Συντάκτης: Kostas Bertsias

«Η ζωή είναι δισταγμός μεταξύ ενός θαυμαστικού κι ενός ερωτηματικού. Εν αμφιβολία, βάζουμε τελεία.»

Η φράση του Fernando Pessoa* συμπυκνώνει με ποιητικό τρόπο ένα από τα βαθύτερα χαρακτηριστικά της ανθρώπινης ύπαρξης: την ταλάντευση ανάμεσα στον θαυμασμό και την αμφιβολία.

Το θαυμαστικό είναι η στιγμή της έκπληξης, της χαράς, της ανακάλυψης. Είναι η πρώτη ματιά ενός παιδιού στον κόσμο, ο έρωτας, η δημιουργία, η πίστη ότι η ζωή κρύβει ακόμη θαύματα. Χωρίς το θαυμαστικό, η ύπαρξη γίνεται επίπεδη, μηχανική, χωρίς ενδιαφέρον.

Το ερωτηματικό, από την άλλη, είναι η φωνή της σκέψης. Είναι η ανάγκη να κατανοήσουμε, να αμφισβητήσουμε, να αναζητήσουμε την αλήθεια πίσω από τα φαινόμενα. Χάρη σε αυτό γεννήθηκαν η φιλοσοφία, η επιστήμη και κάθε ουσιαστική πρόοδος του ανθρώπου.

Η ζωή, όμως, δεν μας επιτρέπει πάντοτε να απαντήσουμε σε όλα τα ερωτήματα ούτε να διατηρήσουμε αδιάκοπα τον ενθουσιασμό του θαυμασμού. Έρχεται η στιγμή που πρέπει να πάρουμε αποφάσεις, ακόμη κι όταν δεν διαθέτουμε όλες τις βεβαιότητες που θα θέλαμε. Τότε, όπως λέει ο Πεσσόα, «εν αμφιβολία, βάζουμε τελεία». Όχι γιατί βρήκαμε όλες τις απαντήσεις, αλλά γιατί η ζωή απαιτεί να προχωρήσουμε.

Η σοφία να βρίσκεται ακριβώς εκεί: να μη χάσουμε ποτέ την ικανότητα να θαυμάζουμε ούτε το θάρρος να ρωτάμε, αλλά όταν έρθει η ώρα της πράξης, να μπορούμε να βάζουμε την αναγκαία τελεία και να συνεχίζουμε τον δρόμο μας. Γιατί η ζωή δεν γράφεται μόνο με σκέψεις και συναισθήματα· γράφεται κυρίως με αποφάσεις.

*υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους ποιητές και λογοτέχνες του 20ού αιώνα και η κορυφαία μορφή των πορτογαλικών γραμμάτων.

2001 ιντεραμέρικαν

Συνάδελφοι στα χρόνια της Interamerican!

Η φράση αυτή δεν αποτελεί υπόσχεση πλούτου ούτε κάποιον μαγικό νόμο της ζωής. Υπενθυμίζει όμως μια βαθιά αλήθεια: οι άνθρωποι που αγαπούν πραγματικά αυτό που κάνουν διαθέτουν συνήθως περισσότερη επιμονή, δημιουργικότητα και αντοχή από εκείνους που εργάζονται μόνο για την αμοιβή.

Η αγάπη για ένα έργο δεν καταργεί τις δυσκολίες. Αντίθετα, δίνει νόημα στην προσπάθεια. Ο μουσικός που εξασκείται ατέλειωτες ώρες, ο δάσκαλος που αφιερώνεται στους μαθητές του, ο επιχειρηματίας που χτίζει υπομονετικά το δημιούργημά του, δεν κινούνται αποκλειστικά από το οικονομικό όφελος. Τους οδηγεί μια εσωτερική φλόγα που τους βοηθά να συνεχίζουν όταν οι άλλοι εγκαταλείπουν.

Βέβαια, η ζωή απαιτεί και ρεαλισμό. Δεν αρκεί να αγαπάς κάτι· πρέπει να το υπηρετείς με γνώση, πειθαρχία και επαγγελματισμό. Η αγάπη ανοίγει τον δρόμο, αλλά η συνέπεια και η ποιότητα της δουλειάς είναι εκείνες που χτίζουν την επιτυχία.

