Άρθρα

Δημοσιεύτηκε στισ

ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΘΗΒΩΝ ΚΑΙ ΛΕΒΑΔΕΙΑΣ
ΙΕΡΟΣ ΕΝΟΡΙΑΚΟΣ ΝΑΟΣ ΚΟΙΜΗΣΕΩΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ ΣΚΟΥΡΤΩΝ
ΘΥΡΑΝΟΙΞΙΑ ΤΟΥ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΖΩΟΔΟΧΟΥ ΠΗΓΗΣ ( εξωκλήσιον στη
θεδη Τσιγκουράτι )
Φέρεται εις γνώσιν των ευσεβών χριστιανών ότι την 15η
Σεπτεμβρίου 2018 ημέρα Σάββατο και ώραν 18 θα τελεσθούν τα θυρανοίξια του ιερού
ναού Ζωοδόχου Πηγής προεξάρχοντος του Σεβ. Μητροπολίτου και Ποιμενάρχου μας κ
Γεωργίου .
Παρακαλούνται οι κάτοικοι όπως παρευρεθούν και να
συμπροσευχηθούν μαζί μας .
Εκ του Εκκλησιαστικού Συμβουλίου

Δημοσιεύτηκε στισ
Η τελετή των  Θυρανοίξιων  του ιερού Ναού της Ζωοδόχου Πηγής θα  γίνει στις 15 Σεπτεμβρίου ημέρα Σάββατο και ώρα 6 το απόγευμα προεξάρχοντος του Σεβ. Μητροπολίτου Θηβών και Λεβαδείας  Γεωργίου .

Δημοσιεύτηκε στισ

Θυρανοίξια ιερού ναού

Πώς γίνονται τα εγκαίνια ενός Ιερού Ναού και πώς καθαγιάζεται η Αγία Τράπεζα;

αγία τράπεζα

Εγκαίνια είναι η τελετή με την οποία καθιερώνεται και καθαγιάζεται ένας ναός και από απλό κτίσμα μεταβάλλεται σε οίκο λατρείας και προσευχής και η  τράπεζά του σε ιερό θυσιαστήριο και
Αγία Τράπεζα.

