρμες όπως το Facebook, η Google και το Twitter παύουν να είναι ουδέτερα κανάλια διανομής πληροφοριών –αν υποθέσουμε ότι ήταν ποτέ– και συμπεριφέρονται όλο και περισσότερο σαν μέσα ενημέρωσης, ακολουθώντας μια “εκδοτική γραμμή” σχετικά με τις πληροφορίες που διανέμουν. Έτσι οι αλγόριθμοι κάνουν όλο και περισσότερο τη δουλειά των συντακτών ειδήσεων.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ο αλγόριθμος που χρησιμοποιεί το newsfeed του Facebook, ο οποίος επιλέγει ποιος, πότε και πώς θα δει μιαν ανάρτηση. Το Facebook δίνει αυτόματα προτεραιότητα στις δημοσιεύσεις που αρέσουν στον κάθε χρήστη, ο οποίες ορίζονται ως αυτές που έχει σχολιάσει, κοινοποιήσει ή κλικάρει περισσότερες φορές και γενικά έχει ξοδέψει σε αυτές περισσότερο χρόνο. Εάν για παράδειγμα ένας χρήστης έχει επανειλημμένα κλικάρει σε δημοσιεύσεις που αφορούν τις αμερικανικές εκλογές και ένας φίλος του αναρτήσει ένα άρθρο με θέμα τον Ντόναλντ Τραμπ, τότε αυτό το άρθρο θα εμφανιστεί πιο ψηλά στο newsfeed του σε σχέση με ένα άλλο, άσχετο άρθρο.
Οι αναρτήσεις κατατάσσονται και εμφανίζονται κατά σειρά σπουδαιότητας, από μεγάλα γεγονότα –όπως οι φωτογραφίες γάμου του ξαδέλφου σας ή ένα άρθρο το οποίο κοινοποίησαν πάνω από 10 φίλοι– μέχρι ασήμαντα πράγματα, όπως κάποιο λινκ το οποίο πόσταρε ένας μακρινός γνωστός.
Η χρήση τέτοιων αλγορίθμων έχει ως αποτέλεσμα τον κατακερματισμό της κοινής γνώμης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Ήδη επιστημονικές έρευνες έχουν δείξει ότι οι χρήστες του Facebook που ανήκουν σε διαφορετικές “ιδεολογικές κοινότητες” τείνουν να μην αλληλεπιδρούν μεταξύ τους. Έχουν την τάση να επικοινωνούν μόνο με “ομοϊδεάτες” φίλους, δημιουργώντας κλειστές κοινότητες που συζητούν γύρω από συγκεκριμένα αφηγήματα. Το φαινόμενο αυτό οι ερευνητές το ονόμασαν «αντηχείο ειδήσεων» (βλ. echo chamber). Οι αλγόριθμοι παίζουν καθοριστική σημασία στη δημιουργία αυτών των αντηχείων.
Η ανανέωση των παραμέτρων του αλγoρίθμου είναι συνεχής και έχει συνέπειες που είναι δύσκολο να καταγραφούν. Ο Λαρς Μπάκστρομ, διευθυντής Engineering του Facebook, ανακοίνωνε τον Ιούλιο: «Από τις επόμενες εβδομάδες, τα πράγματα που αναρτώνται από τους φίλους για τους οποίους νοιάζεστε περισσότερο θα λαμβάνουν προτεραιότητα στο newsfeed». Αυτό είχε σαν συνέπεια –μιας και ο χώρος που προσφέρει το newsfeed είναι πεπερασμένος– οι αναρτήσεις που γίνονται από φυσικά πρόσωπα να κλέβουν τον χώρο τον οποίον καταλάμβαναν προηγουμένως οι αναρτήσεις των μέσων ενημέρωσης.
Η Έμιλυ Μπελ, διευθύντρια του Tow Center for Digital Journalism, έχει αναφερθεί επανειλημμένα και εκτενώς στις επιπτώσεις της απώλειας ελέγχου των δικτύων διανομής των ειδήσεων από τη βιομηχανία των μέσων ενημέρωσης και της μονοπώλησής τους από αλγοριθμικές πλατφόρμες όπως το Facebook.
Συγκεκριμένα, οι εκδοτικοί οργανισμοί σταδιακά χάνουν την δυνατότητα να έχουν απευθείας πρόσβαση στο αναγνωστικό τους κοινό (όπως π.χ. με μια έντυπη εφημερίδα), καθώς πλέον ο πιο διαδεδομένος τρόπος κατανάλωσης ειδήσεων –ειδικότερα στους νέους– είναι τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Επίσης, οι εκδότες δεν έχουν καταφέρει να προσαρμοστούν πλήρως στην ψηφιακή εποχή, να επενδύσουν περισσότερο σε τεχνολογικά καταρτισμένους δημοσιογράφους (π.χ. data journalists) και προγραμματιστές και να δημιουργήσουν ένα βιώσιμο business mοdel το οποίο να τους εξασφαλίζει ικανοποιητικά κέρδη. Μεγάλο μέρος των χρημάτων τα οποία διατίθενται από εταιρείες για διαφήμιση πάνε κατευθείαν στους κολοσσούς της Silicon Valley (Google, Facebook) και δεν φτάνουν ποτέ στους εκδοτικούς οργανισμούς.
