“Να τι δεν μπορεί ν’ ανεχτεί κανείς (εκτός απ’ αυτούς που δε ζουν, θέλω να πω: τους εγκρατείς). Η μόνη άμυνα βρίσκεται στην κακεντρέχεια. Οι άνθρωποι λοιπόν σπεύδουν να κρίνουν για να μην κριθούν οι ίδιοι.”

Στο βραβευμένο με Νόμπελ λογοτεχνίας βιβλίο, Η Πτώση, ο πάντα μελαγχολικός Καμύ, αφηγείται τη ζωή ενός αντι-ήρωα, του κοσμικού Ζαν Μπατίστ Κλαμάνς και χρησιμοποιεί το μυθοπλαστικό του πρόσωπο, προκειμένου να καταπιαστεί με φιλοσοφικά ερωτήματα και διλήμματα στη ζωή ενός δικαστή-μετανοητή, όπως ονομάζει ο ίδιος τον εαυτό του.

Κάνοντας, λοιπόν, έναν ακούραστο μονόλογο του παραλόγου, ο Καμύ πετυχαίνει με τη λογοτεχνική δεινότητα και το φιλοσοφικό του βάθος, να μας κάνει να ταυτιστούμε και να υπογραμμίσουμε καίριες φράσεις στο βιβλίο, προκειμένου να τις διαβάσουμε και να τις ξανά διαβάσουμε μέχρι να καταλάβουμε ακριβώς τι εννοεί και, ενίοτε, να διαφωνήσουμε ή να συμφωνήσουμε μαζί του.

Ο Καμύ στο έργο αυτό, μας βάζει στη θέση του αόρατου συνομιλητή και μας παροτρύνει να νιώσουμε τη δική μας “πτώση” ή να ταυτιστούμε με την πτώση του πρωταγωνιστή, ο οποίος πραγματικά “απογυμνώνεται” μπροστά μας και, μέσω μιας χειμαρρώδους εξομολόγησης, φτάνει στην υπέρτατη αυτοκριτική του. Μια αυτοκριτική που μας δημιουργεί ανάμεικτα συναισθήματα: Τον αγαπάμε, τον μισούμε και ταυτόχρονα τον λυπόμαστε για την καθημερινή “πτώση” που βιώνει.

Πηγή: Κοραλία Ξεπαπαδέα/ neolaia.gr

Κάτοικοι από τον κοντινό οικισμό Τσιγκουρατίου παρακολουθούν με ενδιαφέρον τα γυρίσματα !

Από τα γυρίσματα της ταινίας για τον άγιο Παΐσιο.

Από τα γυρίσματα της ταινίας για τον άγιο Παΐσιο.

19 Φεβρουαρίου 1959: Υπογράφεται στο Λονδίνο η τελική Συνθήκη ιδρύσεως ανεξαρτήτου Κυπριακού Κράτους, μεταξύ Ελλάδας, Μεγάλης Βρετανίας και Τουρκίας.

Τήν συμφωνίαν υπέγραψαν οι πρωθυπουργοί Ελλάδος Κ. Καραμανλής, Αγγλίας Μάκ Μίλλαν καί Τουρκίας Μεντερές, ό αρχιεπίσκοπος Μακάριος έκ μέρους τής Ελληνικής κοινότητος Κύπρου καί ό δόκτωρ Κιουτσούκ έκ μέρους τής τουρκικής κοινότητος.

Διά ταύτη ιδρύεται ανεξάρτητος Κυπριακή Δημοκρατία Προεδρικού τύπου. Ο πρόεδρος αυτής θά είναι Έλλην, ό δέ αντιπρόεδρος τούρκος. Αμφότεροι θα εκλέγωνται διά περίοδον πέντε ετών. Η εκτελεστική εξουσία θά ασκήται διά του προέδρου καί τού αντιπροέδρου, τό δέ υπουργικόν συμβούλιον θά είναι δεκαμελές (7 Ελληνες καί 3 τούρκοι). Διά τής ιδίας συμφωνίας προβλέπεται ή συγκρότησις Βουλής αντιπροσώπων, μέ αναλογίαν 70% διά τούς Έλληνας και 30% διά τούς τούρκους.