Άλλωστε η ίδια η λέξη εγκαίνια φανερώνει ότι ένα πράγμα από παλαιό γίνεται καινούργιο και από μη ιερό, άγιο. Η καινούργια αυτή διάσταση όσον αφορά το ναό είναι ολοκάθαρη σ’ όλες τις ευχές και τα τροπάρια της ακολουθίας. Χωρίς εγκαίνια δεν είναι δυνατή η τέλεση κανενός μυστηρίου παρά μόνο με τη χρήση του Αντιμηνσίου, λινού δηλ. υφάσματος, το οποίο μπορεί να αντικαταστήσει την Αγία Τράπεζα μέχρι να γίνουν κανονικά τα εγκαίνια, αφού σ’ αυτό υπάρχουν τμήματα λειψάνων αγίων.
Όσον αφορά την ιστορία των εγκαινίων είναι σημαντικό πως από την Παλαιά ακόμη Διαθήκη γίνεται λόγος γι’ αυτά. Η σκηνή του μαρτυρίου που ήταν αφιερωμένη στη λατρεία του Θεού, είχε
«δικαιώματα λατρείας» όπως μας λέει ο Απ. Παύλος, (εβρ. δ 1), αγιάσθηκε από τον Μωϋσή κατά προτροπή του Θεού με μυσταγωγικές πράξεις· «και λήψη το έλαιον της χρίσεως, και χρίσεις την
σκηνή και πάντα τα εν αυτή, και έσται αγία…» (Έξοδ. 40, 9-11). Το ίδιο έγινε και με το ναό του Σολομώντος. Οι Εβραίοι μάλιστα είχαν και έχουν ακόμη ειδική γιορτή των Εγκαινίων, όπως
λέγεται, στην οποία γιορτάζουν και θυμούνται τα εγκαίνια και την κάθαρση του ναού του Σολομώντος, την οποία έκαμε ο Ιούδας ο Μακκαβαίος το 165 π. Χ. μετά τη βεβήλωσή του από τον
Αντίοχο Δ’ τον Επιφανή. Εκείνο όμως που έχει σημασία είναι πως η εκκλησία από τη στιγμή που έπαψε να καταφεύγει στις κατακόμβες και να προσφέρει την αναίμακτη θυσία επάνω στους τάφους των μαρτύρων, άρχισε να καθιερώνει ναούς και μάλιστα με μεγαλοπρεπείς τελετές, όπως μας πληροφορεί ο ιστορικός Ευσέβιος. Ήταν πανηγύρι τα εγκαίνια τότε, όπως ακριβώς και σήμερα.
Πνευματικό πανηγύρι που στηρίζεται στην πίστη του λαού, αλλά και τη ζωντανή παράδοση της Εκκλησίας.
Τα εγκαίνια είναι οπωσδήποτε συνδεδεμένα με τη σημασία που δίνει η Εκκλησία στο Ναό ως λειτουργικό χώρο και οίκο προσευχής του λαού αφ’ ενός και αφ’ ετέρου με τη σημασία που δίνει
στον άνθρωπο ως λειτουργικό ον και προσωπικότητα με σκοπό τον αγιασμό και τη θέωση. Γι’ αυτό και στο πανηγύρι των Εγκαινίων καλούμαστε όλοι να συμμετάσχουμε πνευματικά και με πίστη.
«Εν πίστει τα εγκαίνια, επιτελούμε φαιδρώς». Η ιερότητα του πανηγυριού αυτού στηρίζεται στην πίστη μας πως ο Ναός είναι έργο του Χριστού και του Παναγίου Πνεύματος· έργο όλης της