Αν εφημερίδες παγκοσμίου φήμης και εμβέλειας όπως οι New York Times και η Guardian προβαίνουν σε εκατοντάδες απολύσεις κάθε χρόνο, τότε πώς θα μπορέσουν να επιβιώσουν μικρότερου μεγέθους εκδοτικοί οργανισμοί;
Ο αλγόριθμος-δημοσιογράφος
Μια λιγότερο γνωστή –αλλά πλέον πολύ διαδεδομένη– χρήση αλγορίθμων είναι στην ίδια τη δημοσιογραφία. Πολλές ειδήσεις γράφονται αυτόματα από αλγορίθμους και το ευρύ κοινό δεν το έχει καν αντιληφθεί.
Η τεχνολογία είναι πολύ ελκυστική για τους εκδότες μιας και έτσι είναι σε θέση να παράγουν ειδήσεις γρηγορότερα, με λιγότερα λάθη, και σε μεγαλύτερη κλίμακα από ό,τι μπορούν με δημοσιογράφους. Στο Associated Press η αυτοματοποίηση έχει απελευθερώσει 20% του χρόνου του προσωπικού του business desk.
Προς το παρόν, τα αυτοματοποιημένα άρθρα τείνουν να είναι κείμενα απλής καταγραφής: οικονομικές, μετεωρολογικές και αθλητικές ειδήσεις. Τι θα γίνει όμως όταν αρχίσει η κάλυψη πιο περίπλοκων θεμάτων; Ποιες θα είναι οι συνέπειες της εξάπλωσης των αλγορίθμων για τη δημοσιογραφία;
Όπως στις περιπτώσεις της Northpointe και της Uber, έτσι και με τα δημοσιογραφικά bots συχνά γίνονται σφάλματα και παραλείψεις. Τον Ιούλιο του 2015, το bot Wordsmith ανέφερε λάθος τριμηνιαία κέρδη για το Netflix, προκαλώντας σημαντική αμηχανία στο Associated Press. Μια απλή αναζήτηση στο Google για διορθώσεις σε δημοσιεύσεις του ΑΡ για ειδήσεις από την Automated Insights δίνει χιλιάδες αποτελέσματα.
«Τέτοια λάθη συμβαίνουν, αν και δεν είναι σαφές το πόσο συχνά και πόσο σοβαρά είναι», δηλώνει ο Αμερικανός καθηγητής από το Πανεπιστήμιο του Μέριλαντ, Νικόλαος Διακόπουλος, ένας από τους πιο γνωστούς ειδικούς σε θέματα αλγοριθμικής λογοδοσίας.
Ανοίγοντας το αλγοριθμικό “μαύρο κουτί”
Είναι σαφές ότι οι αλγόριθμοι έχουν γίνει πια αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητάς μας. Χρησιμοποιούνται από τις κρατικές υπηρεσίες και τη δικαιοσύνη, μέχρι τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, τις υπηρεσίες ταξί και τους εκδοτικούς οργανισμούς. Λαμβάνουν μια σειρά από –λιγότερο ή περισσότερο– σημαντικές αποφάσεις για λογαριασμό μας. Αυτόματα. Χωρίς εμείς να το καταλάβουμε.
Η χρήση αλγοριθμικών συστημάτων έχει αδιαμφισβήτητα πολλά θετικά χαρακτηριστικά, όπως η υπολογιστική ταχύτητα και η μείωση του κόστους. Όμως κάθε καινοτομία χρειάζεται χρόνο για να ενσωματωθεί σωστά στην καθημερινή μας ζωή.
Εδώ και αρκετό καιρό, σε πανεπιστήμια και μέσα ενημέρωσης έχει ξεκινήσει μια συζήτηση που καταλήγει στο συμπέρασμα πως όλοι οι φορείς που χρησιμοποιούν αλγορίθμους θα πρέπει να διασφαλίσουν ότι το κάνουν με έναν ασφαλή, ηθικό, διαφανή και υπεύθυνο τρόπο. Όσο η χρήση των αλγορίθμων εξαπλώνεται, θα πρέπει να εισαγάγουμε δικλείδες ασφαλείας και πρότυπα για τον έλεγχο της ακρίβειας και αξιοπιστίας τους.
Πώς όμως θα μπορούσε να γίνει αυτό; Ο καθηγητής Ν. Διακόπουλος προτείνει τη δημοσιοποίηση διαφόρων πτυχών ενός αλγορίθμου που αφορούν στην ανθρώπινη παρέμβαση, τα δεδομένα, το μοντέλο, την εξατομίκευση και τον βαθμό της αλγοριθμικής παρουσίας. Η δημοσιοποίηση και γνωστοποίηση αυτών των στοιχείων ονομάζεται αλγοριθμική διαφάνεια. Με άλλα λόγια, θα πρέπει να γνωρίζουμε σε ποιο βαθμό έχουν παρέμβει άνθρωποι στους αυτόματους υπολογισμούς ενός αλγορίθμου, από πού αντλούνται τα δεδομένα που τροφοδοτούνται στον αλγόριθμο για να κάνει υπολογισμούς, ποιο είναι το υπολογιστικό μοντέλο που χρησιμοποιείται σε κάθε διεργασία (π.χ. εξίσωση), κατά πόσο χρησιμοποιείται διαφορετικό μοντέλο ανά τύπο χρήστη (εξατομίκευση) και τέλος ποιος είναι ο βαθμός της αλγοριθμικής παρουσίας σε όλη την προσφερόμενη υπηρεσία.
Αλγοριθμική λογοδοσία και διαφάνεια
Δυστυχώς, η έλλειψη γνώσης για τον αυξανόμενο ρόλο που παίζουν οι αλγόριθμοι στην καθημερινή μας ζωή συνεπάγεται έλλειψή δημόσιας πίεσης για τον έλεγχό τους.