Η Μ. Βρετανία διατηρεί δύο στρατηγικάς βάσεις. Καθιερούται, έξ άλλου, τριμερές στρατηγείον, εδρεύον έν Λευκωσία καί τό οποίον θ’ αποτελήται από αντιπροσώπους τής Ελλάδος, τής τουρκίας καί τής Κυπριακής Δημοκρατίας. Ο στρατός τής Κύπρου θά αποτελήται από 2.000 άνδρας, έκ τών οποίων 60% θα είναι Έλληνες καί 40% τούρκοι. Αί δυνάμεις ασφαλείας (αστυνομία κλπ.) ορίζονται επίσης εις 2.000 άνδρας (60% “Ελληνες καί 40% τούρκοι). Συνιστάται, τέλος, Ανώτατον Δικαστήριον, τού οποίου ό πρόεδρος θά είναι ουδέτερος κοινής εμπιστοσύνης, μέλη δέ δύο Έλληνες και εις τούρκος.

Στο άρθρο του στα «ΝΕΑ» ο Κώστας Γεωργουσόπουλος αναφέρθηκε σε κάθε είδους βιασμούς, «λεκτικούς, ηθικούς, σωματικούς, κοινωνικούς και εργασιακούς» που βίωναν οι νέοι ηθοποιοί σαν ένα είδος εθιμικού δικαίου.

«Το «Αλαλούμ» εξαφάνισε ευαίσθητους νέους από το επάγγελμα ή έχρισε πρωταγωνιστές, εκείνους που με θράσος είχαν την ετοιμότητα να αυτοσχεδιάσουν και, συχνά, να αντεπιτεθούν με τα ίδια μέσα στον έμπειρο! Αν σκεφτεί κανείς πως όλα αυτά θυμίζουν ζούγκλα, θα είναι μέσα στα πράγματα. Ηταν, όμως, τραυματικά εγκληματική, όταν η, τάχα μου, μυητική διαδικασία ξεκινούσε από τα καμαρίνια, τις πρόβες και τις περίφημες ακροάσεις. Εκεί νέοι ηθοποιοί, ανεξαρτήτως φύλου, υποχρεούντο σε ταπεινώσεις, εξευτελισμούς και βεβαίως- βεβαίως σεξουαλικές προσβολές έως και βιασμούς. Σε αυτή την περίπτωση λειτουργούσε το σύνδρομο της εξουσιαστικής επιβολής, λόγω θέσεως, εργασιακής εξάρτησης, δημοφιλίας και επαγγελματικών προοπτικών, με σύνηθες επακόλουθο ωμούς εκβιασμούς, βιασμούς, ταπεινώσεις».

Παρακάτω σημειώνει: «Παρ’ όλ’ αυτά, ένας νέος καλλιτέχνης που υφίσταται μια τέτοιου είδους απαξίωση πνευματική, ηθική ή σωματική, διστάζει να διαμαρτυρηθεί δημόσια, διότι φοβάται ότι θα λειτουργήσει μια ιδιότυπη «ομερτά» στον επαγγελματικό χώρο του θεάτρου, όπου τα σχήματα είναι συνεχώς μεταβαλλόμενα κατά τρόπο κυκλικό!».

Τέσσερα χειρόγραφα γράμματα ως «παραδείγματα»: Καστοριάδης, Κονδύλης, Πετρόπουλος, Αξελός.

Του Δημήτρη Ελέα (*)

Κάποτε, όχι και πολλά χρόνια πριν, οι άνθρωποι έγραφαν γράμματα ο ένας στον άλλον. Για να μεταφέρουν νέα, να δώσουν ευχές για μια γιορτή ή να ευχαριστήσουν για κάτι. Αξιοποιούσαν, και ταυτόχρονα τιμούσαν, μία από τις μεγαλύτερες ανακαλύψεις του ανθρώπου που είναι η γλώσσα, και κατά συνέπεια, η γραφή (δηλαδή, η αποτύπωση του Λόγου). Έτσι, η γραφή, ανέκαθεν ήταν και μία προπόνηση της λογικής, της αισθητικής και της ηθικής. Και κάθε ένας από εμάς, αποτυπώνει τη μαγεία της γραφής – διότι περί αυτού πρόκειται – με το δικό του μοναδικό γραφικό χαρακτήρα. Κάτι, που σιγά-σιγά, αρχίζει να χάνεται με την καθιέρωση παλιότερα της γραφομηχανής, του πληκτρολογίου την σήμερον ημέραν, αλλά και κυρίως, του «συμπαθητικού» e-mail ως μέσου αλληλογραφίας. Αν δεν έχει ήδη προ πολλού χαθεί.

