ΟΡΕΙΝΟΣ

 «Αν χάσετε χρήματα σε βάρος της εταιρείας, θα δείξω κατανόηση. Αν ζημιώσετε έστω και στο ελάχιστο τη φήμη της, θα είμαι αδίστακτος»

Γουόρεν Μπάφετ* απευθυνόμενος στους συνεργάτες του.

* Διευθύνων σύμβουλος (από το 1965 μέχρι το 2025 ) της Berkshire που λειτουργεί ασφαλιστικές εταιρείες, εταιρείες κοινής ωφελείας και έναν σιδηρόδρομο, καθώς και οικιακές μάρκες από την Dairy Queen μέχρι την Duracell. Το τεράστιο χαρτοφυλάκιο μετοχών της κατέχει μεγάλα μερίδια της Apple και της American Express.

«Αγαθόν το εξομολογείσθαι» — φράση απλή, σχεδόν ταπεινή, κι όμως βαρυσήμαντη. Δεν υμνεί απλώς μια πράξη· αναγνωρίζει μια στάση ζωής. Γιατί η εξομολόγηση, στην ουσία της, δεν είναι μια τυπική απαρίθμηση σφαλμάτων, αλλά ένα ειλικρινές άνοιγμα της ύπαρξης προς το φως.

Ο άνθρωπος κουβαλά μέσα του βάρη αόρατα: σιωπές, ενοχές, ανείπωτες σκέψεις. Όσο αυτά παραμένουν έγκλειστα, βαθαίνουν και σκληραίνουν. Η εξομολόγηση —είτε ενώπιον του Θείου, είτε ενώπιον ενός άλλου ανθρώπου, είτε μέσα στη σιωπηλή αναμέτρηση με τον εαυτό μας— λειτουργεί ως ρήγμα στο σκοτάδι. Δεν αναιρεί το παρελθόν, αλλά αφαιρεί την πιο επικίνδυνη όψη του: τη μοναξιά του σφάλματος.

Το «αγαθόν» εδώ δεν αποτελεί ηθική επιβράβευση, αλλά υπαρξιακή λύτρωση. Όταν ο άνθρωπος εξομολογείται, παύει να οχυρώνεται πίσω από προσωπεία. Στέκεται γυμνός από δικαιολογίες. Και τότε, παραδόξως, δεν μικραίνει — μεγαλώνει. Γιατί η αλήθεια, όσο επώδυνη κι αν είναι, φέρει πάντοτε μια ελευθερία που δεν μπορεί να νικηθεί.

Στην εκκλησιαστική παράδοση, η εξομολόγηση δεν νοείται ως δικαστήριο αλλά ως ιατρείο. Ο λόγος που εκφέρεται δεν τιμωρεί, αλλά θεραπεύει. Αυτό ισχύει και πέρα από το δογματικό πλαίσιο: κάθε αυθεντική παραδοχή είναι μια πράξη εσωτερικής υγείας. Όποιος συμφιλιώνεται με την αλήθεια του, μαθαίνει σταδιακά και τη δύναμη της συγχώρησης.

Ίσως, τελικά, «αγαθόν το εξομολογείσθαι» γιατί μας επαναφέρει στο ανθρώπινο μέτρο. Μας θυμίζει ότι το σφάλμα δεν είναι το τέλος, αλλά η αφετηρία της επίγνωσης. Η ελευθερία δεν γεννιέται από την απόκρυψη, αλλά από το θάρρος να παραδεχθούμε: «έτσι είμαι — και ζητώ να γίνω καλύτερος».

30 Δεκεμβρίου  1963

Η American Express Warehousing, μία μονάδα της American Express, κηρύσσει χρεοκοπία, όταν διαπιστώνεται ότι οι δεξαμενές της που υποτίθεται ότι περιείχαν λάδι για σαλάτα αξίας 150 εκατ. δολαρίων δεν έχουν παρά μόνο θαλασσινό νερό. Πρόκειται για ένα περίεργο σκάνδαλο που ωστόσο θα οδηγήσει σε μία από τις πρώτες μεγάλες επενδύσεις του Warren Buffett. 

Πρωταγωνιστής αυτού του σκανδάλου είναι ένας απατεώνας, που ονομάζεται Antoni -Tino- De Angelis. 

Ο De Angelis γεννήθηκε το 1915 στο Μπρονξ και αφότου τελείωσε το σχολείο, έπιασε δουλειά σε ένα κρεοπωλείο. Αφότου μεταπήδησε σε μια μεγάλη εταιρεία επεξεργασίας κρεάτων, την Adolf Gobel, αναρριχήθηκε έως τη θέση του προέδρου το 1949, όμως η εταιρεία χρεοκόπησε, όταν αποκαλύφθηκε ότι είχε εξαπατήσει το αμερικανικό κράτος, προμηθεύοντας τα σχολεία με κακής ποιότητας κρέατα. 