Από πού θα ξεκινούσε όμως ένας τέτοιος έλεγχος; Μια καλή αρχή θα ήταν οι ίδιοι οι προγραμματιστές που δημιουργούν αυτά τα συστήματα. Παρότι δεν είναι δυνατό να αφαιρέσει κανείς εντελώς την ανθρώπινη “προκατάληψη” που ενσωματώνεται στον αλγόριθμο (βλ. algorithmic bias), οι ίδιοι θα πρέπει να αποκτήσουν συναίσθηση της ευθύνης και του ρόλου τους στη δημιουργία των εν λόγω συστημάτων.
Πιο συγκεκριμένα, οι αλγόριθμοι παρουσιάζουν τα αποτελέσματα υπολογισμών –όπως αυτοί ορίστηκαν από τον προγραμματιστή τους–χρησιμοποιώντας τα δεδομένα που παρέχονται συνήθως από ανθρώπους, μηχανήματα, ή από έναν συνδυασμό των δύο. Συχνά, σε κάποιο σημείο της διαδικασίας τα αποτελέσματα αυτά μπορεί να επηρεαστούν ακούσια από τις ανθρώπινες προκαταλήψεις που ενσωματώνονται στον προγραμματισμό του αλγόριθμου και το φαινόμενο αυτό ονομάζεται «αλγοριθμική προκατάληψη».
Και οι χρήστες έχουν την ευθύνη να γνωρίζουν τον βαθμό της «αλγοριθμικής προκατάληψης» μιας συγκεκριμένης υπηρεσίας, όταν επιλέγουν να την χρησιμοποιήσουν. Για να καταστεί αυτό δυνατό θα πρέπει να εισαχθούν πρότυπα για το πώς να παρουσιάζονται και να γνωστοποιούνται οι πληροφορίες που σχετίζονται με τη λειτουργία του εκάστοτε αλγορίθμου.
Ο Νικόλαος Διακόπουλος είναι υπέρμαχος της συγκριτικής αξιολόγησης των αλγοριθμικών συστημάτων και της κατάταξής τους σε τυποποιημένες σειρές δεδομένων (benchmarking) –μια μέθοδος η οποία διευκολύνει τη δημοσίευση και την κατανόηση των χαρακτηριστικών τους. «Πρέπει να θέσουμε αυστηρά πρότυπα όταν τίθενται σε κίνδυνο δημοκρατικές διεργασίες ή θέματα υγείας», λέει.
Απουσία νομικού πλαισίου
Μέχρι στιγμής ο διάλογος περί αλγοριθμικής λογοδοσίας έχει περιοριστεί σε κάποιους μικρούς, κυρίως ακαδημαϊκούς και τεχνολογικούς, κύκλους.
Ακόμα δεν υπάρχει νομικό πλαίσιο –σε ευρωπαϊκό ή παγκόσμιο επίπεδο– που να διασφαλίζει την αλγοριθμική λογοδοσία και διαφάνεια και να ενισχύει τις βέλτιστες πρακτικές. Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει λάβει κάποια μέτρα για την ενίσχυση των δικαιωμάτων των καταναλωτών, αλλά δεν διαθέτει ένα γενικό πλαίσιο αλγοριθμικής λογοδοσίας και διαφάνειας. Το θέμα πάντως αναφέρθηκε σε σχετική ανακοίνωση της Επιτροπής, που δημοσιεύτηκε τον περασμένο Μάιο, για τις διαδικτυακές πλατφόρμες. Η ΕΕ έχει επίσης θεσπίσει νέα δέσμη νομοθετικών μέτρων για την προστασία των δεδομένων, που θα μπουν σε ισχύ το 2018, η οποία κάνει νύξη στη λήψη αποφάσεων που βασίζονται στην «αυτοματοποιημένη επεξεργασία» δεδομένων που «επηρεάζουν σημαντικά» τους πολίτες.
Προσπάθειες όπως αυτή της Φινλανδής ευρωβουλευτού Λίσα Γιαακονσάαρι, συγγραφέα ενός πιλοτικού προγράμματοςαλγοριθμικής διαφάνειας, είναι ευπρόσδεκτες. Χρειάζεται όμως επειγόντως και ένας διάλογος μεταξύ των επιχειρήσεων τεχνολογίας, των καταναλωτών και των ρυθμιστικών αρχών για να διασφαλισθούν τα δικαιώματα των πολιτών.
Θα είναι δύσκολος ο δρόμος για να πειστούν οι μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες να αποκαλύψουν κι άλλες πτυχές των αλγορίθμων, και άρα της τεχνολογίας που χρησιμοποιούν –χάνοντας ίσως έτσι κάποιο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα. Πάντως, η βιομηχανία τεχνολογίας έχει κάνει ένα θετικό βήμα προς την αυτορρύθμιση (self-regulation). Στα τέλη Σεπτεμβρίου, γνωστοί τεχνολογικοί γίγαντες όπως η Google, η Facebook, η Microsoft, η Amazon και η IBM ξεκίνησαν μια συλλογική πρωτοβουλία για την προώθηση της Τεχνητής Νοημοσύνης προς όφελος της κοινωνίας, η οποία περιλαμβάνει και τα αλγοριθμικά συστήματα.
Εάν υπάρξει αρκετή δημόσια πίεση, όπως και με άλλα ζητήματα δημοσίου συμφέροντος –π.χ. περιβαλλοντικά– τότε η ζυγαριά θα γείρει προς τους πολίτες.
