Σεμινάριο στελεχών στην Μινεττα εισηγητής,

ο καθηγητής  Δ Μπουραντάς

Θέμα : ανάπτυξη ηγετικών ικανοτήτων 

Χάριετ Τάμπμαν: «Αν φοβάσαι, προχώρα»

Harriet-Tubman

Το 1820 στο Μέρυλαντ του αμερικανικού Νότου ήρθε στον κόσμο ένα μικροσκοπικό, μαύρο κοριτσάκι, η Αραμίντα Ρος.
Στα πλαίσια του απάνθρωπου καθεστώτος δουλοκτησίας, που κινούσε την ατμομηχανή της οικονομίας τουΝότου, η μοίρα της φάνταζε προδιαγεγραμμένη. Το κορίτσι όμως εκείνο, με άλλο όνομα, επρόκειτο να γράψει την ιστορία του στις σελίδες της αμερικανικής ιστορίας διδάσκοντας πως ο άνθρωπος έχει μέσα στην καρδιά του εμφυσημένη τη δύναμη να ανασηκωθεί ακόμη και μέσα από τις αλυσίδες της σκλαβιάς και να χαράξει ο ίδιος τοπεπρωμένο του. Και πως έχει χρέος να το κάνει, αν θέλει να ονομάζεται άνθρωπος… 
Τα αφεντικά της την απέσπασαν από την αγκαλιά των γονιών της από την τρυφερή ηλικία των έξι ετών και την ενοικίαζαν σε ιδιοκτήτες άλλων φυτειών, για να εργαστεί ως εσωτερική υπηρέτρια

Forward!

