Στη ζωή αξίζει να ξοδεύεις μόνο για ταξίδια και βιβλία


Από μία ηλικία και πέρα κάθεσαι κι αναρωτιέσαι: «Εγώ τι έκανα σ’ αυτή τη ζωή; Τι έδωσα; Τι πήρα; Τι απέκτησα; Τι μου έμεινε;». Λέω από μια ηλικία και πέρα γιατί κάτω απ’ τα τριάντα, συνήθως, οι προτεραιότητες κι οι εκτιμήσεις έχουν άλλα κριτήρια. Ένα παραπάνω η γενικότερη οικονομική, πολιτική, κοινωνική κατάσταση μας οδηγούν σε τέτοιου είδους σκέψεις.
Τελικά, το συμπέρασμα είναι ένα. Ξέρετε πού πρέπει να ξοδεύουμε τα χρήματά μας; Σε ταξίδια και βιβλία, μόνο αυτά μένουν και μόνο αυτά τ’ αξίζουν τα λεφτά τους.
Τα ταξίδια και τα βιβλία προσφέρουν αναμνήσεις, εικόνες, μυρωδιές, προβληματίζουν, ανοίγουν τους ορίζοντες, σε βάζουν να δεις κι άλλους κόσμους άγνωστους, φανταστικούς ή πραγματικούς, πηγαίνουν τη σκέψη ένα βήμα παραπέρα.
Το κυριότερο είναι πως δε χαλάνε, κανείς δεν μπορεί να τα καταστρέψει. Κι αν καούν οι φωτογραφίες του ταξιδιού κι αν σκιστούν οι σελίδες του βιβλίου, η μνήμη τα κρατάει ζωντανά έτσι κι αλλιώς. Ακόμη κι όταν ένας άνθρωπος νοσήσει από ασθένεια που του καταστρέφει τη μνήμη, έχει γίνει τόσο ξεχωριστός άνθρωπος, τόσο ανοιχτόμυαλος, τόσο χορτασμένος που κανένας δεν είναι σε θέση να αμφισβητήσει το ποιόν του.
Γιατί να ξοδεύουμε χρήματα σε υλικά; Γιατί έχουμε γίνει τόσο άπληστοι κι αχόρταγοι και ταυτόχρονα ανικανοποίητοι; Όσα έχουμε άλλα τόσα θέλουμε κι όσα χρήματα κι αν ξοδέψουμε θέλουμε άλλα τόσα για να συνεχίσουμε να ξοδεύουμε.
Θέλουμε σπίτια, αυτοκίνητα, ρούχα, κοσμήματα, καλλυντικά, παπούτσια, τσάντες, έπιπλα. Ανοίγουμε γεμάτες ντουλάπες και ως δια μαγείας δεν έχουμε τίποτα να φορέσουμε, μετά από πέντε χρόνια δε μας αρέσει ο καναπές και θέλουμε καινούριο. Παθαίνουμε παράκρουση με τις ρυτίδες και τρέχουμε να τις γεμίσουμε, αν το παπούτσι δεν είναι φέτος στη μόδα ούτε γι’ αστείο δεν μπαίνει στο πόδι μας, «χρειαζόμαστε» και κινητό και τάμπλετ και υπολογιστή, ξυπνάμε και κοιμόμαστε με «θέλω αυτό» και «πρέπει να πάρω εκείνο».