Ο αλγοριθμικός διαμεσολαβητής
Μια ιδέα προκειμένου να διασφαλίσουμε ότι οι αλγόριθμοι θα λογοδοτούν στους δημιουργούς τους και το κοινό που καλούνται να εξυπηρετήσουν, είναι ένας άνθρωπος-θεσμός που θα τους ελέγχει. Πολλοί ακαδημαϊκοί –συμπεριλαμβανομένου του καθηγητή Νικολάου Διακόπουλου– και τεχνολογικοί ακτιβιστές πιστεύουν ότι η δημιουργία του θεσμού ενός «αλγοριθμικού διαμεσολαβητή» θα συνέβαλε σημαντικά στη διασφάλιση των συμφερόντων των πολιτών.
Ο διαμεσολαβητής θα ενημέρωνε σχετικά με τον βαθμό της αλγοριθμικής προκατάληψης μιας αυτοματοποιημένης υπηρεσίας –όπως π.χ. της Northpointe. Θα εξέταζε κρίσιμα λάθη και παραλείψεις και θα παρενέβαινε όπου έκρινε αναγκαίο. Κάτι τέτοιο θα βοηθούσε στην οικοδόμηση εμπιστοσύνης μεταξύ των πολιτών και ισχυρών μέσων κοινωνικής δικτύωσης, όπως το Facebook και η Google.
Πολλοί πιστεύουν ότι είναι ρόλος του κράτους να επιβάλλει τέτοια αλγοριθμικά πρότυπα. Άλλοι θεωρούν ότι αυτοί οι διαμεσολαβητές θα πρέπει να είναι εσωτερική υπόθεση της εκάστοτε επιχείρησης ή φορέα.
Σε κάθε περίπτωση, ένας εκτενής δημόσιος διάλογος πρέπει να λάβει χώρα για την ευαισθητοποίηση του κοινού σχετικά με αυτό το τόσο εξειδικευμένο θέμα. Η ύπαρξή ενός αλγοριθμικού διαμεσολαβητή, αν μη τι άλλο θα μετρίαζε τις αρνητικές συνέπειες μιας λανθασμένης αλγοριθμικής αξιολόγησης, όπως της καταδίκης της Μπρίσα Μπόρντεν, και θα βοηθούσε να κοιμόμαστε πιο ήσυχα, γνωρίζοντας ότι ασκούμε, ακόμα, έναν ελάχιστο έλεγχο πάνω στη ζωή μας.
Έχει ζήσει και εργαστεί στον τομέα της επικοινωνίας σε Λονδίνο, Ουάσινγκτον και Βρυξέλλες. Άρθρα του έχουν δημοσιευθεί στο Quartz, το CityMetric του Νew Statesman, στο Ευρωπαϊκό Παρατηρητήριο Δημοσιογραφίας, το οpenDemocracy, το Wired, την Copenhagen Post, και το HowWeGetToNext.
Κρας τεστ: Ποια είναι η πιο συμφέρουσα επιλογή στη θέρμανση
Ακόμη και πάνω από το ένα ευρώ το λίτρο ξεπέρασε το πετρέλαιο θέρμανσης, καθώς έφτασε να πωλείται μέχρι και 1,06 ευρώ σε νησιά. Η αύξηση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης και του ΦΠΑ αλλά και οι ιδιορρυθμίες της αγοράς στα νησιά και σε ορεινές περιοχές της χώρας έστειλε την τιμή του πετρελαίου θέρμανσης σε υπερβολικά υψηλά επίπεδα. Αυτά προκύπτουν από τις τελευταίες τιμοληψίες του υπουργείου Οικονομίας και Ανάπττυξης (Παρατηρητήριο Τιμών Υγρών Καυσίμων) καθιστώντας το πετρέλαιο ως μία από τις ακριβότερες μορφές θέρμανσης.
Η «ΗτΣ» παρουσιάζει έναν οδηγό σύγκρισης του κόστους ανάμεσα στις κύριες πηγές με βάση τα στοιχεία της Ένωσης Καταναλωτών Βόλου. Το φυσικό αέριο είναι η πλέον συμφέρουσα λύση με το κόστος για μία χειμερινή σεζόν να είναι χαμηλότερο κατά 57% συγκριτικά με το πετρέλαιο. Ειδικότερα, και σε ό,τι αφορά τη διαμόρφωση των τιμών πετρελαίου θέρμανσης από τα στοιχεία του Παρατηρητηρίου Τιμών Υγρών Καυσίμων αναδεικνύονται τα εξής. Η μέση πανελλαδική τιμή είναι στα 0,928 ευρώ το λίτρο. Στην Αττική η μέση αξία του πετρελαίου είναι στα 0,914 ευρώ το λίτρο. Οι ακριβότερες περιοχές είναι η Σάμος με 1,06 ευρώ το λίτρο, οι Κυκλάδες με 1,029 ευρώ, η Λέσβος με 1,017 ευρώ, η Κέρκυρα με 0,999 ευρώ το λίτρο, το Λασίθι με 0,990 ευρώ και έπονται: Η Ευρυτανία (0,989 ευρώ), η Φωκίδα (0,976 ευρώ), η Κεφαλονιά (0,975 ευρώ), το Ρέθυμνο (0,968 ευρώ), η Ζάκυνθος (0,964 ευρώ), η Καστοριά (0,958 ευρώ), η Αιτωλοακαρνανία (0,956 ευρώ), τα Γρεβενά (0,955 ευρώ), η Θεσπρωτία (0,954 ευρώ), η Μεσσηνία (0,953 ευρώ) και τα Χανιά (0,950 ευρώ το λίτρο). Με τα δεδομένα αυτά τα νοικοκυριά αναζητούν εναλλακτικούς τρόπους θέρμανσης τάση που έχει καταγραφεί τα χρόνια της κρίσης. Ωστόσο, δεν είναι λίγες οι οικογένειες που έχουν πέσει θύματα παραπλανητικής πληροφόρησης. Με τη συνδρομή της καταναλωτικής οργάνωσης ΕΝ.