Τα δεδομένα δείχνουν ότι γινόμαστε καλύτεροι στη ζωή μας, κάτι που σημαίνει ότι η ζωή δεν είναι μια κατηφόρα από τη στιγμή που περάσει η νιότη.

Η γήρανση μπορεί να φαντάζει σαν μια τρομακτική προοπτική, αλλά ένας πλούτος επιστημονικών μελετών υποστηρίζει ότι η νεανική φάση της ζωή μας, δεν είναι τόσο ρόδινη όσο παρουσιάζεται. Υπάρχουν πολλές περιπτώσεις κατά τις οποίες οι άνθρωποι γίνονται καλύτεροι στο μέσο της ηλικίας τους αλλά και αργότερα στη ζωή τους.

Οι έφηβοι μπορεί να διαθέτουν ενέργεια και ζωτικότητα, όμως οι ηλικιωμένοι είναι γενικότερα πιο ψυχολογικά σταθεροί. Και αυτό παρουσιάζεται σε διάφορα φαινόμενα που οι άνθρωποι βιώνουν καθώς μεγαλώνουν.

Τα περισσότερα στοιχεία έχουν εντοπιστεί από τους ερευνητές ότι σηματοδοτούν ένα μέσο μιας ηλικιακής εμβέλειας, πράγμα που σημαίνει ότι όλα καθορίζονται από τους μέσους όρους. Μερικά από τα δεδομένα προκύπτουν από ερωτηματολόγια και όχι ελεγχόμενες δοκιμές, οπότε πιθανώς οι αυτοαναφορές να μην δίνουν την ακριβέστερη εικόνα.

Παρ’ όλα αυτά, τα δεδομένα δείχνουν να γινόμαστε καλύτεροι στη ζωή μας, κάτι που σημαίνει ότι η ζωή δεν είναι μια κατηφόρα από τη στιγμή που περάσει η νιότη.

Εδώ θα βρείτε τι μπορείτε να συναντήσετε μεγαλώνοντας.

Η εκμάθηση μιας δεύτερης γλώσσας είναι ευκολότερη όταν είστε περίπου 7 ή 8 ετών.

Οι γλωσσολόγοι και οι ψυχολόγοι εξακολουθούν να διαφωνούν με αυτή τη θέση, αλλά είναι κοινώς αποδεκτό ότι η εκμάθηση μιας δεύτερης γλώσσας είναι ευκολότερη για τους περισσότερους ανθρώπους όταν είναι νεότεροι, γενικά πριν την εφηβεία.

Οι μέγιστες τιμές επεξεργασίας του εγκεφάλου φτάνουν στο μέγιστο δυνατό στην ηλικία των 18 ετών.

Ένας από τους βασικούς τρόπους με τους οποίους οι γνωστικοί επιστήμονες δοκιμάζουν την ικανότητα επεξεργασίας του εγκεφάλου σας είναι μέσω ενός τέστ για την κωδικοποίηση ψηφίων-συμβόλων: εξισώνουν έναν αριθμό με ένα συγκεκριμένο σύμβολο, κατόπιν σας δίνουν μια σειρά αριθμών και σας ζητούν να τα μετατρέψετε στα σωστά σύμβολα.

Κατά μέσο όρο, τα άτομα ηλικίας 18 ετών έχουν καλύτερη απόδοση σε αυτή την άσκηση, σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύτηκε το 2016.

 Η ικανότητα να θυμάστε άγνωστα ονόματα κορυφώνεται στην ηλικία των 22 ετών περίπου.

Έχει συμβεί σε όλους μας: μόλις συναντήσατε ένα καινούργιο άτομο, σας συστήθηκε και το όνομά του μπήκε από το ένα αυτί και βγήκε από το άλλο. Αποδεικνύεται ότι είναι λιγότερο πιθανό να συμβεί όταν είστε περίπου 22 ετών, σύμφωνα με μια μελέτη του 2010.

Οι γυναίκες είναι πιο ελκυστικές για τους άνδρες όταν είναι περίπου 23 ετών. Και η ελκυστικότητα των ανδρών για τις γυναίκες φαίνεται να βελτιώνεται με την ηλικία.

Η ικανοποίηση από την ζωή φτάνει στο μέγιστο της στην ηλικία των 23 ετών.

