Γιατί ολικής άλεσης;

Παρόλο που τα προϊόντα ολικής άλεσης συτήνονται ως τρόπος να χάσεις κιλά, είναι κάτι περισσότερο από αυτό. Προσφέρουν πολύτιμα συστατικά, μειώνουν την πίεση και τη χοληστερίνη, ενώ προστατεύουν από επικίνδυνα νοσήματα, όπως ο διαβήτης.
Χρόνος ανάγνωσης: 
5

Πλέον οι συμβουλές διατροφής περιλαμβάνουν όλο και πιο συχνά την προτροπή, μεταξύ άλλων, για κατανάλωση τροφίμων ολικής άλεσης. Όμως, στην περίπτωση της συγκεκριμένης συμβουλής ο σκοπός δεν είναι το άμεσο αδυνάτισμα καθώς η θερμιδική αξία των τροφίμων ολικής άλεσης είναι παρόμοια με τις αντίστοιχες επεξεργασμένες μορφές τροφίμων. Για αυτό το λόγο συνήθως δίνεται μικρή σημασία και οι περισσότεροι επικεντρωνόμαστε στη μείωση των θερμίδων όπως για παράδειγμα μέσω της μείωσης του λίπους και της ποσότητας του φαγητού. Όμως, τα τρόφιμα ολικής άλεσης αξίζουν μεγαλύτερο μέρος της προσοχής μας.
Παγκοσμίως καλλιεργείται μια τεράστια ποικιλία δημητριακών για την παραγωγή τροφίμων όπως σιτάρι, σίκαλη, βρώμη και ρύζι. Ως δημητριακά ολικής άλεσης ορίζονται εκείνα που περιέχουν ολόκληρο το δημητριακό, το οποίο αποτελείται από τρία συστατικά:
  • εξωτερικό κέλυφος πλούσιο σε φυτικές ίνες (πίτουρο)
  • εσωτερικό κομμάτι με θρεπτικά συστατικά (φύτρο)
  • κεντρικό αμυλούχο κομμάτι (ενδόσπερμα)
Τα δημητριακά είναι εδώ και χιλιάδες χρόνια βασικό συστατικό της ανθρώπινης διατροφής. Για το μεγαλύτερο μέρος της ιστορίας μάλιστα καταναλώνονταν ολόκληρα. Όμως με τη βιομηχανική επανάσταση και τις εξελίξεις στη διαδικασία της άλεσης έγινε δυνατή η μαζική επεξεργασία κατά την οποία αφαιρείται το πίτουρο και το φύτρο για να δημιουργηθεί ένα “λευκότερο”, πιο εκλεπτυσμένο δημητριακό που έγινε δημοφιλές καθώς παρήγαγε προϊόντα με βελτιωμένη υφή.
Όμως, το μεγαλύτερο μέρος των θρεπτικών συστατικών των δημητριακών βρίσκεται στο πίτουρο και το φύτρο, που χάνονται με την επεξεργασία και αυτός είναι ο λόγος που τα δημητριακά ολικής άλεσης μπορεί να περιέχουν έως και 75% περισσότερα θρεπτικά συστατικά απ’ ό,τι τα επεξεργασμένα. Ακόμα και όταν οι παραγωγοί “εμπλουτίζουν” τους επεξεργασμένους καρπούς, και πάλι δεν αναπληρώνουν πλήρως τα οφέλιμα συστατικά που περιείχαν πριν την επεξεργασία.
Αν και το σύνολο των δημητριακών έχουν παρόμοια δομή, η περιεκτικότητα του καθενός σε θρεπτικά συστατικά διαφέρειανάλογα με την ποικιλία που έχει καλλιεργηθεί καθώς και τις συνθήκες καλλιέργειας. Τα δημητριακά ολικής άλεσης περιέχουν:
  • Βιταμίνες του συμπλέγματος Β, όπως θειαμίνη (Β6), ριβοφλαβίνη (Β2), νιασίνη (Β3), πυροδοξίνη (Β6) και φυλλικό οξύ (Β9).
  • Μέταλλα, όπως σίδηρο, μαγνήσιο, ψευδάργυρο και χαλκό.
  • Φυτικές ίνες, τόσο διαλυτές (διαλύονται στο νερό) όσο και αδιάλυτες (δεν διαλύονται στο νερό).
  • Αντιοξειδωτικά, όπως βιταμίνη Ε και σελήνιο.
  • Άλλα μέρη του φυτού που μπορεί να παρέχουν οφέλη στην υγεία όπως τα φλαβονοειδή.
Παράλληλα, η μετατροπή του αμύλου των δημητριακών σε γλυκόζη είναι πιο σταδιακή στα τρόφιμα ολικής άλεσης με αποτέλεσμα να διατηρούνται καλύτερα τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα. Όμως, παρόλο που τα τρόφιμα ολικής άλεσης έχουν υψηλότερη διατροφική αξία και ενώ τα οφέλη υγείας που προσφέρουν είναι ευρέως αποδεκτά από την επιστημονική κοινότητα, μεγάλο μέρος του πληθυσμού δεν γνωρίζει τους λόγους για τους οποίους θα πρέπει να τα εντάξουμε συστηματικά στη διατροφή μας.