ΚΑ Βόλου, η «ΗτΣ» παρουσιάζει έναν μίνι ? οδηγό για το κόστος θέρμανσης από διάφορες πηγές. Για την ευκολότερη κατανόηση συγκρίνεται το κόστος θέρμανσης των διάφορων συστημάτων, για μία τυπική κατοικία. Οι θερμικές της ανάγκες είναι στις 12.000kWh (κιλοβατώρες) και θερμαίνεται με πετρέλαιο από κεντρικό σύστημα με βαθμό ενεργειακής απόδοσης (ΒΕΑ) 80%. Ξοδεύει 1.500 λίτρα πετρελαίου το χρόνο ή 15.000 Kwh και φέτος θα πληρώσει 1500 λίτρα με τιμή στα 0,92 ευρώ ανά λίτρο, άρα 1.380 ευρώ. Αυτή είναι και η τιμή βάσης για τη σύγκριση με τις άλλες μορφές θέρμανσης (τιμή βάσης). Η ΕΝ.ΚΑ Βόλου για τον υπολογισμό έλαβε υπόψη τη θερμογόνο δύναμη του καυσίμου, την τιμή αγοράς του και την ενεργειακή απόδοση των συστημάτων θέρμανσης. Ηλεκτρισμός Η θέρμανση με ηλεκτρικό λέβητα, ηλεκτρικά σώματα, πάνελ υπέρυθρων, σόμπες αλογόνου και θερμοπομπούς θα κοστίσει στο νοικοκυριό 2.160 ευρώ, ήτοι 57% ακριβότερα από το πετρέλαιο. Ο υπολογισμός έγινε με τιμή 0,18 ευρώ ανά Kwh και με την παραδοχή πως ο Βαθμός Ενεργειακής Απόδοσης, ΒΕ είναι 100%). Πάντως, ο ηλεκτρισμός είναι μια ακριβή μορφή ενέργειας και θεωρείται περιβαλλοντικά ανεπίτρεπτο να χρησιμοποιείται για θέρμανση. Το 67% της ενέργειας που ξοδεύεται για τη παραγωγή του χάνεται στην πορεία και μόνο το 33% φθάνει στον καταναλωτή. Πετρέλαιο Η Θερμογόνος Δύναμη (ΘΔ) ισούται με 10kWh ανά λίτρο. Με την τιμή του πετρελαίου στα 0,92 ευρώ ανά λίτρο ή 0,092 ευρώ ανά κιλοβατώρα για την κατοικία που θερμαίνεται με κεντρικό σύστημα έχοντσς ΒΕΑ 80% το κόστος είναι στα 1.380 ευρώ. Αν επιλέξει τη σόμπα πετρελαίου ή τον τοπικό λέβητα (ΒΕΑ=90%) τότε το κόστος είναι 11% χαμηλότερο από τον κεντρικό καθώς διαμορφώνεται στα 1.227 ευρώ Φυσικό αέριο Με τιμή στα 0,048 ευρώ ανά kWh το κόστος θέρμανσης για την ίδια κατοικία που ζεσταίνεται από κεντρικό λέβητα και ΒΕΑ στο 80% τότε η δαπάνη που θα χρειαστεί είναι στα 720 ευρώ ή -48% συγκριτικά με το πετρέλαιο θέρμανσης. Τα έξοδα χαμηλώνουν περισσότερο αν ο λέβητας φυσικού αερίου είναι ατομικός αφού αυτά υπολογίζονται στα 640 ευρώ, δηλαδή 54% φθηνότερο από το πετρέλαιο. Ο ΒΕΑ είναι 90%. Μεγαλύτερη είναι η εξοικονόμηση αν ο λέβητας είναι πάλι ατομικός αλλά συμπυκνώματος (όχι κοινός όπως στο προηγούμενο παράδειγμα). Ο ΒΕΑ ανεβαίνει στο 97% και το ετήσιο κόστος είναι 597 ευρώ, ήτοι λιγότερα κατά 57% έξοδα. Το φυσικό αέριο είναι πιο καθαρή πηγή ενέργειας. Πληρώνεται μετά τη χρήση του και είναι πάντα διαθέσιμο από το δίκτυο. Στην αγορά έχει επιβληθεί πλέον η νέα γενιά λεβήτων συμπύκνωσης που επιδεικνύουν εξαιρετική θερμική απόδοση και οικονομία αφού εκμεταλλεύονται πλήρως τη θερμότητα της καύσης και δεν απαιτούν πρακτικά συντήρηση. Πέλετ Αν η θέρμανση είναι κεντρική (ΒΕΑ 80%) τότε το κόστος θέρμανσης με πέλετ είναι στα 900 ευρώ το χρόνο ή 34% χαμηλότερο από το πετρέλαιο. Αν πρόκειται για σόμπα με πέλετ τότε η συνολική δαπάνη διαμορφώνεται στα 800 ευρώ (-42% σε σχέση με το πετρέλαιο). Ο ΒΕΑ της σόμπας είναι 90%. Το πέλετ παράγεται από υπολείμματα φυτικών υλών και θεωρείται ανανεώσιμη πηγή ενέργειας. Όμως απελευθερώνει και αυτό ρύπους και μικροσωματίδια στην ατμόσφαιρα. Το μειονέκτημα είναι ότι χρειάζεται συνεχή τροφοδότηση. Για