


Η διάκριση Ορεινών- Πεδινών, ανάγεται στην Εθνοσυνέλευση της Γαλλικής Επανάστασης του 1789. Τότε, οι ριζοσπαστικοί με τις πλέον επαναστατικές ιδέες, κατέλαβαν το άνω αριστερό μέρος της αίθουσας της Εθνοσυνέλευσης και ονομάσθηκαν Ορεινοί επειδή τα έδρανά τους ήταν στο ψηλότερο μέρος του αμφιθεάτρου. Μεταξύ των Ορεινών ήταν ο Νταντόν, ο Μαρά, ο Σαιν Ζυστ και άλλοι από την ομάδα των Επαναστατών της Γαλλικής Επανάστασης.

Η Γουίλσον, η οποία είναι πρόεδρος του Τμήματος Κλασικών Σπουδών και καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο της Πενσιλβάνια, σε συνέντευξή της στους Sunday Times, δήλωσε για την οδύσσεια του Νόλαν:
«Δεν με άγγιξε συναισθηματικά καθόλου. Και νομίζω ότι αυτό οφείλεται εν μέρει στο γεγονός ότι, σε αντίθεση με τον Όμηρο, δεν είναι πολύ καλογραμμένη. Οι χαρακτήρες δεν έχουν το βάθος που έχουν οι ομηρικοί χαρακτήρες. Σκεφτόμουν: “Με νοιάζει πραγματικά αν αυτός ο άνθρωπος θα επιστρέψει στη γυναίκα του;” . Δεν μου έχεις δώσει κανέναν λόγο να ενδιαφερθώ.»
Παρ’ όλα αυτά, η Γουίλσον αναγνώρισε τον αντίκτυπο που ήδη έχει η ταινία στην ενίσχυση του ενδιαφέροντος για την αρχαία ελληνική λογοτεχνία, αλλά και για τον κινηματογράφο.
«Η κυκλοφορία της Οδύσσειας παραμένει ένα γεγονός που αξίζει να γιορτάσουμε. Αυτό το έπος φέρνει το κοινό πίσω στις κινηματογραφικές αίθουσες… Οι μεταφράσεις της Οδύσσειας, συμπεριλαμβανομένης της δικής μου, γίνονται ανάρπαστες… και ίσως η ταινία πείσει ορισμένους πανεπιστημιακούς διοικητές να μην περικόψουν τα τμήματα λογοτεχνίας, γλωσσών και ιστορίας.»
Καταλήγοντας, δήλωσε:
«Ο Νόλαν κάνει ό,τι μπορεί για να κάνει το ευρύ κοινό να ξαναδιαβάζει βιβλία, και γι’ αυτό του είμαι ευγνώμων.»




Ζούμε σε έναν κόσμο που αλλάζει με ταχύτητα φωτός. Τεχνολογικές επαναστάσεις, κοινωνικές ανακατατάξεις, συνεχής ροή πληροφοριών. Μέσα σε αυτό το αδιάκοπο «γίγνεσθαι», πόσο συχνά πιάνουμε τον εαυτό μας να οχυρώνεται πίσω από μια ιδέα, φοβούμενος ότι αν αλλάξει γνώμη, θα χάσει την ταυτότητά του;
Ο Βίκτωρ Ουγκώ, με τη χαρακτηριστική ποιητική του σοφία, μας προσφέρει το πιο αποτελεσματικό αντίδοτο στην πνευματική αγκύλωση.
Τα φύλλα ενός δέντρου αλλάζουν χρώμα, πέφτουν το φθινόπωρο και αναγεννώνται την άνοιξη. Προσαρμόζονται στις εποχές, στον ήλιο, στον άνεμο.
Οι απόψεις μας είναι τα φύλλα μας. Είναι ο τρόπος με τον οποίο ερμηνεύουμε τον κόσμο σε μια συγκεκριμένη χρονική στιγμή, με βάση τα δεδομένα που διαθέτουμε. Το να αλλάζεις άποψη απέναντι σε νέα στοιχεία δεν είναι δείγμα αδυναμίας ή ασυνέπειας· είναι δείγμα πνευματικής υγείας και εξέλιξης. Ο άνθρωπος που δεν αλλάζει ποτέ γνώμη είναι σαν ένα δέντρο που αρνείται να ρίξει τα ξερά του φύλλα — αργά ή γρήγορα, θα σταματήσει να φωτοσυνθέτει.
Αν όμως τα φύλλα είναι οι ιδέες μας, τι είναι οι ρίζες;
Οι ρίζες είναι οι αρχές μας. Είναι η ηθική μας πυξίδα, η εντιμότητα, η ενσυναίσθηση, η αξιοπρέπεια, η αγάπη για την ελευθερία και τη δικαιοσύνη. Είναι όλα εκείνα τα δομικά στοιχεία που καθορίζουν ποιοι είμαστε στο βάθος, ανεξάρτητα από το τι πιστεύουμε για ένα μεμονωμένο ζήτημα της επικαιρότητας.
Ένα δέντρο με βαθιές, γερές ρίζες μπορεί να αντέξει τις πιο ισχυρές καταιγίδες. Μπορεί να χάσει όλα του τα φύλλα, αλλά δεν πρόκειται να πέσει.
Η τραγωδία της εποχής μας εντοπίζεται συχνά στα δύο άκρα:
Από τη μία, ο δογματισμός: Άνθρωποι που μπερδεύουν τις απόψεις με τις αρχές τους, θεωρώντας κάθε υποχώρηση ή αλλαγή γνώμης ως «προδοσία».
Από την άλλη, ο καιροσκοπισμός: Άνθρωποι που αλλάζουν όχι μόνο φύλλα, αλλά και ρίζες, ανάλογα με το πού φυσάει ο άνεμος της ευκολίας.
Η πρόκληση είναι να παραμείνουμε ανοιχτοί αλλά όχι ασταθείς. Να επιτρέπουμε στον εαυτό μας να μάθει, να ξεμάθει και να επανεκπαιδευτεί, διατηρώντας παράλληλα τον ηθικό μας πυρήνα αλώβητο.
Γι’ αυτό, ας μην φοβόμαστε να αναθεωρούμε. Ας αφήνουμε τα παλιά ιδεολογήματα να πέφτουν σαν ξερά φύλλα στο χώμα, κάνοντας χώρο για τη νέα γνώση. Αρκεί, κάθε φορά που κοιτάμε μέσα μας, να νιώθουμε τις ρίζες μας σταθερές, βαθιές και ζωντανές.