Στα σπίτια αυτά έμαθε ότι και τοπαραμικρό λάθος τιμωρούνταν με αλύπητο μαστίγωμα, που τα σημάδια του χάρασσαν τοπαιδικό κορμάκι για πάντα. Τοατίθασο πνεύμα της, που την έσπρωχνε να αντιστέκεται στουςβασανισμούς και να το σκάει για μέρες, την έκανε ακατάλληλη γιαυπηρετικό προσωπικό και καθώς μεγάλωνε οι αφέντες της τής ανέθεταν βαριές εξωτερικές δουλειές.
Η εμπειρία αυτή τη σκληραγώγησε και της χάρισε μια άριστη γνώση της γύρω περιοχής. Κατά την εφηβεία της υπέστη βαρύτατο τραυματισμό, όταν κάποιος επιστάτης της πέταξε στο κεφάλι ένα μεταλλικό αντικείμενοβάρους δύο κιλών. Είχε αρνηθεί να βοηθήσει στη σύλληψη ενός άλλου σκλάβου. Γλίτωσε το θάνατο από θαύμα, αποκτώντας βαριάς μορφής παρενέργειες, όπως ισχυρούς πονοκεφάλους, επιληπτικές τάσεις, ναρκοληψία και παραισθήσεις, που θα τη ταλάνιζαν μέχρι το τέλος της ζωής της.
chouriet
Αυτό το πείσμον πλάσμα, όμως, δονούνταν από την πίστη σε ένα ιδανικό που δεν είχε γνωρίσει ποτέ. «Μεγάλωσα σαν ένα αγριόχορτο, έχοντας άγνοια για την ελευθερία. Χωρίς να την έχω γευτεί ποτέ.» Αλλά σε αυτήν ήλπιζε και προς αυτήν σχεδίαζε να αποδράσει.
bobl
Ο γάμος της το 1844 με έναν απελεύθερο μαύρο, τον Τζον Τάμπμαν, της πρόσφερε μόνο μια αλλαγή στο όνομά της. Υιοθέτησε το επώνυμο του συζύγου της και το μικρό όνομα της μητέρας της. Η Χάριετ Τάμπμαν είχε γεννηθεί. Και δεν δεχόταν καμιά μεταβολή στα σχέδιά της για απόδραση, παρά τις αποθαρρυντικές προσπάθειες του συζύγου της :«Η ψυχή μου είναι τόσο οργισμένη στη σκέψη ότι είμαι σκλάβα, που έχω αποφασίσει πια να αγωνιστώ για την ελευθερία μου ή για τον θάνατο.» 
Απέδρασε μόνη το 1849, κάνοντας χρήση τουΥπόγειου Σιδηροδρόμου, ενός μυστικού δικτύου απελευθέρωσης σκλάβων του οποίου ο συνωμοτικός κώδικας επικοινωνίας βασιζόταν στη σιδηροδρομική ορολογία. Μεγάλο μέρος του ταξιδιού των 145 χιλιομέτρων προς την πολιτεία της Πενσυλβανία και την ελευθερία χρειάστηκε να το κάνει μόνη της, πεζή, ταξιδεύοντας τις νύχτες και ακολουθώντας βορεινή πορεία με μοναδική καθοδήγησή της τον Πολικό Αστέρα.
Η εξοικείωσή της με τις δασώδεις περιοχές και τα έλη του τόπου τη βοήθησε να επιζήσει. Η ίδια θα περιέγραφε χρόνια αργότερα τις πρώτες στιγμές ελευθερίας μετά από τα 29 χρόνια σκλαβιάς«Όταν αντιλήφθηκα ότι είχα διαβεί τα σύνορα, κοίταξα τα χέρια μου για να δω αν ήμουν ο ίδιος άνθρωπος.». 
Με τα χέρια εκείνα χρειάστηκε να εργαστεί σκληρά σε διάφορες δουλειές στην μεγαλούπολη της Φιλαδέλφεια για να επιζήσει. Οι συνθήκες δεν ήταν εύκολες καθώς οι ελεύθεροι μαύροι χρειαζόταν να ανταγωνιστούν κύματα από λευκούς μετανάστες, κυρίως Ιρλανδούς, για τις υπάρχουσες θέσεις εργασίας. Παράλληλα, το Αμερικανικό Κογκρέσο, που ελεγχόταν από τους βουλευτές του Νότου, αυστηροποίησε τη νομοθεσία, επιβάλλοντας στιςδικαστικές και διωκτικές αρχές όλων των πολιτειών -ακόμη και των βόρειων- τη συνεργασία για τη σύλληψη των φυγόδικων σκλάβων και επισύροντας βαρύτατες ποινές στους παραβάτες.
harriet
Η πρώην σκλάβα αποφάσισε να συνεργαστεί με το Υπόγειο Σιδηρόδρομο για να βοηθήσει όσον το δυνατόν περισσότερους έγχρωμους να βρουν τη δική τους ελευθερία στον Καναδά πια, όπου η δουλεία είχε καταργηθεί από το 1834. ΤοΔεκέμβρη του 1850 επέστρεψε κρυφά στο Μέρυλαντ σαν
«οδηγός» του Δικτύου για να φέρει σε πέρας την πρώτη της αποστολή απελευθέρωσης. Μέσα στα επόμενα δέκα χρόνια γύρισε άλλες δεκαεννέα φορές, λυτρώνοντας συνολικά πάνω από 300 σκλάβους– ανάμεσα τους και πολλά μέλη της οικογένειάς της- από τα δεσμά τους.
Η μικρή το δέμας Χάριετ, η σημαδεμένη από χρόνια κακομεταχείρισης, η αγράμματη με την κλονισμένη υγεία, έκρυβε μέσα της αστείρευτα αποθέματα τόλμης, αποφασιστικότητας, ψυχραιμίας και οξύνοιας. Με ευφυείς μεταμφιέσεις και με μόνο της σύντροφο ένα περίστροφο κατόρθωσε να μην χάσει αυτή τη δεκαετία ούτε έναν από τους «επιβάτες» της.
Δούλευε τους χειμερινούς μήνες, ελαχιστοποιώντας έτσι τις πιθανότητες ανακάλυψης. Στις αποστολές της δεν υπήρχε δρόμος για επιστροφή. Οι λιπόψυχοι αντίκριζαν το περίστροφο της, που έθετε το δίλημμα: «πορεία προς τα εμπρός ή θάνατος.». 
har
Η ίδια έλεγε: «Αν είσαι κουρασμένος, προχώρα. Αν είσαι πεινασμένος, προχώρα. Αν είσαι φοβισμένος, προχώρα. Αν θες να γευθείς την ελευθερία, προχώρα.».
Στο διάστημα αυτό γνωρίστηκε και με τον Τζον Μπράουν, τον αγωνιστή για την κατάργηση της δουλείας, που πίστευε στην ανάγκη ενός ένοπλου αγώνα για το σκοπό αυτό, με τον οποίο συνεργάστηκε στενά αν και δεν συνηγορούσε με τη γενικευμένη χρήση βίας εναντίον των λευκών. Η δράση της ώθησε ηγετικές μορφές του κινήματος εναντίον της δουλείας να της αποδώσουν την ονομασία «Μωυσής». Και πράγματι περί Εξόδου επρόκειτο…
Μία από τις μεγαλύτερες μορφές του αγώνα για την κατάργηση της δουλείας, ο συγγραφέας και πολιτευτήςΦρέντερικ Ντάγκλας επισήμαινε ότι ο μεγαλειώδης αγώνας που έδωσε δεν χρειαζόταν συστάσεις. «Η διαφορά μεταξύ μας είναι αξιοσημείωτη. Τα περισσότερα από αυτά που έχουμε επιτύχει για το σκοπό μας, έγιναν στα φανερά και με αρκετή ενθάρρυνση. Εκείνη αντίθετα πάλεψε στα κρυφά. Ο ουρανός του μεσονυκτίου και τα σιωπηλά αστέρια ήταν οι μάρτυρες του ηρωισμού και της αφοσίωσής της στην ελευθερία. Με εξαίρεση τον Τζον Μπράουν δεν γνωρίζω κανέναν άλλο που να αντιμετώπισε οικειοθελώς τόσους κινδύνους και κακουχίες όσο εκείνη.».
har1
Όταν το 1861 ξέσπασε ο Αμερικανικός Εμφύλιος, η αξιοθαύμαστη αυτή γυναίκα θεώρησε καθήκον της να ριχτεί ξανά στη φωτιά. Η προσήλωσή της στον αγώνα για την κατάργηση της δουλείας την έκανε να ελπίζει ότι κάτι τέτοιο μπορούσε να επιτευχθεί μέσα από την επικράτηση των Βορείων. Από επικριτικά σχόλια που είχε κάνει για τον Αβραάμ Λίνκολνστην αρχή του πολέμου, όμως, φαίνεται πως διέθετε παράλληλα την οξυδέρκεια να καταλαβαίνει ότι προτεραιότητα του αμερικανού προέδρου ήταν η πάση θυσία διατήρηση της ένωσης των αμερικανικών πολιτειών, για την οποία η κατάργηση της δουλείας ήταν μόνο το μέσον.
Αρχικά υπηρέτησε σαν νοσοκόμα και η βοήθειά της στην φροντίδα των τραυματιών και των ασθενών ήταν σημαντικότατη. Με τις πρακτικές της γνώσεις έσωσε πολλές ζωές. Αρνήθηκε τη σίτιση της από τα τρόφιμα του στρατού και συντηρούνταν πουλώντας πίτες και μπύρα από ρίζες που παρασκεύαζε στον ελεύθερο χρόνο της.