τα πέλετ ελήφθη υπόψη υγρασία <10%. Η θερμογόνος δύναμη είναι στις 5 Κιλοβατώρες ανά κιλό και η τιμή τους στα 0,30 ευρώ ανά κιλό. Αντλία Θερμότητας – Κλιματιστικό Στα 720 ευρώ υπολογίζεται η οικογενειακή δαπάνη με αυτά τα συστήματα και με την τιμή να είναι στα 0,18 ευρώ ανά κιλοβατώρα και ΒΕΑ 300%. Τα έξοδα είναι λιγότερα κατά 48%. Το κλιματιστικό αντλεί θερμότητα από τον εξωτερικό χώρο και την φέρνει μέσα στην κατοικία. Αποδίδει κατά τρεις φορές περισσότερη ενέργεια από όση καταναλώνει. Τα τύπου «inverter» κλιματιστικά διαθέτουν αυτορρυθμιζόμενη παροχή ψυχρού-θερμού αέρα και προσεγγίζουν με μεγαλύτερη ακρίβεια την τεθείσα τιμή του θερμοστάτη. Όταν ελέγχουμε εμείς τη λειτουργία (on-off), τότε αυτός ο τύπος δεν μας προσφέρει κάτι επιπλέον και μπορούμε να επιλέξουμε τα φθηνότερα κλασικά μοντέλα. Ξύλο Με την κλασική ξυλόσομπα και τον ΒΕΑ στο 60% το κόστος θέρμανσης είναι στα 700 ευρώ (-50% από το πετρέλαιο). Το ενεργειακό τζάκι με ΒΕΑ 70% κοστίζει 600 ευρώ ή 56% φθηνότερα από το πετρέλαιο. Το παραδοσιακό τζάκι ανεβάζει τα έξοδα στα 1.680 ευρώ, 22% υψηλότερα σε σχέση με τα αντίστοιχα του πετρελαίου. Οι παραδοχές που ελήφθησαν υπόψη για τον υπολογισμό των εξόδων θέρμανσης με το ξύλο είναι ότι είναι στεγνό υγρασίας <20%, η θερμογόνος δύναμη ισούται με 4 κιλοβατώρες ανά κιλό και η τιμή είναι στα 0,14 ευρώ ανά κιλό. Τα ξύλα πρέπει να είναι στεγνά, (υγρασία μέχρι 20%), δηλ. να έχουν κοπεί πριν από 12 -18 μήνες. Απαγορεύεται η καύση επεξεργασμένων ξύλων (παλιά κουφώματα, έπιπλα κλπ.). Η θέρμανση με χρήση απλού τζακιού στα αστικά κέντρα πρέπει να αποτελεί την έσχατη λύση γιατί δημιουργεί αιθαλομίχλη με οδυνηρές συνέπειες για την υγεία μας. Ένα απλό τζάκι εκπέμπει 30 φορές περισσότερα αιωρούμενα σωματίδια από ένα λέβητα πετρελαίου πολυκατοικίας. Οι τιμές αφορούν θέρμανση ολόκληρης της κατοικίας και όχι μεμονωμένων χώρων. Επιλέγουμε σύστημα θέρμανσης, λαμβάνοντας υπόψη το αρχικό κόστος αγοράς και τοποθέτησης, το κόστος του καυσίμου, τη πιθανότητα αύξησης του, και τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις. Κέρδος online 7/11/2016 11:32
000000
Δημοσιεύτηκε στισ
Η Τόνια Μοροπούλου, είναι καθηγήτρια του ΕΜΠ και δεν ανήκει στενά στο χώρο της Εκκλησίας. Η πολιτική προϊστορία της από την εποχή των γεγονότων του Πολυτεχνείου, την έχει τοποθετήσει στην πλευρά εκείνων που στέκονται επιφυλακτικοί απέναντι στα πνευματικά και υπερκόσμια.Ωστόσο ( και αυτό την τιμά ιδιαιτέρως ) στη συγκεκριμένη περίπτωση, η καθηγήτρια δεν διστάζει να δηλώσει μπροστά στην κάμερα και σε ζωντανή σύνδεση με το κεντρικό δελτίο της κρατικής τηλεόρασης ότι ο Τάφος του Χριστού στα Ιεροσόλυμα είναι ζωντανός.Σημειώνοντας με νόημα ότι κατά τη διάρκεια της μετακίνησης της μαρμάρινης πλάκας από τον Πανάγιο Τάφο, βρέθηκε ένα κομμάτι από την εποχή των Σταυροφόρων κι από κάτω ο βράχος με την κλίνη στην οποία είχε τοποθετηθεί το σώμα του Χριστού.Σε εκείνο το σημείο ήταν, που τα ειδικά μηχανήματα που είχαν τοποθετηθεί στο ιερό κουβούκλιο…βραχυκύκλωσαν!Υπήρξε πρόβλημα σε όλες τις ηλεκτρομαγνητικές μεθόδους καταγραφής! Τα ευρήματα, όπως είπε η κυρία Μοροπούλου, είναι συγκλονιστικά!Δείτε το χαρακτηριστικό απόσπασμα της συνέντευξης της στην κρατική τηλεόραση:dailyopinion.gr
000000
Δημοσιεύτηκε στισ
Η «Κολοπετινίτσα» αποτελεί το αγαπημένο «μη μέρος» των Ελλήνων, ένα τοπωνύμιο που αναφέρουν όταν θέλουν να μιλήσουν για κάτι που δεν υπάρχει, ή είναι αόριστο ή πολύ μακρινό.