Μια έρευνα 23.000 ατόμων στη Γερμανία διαπίστωσε ότι τα 23χρονα άτομα ήταν ιδιαίτερα, σε τελική ανάλυση, ικανοποιημένα από τη ζωή τους.

Η σωματική δύναμη φτάνει στο μέγιστο στην ηλικία των 25 ετών.

Οι μύες σας βρίσκονται στη μέγιστο επίπεδο δύναμης όταν είστε 25 ετών, αν και για τα επόμενα 10 ή 15 χρόνια μένουν σχεδόν εξίσου δυνατοί και αυτό είναι ένα από τα χαρακτηριστικά που μπορούν εύκολα να βελτιωθούν χάρη στην άσκηση.

Η καλύτερη ηλικία για να αποκατασταθεί κανείς είναι η ηλικία των 26 ετών.

Ο στατιστικός κανόνας του 37% υποστηρίζει ότι στην ηλικία των 26 ετών, θα πρέπει να έχετε συναντήσει αρκετούς ανθρώπους για να έχετε κάποιες ασφαλείς επιλογές χωρίς να χρειαστεί να περιμένετε τόσο πολύ.

Σύμφωνα με μια πρόσφατη μελέτη, τα ποσοστά διαζυγίου είναι χαμηλότερα για τα ζευγάρια που παντρεύτηκαν μεταξύ των ηλικιών 28 και 32 ετών.

Ο μέσος μαραθωνοδρόμος είναι 28 ετών.

Σύμφωνα με μια 50ετή ανάλυση των μαραθώνιων, η μέση ηλικία για να ολοκληρωθεί ο μαραθώνιος σε μόλις δύο ώρες ήταν 28 ετών.

Η μάζα των οστών φτάνει στο μέγιστο επίπεδο περίπου στην ηλικία των 30 ετών.

Τα οστά σας είναι ισχυρότερα και πιο πυκνά όταν είστε 30 χρονών. Και πάλι, μπορείτε να διατηρήσετε την πρόσληψη ασβεστίου και βιταμίνης D σε υψηλά επίπεδα για να κρατήσετε τα οστά σας πιο υγιή, αλλά τελικά θα αρχίσουν να εξασθενίζουν.

Οι σκακιστές κορυφώνονται στην ηλικία των 31 ετών περίπου.

Οι επιστήμονες ήθελαν να μάθουν αν οι φυσικές και πνευματικές δεξιότητες δουλεύουν με διαφορετικό τρόπο καθώς οι άνθρωποι μεγαλώνουν. Για αυτό μελέτησαν τους καλύτερους παίχτες του σκάκι. Λαμβάνοντας αποτελέσματα από 96 grand master κατά τη διάρκεια της σταδιοδρομίας τους, οι επιστήμονες ήταν σε θέση να διαπιστώσουν ότι κατά μέσο όρο, οι παίκτες σκακιού έχουν την καλύτερη απόδοση στα 31 τους χρόνια.

Είστε καλύτεροι στην εκμάθηση νέων προσώπων όταν είστε περίπου 32 ετών.

Η ικανότητα των ανθρώπων να αναγνωρίζουν γρήγορα και με ακρίβεια πρόσωπα ξένων που τους δείχνονται για δεύτερη φορά σε εργαστηριακό τεστ, κορυφώθηκε περίπου στα 32 τους. Εντούτοις, εννέα χρόνια μετά την μέγιστη ικανότητα να θυμάστε ονόματα, ίσως χρειαστεί να τους ζητήσετε να ξανασυστηθούν.

Οι νικητές του βραβείου Νόμπελ κάνουν την μεγάλη τους ανακάλυψη στα 40, κατά μέσο όρο.

Σύμφωνα με μια μελέτη του National Bureau of Economic Research, η μέση ηλικία κατά την οποία απονέμεται ένα βραβείο Νόμπελ για έρευνα, είναι 40 ετών.

Αν δεν νομίζετε ότι είστε οι επόμενοι για να κερδίσετε ένα Νόμπελ, οι συγγραφείς της μελέτης λένε ότι η θέση αυτή εξακολουθεί να ισχύει για άλλα μεγάλα επιτεύγματα καθώς οι άνθρωποι τείνουν να κάνουν το σπουδαιότερο έργο τους στη μέση ηλικία.

Οι μισθοί των γυναικών κορυφώνονται στα 39 περίπου και των ανδρών στα 48 περίπου.