Παναγίας Τριάδος πιστεύουμε, όπως λέει το τροπάριο, πως «τούτον τον οίκον ο Πατήρ ωκοδόμησε· τούτον τον οίκον ο Υιός εστερέωσε· τούτον τον οίκον το Πνεύμα το Άγιον ανεκαίνισε, το φωτίζον, και στηρίζον, και αγιάζον τας ψυχάς ημών» (απόστιχο του Εσπερινού). Ο Ναός είναι ασφαλώς ο οίκος του Θεού, αλλά και το δικό μας σπίτι. Είναι και πρέπει να είναι το κέντρο της ζωής μας κι όχι κάτι το δευτερεύον. Είναι η σκηνή η αληθινή, λιμάνι των χειμαζόμενων, ιατρείο παθών, καταφυγή ασθενών, δαιμόνων φυγαδευτήριο τόπος που ο λαός δοξάζει τον Θεό «ψαλμοίς και ύμνοις και μυστικαίς λειτουργίαις» οι οποίες αναφέρονται και φθάνουν στο νοερό θυσιαστήριο και σε μας κομίζουν την αγαθότητα και τη χάρη του Θεού.
Πώς γίνονται τα εγκαίνια του Ιερού Ναού;
Η καθιέρωση του Ναού γίνεται από τον Αρχιερέα, που είναι τύπος του Χριστού, με την εξής σειρά και τάξη, ενώ για την όλη τελετή χρησιμοποιούνται αρκετά υλικά στοιχεία, όπως κερί καθαρό,
μαστίχη, σμύρνα, θυμίαμα, λείψανα μαρτύρων, άγιο μύρο, μαρμαροσάπουνα, ροδόσταμο, κρασί, κατασάρκιο της αγίας Τραπέζης, Αντιμήνσια κ.α.
Τα »υλικά» που χρειάζονται για την Ακολουθία των Εγκαινίων
α) Η λιτανεία των Ιερών λειψάνων
Το απόγευμα της προηγούμενης ημέρας, ο Αρχιερεύς μεταφέρει στον Ι. Ναό που πρόκειται να εγκαινιασθεί τα ιερά λείψανα, τα οποία εναποθέτει σ’ ένα άγιο Δισκάριο, πάνω στην Αγία Τράπεζα.
Το πρωί αφού τελειώσει ο όρθρος, με την ψαλμωδία σχετικών τροπαρίων γίνεται τριπλή περιφορά γύρω από το Ναό. Ο Αρχιερεύς ντυμένος με λευκή στολή, σύμβολο της καθαρότητας και της
αγνότητας, με ιερό δέος φέρει στο κεφάλι του τον ειδικό δίσκο με τα άγια λείψανα σκεπασμένα με το ίδιο κάλυμμα που σκεπάζονται τα θεία δώρα.
Οι ιερείς κρατούν το Ευαγγέλιο, το σταυρό και εικόνες, οι δε λαϊκοί προπορεύονται με τις λαμπάδες. Σε κάθε στάση διαβάζονται ορισμένα αναγνώσματα από την Καινή Διαθήκη και στη
συνέχεια μπροστά στο Ναό, όπου ήδη έχει τοποθετηθεί ειδικό αναλόγιο γίνεται μία από τις κατανυκτικότερες τελετές της εκκλησίας μας. Η είσοδος δηλαδή πάλι στο Ναό γίνεται με
ιδιόμορφο τρόπο. Οι θύρες είναι κλειστές. Ο Αρχιερεύς προστάζει αυτούς που είναι πίσω από τις πόρτες να τις ανοίξουν στο Βασιλέα της δόξης λέγοντας τα λόγια του Δαυίδ. «Άρατε πύλας οι
άρχοντες ημών…» (Ψαλ. 24ος), και ακούγονται από μέσα τα λόγια που οι άγγελοι έλεγαν αναμεταξύ τους κατά την Ανάληψη του Κυρίου. «Τις εστιν ούτος ο Βασιλεύς της δόξης». Έχουμε
εδώ μίμηση ακριβώς των αγγέλων τη στιγμή της Ανάληψης. Και «οι πύλες ανοίγονται στην πρόκληση των φωνών -τονίζει ο Καβάσιλας- ωσάν να επρόκειτο οι φωνές να εισαγάγουν τον
Χριστόν εις τον Ναόν». Με λαμπρό και πανηγυρικό λοιπόν τρόπο εισοδεύονται τα άγια λείψανα μέχρι το θυσιαστήριο, όπου ο Αρχιερεύς, πάλι, αφού τα βάλει σε ειδική θήκη με εύοσμο