Και όμως, η Κολοπετινίτσα υπάρχει – και μάλιστα βρίσκεται πολύ πιο κοντά στο Αθηναϊκό κέντρο απ’ ότι μπορεί να φανταστεί κανείς.
Πρόκειται για το χωριό Τριταία της Φωκίδας, που βρίσκεται ανάμεσα στην Ιτέα και το Γαλαξίδι.
Σύμφωνα με τη wikipedia, ονομαζόταν Κωλοπετινίτσα μέχρι το 1927 οπότε μετονομάστηκε σε Μονοδένδρι και στην συνέχεια σε Τριταία.
Η Τριταία είναι χωριό του νομού Φωκίδας του Δήμου Δελφών.
Βρίσκεται στην ενδοχώρα, στο μέσο περίπου της απόστασης από την Ιτέα στο Γαλαξείδι. Έχει πληθυσμό 141 κατοίκους σύμφωνα με την Απογραφή του 2011.
Το χωριό ονομαζόταν Κολοπετινίτσα μέχρι το 1927, οπότε μετονομάστηκε σε Μονοδένδρι και στην συνέχεια σε Τριταία το 1928.
Το όνομα Κολοπετινίτσα είναι πιθανότατα παραφθορά της Καλοπετεινίτσας, καθώς η παράδοση λέει ότι το χωριό στο παρελθόν διέθετε καλά πετεινάρια για κοκορομαχίες!
Η Κολοπετινίτσα είναι και η «πατρίδα» του αξέχαστου «Θύμιου» Κώστα Χατζηχρήστου.
000000
Δημοσιεύτηκε στισ
Ξέρω πού πηγαίνω.
Από τον Στάθη Τσαγκαρουσιάνο
Όπως επανειλημμένως έχω πει, πηγαίνω σ’ ένα μπαρ του κέντρου και πίνω. Όχι πολύ. Πίνω σεμνά, γιατί πριν από λίγα χρόνια με είχε πειράξει κι έβγαζα πετέχειες στα πόδια, πίνω αργά για να ρεμβάζω και προπάντων πίνω μόνος (όσο μπορώ): θεωρώ, όπως και ο Καβάφης, «φιλεύσπλαχνο και μάγο» το οινόπνευμα― μπορείς να μιλάς με σκιές και ν’ αντέχεις.
Όταν πίνω, δεν θέλω ν’ ακούω μουσική. Έχει μια βυθιότητα η κατάσταση, που της ταιριάζει η ησυχία. Μ’ αρέσει να στέκομαι στην μπάρα, όσο αντέχω όρθιος. Αν παραπιώ, με γαργαλάει εσωτερικά η μύτη μου.
Είναι η συγκίνηση, πότε για το ένα πότε για το άλλο. Δεν την αφήνω να πάρει διαστάσεις (μάς βλέπουν κιόλας). Σ’ αυτό το μπαρ πηγαίνω χρόνια, γιατί οι πότες είναι (μάλλον ήταν) σοβαροί. Προσδίδουν (μάλλον προσέδιδαν) μια άτυπη θρησκευτικότητα στο μέρος – όπου συνήθως πάω να επαναφέρω μέσα μου πρόσωπα που δεν υπάρχουν στη ζωή μου πια― πέθαναν ή εξαφανίστηκαν, κι όμως ακόμα μιλάω μαζί τους (ή τσακώνομαι).
Αυτή η τελετή, που γίνεται αυτοματικά, με μόνο τυπικό τις στερεότυπες κινήσεις του ανθρώπου που βάζει το ποτό, θέλει μια επισημότητα για ν’ αντέξει, διότι κατά βάσιν είναι γελοία, είναι υπερβολική για μια αμνήμονα κοινωνία σαν τη δική μας.
Γελοία, ξεγελοία, την τελώ. I know where I’m going (1945) Το μπαρ που μ’ αρέσει θέλω να έχει δυνατά φώτα. Μ’ αρέσει το κάπως δριμύ σκωτσέζικο ουίσκι, που το πίνω με νερό. Όταν υπάρχουν λεφτά, πίνω 12άρια και 20άρια – σκέτα.
Το ιδανικό μου μπαρ έχει ξύλινη επένδυση στους τοίχους, τρόπαια από κυνήγια, δρύινη μπάρα – την ατμόσφαιρα που υπάρχει στο φιλμ του 1945 Ι know where I ‘m going, συνοπτικά:
το πούσι των Highlands. Δεν έχω βρει τέτοιο μπαρ στην Αθήνα. Μαζί με το ουίσκι μου προτιμώ ψημένο ψωμί με βούτυρο και λίγη σκέτη ντομάτα.
Οι γκουρμέ μού λένε ότι δεν ταιριάζει – ας λένε. Καμιά φορά, σπάνια πλέον, μετά το μπαρ αυτό, με πιάνει μια σειριακή παρόρμηση και πάω απ’ το ένα στο άλλο.
Συνήθως καταλήγω σε μέρη που παίζουν σκαρταδούρες. Τότε η εσωτερική φωνή σαν ν’ αποκτάει echo, παύω ν’ ακούω τον εαυτό μου και βαριέμαι γρήγορα. Αν δεν βαρεθώ, τη βάψαμε – γυρνάω κουρέλι. Για να οδηγήσω, κλείνω το ένα μάτι.
Το να πίνεις, όταν πίνεις σωστά, είναι μια πράξη ισοδύναμη της φιλοσοφίας. Είναι οι διορθώσεις σε ό,τι έχει γράψει μέσα σου.