• Ασφαλώς και έχουμε προβλήματα. Μεγάλα και μικρά. Βεβαίως πρέπει να επισημαίνονται, βεβαίως να στηλιτεύεται και να φοβάται η κυβέρνηση όταν αυθαιρετεί ή βάζει το χέρι στο μέλι. Ήρεμα όμως, ουσιαστικά. Η αντιπολίτευση είναι κριτική, δεν είναι μίρλα. Η μίρλα κουράζει, γιατί είναι συχνά αναντίστοιχη με την πραγματικότητα. Αλίμονο σε όποιον είναι στη γυάλα και δεν τη βλέπει. Θέλει ψυχή να αποδέχεσαι τα καλά του αντιπάλου σου, γιατί μόνο τότε είσαι αξιόπιστος όταν πολεμάς τα λάθη, τις αστοχίες, τα δεινά.
• Η Ελλάδα τα καλοκαίρια σφύζει από ζωή. Οι πολιτιστικές δράσεις απλώνονται σε όλη τη χώρα. Ό,τι τραβάει η ψυχή σου. Παραστάσεις, κάθε είδους φεστιβάλ, συναυλίες, εκδηλώσεις, δρώμενα. Καμία χώρα στον πλανήτη Γη, και κυριολεκτώ, δεν έχει αυτόν τον αστείρευτο πλούτο, διαθέσιμο σε όλους, για κάθε βαλάντιο. Ας το πούμε, ας το χαρούμε, ας το καμαρώσουμε. Ας σκεφτούμε πώς θα το βελτιώσουμε και πώς θα το διαφημίσουμε ως ταυτοτικό στοιχείο. Ας κάνουμε ένα διάλειμμα από τη μίρλα. Δεν θα πάθουμε τίποτα. Καλό θα μας κάνει.
• Athens Roots Festival. Εννέα εξαιρετικά ποιοτικές συναυλίες, τζάμπα. Ελεύθερη είσοδος για το κοινό. Περιφέρεια Αττικής. Για να πω και την κακία μου, δεν αντέχω. Περίσσεψαν λεφτά από τα σπιτάκια ανακύκλωσης. Ένα πολιτιστικό άυλο voucher για κάθε πολίτη. Μεσοσταθμικά 180 ευρώ, 20 ευρώ η μία.
• Αξιοποίησα το 1/9, 20 ευρώ. Δεν είχα τα ρεφλέξ να πάρω όλο το επίδομα. Και πήγα στο Ζάππειο. Οι καρέκλες είχαν γεμίσει, αλλά κάθισα άνετα σε πλησιέστερο παγκάκι. Δίπλα μου χαμογελούσε πλατιά μια ηλικιωμένη κυρία με κινητικά προβλήματα. Ο συνοδός της, νέος, παρακολούθησε όρθιος, με ένα πλαστικό κυπελάκι με το ποτάκι του. Απόλαυση. Ομάρ Φαρούκ Τεκμπιλέκ, ο Τούρκος αιώνιος έφηβος των 75 ετών, με μια διάσημη, παράξενη, σχεδόν μυστικιστική μουσική, με άγνωστα όργανα της καθ’ ημάς Ανατολής, σε μια υπέροχη μείξη του ανατολίτικου ήχου με jazz και μελωδικό δυτικό ήχο, που τον σκέπαζε το χρώμα της Ανατολής και της πατρίδας του. Μια ώρα και κάτι. Όνειρο θερινής νύχτας. Και βέβαια δείπνησα στο πολυτελές Ζάππειο, την Αίγλη. Μέτριο. Υπερτιμημένο, αλλά με ευγενικό σέρβις. Αν επιδοτούσε ο Χαρδαλιάς το δείπνο μου, θα είχε πέσει έξω ο προϋπολογισμός της Περιφέρειας. Αλλά ωραίο σημείο. Δεν μπορείς να τα έχεις όλα δικά σου.
• Έβλεπα το κοινό και ενθουσιάστηκα. Ηλικιωμένοι, ανάμεσά τους κι εγώ, κι ας μην το νιώθω, οικογένειες, όλες οι μεσαίες ηλικίες και νεαρά κοριτσόπουλα που παρασύρθηκαν από τον ήχο και λικνίζονταν.
• Ο Μητσοτάκης ανέλυε ότι είναι ενάντιος στο τζάμπα, με αφορμή την πρόταση για δωρεάν συγκοινωνία. Εγώ είμαι υπέρ του δημιουργικού τζάμπα, που διευρύνει τα δικαιώματα, τιμά τον πολίτη, δείχνει σεβασμό στον κόπο του. Εφόσον όμως το αντέχουμε. Κι αυτά τα τζάμπα, βεβαίως, τα αντέχουμε. Ας πάρει η ΤΕΡΝΑ, και η κάθε ΤΕΡΝΑ, λιγότερη αποζημίωση, να γίνει και χορηγός.
Πάνος Μπιτσαξής





27/07/2010