κηρομαστίχη, τα θυμιάζει, τα μυρώνει και τα τοποθετεί στο στυλίσκο που βρίσκεται στο μέσον της Τραπέζης ως το πιο κατάλληλο θεμέλιο. Κανένα άλλο θεμέλιο δεν είναι καλύτερο από τα ιερά
λείψανα. Κι αυτό, όπως λέει ο Καβάσιλας γιατί «κανένα από τα μυστήρια δεν είναι πιο συγγενές προς το Χριστό απ’ ότι οι μάρτυρες. Έχουν τα πάντα κοινά με τον Κύριο δηλ. το σώμα και το
πνεύμα και το σχήμα του θανάτου… Άλλωστε τα οστά αυτά είναι ο αληθινός Ναός και το θυσιαστήριο του Θεού, και ο αχειροποίητος αυτός Ναός είναι η απομίμηση του αληθινού».
β) Ο καθαρισμός της Αγίας Τραπέζης
Μετά την τοποθέτηση των ιερών λειψάνων στη θέση που προαναφέραμε, ο Αρχιερεύς παίρνει το δοχείο με την κηρομαστίχη και τα αρώματα, που συμβολίζουν τα μύρα με τα οποία ο Ιωσήφ ο από
Αριμαθαίας άλειψε το σώμα του Κυρίου, και τα εκχύνει στην οπή της αγίας Τραπέζης για τη στερέωση του ανεγειρομένου Τάφου. Κατόπιν τοποθετείται η πλάκα στην οπή της αγίας Τραπέζης,
ενώ ψάλλονται δύο ωραίοι ψαλμοί ο 142ος «Υψώσω σε ο Θεός μου, ο Βασιλεύς μου, και ευλογήσω το όνομά σου εις τον αιώνα» σαν ευχαριστία και ανάμνηση των θαυμασίων του Θεού,
και ο 22ος «Κύριος ποιμαίνει, με…», που υμνεί τη φιλανθρωπία του Θεού.
Εν, τω μεταξύ ο Αρχιερεύς αφού πάνω από τα αρχιερατικά του άμφια βάλει στο λαιμό του, το λεγόμενο σάβανο, λευκού χρώματος, σύμβολο της σινδόνης με την οποία τυλίχθηκε το άγιο σώμα
του Κυρίου, διαβάζει γονατιστός την ευχή «ο Θεός ο άναρχος και αΐδιος…» με την οποία παρακαλεί τον Θεό να αποστείλει το Πανάγιό του Πνεύμα και να αγιάσει το νέο Ναό. Ακολουθεί η πλύση και ο καθαρισμός της αγίας Τραπέζης με σαπούνι και νερό ζεστό, σύμβολο κι αυτό του Αγίου Πνεύματος του οποίου από δω και πέρα πλέον θα είναι όργανο η αγία Τράπεζα. Η όλη
τελετή θυμίζει βάπτισμα.
Κι αυτό δεν είναι τυχαίο. Η αγία Τράπεζα εικονίζει το Σωτήρα και δέχεται τα του βαπτίσματος όπως Εκείνος. «Είναι δε ανάγκη -τονίζει πάλι ο Καβάσιλας- να γίνει κάποια κάθαρση ενάντια στη
δύναμη του πονηρού, κι όπως ο Αρχιερεύς με προσευχές αποκαθαίρει από κάθε επήρεια των δαιμόνων το ύδωρ με το οποίο βαπτίζει τον άνθρωπο, έτσι και σ’ αυτή την τελετή διαλέγει τις
κατάλληλες προσευχές και με τον ίδιο τρόπο, όπως και πριν, με το νερό αποκλείει το πονηρόν».
Μετά την κάθαρση της αγίας Τραπέζης για τους λόγους που αναφέραμε, ραντίζει ο Αρχιερεύς το ιερό θυσιαστήριο με ροδόσταμο, με το οποίο κάνουμε την Τράπεζα να ευωδιάζει και όπως λέει ο