Bεβαιωθείτε ένα προϊόν περιέχει τη λέξη «ολικής» στην ετικέτα. Τα ψωμιά που είναι πολύσπορα, εφτάσπορα ή με πίτουρο δεν είναι απαραίτητα ολικής άλεσης. Αν στα συστατικά ενός σταρένιου ψωμιού αναφέρεται «σιτάρι» και όχι «ολόκληρο σιτάρι», δεν είναι προϊόν ολικής άλεσης (κάποια μαύρα ψωμιά μπορεί απλώς να έχουν επιχρωματιστεί με μαύρη ζάχαρη ή μελάσσα).
Η πλειοψηφία των μελετών που έχουν εξετάσει τη σχέση της κατανάλωσης δημητριακών ολικής άλεσης με συγκεκριμένα νοσήματα αναφέρουν πως οι άνθρωποι που καταναλώνουν περισσότερα έχουν μειωμένο ρίσκο να νοσήσουν.
Καρδιαγγειακά νοσήματα
Πολλοί μηχανισμοί έχουν προταθεί για τη μείωση του ρίσκου εμφάνισης καρδιαγγειακών νοσημάτων που σχετίζεται με τα τρόφιμα ολικής άλεσης όπως για παράδειγμα η περιεκτικότητα σε διαλυτές φυτικές ίνες που σχετίζονται με αυξημένη απέκκριση χοληστερόλης και οξέων της χολής, η αντιοξειδωτική και αντιφλεγμονώδης δράση τους, η βελτίωση της αγγειακής λειτουργίας και της αρτηριακής πίεσης, η βελτίωση της απόκρισης γλυκόζης και ινσουλίνης, η ζύμωση πολυσακχαριτών στο παχύ έντερο και η συνεπακόλουθη παραγωγή λιπαρών οξέων βραχείας αλύσου (SCFA) που μπορούν να αναστείλουν την σύνθεση της χοληστερόλης κ.λπ.
Το βέβαιο είναι πως ακόμα και αν ο μηχανισμός δράσης δεν έχει αποσαφηνιστεί πλήρως επιδημιολογικές μελέτες από πολλές χώρες οι οποίες έχουν ακολουθήσει μεγάλο αριθμό εθελοντών δείχνουν συστηματικά πως η κατανάλωση τροφίμων ολικής άλεσης σχετίζεται με μειωμένο ρίσκο καρδιαγγειακών νοσημάτων. Μάλιστα, φαίνεται ότι υπάρχει 20-30% μείωση της πιθανότητας εμφάνισης τους σε ανθρώπους που καταναλώνουν 2-3 μερίδες την ημέρα σε σχέση με εκείνους που καταναλώνουν λιγότερο από 1-2 μερίδες την εβδομάδα, ενώ με βάση τα έως τώρα δεδομένα αρκετοί εθνικοί οργανισμοί, όπως ο Οργανισμός Τροφίμων των ΗΠΑ (FDA), έχουν δημοσιοποιήσει ανακοίνωση που συσχετίζει τη βελτίωση στην υγεία της καρδιάς με την κατανάλωση τροφίμων ολικής άλεσης.
Διαβήτης
Διατροφικό μοτίβο το οποίο περιλαμβάνει επεξεργασμένα δημητριακά μπορεί να επηρεάσει παράγοντες κινδύνου που αφορούν στο διαβήτη και στα καρδιαγγειακά νοσήματα ιδιαίτερα σε εκείνους που έχουν αντίσταση στην ινσουλίνη. Αντίσταση στην ινσουλίνη, υπάρχει όταν τα κύτταρα των μυών, του λίπους και του ήπατος δεν ανταποκρίνονται σωστά στην ινσουλίνη και έτσι δεν μπορεί να απορροφηθεί εύκολα η γλυκόζη από την κυκλοφορία του αίματος. Ως εκ τούτου το σώμα χρειάζεται υψηλότερα επίπεδα ινσουλίνης ώστε να μπει η γλυκόζη στα κύτταρα.
Για να μειωθεί η πιθανότητα εμφάνισης τέτοιων νοσημάτων είναι σημαντικό να αντικατασταθεί η κατανάλωση επεξεργασμένων δημητριακών με ολικής άλεσης και κατά συνέπεια να βελτιωθεί η διαχείριση της γλυκόζης από το σώμα. Παρόλο που επιπρόσθετες μελέτες χρειάζεται να εξετάσουν της αλληλεπιδράσεις μεταξύ και άλλων διατροφικών παραγόντων όπως επίσης και μεταξύ της διατροφής και της γενετικής προδιάθεσης ή/ και άλλων μεταβολικών παραγόντων ήδη σε σημαντικές μελέτες έχουν «μετρηθεί» τα ευεργετικά αποτελέσματα της κατανάλωσης τροφίμων ολικής άλεσης.
Ενδεικτικά αναφέρεται ότι σε μελέτη που πραγματοποιήθηκε σε 160.000 γυναίκες με συνολική παρακολούθηση έως 18 χρόνια φάνηκε ότι εκείνες που κατανάλωναν 2-3 μερίδες τροφίμων ολικής άλεσης την ημέρα είχαν 30% μικρότερη πιθανότητα εμφάνισης διαβήτη τύπου 2, ενώ παρόμοια συμπεράσματα παρατηρούνται και σε άλλες μελέτες.