Την περίοδο 1863-1865 υπηρέτησε ως αρχηγός ομάδας ιχνηλατών, καθώς η εμπειρία της από τις αποστολές της κρίθηκε πολύτιμη από τους ανωτέρους της. Βοήθησε στη χαρτογράφηση του αγνώστου εδάφους γύρω από το Πορτ Ρόϋαγιαλ, ενώ υπηρέτησε και σαν μυστική πράκτορας υπό τις διαταγές του σκληροπυρηνικού συνταγματάρχη της Ένωσης Μοντγκόμερι. Οι πληροφορίες που παρείχε βοήθησαν τον στρατό των Βορείων να καταλάβει το Τζάκσονβιλ της Φλόριντα.
Το καλοκαίρι του 1863 η Χάριετ έγινε η πρώτη γυναίκα επικεφαλής στρατιωτικής επιχείρησης κατά τη διάρκεια του Εμφυλίου. Καθοδήγησε ασφαλώς μια αποστολή τριών ατμόπλοιων των Βορείων σε μια επίθεση εναντίον των σημαντικότερων παραποτάμιων φυτειών της Νότιας Καρολίνας, με σκοπό την καταστροφή εχθρικών υποδομών, την εξασφάλιση εφοδίων αλλά και την απελευθέρωση 700 σκλάβων.
hr