Καβάσιλας, μ’ αυτό δείχνουμε πως «φέραμε όλα όσα είναι απαραίτητα για να συμπληρώσουν την ανθρώπινη ζωή, δηλαδή φέραμε κι από τα αναγκαία κι από τα ευχάριστα κι απ’ αυτά κάναμε τη
θυσία μας». Κατόπιν όπως και μετά το Βάπτισμα ακολουθεί η Χρίση με το άγιο μύρο, το οποίο φέρνει τη χάρη του Θεού στη γη. Το μύρον είναι η δύναμη του θυσιαστηρίου. Δύναμη που
ενεργοποιείται, όπως τονίζει ο Καβάσιλας, με την παρουσία και τη χάρη των ιερών λειψάνων για τα οποία αναφέραμε πριν.
Αφού επλύθη (εβαπτίσθη), εμυρώθη η αγία Τράπεζα, τώρα ήλθε η ώρα να βάλει τα καλά της. Αρχικά στην κάθε μια από τις τέσσερεις της γωνίες τοποθετείται ένα κομμάτι λινό ύφασμα στο
οποίο είναι αγιογραφημένος κι ένας Ευαγγελιστής, επειδή η αγία Τράπεζα εικονίζει όλη την Εκκλησία στη στερέωση της οποίας συνέβαλαν οι Ευαγγελιστές, με τα Ευαγγέλιά τους. Κατόπιν
τυλίγεται σταυροειδώς στην αγία Τράπεζα το πρώτο ένδυμα το λεγόμενο κατασάρκιο, σύμβολο της σινδόνης με την οποία τυλίχθηκε το σώμα του Χριστού. Στη συνέχεια τοποθετείται ο επενδύτης, η
αγία ενδυτή η τραπεζόφορον κατά τον Συμεών Θεσσαλονίκης. Είναι το βασικό άμφιο της αγίας Τραπέζης, πολυτελές σύμβολο δόξης κατά τον Συμεών, αφού κατά τον ίδιο η αγία Τράπεζα «τάφος
εστι και θρόνος του Ιησού». Τέλος τοποθετείται το λεγόμενο ειλητό, το οποίο εισήχθη στους βυζαντινούς χρόνους και αργότερα αντικατεστάθη από το γνωστό Αντιμήνσιο. Λέγεται πως το
ειλητό δηλώνει το σουδάριο το οποίο έφερε ο Χριστός στο κεφάλι Του το χρόνο που βρισκόταν στο μνημείο και συμβολίζει την υπέρ ημών νέκρωση και Ανάσταση του Κυρίου. Επάνω σ’ αυτό
τοποθετείται το ιερό Ευαγγέλιο και η τελετή τελειώνει με τη μύρωση και θυμίαση όλου πια του Ναού. Οι ευχές δε που διαβάζονται στο τέλος είναι γεμάτες ευχαριστία στο Θεό και παράκληση να
γεμίζει με δόξα, αγιασμό και χάρη το νέο θυσιαστήριο έτσι ώστε πάνω σ’ αυτό να μεταβάλλεται η αναίμακτη θυσία σε σώμα και αίμα Χριστού και να αγιάζεται ο λαός του Θεού με τη συμμετοχή
του σ’ αυτό το μυστήριο.
Τελικά δηλαδή ο σκοπός των εγκαινίων δεν είναι μόνο ο αγιασμός του Ναού αλλά και δικός μας με τον πνευματικό αγώνα και την αληθινή ζωή. «Ούτως εγκαινίζεται ο άνθρωπος· ούτω τιμάται η των
Εγκαινίων ημέρα». Σ’ αυτόν τον αγώνα έχουμε οπωσδήποτε οδηγό το Χριστό. Άλλωστε το λυχνάρι που στο τέλος της ακολουθίας ανάβει ο Αρχιερεύς πάνω στην αγία Τράπεζα συμβολίζει, κατά τον
Καβάσιλα, το δικό Του Φως. «Αυτό το φως μπορεί να ανακαλύψει και να φέρει στο φως τα πάντα, όπως ακριβώς γέμισε τον Άδην το φως, όταν έφθασε εκεί ο Χριστός