Γαστρεντερολογικά νοσήματα
Η υγεία του γαστρεντερικού συστήματος χαρακτηρίζεται από διατήρηση της ομαλής λειτουργίας του μέσω της αποδοτικής πέψης, της βέλτιστης ανοσολογικής αντίδρασης, της ελαχιστοποίησης της φλεγμονής και της απουσία ασθένειας. Καθώς όμως η έκθεση του σε εξωτερικούς παράγοντες όπως παθογόνα και τοξίνες είναι συχνή η διατήρηση αυτή αντιμετωπίζει προκλήσεις.
Υπάρχουν αρκετοί παράγοντες που επηρεάζουν την υγεία του γαστρεντερικού συστήματος μεταξύ των οποίων και η διατροφή. Μάλιστα, επιδημιολογικές μελέτες έχουν αναδείξει τη σχέση μεταξύ κατανάλωσης τροφίμων ολικής άλεσης και ρίσκου εμφάνισης ορισμένων καρκίνων. Βέβαια, στη συγκεκριμένη περίπτωση (του καρκίνου) τα συμπεράσματα από τα διαθέσιμα δεδομένα είναι ανάμεικτα με ορισμένες μελέτες να δείχνουν προστατευτική δράση με και άλλες καμία επίδραση. Ειδικότερα, για τον καρκίνο του παχέος εντέρου που αποτελεί την 4η πιο κοινή αιτία καρκίνου φαίνεται ότι η κατανάλωση τροφίμων ολικής άλεσης, αλλά όχι φυτικών ινών, προσφέρει μέτρια προστασία ενάντια στον καρκίνο του παχέος εντέρου.
Αρκετοί μηχανισμοί έχουν προταθεί όσον αφορά στο πως τα τρόφιμα ολικής άλεσης ή τα επιμέρους συστατικά τους δρουν από μόνα τους ή συνεργιστικά με άλλα και επηρεάζουν την υγεία του εντέρου όμως περισσότερη έρευνα χρειάζεται έτσι ώστε να τους κατανοήσουμε καλύτερα. Πέρα από το ρίσκο εμφάνισης κάποιου νοσήματος όμως που αφορά στο γαστρεντερικό σύστημα οι φυτικές ίνες που περιέχονται στα τρόφιμα ολικής άλεσης βοηθούν στην πρόληψη της δυσκοιλιότητας όπως επίσης και της εκκολπωμάτωσης.
Παρόμοια συμπεράσματα παρατηρούνται στις περισσότερες μελέτες και μετα-αναλύσεις (στατιστική μέθοδος για το συνδυασμό δεδομένων από πολλές μελέτες) όπου η θνησιμότητα και η νοσηρότητα είναι σημαντικά μειωμένη στους ανθρώπους που καταναλώνουν τρόφιμα ολικής άλεσης. Βλέπουμε λοιπόν πως είναι σημαντικό να δώσουμε περισσότερη προσοχή σε μια διατροφική συμβουλή που συνήθως προσπερνάμε ελαφρά την καρδία και να αυξήσουμε την κατανάλωση των τροφίμων ολικής άλεσης στη διατροφή μας. Αυτό θα μας βοηθήσει σημαντικά να προστατεύσουμε το σώμα μας από χρόνια νοσήματα, όπως τα καρδιαγγειακά και ο διαβήτης.
Κλινικός Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, πτυχιούχος του University of Surrey. Έχει μετεκπαιδευτεί στην κλινική διαιτολογία στο King’s College London. Συμμετέχει ως υποψήφιος Διδάκτορας στην ΠΑΜΕΔΥ, που υλοποιείται από το Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών. www.dimakopoulosi.gr

Τι είδαν οι επιστήμονες όταν άνοιξαν τον Πανάγιο Τάφο – νέες αποκαλύψεις

Το ιερό μέσα στην Εκκλησία του Παναγίου Τάφου στην Ιερουσαλήμ αποτέλεσε αντικείμενο συζήτησης για εκατοντάδες χρόνια, ως προς το αν πράγματι είναι η περιοχή όπου ο Υιός του Θεού θάφτηκε μετά από τη Σταύρωσή του και από όπου ως εκ θαύματος αναλήφθηκε τρεις ημέρες αργότερα.  Αλλά τελικά, περισσότερα από 500 χρόνια από τότε που σφραγίστηκε για τελευταία φορά το 1550, το κάλυμμα του τάφου έχει ξανανοίξει – και αυτό που βρέθηκε μέσα του έχει προκαλέσει παγκόσμιο θαυμασμό και δέος, καθώς αποδεικνύει ότι το σημείο που οι προσκυνητές λατρεύουν σήμερα είναι πραγματικά ο ίδιος τάφος που βρήκε ο Ρωμαίος Αυτοκράτορας Κωνσταντίνος τον 4ο αιώνα.    