Μπορεί να κάτσω έξι-εφτά ώρες σερί κλωθογυρίζοντας ένα όχι, ένα βλέμμα ή ένα άγγιγμα που διυλίζω την έντασή του, πώς χτυποκάρδισε, με τι ταχύτητα μπήκαν ξανά τα χέρια στις τσέπες, κάποια αναποφασιστικότητα στην κίνηση και τα λοιπά και τα λοιπά – κι απ’ όλα αυτά τα εντελώς σωματικά πράγματα, να βγάλω ένα συμπέρασμα συντριπτικό για τη φύση των ανθρώπων και το νόημα του κόσμου, που με αφήνει άναυδο.
Τότε αισθάνομαι πολύ ενήλιξ. Αλλά μ’ αρέσει να παρακολουθώ το σκαμπανέβασμα των ανθρώπων – είναι το βίτσιο μου. Αν συγκινηθώ με κάποια σκέψη, πράγμα που λόγω ηλικίας είναι σύνηθες, το γαργαλητό στη μύτη που λέγαμε εντείνεται – και βουρκώνει τα μάτια. Γελοιότητες, δηλαδή. Τις κόβω μαχαίρι και φεύγω.
Είναι ωραίο να πίνεις. Είναι ωραίο να γυρίζεις στο σπίτι σου μέσα από άδειους δρόμους. Είσαι ανέμελος, αμέριμνος, με ελαφριά συνείδηση – αλλά είσαι συνήθως μελαγχολικός.
ΣΤΑΘΗΣ ΤΣΑΓΚΑΡΟΥΣΙΑΝΟΣ Εκδότης της LIFO και του LIFO.gr. Γεννημένος στη Ζάκυνθο. Bασικές δουλειές: Τέταρτο του Χατζιδάκι, Ελευθεροτυπία. Περιοδικά που δημιούργησε: 01, (symbol), Εικόνες του Κόσμου. Βιβλία που εξέδωσε: Μοναξιές, Αντίο Παλιέ Κόσμε, Στον παλιό καταρράκτη.
Σύμφωνα με τον μύθο, κάποτε, γύρω στον 16ο-17ο αιώνα, ο σουλτάνος έστειλε τον καπουδάν πασά με μεγάλη αρμάδα να κυριέψει τη Μάλτα. Επειδή όμως οι τουρκαλάδες (αυτός που λέει τον μύθο, έτσι τους αποκαλεί) είναι μπουνταλάδες περί τα ναυτικά, δεν κατάφεραν να βρουν τα νησιά κι έτσι γύρισαν πίσω άπρακτοι, οπότε ο καπουδάν πασάς δικαιολογήθηκε στον σουλτάνο “Μάλτα γιοκ εφέντημ'”, φράση που έκτοτε έμεινε παροιμιώδης για να δείχνει τη μπουνταλοσύνη των τουρκαλάδων.Αναφορές σε αυτή την ιστορία θα έχετε ακούσει στο σχολείο ή στα μέσα ενημέρωσης ή σε φιλικές συντροφιές. Τη λέω ιστορία, αλλά ασφαλώς δεν συνέβη έτσι -αν μη τι άλλο, υπήρξε μια εποχή που το οθωμανικό ναυτικό, έστω και με χριστιανικά πληρώματα ή μη τουρκικής καταγωγής καπετάνιους κυριαρχούσε στη Μεσόγειο.Ωστόσο η φράση “Μάλτα γιοκ”, που τη λέμε εμείς χαιρέκακα για να κοροϊδέψουμε τους γείτονες, δεν είναι ελληνικής αποκλειστικά κοπής: την ξέρουν και οι Τούρκοι, την ξέρουν και οι Μαλτέζοι. Υπάρχει μια άλλη εκδοχή, που αποδίδει τη γέννηση της φράσης όχι σε λειψή ναυτοσύνη αλλά σε στρατήγημα. Γύρω στο 1640, λέει (παράδειγμα, στο τέλος του άρθρου) ο σουλτάνος Ιμπραήμ ο Α’, ο τρελός (Ντελή Ιμπραήμ), διάταξε τον καπουδάν πασά να σαλπάρει για τη Μάλτα. Ο ναύαρχος, που καμιά πηγή δεν έχω βρει να παραδίδει το όνομά του, γνωρίζοντας ότι το μικρό νησί θα ήταν σκληρό καρύδι, όπως είχε απλωμένον τον μεγάλο ναυτικό χάρτη της Μεσογείου στο τραπέζι, άφησε να στάξει λιωμένο κερί από το σαμντάνι που τους φώτιζε πάνω στον χάρτη, φροντίζοντας να πέσει ακριβώς στο σημείο όπου ήταν η Μάλτα -οπότε είπε το “Μάλτα γιοκ εφέντη”, τάχα ότι δεν την έβρισκε ο χάρτης -και αντί για τη Μάλτα, σαλπάρανε για την Κρήτη, που με πολλά βάσανα την κυριέψανε ύστερα από πόλεμο που κράτησε πάνω από είκοσι χρόνια.Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου
000000
Δημοσιεύτηκε στισ
000000
Δημοσιεύτηκε στισ
“Μην ξοδεύεις τον χρόνο σου χτυπώντας ένα τοίχο, με την ελπίδα να μετατραπεί σε πόρτα.” – Coco Chanel
000000
Δημοσιεύτηκε στισ
Καυκάσιος δυο μηνών καινούργια άφιξη στο κτήμα Αυτάρκεια