Σίγουρα, ο μισθός σας θα συνεχίσει να αυξάνεται για να ακολουθεί τον πληθωρισμό, αλλά θα μπορείτε πραγματικά να αγοράσετε περισσότερα με αυτόν καθώς μεγαλώνετε ηλικιακά;

Σύμφωνα με μια ανάλυση από την Payscale, στις ΗΠΑ οι γυναίκες κερδίζουν περισσότερα όταν είναι 39 ετών, με μέσο όρο 60.000 $. Αυτό οφείλεται εν μέρει στο γεγονός ότι οι μισθοί των γυναικών αρχίζουν να αυξάνονται με βραδύτερο ρυθμό στα 30 περίπου. Οι μισθοί των ανδρών κορυφώνονται όταν είναι περίπου 48 ή 49, με μέσο όρο κοντά στα $ 95.000.

H ικανότητά σας να συγκεντρώνεστε φτάνει στο υψηλότερο σημείο της στα 43 έτη.

Το 2015, ερευνητές από το Χάρβαρντ και το Εργαστήριο Προσοχής και Εκπαίδευσης της Βοστώνης, δημοσίευσαν μια κοινή μελέτη που διαπίστωσε ότι τα άτομα στα μέσα της ηλικίας των 40 ετών – και συγκεκριμένα, στην ηλικία 43 ετών – τείνουν να έχουν καλύτερη απόδοση σε δοκιμασίες συγκέντρωσης.

Οι ερευνητές της μελέτης σημείωσαν ότι οι νεότεροι άνθρωποι μπορεί να έχουν ταχύτερη γνωστική επεξεργασία από την πλευρά τους, αλλά οι ηλικιωμένοι φαίνεται να κερδίζουν όταν πρόκειται να παραμείνουν συγκεντρωμένοι περισσότερο.

Η κατανόησή σας για τα συναισθήματα των άλλων ανθρώπων κορυφώνεται στις δεκατίες ηλικιών των 40 και των 50.

Οι επιστήμονες συγκέντρωσαν περίπου 10.000 ανθρώπους, τους έδειξαν εικόνες, αρκετά περικομμένες, γύρω από τα μάτια του υποκειμένου και τους ζήτησαν να περιγράψουν τι συναισθήματα αισθάνθηκε ο άνθρωπος που απεικονίζεται. Βρήκαν τεράστια διαφορά στα άτομα των 40 και 50 ετών όταν η ικανότητα να εντοπίζουν σωστά τα συναισθήματα που βασίζονται μόνο στα μάτια ήταν πιο ισχυρή.

Οι αριθμητικές ικανότητες κορυφώνονται στα 50.

Σίγουρα, μάθατε τους πίνακες αριθμητικής στο δημοτικό σχολείο όμως φανερώνεται ότι τα άτομα ηλικίας 50 ετών είναι καλύτερα στο να απαντούν άμεσα σε αριθμητικές ερωτήσεις.

Η ικανοποίηση από την ζωή κορυφώνεται και πάλι στα 69.

Θυμάστε τη μελέτη στη Γερμανία που διαπίστωσε ότι τα 23χρονα άτομα ήταν ιδιαίτερα ικανοποιημένα με τη ζωή τους; Μετά από μια βουτιά στη μεσαία ηλικία, η ικανοποίηση από την ζωή έφθασε και πάλι στο μέγιστο, στα 69 περίπου χρόνια. Ακόμη πιο ενδιαφέρον ήταν το γεγονός ότι, τα άτομα άνω των 60 ετών ανέφεραν μεγαλύτερη ικανοποίηση στη ζωή, από ό,τι οι άνθρωποι 55 ετών και άνω, ανέμεναν ότι θα αισθάνονταν πέντε χρόνια αργότερα στη ζωή τους.

Το λεξιλόγιο κορυφώνεται στα τέλη της ηλικίας των 60 ή στις αρχές της ηλικίας των 70.

Αποδεικνύεται ότι οι μετρήσεις των ανθρώπων σε εξετάσεις λεξιλογίου πολλαπλών επιλογών, συνεχίζουν να γίνονται καλύτερες στα τέλη της ηλικίας των 60 ετών και στις αρχές των 70. Και δεν χρειάζεται να κάθεστε συνέχεια να διαβάζετε ένα λεξικό όλη την ημέρα για να συμβεί αυτό, αν και δεν μπορεί να σας βλάψει.