Έχοντας μόλις 60 ώρες για να εξερευνήσουν την ιερή περιοχή, οι ερευνητές δεν στάθηκαν τυχεροί αρχικά. Πίστεψαν ότι ο τάφος δεν θα μπορούσε να είναι το μέρος όπου συντελέσθη το μεγαλύτερο θαύμα της Χριστιανοσύνης.  Αλλά την τελευταία βραδιά, λίγες μόνο ώρες πριν ο τάφος κλείσει και πάλι ερμητικά, οι αρχαιολόγοι βρήκαν μια μαρμάρινη πλάκα, με χαραγμένο ένα σταυρό. Κάτω από αυτήν ανακάλυψαν ένα νεκρικό κρεβάτι – το οποίο μοιάζει με εκείνο στο οποίο πιστεύεται ότι το σώμα του Χριστού εναποτέθηκε μετά τη Σταύρωση.    Ανυψώνοντας τη μαρμάρινη πλάκα του τάφου, για πρώτη φορά τα τελευταία 500 χρόνια, οι ερευνητές ανακάλυψαν το νεκρικό κρεβάτι (μια πλάκα από ασβεστόλιθο), πάνω στο οποίο εναποτέθηκε το σώμα του Ιησού. Επίσης ανακάλυψαν, μια δεύτερη γκρίζα μαρμάρινη πλάκα, χαραγμένη με ένα σταυρό που πιστεύεται ότι σκαλίστηκε τον 12ο αιώνα από τους Σταυροφόρους.  Ο Fredrik Hiebert, αρχαιολόγος του National Geographic, είπε:  «Δεν μπορούμε να το πούμε με 100 τοις εκατό βεβαιότητα, αλλά φαίνεται πως αυτή είναι η ορατή απόδειξη πως η τοποθεσία του τάφου δεν έχει μετατοπιστεί μέσα στο χρόνο, κάτι για το οποίο οι επιστήμονες και οι ιστορικοί αναρωτιούνταν για δεκαετίες. Εμεινα κατάπληκτος. Τα γόνατα μου έτρεμαν λίγο, δεν το περίμενα αυτό». «Η πιο εκπληκτική στιγμή για μένα ήταν όταν αφαιρέσαμε το πρώτο στρώμα σκόνης και βρήκαμε το δεύτερο κομμάτι μαρμάρου. Αυτό ήταν γκρι, δεν ηταν κρεμ, όπως το εξωτερικό, και ακριβώς στη μέση του ήταν χαραγμένος ένας όμορφος σταυρός. Δεν είχαμε ιδέα ότι βρισκόταν εκεί».  Ο κ Hiebert πρόσθεσε: «Φαίνεται πως βρισκόμαστε μπροστά σε μια ορατή απόδειξη ότι το σημείο που οι προσκυνητές λατρεύουν σήμερα είναι πραγματικά ο ίδιος τάφος που βρήκε ο Ρωμαίος Αυτοκράτορας Κωνσταντίνος τον 4ο αιώνα. Είναι καταπληκτικό.»  «Μετά το άνοιγμα του ιερού τάφου, θρησκευτικοί ηγέτες από την ελληνική και την αρμενική ορθόδοξη εκκλησία καθώς και Φραγκισκανοί μοναχοί, οι οποίοι μοιράζονται την ευθύνη για την εκκλησία, ήταν οι πρώτοι που μπήκαν στον τάφο. Βγήκαν με μεγάλα χαμόγελα στα πρόσωπα τους. Στη συνέχεια, πέρασαν οι μοναχοί και βγήκαν και εκείνοι χαμογελώντας. Ήμασταν όλοι πραγματικά πολύ περίεργοι. Στη συνέχεια μπήκαμε εμείς, κοιτάξαμε μέσαΑν και δεν υπήρχαν αντικείμενα ή οστά, ο τάφος δεν ήταν άδειος».  

  Οι ερευνητές είχαν εμπλακεί σε συζητήσεις σχετικά με το αν ή όχι ο τάφος μπορεί να ανοιχτεί για ζωτικής σημασίας επισκευές από το 1959, αλλά η επιτροπή δεν είχε καταφέρει να έρθει σε συμφωνία.  «Έτσι, το γεγονός που τελικά μας επέτρεψαν να πραγματοποιήσουμε αυτό το έργο είναι ένας θρίαμβος της διαπραγμάτευσης» προσθέτει ο ερευνητής.  Χρησιμοποιώντας γεωραντάρ και θερμογραφικούς σαρωτές, οι ειδικοί εμπειρογνώμονες συγκέντρωσαν πληροφορίες σχετικά με το εσωτερικό του τάφου πριν από την αποσφράγιση του. Τα δεδομένα είναι τόσο εκτεταμένα που η ανάλυσή τους θα πάρει μήνες, αλλά η ομάδα ελπίζει να δημιουργήσει μια εικονική ανακατασκευή για δημόσια προβολή.

Επιστρέφει το παλαιότερο χειρόγραφο της Παλαιάς Διαθήκης στον κόσμο στην Δράμα- Μετά από έναν αιώνα.