Έτσι, το 1955, ο De Angelis ίδρυσε την Allied Crude Vegetable Oil Refining Corporation. Αφότου απέκτησε μεγάλη παρουσία στις αγορές των αγροτικών εμπορευμάτων, εκμεταλλευόμενος τα κρατικά προγράμματα επιδοτήσεων, ο De Angelis  αποφάσισε να βγάλει ακόμα περισσότερα χρήματα, χειραγωγώντας την αγορά του σογιέλαιου. 

Το σχέδιό του ήταν να χρησιμοποιήσει τα μεγάλα αποθέματα εμπορευμάτων της εταιρείας του ως εγγύηση για να πάρει δάνεια από τις τράπεζες της Wall Street. Αγοράζοντας προθεσμιακά συμβόλαια σογιέλαιου, θα ανέβαζε την τιμή του λαδιού και έτσι θα αυξανόταν τόσο η αξία των αποθεμάτων του όσο και εκείνη των προθεσμιακών συμβολαίων, με αποτέλεσμα να βγάλει χρήματα και από τα δύο. 

Η American Express είχε πρόσφατα δημιουργήσει μία νέα μονάδα που ειδικευόταν στις αποθήκες και έδινε δάνεια στις επιχειρήσεις χρησιμοποιώντας τα αποθέματά τους ως εγγύηση. Έτσι, η American Express έδωσε στον De Angelis αποδεικτικά ότι είχε στις αποθήκες της εκατομμύρια λίτρα σογιέλαιου, με τον επιχειρηματία να παίρνει στη συνέχεια δάνεια με εγγύηση τα αποθέματα αυτά. 

Όμως, όταν η American Express έστειλε επιθεωρητές για να σιγουρευτεί πως ο De Angelis είχε το σογιέλαιο που είχε χρησιμοποιηθεί ως collateral, δεν άργησε να διαπιστώσει ότι οι δεξαμενές ήταν γεμάτες με θαλασσινό νερό. Μόνο στο πάνω μέρος τους επέπλεε ελάχιστο λάδι.

Μέχρι να αποκαλυφθεί η απάτη του, ο De Angelis  είχε πάρει ήδη δάνεια από 51 χρηματιστηριακές και τράπεζες. 

Όταν η απάτη αποκαλύφθηκε, η αγορά του σογιέλαιου κατέρρευσε και ο De Angelis  αδυνατούσε, φυσικά, να αποπληρώσει τα δάνεια.

Το σκάνδαλο αυτό, που έμεινε γνωστό ως «η απάτη με το λάδι σαλάτας του 1963», τίναξε στον αέρα δύο χρηματιστηριακές εταιρείες, τις Williston and Beane και Ira Haupt and Co, που είχαν δανείσει χρήματα στον De Angelis. 

Η American Express αναγκάστηκε να πληρώσει 150 εκατ. δολάρια (ποσό που αντιστοιχεί σε 1,25 δισ. δολάρια σήμερα). Το αποτέλεσμα ήταν ότι η μετοχή της έχασε περίπου το ένα δεύτερο της αξίας της από τον Οκτώβριο του 1963 έως τον Ιανουάριο του 1964. Πιστεύοντας ότι ήταν ένα παροδικό πρόβλημα, ο Warren Buffett άρχισε να αγοράζει μετοχές της εταιρείας και έχτισε ποσοστό 5%, αντί 20 εκατ. δολαρίων. Και είχε δίκιο: Από το 1964 έως το 1973, η μετοχή της American Express δεκαπλασίασε την τιμή της. Ήταν μία από τις πρώτες επιτυχημένες επενδύσεις του Buffett. 

Στην εκπνοή του έτους κάνουμε το πλέον καθοριστικό βήμα για την κατασκευή κυκλικού κόμβου στην επικίνδυνη διασταύρωση των οδών Σκούρτα – Στεφάνη – Καμάρι και Πύλη – Φυλή, όπου οι υψηλές ταχύτητες προκαλούν πολλά τροχαία συμβάντα.

Με εξασφαλισμένη χρηματοδότηση 900.000 ευρώ από το “Περιφερειακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2021 – 2025” επιταχύνουμε πλέον τις διαδικασίες για να υλοποιήσουμε ένα απολύτως αναγκαίο έργο οδικής ασφάλειας. Επιδίωξή μας, η άμεση δημοπράτηση του έργου, που θα μειώσει ταχύτητες και θα ελαχιστοποιήσει τους κινδύνους για τους διερχόμενους.

Φανης Σπανός

Περιφερειάρχης

Τόσα πολλά χρήματα για ένα κόμβο;;