Τελικά; Χάνουμε το νόημα, χάνουμε την ουσία.
Ένα ζευγάρι παπούτσια, δυο μπλούζες, ένα κολιέ, μια κρέμα, ένα γκατζετάκι λιγότερα και θα μπορούσαμε να πάρουμε δέκα βιβλία ή να κάναμε ένα ταξίδι. Δε θέλει κόπο, τρόπο θέλει. Δε μιλάω για υπερβολές, για μέτρο μιλάω κι αξίες. Σαφώς κι όλοι χρειαζόμαστε ποιότητα στην καθημερινότητα μας, δε χρειαζόμαστε, όμως, τις υπερβολές και τις πολυτέλειες.
Διάβασε και ταξίδεψε κι όταν σε ρωτήσει κάποιος: «Εσύ τι κέρδισες απ’ τη ζωή σου;» Θα έχεις ένα εκατομμύριο πράγματα να του πεις. «Γνώρισα χώρες, πόλεις, χωριά που μόνο όταν τα είδα κατάλαβα πόσο «μικροί» είμαστε, πόσο «τίποτα» μέσα σ’ έναν πελώριο κόσμο. Είδα ανθρώπους διαφορετικούς, μ’ άλλες συνήθειες. Δοκίμασα γεύσεις παράξενες στο δικό μου ουρανίσκο, άκουσα πρωτόγνωρους ήχους, έφτασαν στη μύτη μου ξεχωριστές μυρωδιές.
Μίλησα μ’ ανθρώπους άλλων θρησκειών, άλλης φιλοσοφίας και διαπίστωσα την πολυπλοκότητα της ανθρώπινης σκέψης. Έζησα για μερικές ώρες στην εποχή της Αναγέννησης, στην Κατοχή, στη γαλλική επανάσταση, στην αρχαία Ελλάδα, στη μεταπολίτευση.
Για τετρακόσιες σελίδες ήμουν μια ζωγράφος, μια υπηρέτρια, μια πόρνη, μια καταζητούμενη, μια ηθοποιός, μια δημοσιογράφος, μια πολύτεκνη μητέρα.
Στ’ αλήθεια ή στα ψέματα ο κόσμος ανοίχτηκε μπροστά μου και δε θα σταματήσει ν’ ανοίγεται γιατί ο κόσμος είναι τεράστιος. Τα μέρη δεν τελειώνουν ποτέ και τα βιβλία είναι άπειρα.»
Γι’ αυτό τα επόμενα χρήματα που θα φτάσουν στα χέρια σου, φρόντισε να τα επενδύσεις σωστά.
_______________________
    ~ Σταυρούλα Φωτιάδου
ΟΙ ΣΥΝΤΕΤΑΓΜΕΝΕΣ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗΣ ΒΛΑΚΕΙΑΣ

Σύμφωνα με τον Carlo Cipolla – (ιστορικός οικονομολόγος 1922 – 2000  ) υπάρχουν 5 νόμοι της ανθρώπινης βλακείας:

Νόμος 1ος:
Πάντα και αναπόφευκτα ο καθένας υποτιμά τον αριθμό των ηλιθίων ατόμων σε κυκλοφορία.

Νόμος 2ος:
Η πιθανότητα ότι ένα ορισμένο πρόσωπο είναι βλαξ είναι ανεξάρτητη από οποιοδήποτε άλλο χαρακτηριστικό του προσώπου.

Νόμος 3ος:
Ένα ηλίθιο άτομο είναι ένα πρόσωπο που προκαλεί απώλειες σε άλλο πρόσωπο ή ομάδα προσώπων, ενώ ο ίδιος δεν αποκομίζει κανένα κέρδος και ενδεχομένως ακόμη και να υποστεί ζημίες.

Νόμος 4ος:
Μη ηλίθια άτομα υποτιμούν πάντα την καταστρεπτική δύναμη των ηλιθίων.

Νόμος 5ος:
Ένας βλαξ είναι το πιο επικίνδυνο είδος του ατόμου.  Ένας βλαξ είναι πιο επικίνδυνος από ένα κακοποιό.

Σύμφωνα με τον Cipolla λοιπόν, εάν θέσουμε στην οριζόντια τετμημένη  το πλεονέκτημα (ή μειονέκτημα) που κάποιος λαμβάνει από την δική ενέργεια, και στον κάθετο άξονα y τα αποτελέσματα σε άλλους ανθρώπους, από τη δική του ενέργεια, τότε έχουμε τις συμπεριφορές όπως αυτές αντιστοιχούν σε κάθε τεταρτημόριο:

1ο τεταρτημόριο: Αναφέρεται στους ευφυείς οι οποίοι κατορθώνουν να έχουν θετική δράση και στο σύνολο και στον εαυτό τους.
2ο τεταρτημόριο: Αναφέρεται σε αυτούς που προσφέρουν στο σύνολο αλλά βλάπτουν τον εαυτό τους. Με εκχυδαϊστική νοοτροπία τους αποκαλούμε όπως αναγράφεται στο διάγραμμα.
3ο τεταρτημόριο: Αναφέρεται στους super-duper βλάκες  που βλάπτουν και τον εαυτό τους και το σύνολο. Πρόκειται για τους πιο επικίνδυνους και από τους κακοποιούς όπως αναφέρει ο 5ος νόμος.
4ο τεταρτημόριο: Αναφέρεται στους κακοποιούς που βλάπτουν το σύνολο προκειμένου να ωφελήσουν τον εαυτό τους.
Όλα τα ανωτέρω προέρχονται από το έργο του Cipolla «Η δύναμη της βλακείας»