Μια πολυετής και κοπιαστική προσπάθεια, γεμάτη περιπέτειες στο πέρασμα εκατοντάδων ετών που στόχευσε στην επιστροφή των κλεμμένων κειμηλίων της ιερά μονής Παναγίας Εικοσιφοίνισσας, είχε σήμερα το απόγευμα αίσιο τέλος, με την παράδοση ενός χειρόγραφου κειμένου του 9ου αιώνα, ανεκτίμητης ιστορικής αξίας, γνωστού ως Κώδικας 1424, από τον αρχιεπίσκοπο Αμερικής Δημήτριο στον μητροπολίτη Δράμας Παύλο και την ηγουμένη της Ιεράς Μόνης γερόντισσα Αλεξία. Στον ιερό μητροπολιτικό ναό Εισοδίων της Θεοτόκου, την παραμονή του εορτασμού της Αγίας Βαρβάρας, πολιούχου και προστάτιδας της Δράμας, ολοκληρώθηκε μια μακρά προσπάθεια και ταυτόχρονα έγινε η αρχή για τον επαναπατρισμό πολύτιμων κειμηλίων που το 1917 εκλάπησαν από τα βουλγαρικά στρατεύματα κατοχής, τα οποία προκάλεσαν ανυπολόγιστες καταστροφές και θηριωδίες στο μοναστήρι της Εικοσιφοίνισσας όπου φυλάσσεται η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας. Οι άοκνες προσπάθειες του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου και η συνεχής προσπάθεια του μητροπολίτη Παύλου για την επιστροφή των κειμηλίων απέδωσαν καρπούς. Σήμερα, μέσα σε κλίμα βαθειάς συγκίνησης και χριστιανικής αδελφοσύνης, ο πρόεδρος της Λουθηρανικής Θεολογικής Σχολής του Σικάγου αιδεσιμότατος James Nieman παρέδωσε τον Κώδικα 1424, ο οποίος για 100 και πλέον χρόνια βρίσκονταν στη νόμιμη κυριότητα της Λουθηρανικής Θεολογικής Σχολής. Τι περιλαμβάνει ο Κώδικας
Ο «Κώδικας 1424» (Codex 1424), όπως ονομάζεται το κειμήλιο, αποτελεί το παλαιότερο πλήρες χειρόγραφο της Καινής Διαθήκης στον κόσμο, γραμμένο στα ελληνικά στη ρέουσα γραφή. Είχε πουληθεί στις ΗΠΑ -όπου κατέληξε- το 1920 από έναν Ευρωπαίο βιβλιοπώλη, και βρέθηκε στην κατοχή της Λουθηρανής Θεολογικής Σχολής του Σικάγου, όπου φυλάσσονταν μέχρι σήμερα. Πρόκειται για ένα από τα εκατοντάδες χειρόγραφα και άλλα αντικείμενα- ανεκτίμητα κειμήλια της θρησκευτικής και πολιτισμικής κληρονομιάς, που αφαιρέθηκαν από την Παναγία Εικοσιφοίνισσα και άλλες μονές κατά τη διάρκεια της βουλγαρικής κατοχής στην περιοχή της Ανατολικής Μακεδονίας στον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Όπως αποκαλύφθηκε τις τελευταίες δεκαετίες, τα περισσότερα απ΄ αυτά βρίσκονται σήμερα στη Σόφια, στο Κέντρο Σλαβοβυζαντινών Σπουδών Ivan Dujev και στο Εθνικό Ιστορικό Μουσείο της γειτονικής χώρας, και έχουν διατυπωθεί κατά καιρούς αιτήματα για την επιστροφή τους, ενώ ένας αριθμός κειμηλίων βρίσκεται σε βιβλιοθήκες εκπαιδευτικών ιδρυμάτων και ιδιωτικές συλλογές της Ευρώπης και των ΗΠΑ. Ένα απ΄ αυτά είναι ο «Κώδικας 1424», που γράφτηκε τον 9ο ή 10ο αιώνα από τον μοναχό Σάββα. Το χειρόγραφο έχει διαστάσεις 28 επί 18 εκατοστά και στις 674 σελίδες του (337 φύλλα γραμμένα και στις δύο πλευρές, με 29 ως 33 γραμμές ανά σελίδα), περιλαμβάνει το σύνολο της Καινής Διαθήκης. Αιώνες μετά τη γραφή του προστέθηκαν ως σχόλια στα περιθώρια των σελίδων αποσπάσματα κειμένων του Ιωάννη του Χρυσοστόμου, του Βασιλείου του Μεγάλου και άλλων. Επιπλέον, όπως επισημαίνεται, είναι ασυνήθιστη η σειρά των βιβλίων της Καινής Διαθήκης, όπως παρατίθενται στο χειρόγραφο. Για παράδειγμα, το βιβλίο της Αποκάλυψης, που σήμερα βρίσκεται στο τέλος της Καινής Διαθήκης, εδώ προηγείται των επιστολών του Αποστόλου Παύλου. Το γράμμα του Οικουμενικού Πατριάρχη