Οι άνδρες και οι γυναίκες αισθάνονται καλύτερα για το σώμα τους μετά τα 70.

Σε μια έρευνα της Gallup, τα 2/3 των Αμερικανών άνω των 65 ετών δήλωσαν ότι πάντα τους άρεσε η εμφάνισή τους. Η αυτο-αντίληψη των ανδρών φαίνεται να κορυφώνεται στις αρχές της ηλικίας των 80, όταν περίπου το 75% συμφωνεί με τη δήλωση «Πάντα αισθανόμουν καλά για τη φυσική εμφάνισή μου». Τα ποσοστά των γυναικών που συμφωνούν με αυτή τη δήλωση είναι λίγο κάτω από το 70% όταν έφτασαν περίπου την ηλικία των 74 χρονών.

Οι άνθρωποι πραγματικά γίνονται σοφότεροι καθώς μεγαλώνουν.

Αποδεικνύεται ότι η ζωή είναι πραγματικά το καλύτερο μάθημα. Μια ομάδα ψυχολόγων ζήτησε από τους ανθρώπους να διαβάσουν για μια διαμάχη και στη συνέχεια τους έθεσαν ερωτήσεις σχετικά με αυτό. Οι επιστήμονες ανέλυσαν τις απαντήσεις για διάφορους παράγοντες όπως η δυνατότητα να δουν την κατάσταση από την άποψη κάποιου άλλου, την πρόβλεψη αλλαγής, την εξέταση πολλαπλών πιθανών συμμετοχών, την αναγνώριση της αβεβαιότητας και την αναζήτηση συμβιβασμού.

Διαπίστωσαν ότι η μεγαλύτερη σε ηλικία ομάδα που μελετούσαν – άτομα που ήταν μεταξύ 60 και 90 ετών – είχαν καλύτερη απόδοση από όλες τις άλλες ηλικίες, σχεδόν σε κάθε περίπτωση.

 Η ψυχολογική ευεξία κορυφώνεται στα 82 περίπου.

Σε μια μελέτη που δημοσιεύτηκε στο «Proceedings of the National Academy of Science», οι επιστήμονες ζήτησαν από τους ανθρώπους να φανταστούν μια σκάλα 10 βημάτων, με την καλύτερη δυνατή ζωή στο ανώτερο σκαλοπάτι και τη χειρότερη δυνατή ζωή στο τελευταίο. Η μεγαλύτερη σε ηλικία ομάδα που μελετούσαν (82- έως 85 ετών) έδωσε τον υψηλότερο μέσο αριθμό τμημάτων, περίπου 7.

 Οι άνθρωποι είναι πιο πιθανό να πάρουν σημαντικές αποφάσεις όταν η ηλικία τους τελειώνει σε 9.

Υπάρχει πραγματικά κάτι αποθαρρυντικό για την προσέγγιση ενός στρογγυλού αριθμού γενεθλίων. Οι ερευνητές που εξετάζουν ανθρώπους που ήταν 29, 39, 49 ή 59 διαπίστωσαν ότι ήταν πιο πιθανό να κάνουν μια μεγάλη αλλαγή ζωής, καλή ή κακή.

Διαπίστωσαν ότι αυτά τα άτομα που η ηλικία τους τελείωνε σε “9” ήταν υπερβολικά αντιπροσωπευτικά σε ομάδες ατόμων που επιδιώκουν να έχουν μια εξωσυζυγική σχέση, άνθρωποι που αυτοκτονούν και άνθρωποι που τρέχουν μαραθώνιο για πρώτη φορά.

_______________________

   Πηγή: psychologynow.gr,  independent.co.uk

by Αντικλείδι , http://antikleidi.com

Σαν σήμερα, 24 Οκτωβρίου 1922, έφυγε από τη ζωή, ο μεγάλος λογοτέχνης Ανδρέας Καρκαβίτσας

Εκείνο που μου έκαμε τη μεγαλύτερη εντύπωση εδώ, – λίγες μέρες έχω- είναι τα ονόματα των γυναικών. Ένα με τ’ άλλο γίνονται χρυσοί κρίκοι αλυσίδας μακρινής και μας φέρνουν ίσα, κατάϊσα στα Βυζαντινά τα χρόνια. Ρήγαινα, Δούκαινα, Ρήνη, Αργυρή, Ζωή, Αρετή, Αμερσούδα, Μελισσινή, Σκαρλάτη. Και άλλα πόσα !

