Και οι φιλόσοφοι έχουν τις παραξενιές τους!

 

Βολτέρος

Ένας από τους πιο διάσημους φιλοσόφους της εποχής του διαφωτισμού ήταν ο Βολταίρος (Φρανσουά-Μαρί Αρουέλ, το πραγματικό του όνομα), γνωστός για το σπινθηροβόλο πνεύμα του και τη σατιρική του φλέβα. Μπορεί, όμως, να μην τα είχε καταφέρει τόσο καλά, αν δεν κατανάλωνε μεγάλες ποσότητες καφέ καθημερινά. Είτε βρισκόταν στο σπίτι του, είτε στο αγαπημένο του στέκι, το «Καφέ Ντε Προκόπ» των Παρισίων, δεν υπήρχε ημέρα που να μην πιει 20 με 40 καφέδες. Συχνά πλήρωνε μεγάλα ποσά για να του φέρνουν εξαιρετικά χαρμάνια από το εξωτερικό και αγνοούσε πλήρως τις υποδείξεις του γιατρού που του έλεγε ότι η υπερβολική κατανάλωση καφέ θα έχει αντίκτυπο στην υγεία του. Πέθανε 84 ετών, το 1778, χωρίς να επαληθευτεί η εκτίμηση του γιατρού του για τον καφέ.

Ο Μονταίν στα δοκίμιά του έγραφε: «δεν πεθαίνεις επειδή είσαι άρρωστος, αλλά επειδή ζεις». Πράγμα που σημαίνει μ’ άλλα λόγια ότι ο θάνατος είναι μέρος της ζωής κι αν σκεφτόμασταν συχνότερα ότι είμαστε θνητοί θα αγαπούσαμε περισσότερο τη ζωή, γιατί θα εκτιμούσαμε ότι είναι εύθραυστη, σύντομη, περιορισμένης διάρκειας κι ακόμη περισσότερο ανεκτίμητη. Γι’ αυτό κι η πανδημία πρέπει αντιθέτως να μας κάνει να αγαπήσουμε ακόμη περισσότερο τη ζωή».

δημοσιογράφος. Ο Σπονβίλ* λέει  με αιχμηρό τρόπο το εξής: «Υπάρχει εδώ και πολύ καιρό η τάση να καταστεί η υγεία υπέρτατη αξία και όχι η ελευθερία, η δικαιοσύνη, ο έρωτας που είναι για μένα οι πραγματικές υπέρτατες αξίες».

Σωστό. Η υγεία δεν εξαντλεί το νόημα της ζωής μολονότι στην Ελλάδα η μεγαλύτερη ευχή που δίνουμε πάντα είναι υγεία.

Ζητάμε κατά κάποιο τρόπο -λέει ο Σπονβίλ- από την ιατρική να πάρει τη θέση της πολιτικής, της ηθικής, της πνευματικότητας, του πολιτισμού.

Αυτό το κάναμε ήδη βάζοντας την επιστήμη στη θέση της θρησκείας. Ήδη έχουμε αυτή την τάση από ανασφάλεια. Το ζητούμενο για εμάς είναι να ανοίξουμε φτερά σε μια δημιουργική ανασφάλεια. Και οι παθολογίες που περιγράφει σωστά ο Σπονβίλ, πρέπει να μας προβληματίσουν.

Και σημειώνει: «Η υγεία είναι απλώς ένα μέσο, σίγουρα πολύτιμο αλλά ένα μέσο για την επίτευξη του υπέρτατου στόχου, δηλαδή της ευτυχίας».

ΣΤΕΛΙΟΣ ΡΑΜΦΟΣ

* Αντρέ Κομτ - Σπονβίλ

Αντρέ Κομτ – Σπονβίλ (γ. 1952)

γάλλος φιλόσοφος.

 

και οι φιλόσοφοι έχουν τις παραξενιες τους!

Άρτουρ Σοπεγχάουερ

Ο γερμανός φιλόσοφος Άρτουρ Σοπεγχάουερ (1788-1860) είναι γνωστός για τις πεσιμιστικές του ιδέες, που σχηματοποιήθηκαν από τα δύσκολα παιδικά του χρόνια. Αυτό τον οδήγησε να αναζητήσει την ανθρώπινη συντροφιά που του έλειπε στα ζώα και συγκεκριμένα στα κανίς. Κατά τη διάρκεια της ζωής του απέκτησε πολλά από αυτά τα μικροσκοπικά σκυλιά, που όλα τους είχαν το ίδιο όνομα «Άτμα» (ο εαυτός στα σανσκριτικά) και το ίδιο παρατσούκλι «Μπουτς» (ξωτικό στα γερμανικά).

Αυτοί που λατρεύουν τα δεδομένα, τα data.

Οι άνθρωποι των δεδομένων. Οι λαοί αυτό το αλλιώς το λέγανε θεό. Δεν μπορούσαν να το πουν αλλιώς. Αλλά τώρα μπορούμε να καταλάβουμε τι εννοούσαν οι λαοί αιώνες, χιλιετίες και ίσως να το εννοούν για πάντα όταν λένε θεό. Το αλλιώς! Το αλλιώς όμως είναι πια στα χέρια τους ενώ πριν το αλλιώς το αφήνανε σε ιερατεία και ηγεσίες, οι οποίες ακόμη κι αν ήταν άδολες, ήταν ανάλογες με τις δυνατότητες της σκέψεώς τους. Το αντίθετο των data είναι το αλλιώς. Δηλαδή ο data είναι υπάκουος στο πρόγραμμά του και στον χρόνο του προγράμματός του. Είναι το πρόβλημα της αδυναμίας των αλγορίθμων, οι οποίοι φιλοδοξούν να καθορίζουν τα συναισθήματα και τις ηθικές αποφάσεις. Ένα τέτοιο ενδεχόμενο θα σήμανε το τέλος πια κάθε ανθρωπινότητος. Γιατί; Γιατί το πρόγραμμα θα ερχόταν να αντικαταστήσει τη συνείδηση, η οποία, μόνη αυτή, είναι ικανή για το διαφορετικό.