Παρά τα σοβαρά προβλήματα υγείας που είχε, συνέχισε να υπηρετεί και να παίρνει μέρος σε διάφορες επιχειρήσεις μέχρι το τέλος του πολέμου το 1865. Στη συνέχεια εγκαταστάθηκε στη Νέα Υόρκη μαζί με τα περισσότερα μέλη της οικογένειάς της.
Μέχρι το τέλος της ζωής της το 1913 δεν σταμάτησε να δουλεύει για τα προς το ζην μέσα σε μεγάλη φτώχεια, αλλά και να αγωνίζεται. Υποστηρίζοντας με σθένος το δικαίωμα ψήφου των γυναικών είχε πει:«Υπέφερα αρκετά για να δικαιούμαι να το υποστηρίζω.».
Για την προσφορά της το αμερικανικό κράτος δεν της επιφύλαξε καμία άλλη τιμή εν ζωή πλην της απονομής μιας σύνταξης στο όνομα του δεύτερου συζύγου της, βετεράνου του Εμφυλίου, της τάξης των 20 δολαρίων το μήνα. Η ίδια δεν ζήτησε ποτέ τίποτε περισσότερο.
Η κηδεία της έγινε με απόδοση στρατιωτικών τιμών.
Αντικλείδι , http://antikleidi.com

18 τακτικές απόδρασης από τα «πρέπει»

todo

Η κοπιαστική προσπάθεια απόδρασης απ’ αυτή τη ζώνη απαιτεί την αποδοχή κάποιων κινδύνων. Να δράσετε! Να πεισθείτε ότι είστε διαφορετικοί απ’ αυτό που σας δίδαξαν να είστε, αφού αυτό δεν είναι λειτουργικό για σας. Παραθέτουμε εδώ μερικές μεθόδους που θα σας βοηθήσουν ν’ απαλλαγείτε από τη συνήθεια του «πρεπισμού»:-Αρχίστε εξετάζοντας την ίδια τη συμπεριφορά σας. Μελετήστε τις νευρωτικές ανταμοιβές που αναφέραμε παραπάνω. Κατόπιν αναρωτηθείτε γιατί έχετε επιβαρυνθεί με τόσο πολλά «πρέπει» κι αν αληθινά τα πιστεύετε ή αν έχετε απλώς συνηθίσει να συμπεριφέρεστε μ’ αυτό τον τρόπο.-Καταγράψτε όλους τους κανόνες στους οποίους προσαρμόζεστε, μα δεν θέλετε να εφαρμόσετε. Αυτές τις παράλογες συμβατικές συμπεριφορές για τις οποίες παραπονιέστε, αλλά δεν μπορείτε να μην επαναλάβετε. Μετά φτιάξτε το δικό σας «κανονισμό συμπεριφοράς», που να έχει όσο το δυνατόν περισσότερο νόημα για σας. Γράψτε αυτούς τους κανόνες, έστω κι αν δεν πιστεύετε πως τούτη τη στιγμή είστε ικανοί να τους υλοποιήσετε.-Δημιουργήστε τις δικές σας παραδόσεις. Λόγου χάρη, αν στολίζατε πάντα το χριστουγεννιάτικο δέντρο την παραμονή, κάντε το τώρα τρεις μέρες νωρίτερα, για να εγκαινιάσετε μια νέα χριστιανική παράδοση -μια παράδοση που θα ’χει περισσότερο νόημα για σας.-Συζητήστε με συγγενείς και φίλους τους πολυάριθμους κανόνες συμπεριφοράς που όλοι ακολουθείτε, μα που δεν σας αρέσουν. Ίσως καταφέρετε να καθιερώσετε μερικούς νέους κανόνες που να φαίνονται πιο λογικοί σ’ όλους σας. Θ’ ανακαλύψετε ότι η δύναμη των παλιών κανόνων στηρίζεται στο ότι κανείς στο παρελθόν δεν σκέφτηκε ποτέ σοβαρά να τους αμφισβητήσει.