Μελέτη χρειάζεται γι αυτά, μάζεμα και μελέτη. Μα εγώ καιρό δεν έχω’ ούτε ή δουλειά μου είναι τέτοια. Εγώ απλώς προσέχω, ρωτώ, αυτιάζομαι και συμπεραίνω. Τι; Εκείνο που συμπεραίνει καθένας πού μελετά το λαό: Πως αυτός και μόνος είναι η εθνική κιβωτός. Όλοι εμείς οι άλλοι είμαστε μπάσταρδοι. Το κράτος πού φροντίζει με τα σχολεία του να μορφώσει δήθεν το λαό κάνει ακριβώς το αντίθετο, γκρεμίζει τα εθνικά του θεμέλια.

Μπορεί να του διδάσκει την ιστορία του, την καταγωγή του τις παραδόσεις του, τα ιδανικά του μα του κάκου ! Τού τα λέει το σχολείο του τα διδάσκει το βιβλίο. Τα μαθαίνει, ενθουσιάζεται, μα ως εκεί. Μέσα στο αίμα του δε μπαίνουν στις ίνες τις λεπτές πού βασιλεύει η συγκίνηση, δε φτάνουν. Δηλαδή – να είμαστ εξηγημένοι – δε φτάνουν όπως φτάνει έξαφνα μιά παράδοση πού χύνεται από τό στόμα της γιαγιάς ή τού παππού.

Ρηγαινα, Δούκαινα, Αμερσούδα. Μελισσινή … τι ξύπνημα και τι ξάφνισμα! Ζωηροί πίνακες μορφών, στολών, κομμώσεων τελετών, θρύλων, ψυχής ανατρίχιασμα.

Η κυρά Ρήνη του Σκληρού
κ’ η Αρετή του Δούκα
κ’ η Χρυσοκουβουκλιώτισσα
πανέμπνοστα κορίτσια.

Νάτες πάλι ξεπηδούν ολοζώντανες. Τώρα φορούν σαλβάρια και χτενίζονται αλλιώτικα και αναζώνονται φτωχικά. Κατατρεγμένες από την τύχη τής φυλής, έφυγαν στα ψηλά βουνά, κούρνιασαν μέσα στα δάση, χώνεψαν στο ταπεινό καλυβάκι τους.

Μα δεν πέθαναν. Τα κορμιά τους μπορεί ν΄ άλλαξαν, οι μορφές τους μπορεί να τράχυναν, μα η ψυχή τους απόμεινε ίδια. Η Βυζαντινή φωτιά κρύβεται ακόμα μέσα τους, όπως στό καλάμι τού Προμηθέα. Και πάει αμείωτη από μάνα σε παιδί, από παιδί σ αγγόνι, και κατεβαίνει ως εμάς και θα κατέβει ακόμη ως να φτάσει στη γενεά που θα κάμει το μεγάλο θαύμα

Ε!  σεις κυράδες των μεγάλων των σπιτιών είναι οι γεννήτρες τών ηρώων: Προσκυνάτε τις.

Η λησμονημένη αυτή σελίδα είναι από το “Πανελλήνιο Ημερολόγιο Λέσβου” του 1914 (σελ 288-9). Μας την έστειλε ο κ. Αλκ. Γεωργαντέλης . Περιοδικό Νέα Εστία -1936

Ο Ανδρέας Καρκαβίτσας (Λεχαινά, 12 Μαρτίου 1865 – Μαρούσι, 24 Οκτωβρίου 1922) ήταν Έλληνας λογοτέχνης. Υπήρξε ένας από τους τρεις μεγάλους εκπροσώπους της ηθογραφίας, μαζί με τους Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη και Γεώργιο Βιζυηνό και ο κατ’ εξοχήν εκπρόσωπος του νατουραλισμού στη νεοελληνική λογοτεχνία. Τα πιο διάσημα έργα του είναι το μυθιστόρημα Ο ζητιάνος, και η συλλογή διηγημάτων Λόγια της πλώρης

by Αντικλείδι – http://antikleidi.com

Καμιά φορά, όταν ταξιδεύω στο εξωτερικό, αναγκάζομαι να βολευτώ μ’ ένα χάμπουργκερ και μια μερίδα τηγανητές πατάτες McDonald’s. Απ’ όσο ξέρω, έχω φάει χάμπουργκερ και τηγανητές πατάτες McDonald’s σε περισσότερες χώρες στον κόσμο απ’ οποιονδήποτε άλλο, και μπορώ να βεβαιώσω ότι έχουν πράγματι, την ίδια γεύση παντού. Αλλά συνεχίζοντας τα τελευταία χρόνια τα ταξίδια μου στον κόσμο, άρχισα να παρατηρώ κάτι πολύ ενδιαφέρον.