Σ. Ράμφος

Τα έκανε θάλασσα: οι 50 αποχρώσεις της αποτυχίας

από sarant

Πριν από μερικές μέρες γράψαμε εδώ για τη νίλα, που έχει φτάσει να σημαίνει την παταγώδη αποτυχία, σε άλλο άρθρο είδαμε την έκφραση “την πάθαμε χιώτικα” και κατά σύμπτωση στην ομάδα “Τα υπογλώσσια” άνοιξε ένα νήμα συζήτησης όπου καταγράφονταν εκφράσεις που να δηλώνουν την αποτυχία.

Παίρνοντας αφορμή από τα παραπάνω, σκέφτηκα σήμερα να παρουσιάσω όσο περισσότερες εκφράσεις μπόρεσα να βρω, που περιγράφουν την έννοια της αποτυχίας. Πρέπει να έχουμε πολλές, ίσως επειδή το να διαπιστώνουμε την αποτυχία του άλλου είναι κάτι που μας παρηγορεί και μας επιβεβαιώνει.

Στο ιστολόγιο έχουμε κάνει άλλα δυο τέτοια άρθρα καταλογογράφησης, για τις 50 αποχρώσεις του χρήματος και της μέθης.

Βέβαια, η έννοια της αποτυχίας μπορεί να συνδέεται και να επικαλύπτεται και με άλλες, ας πούμε την έννοια της ματαιοπονίας -η έκφραση “έκανε μια τρύπα στο νερό” μπορεί να εκφράζει και αποτυχία και ματαιοπονία- ή πολύ περισσότερο με την έννοια της ήττας, του παθήματος, της συμφοράς -και πιο πέρα, της εξαπάτησης. Επίσης, υπάρχουν διαβαθμίσεις στην αποτυχία όπως επίσης υπάρχουν και είδη αποτυχίας -αποτυχία είναι και το να μην καταφέρεις να κερδίσεις κάτι, αλλά διαφέρει απο τη συντριβή.

Υπάρχουν επίσης τομεακές αποτυχίες δηλ. εκφράσεις για την αποτυχία στον έρωτα ή για την αποτυχία σε εξετάσεις κτλ.

Ξεκινάμε λοιπόν τον κατάλογό μας, τιμής ένεκεν από την έκφραση του τίτλου:

1 τα έκανε θάλασσα

2 τα θαλάσσωσε

3 τα έκανε μούσκεμα

4 τα μούσκεψε

5 τα έκανε σαν τα μούτρα του

6 τα έκανε σκατά

7 τα σκάτωσε

8 τα έκανε μούτι

9 τα έκανε σαλάτα

10 τα έκανε μαντάρα

11 τα έκανε ρόιδο

12 τα έκανε μουνί

13 τα έκανε σα δυο ώρες νυχτα

14 τα έκανε από κούπες

15 έκανε μια τρύπα στο νερό

16 τη βάψαμε

17 τη γαμήσαμε

18 την πουτσίσαμε

19 την πάθαμε

20 την πάθαμε χιώτικα

21 την έπαθε σαν τον γερο-Μασούρα

22 την έπαθε σαν αγράμματος

23 πιάστηκε αδιάβαστος

24 πήγε για μαλλί και βγήκε κουρεμένος [με την ειδική σημασία ότι περίμενε να κερδίσει και βγήκε χαμένος]

25 ψώνισε από σβέρκο

26 έμεινε στα κρύα του λουτρού [με την απόχρωση της ανεκπλήρωτης επιθυμίας]

27 (πηγε και) ήρθε μ’ άδεια χέρια

28 έφαγε χυλόπιτα [σε ερωτικά συμφραζόμενα]

29 έφαγε ήττα

30 έφαγε Χ

31 έφαγε κατραπακιά

32 πάτωσε

33 την πάτησε

34 πάτησε την πεπονόφλουδα

35 πάτησε (σ)την πίτα

36 έπαθε νίλα

37 έπαθε τη νίλα του Μάμαλη/Δράμαλη

38 έπαθε χουνέρι

39 έπαθε καζίκι

40 έπαθε κάζο

41 έπαθε τράκο

42 έπαθε πανωλεθρία

43 έπαθε/γνώρισε Βατερλό

44 το φυσάει και δεν κρυώνει [είναι απαρηγόρητος για το πάθημά του]

45 έπεσε έξω

46 πέσαν έξω τα καράβια του

47 τον ήπιαμε

48 μας πήρανε τα σώβρακα

49 μας κάνανε τα μούτρα κρέας

50 μας κάνανε με τα κρεμμυδάκια

51 μας την έφερε

52 πιάστηκα κορόιδο

53 έριξε κανόνι [με την ειδική σημασία: αποτυχία στις εξετάσεις/χρεοκοπία]

54 μηδέν εις το πηλίκον

55 τον πιάσανε κότσο [τον ξεγέλασαν]

Ειχα πει για 50 αποχρώσεις, ήδη πιάσαμε 55, αν και ίσως έχετε αντίρρηση για κάποιες εκφράσεις, με την έννοια ότι ξεφεύγουν από τα στενά όρια της αποτυχίας και μπαίνουν σε άλλα χωράφια. Από την άλλη είμαι βέβαιος ότι με τα σχόλια σας θα προσθέσετε αρκετές ακόμα αποχρώσεις -εννοώ εκφράσεις.

Πηγή: sarantakos.wordpress.com