Ένα χειρόγραφο από μόνο του δείχνει πως πίσω του είναι ο άνθρωπος, που ξεκίνησε χωρίς τη γλώσσα. Που άκουσε προσεχτικά τους ήχους τριγύρω του, δημιούργησε τα γράμματα του αλφαβήτου πάνω στους ήχους αυτούς με τεχνική και δωρικότητα (τα γράμματα είναι η σκαλωσιά για τις λέξεις), και εν συνεχεία, με τα γράμματα σχημάτισε συλλαβές και βαθμηδόν τις λέξεις. Το μόνο ον που το έπραξε. Σαφώς, δείχνει την ικανότητά του να γράφει, χρησιμοποιώντας τα δάκτυλά του (και η γραφή να είναι ακριβής). Άνθρωπος με νόηση και όχι «κτηνώδης» οντότητα. Κουλτούρα, ιδέες και πολιτισμός είναι, εν μέρει, και αποτελέσματα της διαδικασίας της γραφής.

Οι λέξεις είναι «θεϊκά» εργαλεία, και οι καταγεγραμμένες λέξεις, είναι ένα κομμάτι της προσωπικότητας του κάθε ανθρώπου. Και δη, στην περίπτωσή μας, που παίρνουμε σαν παράδειγμα δείγματα από τις χειρόγραφες επιστολές, των: Κορνήλιου Καστοριάδη (1922-1997), Παναγιώτη Κονδύλη (1943-1998), Ηλία Πετρόπουλου (1928-2003) και Κώστα Αξελού (1924-2010). Και τι διαπιστώνουμε αμέσως; Η κάθε λέξη στις χειρόγραφες επιστολές τους, σαν να κρύβει μέσα της, έναν κίονα, μία πένα, ένα φακό, ένα κλαδί ασημόφυλλης ελιάς, μία καραβίδα, ένα σφυρί, ένα άλογο που καλπάζει, τη σιλουέτα ενός ανεμόμυλου, ένα σύννεφο που ήρθε πίσω, μία λυγερόκορμη γυναίκα, και μία χειραψία μεταξύ δύο ανθρώπων. Κάθε χειρόγραφο γράμμα, είναι συνάμα, και μία σημαντική επιβεβαίωση του ελληνικού νου και του ελληνικού φιλότιμου που δεν θα μπορούσαν να υπάρχουν χωρίς το στρατηγείο του, την ελληνική γλώσσα που κρύβει θαυμαστό πλούτο, διάρκεια χιλιάδων χρόνων και «μαθηματική δομή». Και για την οποία δε, ίσως και με μία μικρή δόση υπερβολής, μπορεί κανείς να ισχυριστεί πως είναι «Σταλμένη από τον Θεό» (στα Λατινικά: «Ex Caelis Oblatus»).

Στην επιστολή του Καστοριάδη τα γράμματα εμφανίζονται σαν σπινθήρες που πετάγονται δεξιά και αριστερά. «Μήπως υπάρχει έντονο σασπένς;» Ίσως, και ένας σίφουνας, μήτρα νοήματος να φυσήξει ξαφνικά. (Γράφει ο Κορνήλιος: «Κύριε Αναγνωστόπουλε», πριν ακόμη αποφασίσω να αλλάξω το επώνυμό μου, σε, Ελέας.)

Στην επιστολή του Κονδύλη τα γράμματα λογιοσύνης αναδίνουν γνώση, ήθος και ικανότητα. «Μήπως είναι ένα ιδιότυπο σημείωμα;» Ίσως και τα γράμματα να μοιάζουν με κομμένα κρίνα που ακόμη ψυχομαχούν εν ελευθερία.

Στην επιστολή του Πετρόπουλου τα  γράμματα είναι ολόρθα, σχεδόν δεσποτικά. «Μήπως ξεκινάει μία δράση ανάγνωσης;» Ο χονδρός μαρκαδόρος σαν να σκιαγραφεί πλήρως τη βαρύτητα στις λέξεις και το παρατεταμένο πολιτισμικό φορτίο τους.

Στην επιστολή του Αξελού τα γράμματα δείχνουν να μοιάζουν με μισοτριμμένα ρούχα. «Μήπως είναι αστέρια πιστά στον ουρανό;» Ίσως και με μικρές στάλες γάργαρου νερού, στάλες νερού που θα τρυπήσουν όμως την πέτρα.