Δεν ξέρω πότε ακριβώς το παρατήρησα. Μάλλον ήταν μια ιδέα που μου πέρασε ξαφνικά από το μυαλό κάπου ανάμεσα στο McDonald’s της πλατείας Τιανανμέν του Πεκίνου στο McDonald’s της πλατείας Ταχρίρ του Καίρου και στο McDonald’s της πλατείας Σιών της Ιερουσαλήμ. Η ιδέα ήταν η εξής:

Δεν αστειεύομαι. Είναι περίεργο. Δείτε τη Μέση Ανατολή: το Ισραήλ έχει σήμερα McDonald’s, η Σαουδική Αραβία έχει McDonald’s, που κλείνει πέντε φορές την ημέρα για να προσευχηθούν οι μουσουλμάνοι, η Αίγυπτος έχει McDonald’s, το ίδιο και ο Λίβανος και η Ιορδανία. Καμιά απ’ αυτές τις χώρες δεν έχει εμπλακεί σε πόλεμο από τότε που εμφανίστηκαν οι Χρυσές Αψίδες, το σήμα κατατεθέν των McDonald’s.

Πού είναι σήμερα η μεγάλη πολεμική απειλή στη Μέση Ανατολή; Ισραήλ-Συρία, Ισραήλ-Ιράν και Ισραήλ-Ιράκ. Ποιες είναι οι τρεις μεσανατολικές χώρες που δεν έχουν McDonald’s; Η Συρία, το Ιράν και το Ιράκ. Και τι θα λέγατε για την περίπτωση Ινδίας-Πακιστάν; Είμαι σίγουρος ότι θα μπορούσαν να καταστρέψουν η μια την άλλη, επειδή διαθέτουν και οι δυο πυρηνικά όπλα, αλλά μόνο η μία απ’ αυτές -η Ινδία- διαθέτει McDonald’s. Η Ινδία, που το 40% του πληθυσμού της είναι χορτοφάγοι, έχει το πρώτο χωρίς κρέας McDonald’s στον κόσμο, αλλά το Πακιστάν παραμένει -επικίνδυνα- μια χώρα χωρίς McDonald’s.

Επηρεάστηκα τόσο πολύ απ’ αυτή την ιδέα που τηλεφώνησα στην έδρα των McDonald’s στο Όουκμπρουκ του Ιλινόις και τους την είπα. Εντυπωσιάστηκαν πάρα πολύ και με κάλεσαν να τη συζητήσω με ορισμένα από τα διεθνή στελέχη τους στο Πανεπιστήμιο Χάμπουργκερ, το ειδικό ερευνητικό και εκπαιδευτικό τμήμα των McDonald’s. Οι άνθρωποι των McDonald’s έλεγξαν την ιδέα μου και συμφώνησαν ότι δεν μπορούσαν να βρουν εξαίρεση στον κανόνα που έθετα. Φοβόμουν πως η εξαίρεση θα ήταν ο πόλεμος στα Φόκλαντς, αλλά η Αργεντινή απέκτησε το πρώτο δικό της McDonald’s μόλις το 1986, τέσσερα χρόνια μετά τον πόλεμο με τη Μεγάλη Βρετανία. (Εμφύλιοι πόλεμοι και μεθοριακά επεισόδια δεν μετράνε: τα McDonald’s στη Μόσχα, στο Ελ Σαλβαδόρ και τη Νικαράγουα σερβίριζαν χάμπουργκερ και στις δύο πλευρές στη διάρκεια των εμφυλίων πολέμων τους.)

Με βάση αυτό το δεδομένο, εισηγούμαι τη «Θεωρία των Χρυσών Αψίδων για την Αποτροπή Συγκρούσεων» – που ορίζει πως όταν μια χώρα φτάσει στο επίπεδο οικονομικής ανάπτυξης που της επιτρέπει, να διαθέτει μια μεσαία τάξη αρκετά μεγάλη ώστε να στηρίξει ένα δίκτυο McDonald’s, τότε μεταβάλλεται σε «χώρα McDonald’s». Και οι λαοί των χωρών McDonald’s δεν θέλουν πια τους πολέμους, προτιμούν να περιμένουν στην ουρά για χάμπουργκερ.