-Κρατήστε ημερολόγιο και καταγράψτε τις «εξωτερικές» σας συμπεριφορές, με τις οποίες αποδίδετε ευθύνες στους άλλους για τα αισθήματά σας. Δείτε αν μπορείτε να αλλάξετε και να περάσετε στην «εσωτερική» πλευρά με κάποιες νέες, θαρραλέες πράξεις. Παρακολουθήστε την πορεία των επιτυχιών σας καθώς θα κινείστε προς την «εσωτερική» πλευρά του εαυτού σας.

desert-hippie-Δείτε πόσους κανόνες επιβάλλετε εσείς στους άλλους. Ρωτήστε τους αν πραγματικά χρειάζονται αυτούς τους κανόνες ή αν θα συμπεριφέρονταν με τον ίδιο τρόπο και χωρίς αυτούς. Ίσως τότε ανακαλύψετε ότι θα μπορούσαν να βρουν περισσότερο αποτελεσματικές και πιο ευέλικτες κατευθυντήριες γραμμές.-Διακινδυνεύστε την πρόκληση ενός κανόνα ή μιας τακτικής που θα θέλατε να εξαλείψετε. Αλλά να είστε προετοιμασμένοι ν’ αντιμετωπίσετε εχθρότητα ως συνέπεια της συμπεριφοράς σας. Λόγου χάρη, αν πάντα πιστεύατε ότι εσείς ως γυναίκα δεν θα έπρεπε ποτέ να ζητήσετε ραντεβού από έναν άντρα και δεν έχετε δεχθεί κάποια πρόσκληση για το Σαββατοκύριακο, τηλεφωνήστε σ’ έναν άντρα για να δείτε τι θα συμβεί. Ή δώστε πίσω ένα ελαττωματικό φόρεμα που αγοράσατε, έστω κι αν ξέρετε πως το κατάστημα δεν δέχεται επιστροφές, αποφασισμένες να φτάσετε ως τα άκρα. Μην αφήνετε να σας καθορίζει η πολιτική των άλλων, αφού τελικά γίνεστε θύμα της.-Σκεφτείτε ότι οι αποφάσεις που θα πάρετε θα έχουν μια άλλη συνέπεια, πέρα από το ορθό ή εσφαλμένο τους. Παίρνοντας μια απόφαση, απορρίψτε την έννοια σωστό-λάθος και πείτε μόνο αν είναι «εντάξει» και αν θα έχει άλλες συνέπειες. Εμπιστευθείτε τον εαυτό σας όταν παίρνετε μια απόφαση, αντί να στηρίζεστε σ’ οποιουδήποτε είδους εξωτερικές εγγυήσεις. Ικανοποιήστε τον εαυτό σας, αντί να προσαρμόζεστε σ’ εξωτερικά πρότυπα.-Προσπαθήστε να βιώσετε τις τωρινές σας στιγμές έτσι ώστε οι κανόνες και τα «πρέπει» να ισχύουν μόνο γι’ αυτές. Αντί να θεωρείτε ότι τα «πρέπει» έχουν γενική ισχύ, αναγνωρίστε την αξία τους μόνο για τη συγκεκριμένη στιγμή.-Αρνηθείτε να μοιραστείτε με κάποιον άλλο τη συμπεριφορά παραβίασης των κανόνων. Είναι υπόθεση μόνο δική σας και δεν πρέπει να βρεθείτε στη θέση αναζήτησης της έγκρισης των άλλων, οπότε ο λόγος της αντίστασης στον καθωσπρεπισμό είναι να προσελκύσετε την προσοχή των άλλων και άρα το θαυμασμό.-Απαλλαγείτε από τους ρόλους που εσείς (κι οι άλλοι) έχετε υιοθετήσει στη ζωή σας. Να είστε αυτό που θέλετε, παρά αυτό που νομίζετε ότι είστε ή υποτίθεται πως πρέπει να είναι ο άντρας, η γυναίκα, ο μεσήλικος κ.λπ.