Πηγή: Περιοδικό «Άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός»

Δημοσιεύτηκε στισ

Αποψη: Ανατρεπτικές πρωτοβουλίες για την ανάπτυξη

ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΜΑΝΟΣ*

  • stefanosmanos
ΕΤΙΚΕΤΕΣ:
Είναι παράδοση, τον Σεπτέμβριο, να παρουσιάζει η κυβέρνηση έναν οικονομικό προγραμματισμό. Ακολουθεί ο αντίλογος της αντιπολίτευσης. Είναι δυστυχώς επίσης παράδοση τόσο οι κυβερνητικές εξαγγελίες όσο και εκείνες της αντιπολίτευσης να απέχουν από την πραγματικότητα.
Ο ελληνικός λαός φαίνεται ν’ αντιλαμβάνεται ότι όσα λέγονται είναι ψέματα, μια ωραιοποιημένη πραγματικότητα. Γι’ αυτό δηλώνει περιορισμένη εμπιστοσύνη στους πολιτικούς και στα ΜΜΕ που μεταφέρουν τη στρεβλή πραγματικότητα. Η έλλειψη εμπιστοσύνης διαμορφώνει τη συμπεριφορά του. Ιδίως την οικονομική του συμπεριφορά.
Την καταναλωτική του συμπεριφορά και, πολύ περισσότερο, την επενδυτική του συμπεριφορά.
Το παράδοξο είναι ότι ο λαός, μολονότι γνωρίζει ότι όσα του λένε είναι ψέματα, αποστρέφεται την αλήθεια. Για ν’ ανακτήσουμε το επίπεδο ζωής που είχαμε προ δεκαετίας, πρέπει να βρούμε τον τρόπο να αναπτυχθεί η οικονομία ραγδαία με ρυθμούς 4% και πλέον ετησίως, για επτά χρόνια. Συνεχώς. Δεν είναι ιδεολογικό ζήτημα. Είναι απλή αριθμητική με δεδομένες τις υποχρεώσεις που έχουμε αναλάβει. (Σημειωτέον ότι το ΔΝΤ θεωρεί αισιόδοξο σενάριο ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης 1% μεσοπρόθεσμα.)
Την ανάπτυξη δεν θα τη φέρουν οι δημόσιοι υπάλληλοι (μπορούν να την παρεμποδίσουν) ούτε οι συνταξιούχοι. Χρειάζονται παραγωγικές επενδύσεις. Τις επενδύσεις τις κάνουν επενδυτές. Οι επενδυτές, Ελληνες ή ξένοι, εκτός των άλλων χαρακτηριστικών, πρέπει να έχουν κεφάλαια.
Από την εποχή Σημίτη, η Αριστερά καλλιέργησε τον ταξικό (και τοξικό) όρο «οι έχοντες και κατέχοντες», που στη δική μας ζηλόφθονη κοινωνία βρήκε άμεση ανταπόκριση. Ο όρος καθιερώθηκε. Ολες οι κυβερνήσεις, μετά την κυβέρνηση Σημίτη, επιδίδονται στο κυνηγητό των «εχόντων και κατεχόντων». Αλλά ακριβώς αυτούς χρειαζόμαστε για να γίνουν επενδύσεις: «έχοντες και κατέχοντες». Οσο τους κυνηγάμε, να μην περιμένουμε επενδύσεις. Αρπαχτές ίσως, αλλά μακροχρόνιες επενδύσεις όχι.
Τόσο ο κ. Τσίπρας όσο και ο κ. Μητσοτάκης υπόσχονται να περιορίσουν τον ΕΝΦΙΑ κατά 30%. Αν το κάνουν, τα έσοδα του Δημοσίου θα μειωθούν κατά 795 εκατ. ευρώ. Εγώ ζητώ να αποδείξει ο κ. Τσίπρας ότι κατάλαβε όσα έγραψα παραπάνω και να καταργήσει αμέσως (τον Σεπτέμβριο 2018) τον συμπληρωματικό φόρο που επιβάλλεται στην περιουσία φυσικών προσώπων. Τα έσοδα του Δημοσίου θα μειωθούν κατά περίπου 400 εκατ. (από πού θα βρεθούν; από το υπερπλεόνασμα που μας βεβαιώνει ο κ. Τσίπρας ότι έχει επιτύχει). Το μέτρο αφορά περί τους 500.000 ιδιοκτήτες ακινήτων με περιουσία που υπερβαίνει τις 200.000 ευρώ. Αυτοί οι 500.000 «έχοντες και κατέχοντες» θα πληρώσουν ΕΝΦΙΑ όπως όλοι οι ιδιοκτήτες, αλλά δεν θα επιβαρυνθούν με συμπληρωματικό φόρο.
Από του χρόνου ελπίζω ότι η μετεκλογική κυβέρνηση θα θελήσει να υιοθετήσει την πρότασή μου για πραγματική Τοπική Αυτοδιοίκηση με δικούς της πόρους και πραγματική αποκέντρωση εξουσίας και ευθύνης. Σε ένα τέτοιο σχήμα ο ΕΝΦΙΑ θα καταργηθεί ολοσχερώς και θα αντικατασταθεί με ένα πολύ πιο λογικό και δίκαιο ανταποδοτικό δημοτικό τέλος. Για τις τραγωδίες σε Μάνδρα και Μάτι δεν θα ψάχναμε για υπεύθυνους συντονιστές. Αυτοί θα ήσαν οι δήμαρχοι.