Όταν ανέπτυξα την ιδέα μου στον Τζέιμς Κανταλούπο, τότε πρόεδρο της McDonald’s International, μου είπε: «Δεν νομίζω να υπάρχει χώρα με την οποία να μην έχουμε ασχοληθεί. Κάθε τόσο παρελαύνουν από δω πρεσβευτές κι εμπορικοί αντιπρόσωποι που μας μιλάνε για τις χώρες τους και μας εκθέτουν τους λόγους για τους οποίους τα McDonald’s θα είχαν θέση εκεί».

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι τελικά όλες σχεδόν οι χώρες θα αποκτήσουν McDonald’s, όπως δεν υπάρχει αμφιβολία κι ότι τελικά δύο απ’ αυτές τις χώρες θα εμπλακούν σε πόλεμο μεταξύ τους. Αλλά στο μεταξύ η θεωρία μου για τις Χρυσές Αψίδες προκαλεί ένα ενδιαφέρον ερώτημα: Μέχρι ποιο βαθμό μια χώρα που συνδέεται με το σημερινό Ηλεκτρονικό Κοπάδι και φοράει τον Χρυσό Ζουρλομανδύα περιορίζει την ικανότητα της ηγεσίας της να την εμπλέξει σε πόλεμο;

Αυτό το ερώτημα το έχουν διατυπώσει κι άλλοι, στη διάρκεια άλλων, προηγούμενων μεγάλων περιόδων ειρήνης και εμπορίου. Ο Γάλλος φιλόσοφος Μοντεσκιέ έγραψε τον 18ο αιώνα ότι το διεθνές εμπόριο δημιούργησε μια διεθνή «Μεγάλη Δημοκρατία», που συνένωνε όλους τους εμπόρους και τα εμπορικά κράτη και διαμόρφωνε ένα σαφώς ειρηνικότερο κόσμο. Στο Πνεύμα των Νόμων έγραψε ότι «δύο έθνη που διατηρούν εμπορικές σχέσεις, καθίστανται μοιραία αλληλεξαρτώμενα· γιατί αν το ένα ενδιαφέρεται ν’ αγοράσει, το άλλο ενδιαφέρεται να πουλήσει- κι έτσι αυτή η σχέση βασίζεται στις αμοιβαίες ανάγκες τους». Και στο κεφάλαιο με τίτλο «Πώς το εμπόριο διέσπασε τη βαρβαρότητα της Ευρώπης», ο Μοντεσκιέ υποστήριξε τη δική του ανάλογη άποψη:

Στην πριν από τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο περίοδο της παγκοσμιοποίησης, ο Βρετανός συγγραφέας Νόρμαν Έιντζελ παρατήρησε το 1910 στο βιβλίο του The great illusion (Η μεγάλη αυταπάτη) ότι οι μεγάλες δυτικές βιομηχανικές δυνάμεις -Αμερική, Βρετανία, Γερμανία και Γαλλία- έχαναν τη διάθεση για πολεμικές εμπλοκές: «Πώς μπορεί η σύγχρονη ζωή, με τις βιομηχανικές δραστηριότητες να υπερισχύουν συντριπτικά έναντι των απειροελάχιστων στρατιωτικών, να διατηρεί ζωντανά τα ένστικτα που συνδέονται με τον πόλεμο, σε αντίθεση μ’ εκείνα που αναπτύχθηκαν χάρη στην ειρήνη;» Με το ελεύθερο εμπόριο και τις εμπορικές σχέσεις που συνέδεαν στην εποχή του τις μεγάλες ευρωπαϊκές δυνάμεις, ο Έιντζελ υποστήριξε πως θα ήταν παράλογο γι’ αυτές να εμπλακούν σε πόλεμο, γιατί τόσο ο νικητής όσο και ο ηττημένος θα καταστρέφονταν.