Και οι τέσσερεις αυτοί Έλληνες είχαν ασύλληπτες ικανότητες, δούλεψαν σκληρά, με ηχηρό γέλωτα και άφθονο χιούμορ, και έτσι ξεχώρισαν στον τομέα τους, αφήνοντας πίσω ένα κολοσσιαίο έργο. Ένα έργο που όμως συντάχθηκε με αμέτρητες χειρόγραφες σημειώσεις στα ελληνικά, και ίσως, μία υποσημείωσή του να είναι ακριβώς αυτή: θα πρέπει και όλοι εμείς να τιμούμε την ελληνική γλώσσα, όπως την τίμησαν και αυτοί. Θα έπρεπε, και εμείς, να την κοσμούμε με τον γραφικό μας χαρακτήρα όσο πιο συχνά γίνεται. Ο γραφικός χαρακτήρας μας είναι ένας καθρέφτης, η αισθητική διάσταση που κάθεται οκλαδόν και μένει πάντα πίσω. Έτσι δεν είναι;

Το να θέλγεσαι από τις λέξεις, και δη αυτές που γράφεις εσύ με ένα στυλό ή ένα μολύβι πάνω σε ένα κομμάτι χαρτί, δεν μπορεί, παρά να γιατρεύει την ψυχή. Η διαδικασία της γραφής να γίνεται μάρτυς παιδείας. Στακάτη γραφή σιωπής και ποτέ οργής. Ίσως είναι καιρός, και μία καλή ευκαιρία οι διάφορες γιορτές, οι ονομαστικές εορτές, τα γενέθλια,  να ξαναρχίσουμε να γράφουμε χειρόγραφες μελανοποτισμένες επιστολές και σημειώσεις σε όσους αγαπάμε, θαυμάζουμε ή θέλουνε να εντυπωσιάσουμε. Όπως κάποτε, έκαναν αμέτρητοι τόσοι άλλοι, και όχι μόνο οι άνθρωποι του πολιτισμού. Αυτό έκανε και η ταπεινή αφεντιά μου, μα πλέον σταμάτησα.

Τώρα, και εν μέσω πανδημίας υπάρχει περισσότερος χρόνος, όλοι μαζί, να ξαναρχίσουμε κάπως να θυμηθούμε τον λησμονημένο μας γραφικό χαρακτήρα. Αυτό το ιδιαίτερο, δακτυλικό αποτύπωμα, του Aθανάτου Πνεύματος του κάθε ανθρώπου. Οι επιστολές τούτες που είδαμε μας δείχνουν ότι ο γραφικός χαρακτήρας μένει ζωντανός, «κτήμα ες αεί», όπως λέει και ο Θουκυδίδης. Και τόσο ζωντανός, που ίσως να υπάρχει για να «αποφύγει» ο κάθε άνθρωπος το τέλος του (μοίρα, θάνατο, μηδέν). Κτήμα εσαεί αήττητο και ευαίσθητο, που θα άξιζε και ένα μουσείο ακόμη το οποίο θα μπορούσε να ονομαστεί, ως: «Μουσείο Ελληνικής Γλώσσας και Γραφικού Χαρακτήρα ο Χρυσούς Αιών».

(*) O Δημήτρης Ελέας σπούδασε Πολιτικές Επιστήμες στο Λονδίνο και είναι συγγραφέας, ερευνητής και πολιτικός ακτιβιστής που ζει στη Νέα Υόρκη. Τα τελευταία χρόνια ασχολείται με θέματα, όπως: το Ολοκαύτωμα, ο Ελληνισμός, η σύγχρονη Αμερική, οι ελληνοτουρκικές σχέσεις, η καστοριαδική σκέψη και «το εστιατόριο ως χώρος». Το e–mail του είναι: [email protected].

Ιχνη μικροβιακής ζωής θα αναζητήσει στον Κόκκινο Πλανήτη η διαστημοσυσκευή της NASA που ξεκίνησε την αποστολή της, στέλνοντας την πρώτη φωτογραφία Protagon Team 18 ΦΕΒΡΟΥΑΡΊΟΥ 2021, 22:59 Στις 22:56 ώρα Ελλάδoς η διαστημική συσκευή Perseverance της NASA προσεδαφίστηκε στον πλανήτη Αρη. Το σκάφος εισήλθε στην ατμόσφαιρα του Κόκκινου Πλανήτη με ταχύτητα 20.000 χλμ./ώρα και προσεδαφίστηκε με απόλυτη επιτυχία. Advertisment Scroll to continue Τα επονομαζόμενα επτά λεπτά του τρόμου, ο χρόνος δηλαδή που απαιτείται για να φτάσει το σήμα από τον Άρη στην Γη, πέρασαν με την αγωνία στο κέντρο ελέγχου της αποστολής να έχει φτάσει στο κατακόρυφο. Τελικά το πολυπόθητο σήμα από το ρομπότ ότι βρίσκεται στην επιφάνεια του πλανήτη και όλα λειτουργούν καλά έφθασε δίνοντας το έναυσμα για πανηγυρισμούς στα στελέχη της NASA

Πηγή: Protagon.gr