Ο αρχιεπίσκοπος Αμερικής Δημήτριος στην έναρξη της σημερινής τελετής ανέγνωσε το γράμμα του Οικουμενικού Πατριάρχη προς τον μητροπολίτη Παύλο, στο οποίο τονίζεται ο αδιάκοπος αγώνας της Μητέρας Εκκλησίας της Κωνσταντινούπολης για να επιστραφούν όλοι οι κλεμμένοι θησαυροί. Ο Παναγιότατος στην επιστολή του αναφέρει ότι το συγκεκριμένο ευαγγελικό κείμενο παραδίδεται ως δώρο Θεού και αποτελεί την αρχή για τη δικαίωση όλων των προσπαθειών. Ο αρχιεπίσκοπος Δημήτριος υπερτόνισε τη χειρονομία και τη κίνηση της πανεπιστημιακής κοινότητας της Λουθηρανικής Θεολογικής Σχολής να επιστρέψει οικεία βουλήσει το σημαντικό αυτό κειμήλιο επισημαίνοντας ότι ένα τέτοιο κείμενο σπάνια επιστρέφεται, καθώς βρίσκονταν στη νόμιμη κυριότητα της Θεολογικής σχολής, ενώ τόνισε ότι μόλις φέτος διαπιστώθηκε η ιστορική αλήθεια του κειμένου και ξεκίνησαν οι διαδικασίες για την επιστροφή του. Μηνύματα «Χάριτος» και «Ειρήνης»
Ιδιαίτερα σημαντική ήταν η ομιλία του προέδρου της Λουθηρανικής Θεολογικής Σχολής του Σικάγου αιδεσιμότατου James Niema ο οποίος αναφέρθηκε στο διαχρονικό και πάντα επίκαιρο μήνυμα του Ιησού Χριστού για ειρήνη, συναδέλφωση, αλληλεγγύη. Ο αιδεσιμότατος τόνισε ότι Ορθόδοξοι και Λουθηριανοί «διαβάζουμε από το ίδιο βιβλίο» που φέρει την ευχή της «Χάριτος» και της «Ειρήνης» που αποτελούν και μηνύματα του Αποστόλου Παύλου. «Η επιστροφή του σημαντικού αυτού έγγραφου», σημείωσε, «αποτελεί χειρονομία συνεργασίας και ειρήνης. Η σημερινή ανταλλαγή αποτελεί μια απέραντη χαρά αλλά και μια απέραντη λύπη. Σας το επιστρέφουμε με λύπη γιατί θα το στερηθούμε αλλά και με ξελάφρωμα ψυχής ως ένδειξη «Χάριτος» και «Ειρήνης» για την ένωση, τη συνεργασία και την αλληλεγγύη των δυο χριστιανικών κοινοτήτων». Ο αιδεσιμότατος James Niema υπογράμμισε ακόμα ότι «το δώρο της επιστροφής ας αποτελέσει τον σπόρο που θα καρποφορήσει τη συνεργασία και την αλληλεγγύη ανάμεσα στους χριστιανούς» συμπληρώνοντας ότι «Ορθόδοξοι και Λουθηρανοί δεν είμαστε τόσο ξένοι όσο φαντάζεστε, από τον 16ο αιώνα υπήρχε επικοινωνία ανάμεσα σε Λουθηριανούς θεολόγους και το Οικουμενικό Πατριαρχείο και σήμερα αυτή η επικοινωνία αναζωπυρώνεται φανερώνοντας το ενδιαφέρον για αμοιβαία κατανόηση». Αυστηρή γλώσσα από τον μητροπολίτη ΠαύλοΣτον σύντονο χαιρετισμό του ο σεβασμιότατος μητροπολίτης Δράμας Παύλος απηύθυνε ενθέρμους ευχαριστηρίους λόγους τόσο προς τον Οικουμενικό Πατριάρχη όσο και τον αρχιεπίσκοπο Δημήτριο, κυρίως όμως προς τη Λουθηρανική Θεολογική Σχολή του Σικάγου για την πολύ σημαντική απόφαση που έλαβε. Έκανε μια σύντομη αναφορά στην ιστορική και μαρτυρική πορεία της Ιεράς Μονής Παναγίας Εικοσιφοίνισσας και δεν δίστασε να μιλήσει με αυστηρή γλώσσα για τις θηριωδίες των ορθοδόξων Βούλγαρων σημειώνοντας «σήμερα επιδεικνύουν τα κλεμμένα κειμήλια στη Σόφια χωρίς καμία ντροπή σα να είναι δικά τους όλα αυτά τα ιστορικά και θρησκευτικά κειμήλια της Ιεράς Μονής Παναγίας Εικοσιφοίνισσας. Ο μητροπολίτης Παύλος εξέφρασε την ευγνωμοσύνη του προς τον Οικουμενικό Πατριάρχη που είχε το θάρρος ακόμα και ενώπιων του Πρόεδρου της Δημοκρατίας της Βουλγαρίας να θέσει το θέμα της επιστροφής των κειμηλίων και τόνισε με έμφαση: «Θα πρέπει οι Βούλγαροι ορθόδοξοι αδελφοί μας να διδαχθούν από τα λόγια του αιδεσιμότατου James Niema που φέρνει από τον Νέο Κόσμο το μήνυμα της διδασκαλίας του Κυρίου για συνεργασία, αγάπη, ειρήνη και αλληλεγγύη». Στο τέλος της ιδιαιτέρα συγκινητικής τελετής ο μητροπολίτης Παύλος απένειμε το χρυσό μετάλλιο του Αγίου Εθνομάρτυρα Χρυσοστόμου, που αποτελεί την ύψιστη τιμή της Ιεράς Μητρόπολης Δράμας, στον αρχιεπίσκοπο Δημήτριο, στον αιδεσιμότατο James Niema και στον διακεκριμένο ελληνοαμερικανό δικηγόρο που εθελοντικά προσφέρθηκε να συμμετάσχει στην ολοκλήρωση των νομικών διαδικασιών για την επιστροφή του ιστορικού κειμηλίου. (ΑΠΕ-ΜΠΕ)  
Κέρδος online   4/12/2016 7:01

H σούπα της σούπας της χήνας

kokoriko

Μια μέρα, ένας χωρικός έπιασε μιαν άγρια χήνα, και την πήγε πεσκέσι του Χότζα. Γιατί είπε μέσα του: «Ποιος ξέρει; Άνθρωπος που ανακατεύεται με τους μεγάλους είνε, και μπορεί, καμμιά ώρα, να τόνε λάβω ανάγκη!»