-Αρνηθείτε να επικεντρωθείτε στους άλλους κατά τη διάρκεια μιας συζήτησης. Εξασκηθείτε για όλο και μεγαλύτερα χρονικά διαστήματα στο να μην κατηγορείτε τους άλλους ή να μιλάτε για κάποιο άλλο πρόσωπο, γεγονός ή ιδέα, με σκοπό να βρείτε ελαττώματα.

todo2-Μην περιμένετε από τους άλλους ν’ αλλάξουν. Αναρωτηθείτε γιατί οι άλλοι θα πρέπει να είναι διαφορετικοί, μόνο και μόνο επειδή έτσι θα σας άρεσαν περισσότερο. Παραδεχθείτε ότι καθένας έχει δικαίωμα να είναι αυτό που επιλέγει, έστω κι αν κάτι τέτοιο σας εξοργίζει.- Φτιάξτε έναν κατάλογο με κατηγόριες, όπου θ’ αναφέρετε λεπτομερώς τα σημεία του εαυτού σας που δεν σας αρέσουν.-Αναγγείλτε ότι κατηγορείτε μόνο τον εαυτό σας κι ότι προσπαθείτε να καταργήσετε αυτή τη συμπεριφορά. Δηλώνοντας αυτό το σκοπό σας, θα προσέχετε περισσότερο όσα λέτε σχετικά μ’ αυτά.-Πεισθείτε πως όλες μαζί και καθεμιά χωριστά τις δυστυχίες που σας βρήκαν δεν τις προκάλεσε κάποιος άλλος, αλλά εσείς και η συμπεριφορά σας. Να θυμίζετε διαρκώς στον εαυτό σας ότι κάθε εξωτερικά προκαλούμενη δυστυχία ενισχύει τη σκλαβιά σας, μια που προϋποθέτει ότι δεν την ελέγχετε εσείς, αλλά εκείνη εσάς.-Ξαναγυρίστε στον κατάλογο των «πρέπει» που αναφέραμε προηγουμένως σ’ αυτό το κεφάλαιο. Προσπαθήστε ν’ αντικαταστήσετε αυτές τις παλιές συνήθειες με κάποια νέα και διαφορετική συμπεριφορά -ίσως δειπνώντας αργά τα μεσάνυχτα, αλλάζοντας τη σεξουαλική στάση σας ή φορώντας κάτι που σας αρέσει. Αρχίστε να εμπιστεύεστε τον εαυτό σας και να δίνετε λιγότερη πίστη στα εξωτερικά «πρέπει».-Θυμίστε στον εαυτό σας πως δεν είναι αυτό που κάνουν οι άλλοι άνθρωποι το οποίο σας ενοχλεί, αλλά μόνο η δική σας αντίδραση σ’ αυτό που οι άλλοι κάνουν. Αντί να λέτε «Δεν θα ’πρεπε να το κάνουν αυτό», πείτε «Αναρωτιέμαι γιατί να με απασχολεί τι κάνουν αυτοί».ntierαπόσπασμα από το βιβλίο του Γουαίην Ντυερ – Οι περιοχές των σφαλμάτων σαςby Αντικλείδι , http://antikleidi.com