Η ζωή μοιάζει με αμπέλι για να θυμηθούμε και το βιβλίο μου που σε λίγο θα κυκλοφορήσει με τίτλο: ένα αμπελοτόπι είναι η ζωή .

Αν φροντίζεις καθημερινά το κλήμα με μεράκι και υπομονή, ο καρπός έρχεται στον καιρό του. Όχι πάντα γρήγορα, όχι πάντα όπως τον φαντάστηκες, αλλά συνήθως πιο ουσιαστικά και πιο γλυκά.

*Η Marsha Sinetar είναι Αμερικανίδα συγγραφέας, οργανωσιακή ψυχολόγος, και σύμβουλος προσωπικής ανάπτυξης. Έγινε ιδιαίτερα γνωστή από το βιβλίο της «Do What You Love, The Money Will Follow» («Κάνε αυτό που αγαπάς και τα χρήματα θα ακολουθήσουν»), το οποίο κυκλοφόρησε στα τέλη της δεκαετίας του 1980 και επηρέασε σημαντικά τη φιλοσοφία της επαγγελματικής αυτοπραγμάτωσης

Σήμερα το μεσημέρι είχαμε τη χαρά φιλοξενήσουμε στα γραφεία μας εκλεκτούς -φίλους συνεργάτες ας με τους οποίους συζητήσαμε τρόπους ενίσχυσης της συνεργασίας μας.

Η συζήτηση ήταν γόνιμη, οι ιδέες πολλές και η διάθεση για ακόμη στενότερη συνεργασία εμφανής.

Τους ευχαριστούμε θερμά για τον χρόνο, τις σκέψεις και τις προτάσεις τους. Κρατάμε πολλά από όσα ακούστηκαν και σίγουρα θα βρεθούν οι τρόποι υλοποιήσης.

Η φράση μοιάζει με γρίφο, αλλά κρύβει μια από τις πιο γοητευτικές ιδέες της σύγχρονης κοσμολογίας. Πώς γίνεται κάτι να έχει τέλος, αλλά να μην έχει… άκρη;

Το παράδοξο της Γης

Στην καθημερινότητά μας, ό,τι είναι πεπερασμένο έχει και ένα σύνορο: ένα δωμάτιο έχει τοίχους, μια λίμνη έχει όχθη. Η γεωμετρία όμως έχει άλλη άποψη, και το καλύτερο παράδειγμα είναι ο πλανήτης μας:

Έχει συγκεκριμένο μέγεθος; Ναι (πεπερασμένο).

Έχει κάπου γκρεμό ή «άκρη»; Όχι (χωρίς όρια).

Αν αρχίσεις να περπατάς ευθεία, δεν θα πέσεις ποτέ στο κενό. Απλώς, κάποια στιγμή, θα επιστρέψεις εκεί που ξεκίνησες. Αυτό συμβαίνει επειδή η επιφάνεια της Γης είναι καμπυλωμένη.

Και με το Σύμπαν τι γίνεται;

Βασισμένοι στη Γενική Θεωρία της Σχετικότητας του Einstein, οι επιστήμονες υπέθεσαν ότι το ίδιο μπορεί να συμβαίνει και με το Σύμπαν. Ο χώρος μπορεί να μην είναι ένα απέραντο άδειο κουτί, αλλά να καμπυλώνεται από την ύλη και την ενέργεια.

Αν ταξιδέψεις αρκετά μακριά στο διάστημα, θεωρητικά ίσως να μην βρεις ποτέ ένα «τείχος» όπου τελειώνει η δημιουργία, αλλά να καταλήξεις στο σημείο εκκίνησής σου.

Το μεγάλο ερωτηματικό

Η σύγχρονη επιστήμη δεν έχει απαντήσει ακόμα με βεβαιότητα αν το Σύμπαν είναι πεπερασμένο ή άπειρο. Οι μετρήσεις δείχνουν ότι ο κόσμος μας είναι σχεδόν «επίπεδος», αλλά μπορεί απλώς να είναι τόσο τεράστιος που η καμπυλότητά του να μας διαφεύγει.

Η φράση «πεπερασμένο αλλά δίχως όρια» δεν αφορά μόνο τα αστέρια. Είναι και μια υπενθύμιση για εμάς τους ίδιους: η ζωή μας μπορεί να έχει όρια, αλλά η σκέψη μας είναι ελεύθερη να ταξιδεύει στο άπειρο!