Ο Χότζας δέχτηκε με πολλές ευχαριστίες το δώρο, περιποιήθηκε με τιμή το δωρητή, τόνε φιλοξένησε στο σπίτι του, εκείνην τη νύκτα, και μαζύ του ευφράνθηκε τη χήνα, που η γυναίκα του την είχε κάνη εξαίρετη σούπα.Ύστερα από καμιά βδομάδα, ή δυο, ο χωρικός έτυχε να κατεβή στην πόλι, κ’ επειδή τον πρόλαβε η νύχτα, πήγε στο σπίτι του Χότζα και χτύπησε την πόρτα: — Ποιος είνε; ρώτησε ο Χότζας. — Είμαι ο άνθρωπος που σούφερε τη χήνα. — Α! Κόπιασε! Κόπιασε!Και πρόθυμα του άνοιξε την πόρτα, και τον έβαλε στον οντά του και τον εφιλοξένησε με τις ίδιες περιποιήσεις όπως και την πρώτη φορά. Γιατί είπε μέσα του: «Ποιος ξέρει; άνθρωπος φιλότιμος φαίνεται: μπορεί να μου στείλη και κανένα άλλο πεσκέσι απ’ το χωριό!»Ύστερα από κάμποσες μέρες, ήρθαν, ένα βράδυ, στο σπίτι του Χότζα μερικοί χωριάτες, και του ζήτησαν φιλοξενία. — Ποιοι είσθε σεις; ρώτησε ο Χότζας. — Είμαστε οι γειτόνοι του ανθρώπου που σούφερε τη χήνα, απάντησαν εκείνοι.Ο Χότζας τους δέχτηκε με καλωσύνη, τους έβαλε κ’ έφαγαν, και τους κράτησε να κοιμηθούν στο σπίτι του, τη νύχτα. Μα, όταν, ύστερα από κάμποσες μέρες, παρουσιάστηκαν κι’ άλλοι, κ’ είπαν: «Είμαστε οι γειτόνοι των γειτόνων του ανθρώπου που σούφερε τη χήνα!», ο Χότζας είπε μέσα του: «Βρε, το πράμμα, βλέπω, πάει κορδόνι!» Όμως, δε μίλησε τίποτα, μόνε τους είπε: — Καλώς ωρίσατε, καλώς ωρίσατε! Κοπιάστε στ’ αρχοντικό μου!Κι’ αφού τους κάθισε στον οντά του, κ’ έστρωσε το τραπέζι έβαλε μπρος στον καθένα από ένα πιάτο βαθύ, γεμάτο νερό. Οι ξένοι, κοιτάχτηκαν αναμεταξύ τους κ’ είπαν: — Τι είνε τούτο; — Είνε η σούπα της σούπας της χήνας, καταδεχθήτε την, φίλοι μου! είπε ο Χότζας.Φυσικά, εκείνοι πήρανε τα βρεμμένα τους και φύγανε κ’ έτσι ο Χόντζας γλύτωσε κι’ απ’ εκείνον που τούφερε τη χήνα, κι’ από τους οχληρούς γειτόνους και παραγειτόνους «εκείνου που τούφερε τη χήνα».xotzasΟι ευτράπελες ιστορίες του Νασρενντιν ΧότζαΑντικλείδι , http://antikleidi.com


  • 0

Από τον Γιάννη Μπρούζο
Αυτό το κείμενο θα μπορούσε και να μην έχει γραφτεί. Πιο ακριβέστερα εγώ, ως ανθρώπινο υποκείμενο θα μπορούσα και να μην το είχα γράψει. Αυτή ακριβώς η δυνατότητα να είχε συμβεί κάτι άλλο από αυτό που συνέβη, ή για την ακρίβεια η δυνατότητα να είχα επιλέξει εγώ να συμβεί κάτι άλλο, είναι η έκφραση της ελευθερίας της βούλησης μου. Υπάρχει όμως αυτή πράγματι; Ή μήπως είμαι ένα καλοκουρδισμένο σύστημα σωματιδίων που απλά συνεχίζουν τις αιτιοκρατικές τροχιές τους και με οδηγούν αναπόφευκτα στην μία ή την άλλη πράξη; Έχει να πει κάτι για αυτά η σύγχρονη κβαντική φυσική;Λοιπόν ίσως να εκπλήσσει κάποιους που ομνύουν στον θάνατο της αιτιοκρατίας, με βασικό ύποπτο δολοφόνο την κβαντική φυσική, αλλά η ίδια είναι μια αιτιοκρατική θεωρία για την εξέλιξη των φυσικών καταστάσεων. Η κβαντική φυσική όπως και οι περισσότερες φυσικές θεωρίες έχει αιτιοκρατικό νόμο εξέλιξης, δηλαδή με δεδομένη τη γνώση μιας φυσικής (κβαντικής) κατάστασης σε μια δεδομένη στιγμή μπορώ να υπολογίσω με απόλυτη ακρίβεια την μεταμόρφωσή της σε μια άλλη μοναδική αναπόφευκτη κατάσταση μια οποιαδήποτε επόμενη στιγμή. Η κβαντική φυσική όμως έχει μια εντελώς διαφορετική θεώρηση της έννοιας “φυσική κατάσταση” για αυτό χρησιμοποιούμε