Ο Μοντεσκιέ και ο Έιντζελ είχαν δίκιο. Η οικονομική ενοποίηση καθιστούσε το κόστος του πολέμου πολύ υψηλότερο τόσο για το νικητή όσο και για τον ηττημένο, και όποιο έθνος ήθελε να αγνοήσει αυτό το γεγονός θα καταστρεφόταν. Αλλά η ελπίδα τους πως αυτή η πραγματικότητα θα τερμάτιζε τις γεωπολιτικές διαφορές, διαψεύστηκε. Θα έλεγε κανείς πως ο Μοντεσκιέ και ο Έιντζελ ξέχασαν τον Θουκυδίδη τους. Ο Θουκυδίδης έγραψε στην ιστορία του για τον Πελοποννησιακό Πόλεμο ότι τα έθνη οδηγούνται στον πόλεμο για κάποιον από τους τρεις λόγους -«τιμή, φόβο και συμφέρον»-, και η παγκοσμιοποίηση, ενώ αυξάνει το κόστος της εμπλοκής σε πόλεμο για λόγους τιμής, φόβου ή συμφέροντος, δεν είναι σε θέση να εξαφανίσει οποιοδήποτε απ’ αυτά τα ένστικτα — τουλάχιστον όχι όσο ο κόσμος αποτελείται από ανθρώπους κι όχι από μηχανές. Η πάλη για την εξουσία, η επιδίωξη υλικών και στρατηγικών συμφερόντων και η μόνιμα παρούσα συναισθηματική επιρροή της ελιάς του ενός ή του άλλου, είναι καταστάσεις που διατηρούνται ακόμη και στον κόσμο των μικροτσίπς, των δορυφορικών τηλεφώνων και του Ίντερνετ. Η παγκοσμιοποίηση δεν τερματίζει τις γεωπολιτικές διαφορές. Επιτρέψτε μου να το επαναλάβω για όλους τους ρεαλιστές που διαβάζουν αυτό το βιβλίο: Η παγκοσμιοποίηση δεν τερματίζει τις γεωπολιτικές διαφορές.

Με τη Θεωρία των Χρυσών Αψίδων για την Αποτροπή Συγκρούσεων επισημαίνω απλώς ότι το σημερινό σύστημα παγκοσμιοποίησης αυξάνει σημαντικά τις δαπάνες των χωρών που χρησιμοποιούν τον πόλεμο ως μέσο για ν’ αποκαταστήσουν την τιμή τους, ν’ αντιδράσουν στους φόβους τους ή να προωθήσουν τα συμφέροντά τους. Το καινούργιο σήμερα, σε σχέση με την εποχή που έγραφε ο Μοντεσκιέ, ή ακόμη και ο Έι τντζελ, είναι μια διαφορά στην ένταση. Η σημερινή εκδοχή της παγκοσμιοποίησης -με την οικονομική ενοποίηση, την ψηφιακή ενοποίηση, τη συνεχώς μεγαλύτερη διασύνδεση ατόμων και εθνών, τη διάδοση των καπιταλιστικών αξιών και των δικτύων στις πιο απόμακρες γωνιές του κόσμου και την αυξανόμενη εξάρτηση από τον Χρυσό Ζουρλομανδύα και το Ηλεκτρονικό Κοπάδι- δημιουργεί ένα πολύ ισχυρότερο πλέγμα περιορισμών στην εξωτερική πολιτική των εθνών που είναι συνδεδεμένα με το σύστημα. Αυξάνει τα κίνητρα αποφυγής του πολέμου και αυξάνει το κόστος προσφυγής στον πόλεμο με περισσότερους τρόπους απ’ ό,τι σε οποιαδήποτε άλλη περίοδο της σύγχρονης ιστορίας.

Αυτό δεν εγγυάται ότι δεν θα γίνουν άλλοι πόλεμοι. Πάντα θα υπάρχουν ηγέτες και έθνη που, για καλούς και για κακούς λόγους, θα καταφεύγουν στον πόλεμο, και μερικά έθνη, όπως η Βόρεια Κορέα, το Ιράκ ή το Ιράν, θα επιλέγουν να ζουν έξω από τους περιορισμούς του συστήματος. Ωστόσο το τελικό συμπέρασμα είναι το εξής: αν στην προηγούμενη περίοδο παγκοσμιοποίησης τα έθνη που μετείχαν στο σύστημα το σκέφτονταν δύο φορές πριν προσπαθήσουν να λύσουν προβλήματα μέσω του πολέμου, στη σημερινή περίοδο παγκοσμιοποίησης θα το σκεφτούν τρεις φορές.

Τόμας Φρίντμαν – Το Lexus και η ελιά

Αντικλείδι , http://antikleidi.com