τον όρο “κβαντική κατάσταση”. Έτσι αντίθετα με την κλασική φυσική που θεωρεί τις φυσικές ιδιότητες ενός σωματιδίου απολύτως καθορισμένες και διαθέσιμες στον παρατηρητή ανά πάσα στιγμή μέσα απο μια μέτρηση η οποία δεν τις επηρεάζει, η κβαντικές καταστάσεις είναι λίγο πιο …φλου. Δηλαδή αποτελούνται οι ίδιες απο ένα σύμπλεγμα (μια επαλληλία όπως είναι ο τεχνικός όρος) πιθανών μετρήσιμων καταστάσεων. Το μόνο που μπορώ γνωρίζω για την κβαντική κατάσταση είναι η πιθανότητα με την οποία μπορεί να μου εμφανίσει την κάθε μετρήσιμη κατάσταση όταν πραγματοποιήσω επεμβαίνοντας μια μέτρηση. Για παράδειγμα ένα κβαντικό σύστημα μπορεί να ειναι σε μια κατάσταση με ίση πιθανότητα να είναι μαύρο ή άσπρο (δυο μετρήσιμες καταστάσεις). Δεν ειναι όμως μαυρόασπρο, η κατάσταση “μαυρόασπρο” δεν είναι μια πιθανή μετρήσιμη κατάσταση του συστήματος. Υπάρχουν κάποιοι που θεωρούν ότι η πιθανοκρατική φύση της “κατάστασης” στην κβαντική θεωρία υπονοεί ότι ένα άλλο πιο βαθύ επίπεδο ανάλυσης είναι εφικτό και αναγκαίο για την κατανόηση της.Και τώρα αναμένετε να γράψω: Αυτή η πιθανοκρατικότητα της κβαντικής κατάστασης υποστηρίζει την ύπαρξη και την δυνατότητα της ελεύθερης βούλησης. Ε, λοιπόν όχι. Δεν θα προβώ σε αυτόν τον χυδαίο αναγωγισμό που δεν πιστεύω. Δεν πιστεύω οτι τα χαρακτηριστικά του οποιουδήποτε ανθρώπου ή άλλου έμβιου όντος μπορούν να αναχθούν στην κατάσταση ή την κινηση των σωματιδίων που το αποτελούν. Το σύνολο είναι κάτι πολύ πιο ξεχωριστό απο το μέρος και απαιτεί ένα άλλο επίπεδο ανάλυσης.Θα μου επιτρέψετε όμως να κάνω μια αναλογία, μια παρομοίωση από αυτές που τόσο μου αρέσουν. Αυτό που μας διδάσκει η κβαντική φυσική δεν είναι η κατάργηση της αιτιοκρατίας στην εξέλιξη ενος φαινομένου, αλλά το να στρέψουμε το ενδιαφέρον μας στην ίδια την κατάσταση. Έτσι λοιπόν και παρά τα φαινόμενα η αιτιοκρατία και η ελεύθερη βούληση μπορεί και να μην είναι τόσο αλληλοαποκλειόμενες έννοιες. Η ανθρώπινη -ψυχική, συναισθηματική, νοητική, σωματική- κατάσταση μια δεδομένη στιγμή που καλείται να πάρει μια απόφαση (μαζί με την κατάσταση του όποιου περιβάλλοντος που βεβαίως πρέπει να ληφθεί υπόψιν) είναι σίγουρα κάτι πολύ συνθετο, πιο σύνθετο και από την κβαντική κατάσταση. Ας πούμε δανειζόμενοι μια αναλογία απο την στατιστική φυσική-θερμοδυναμική οτι μπορεί η ίδια ανθρώπινη κατάσταση να πραγματοποιείται με εκατομύρια διαφορετικές διατάξεις των φυσικών μικροκαταστάσεων. Στο επίπεδο που αναλύουμε την ανθρωπινη κατάσταση αυτές είναι διαφορετικές μεν αλλά μη διαχωρίσιμες μεταξύ τους. Ακόμα και αν αυτές οι μικροκαταστάσεις είναι πλήρως κλασικές στην φύση τους (και όχι κβαντικές) και βεβαίως αιτιοκρατικές στην εξέλιξή τους, η ελεύθερη βούληση διασώζεται. Και αυτό γιατί μπορεί η μια διάταξη μικροκαταστάσεων να οδηγεί ντετερμινιστικά στην Α αποφαση και η άλλη (που όμως αντιστοιχεί στην ίδια ανθρώπινη “μακρο”κατάσταση) στην Β απόφαση. Έτσι λοιπόν παρά την απόλυτη αιτιοκρατία των παραδοχών μας εδώ, ένας άνθρωπος στην δεδομένη κατάσταση που επέλεξε το Α θα μπορούσε να έχει επιλέξει το Β.Μεγάλη αναταραχή θαυμάσια κατάσταση. Μάλλον μετάνιωσα που έγραψα αυτό το κείμενο. Θα μπορούσα και να μην το είχα γράψει όμως….