Κάθε ευρώ πέραν των 40.000 ευρώ ετήσιο εισόδημα φορολογείται με 45%. Σε αυτό προστίθεται Ειδική Εισφορά Αλληλεγγύης (ΕΕΑ) από 7,5% μέχρι 10,0%. Η ΕΕΑ καθιερώθηκε το 2010 και πλήττει τους «έχοντες και κατέχοντες» στο σύνολο των εισοδημάτων από οποιαδήποτε πηγή.
Κατά τη γνώμη μου πρέπει να περιοριστεί αμέσως σε μέχρι 5%, έτσι ώστε φόρος και ΕΕΑ να μην υπερβαίνουν το 50% του εισοδήματος. Η μετεκλογική κυβέρνηση θα πρέπει να προχωρήσει σε κατάργηση της ΕΕΑ και μείωση των φορολογικών συντελεστών.
Το 1986, η τότε σοσιαλιστική κυβέρνηση Παπανδρέου καθιέρωσε φόρο συγκέντρωσης κεφαλαίου. Δηλαδή οι «έξυπνοι» Σοσιαλιστές αποφάσισαν να τιμωρήσουν με 1% όσους συγκέντρωναν κεφάλαια για να κάνουν μια επένδυση. Η κυβέρνηση Σαμαρά ευτυχώς κατήργησε τη διάταξη –μερικώς– το 2014. Από το 2014 δεν εφαρμόζεται κατά τη σύσταση επιχείρησης, αλλά ισχύει για οποιαδήποτε μεταγενέστερη αύξηση κεφαλαίου. Ανοησίες. Πρέπει να καταργηθεί ολοσχερώς οποιαδήποτε φορολογία συγκέντρωσης κεφαλαίου. Εδώ που είμαστε θα έπρεπε να σκεφτούμε να επιδοτούμε τη συγκέντρωση κεφαλαίου. Με 1%, π.χ.
Ενα από τα άλυτα προβλήματα που αντιμετωπίζει κάθε επίδοξος επενδυτής είναι η κρατική γραφειοκρατία. Οι εξαγγελίες διαδοχικών κυβερνήσεων έχουν οδηγήσει σε νέες δομές απλοποίησης και περιορισμού της γραφειοκρατίας, που χωρίς εξαίρεση εξελίσσονται σε χειρότερες μορφές γραφειοκρατίας (τα ΚΕΠ δεν περιόρισαν τόσο τη γραφειοκρατία όσο την ταλαιπωρία των πολιτών. Για παράδειγμα, η ανανέωση διπλώματος οδήγησης, αφού συγκεντρωθούν όλα τα δικαιολογητικά και παραδοθούν στο ΚΕΠ, απαιτεί τέσσερις μήνες επεξεργασία). Το σημερινό κράτος δεν κυβερνιέται. Οι δημόσιοι υπάλληλοι δεν αξιολογούνται. Οι καλοί συμφύρονται με τους κακούς.
Ολοι προάγονται ανεξαρτήτως ικανοτήτων. Ολοι αμείβονται το ίδιο και όλοι άσχημα.
Πεποίθησή μου είναι ότι οι δημόσιοι υπάλληλοι πρέπει να αξιολογούνται τακτικά, οι καλοί ν’ αμείβονται καλύτερα, οι κακοί να βοηθούνται να γίνουν καλύτεροι και αν δεν μπορούν ν’ ανταποκριθούν στα καθήκοντά τους, ν’ απομακρύνονται από τη δημόσια υπηρεσία. Οι βαρύτατα φορολογούμενοι πολίτες πρέπει να γνωρίζουν ότι με τα χρήματά τους απασχολούνται οι καταλληλότεροι.
Δυστυχώς, δεν περιμένω να υιοθετήσουν τις απόψεις μου οι κ. Τσίπρας και Μητσοτάκης. Και οι δύο διακηρύσσουν ότι θα διορθώσουν τη δημόσια διοίκηση χωρίς ν’ απολυθεί κανείς. Λυπάμαι, αλλά δεν πιστεύω ότι μπορούν να το καταφέρουν.
Με αυτά τα δεδομένα, προσπάθησα να σκεφτώ μια λύση για τον οριστικό περιορισμό της γραφειοκρατίας που να είναι «εύπεπτη» και για τον ΣΥΡΙΖΑ και για τη Ν.Δ.
Υπάρχουν περί τις 30 νομοθετημένες Βιομηχανικές Περιοχές (ΒΙΠΕ) στην Ελλάδα. Προτείνω ότι όσες επιχειρήσεις είναι εγκατεστημένες σε αυτές, και όσες εγκατασταθούν σε αυτές εφεξής, να απαλλαγούν από όλες τις άδειες που σήμερα απαιτούνται και να συναλλάσσονται αποκλειστικά με τον διαχειριστή της ΒΙΠΕ. Τέρμα ο δασάρχης, η πολεοδομία, ο αρχαιολόγος, το Πολεμικό Ναυτικό, η ΔΕΗ, ο ΟΤΕ. Οι Αρχές θα αντιμετωπίζουν τη ΒΙΠΕ ως ένα σύνολο εντός του οποίου «κουμάντο» θα κάνει μόνον ο διαχειριστής της ΒΙΠΕ. Ο επενδυτής θα δεσμεύεται να τηρήσει τους γενικούς όρους (δόμησης, περιβαλλοντικούς κ.λπ.), θα μοιράζεται τα σχέδια με τον διαχειριστή της ΒΙΠΕ, θα συντονίζει τη σύνδεση με ύδρευση, αποχέτευση, ενέργεια, τηλεπικοινωνίες, οδικό/σιδηροδρομικό δίκτυο και θα παρέχει απρόσκοπτη πρόσβαση στον διαχειριστή για ελέγχους. Εάν υπάρχουν αυθαιρεσίες, θα ευθύνεται ο διαχειριστής έναντι των Αρχών. Αν, για παράδειγμα, υπάρχουν περιβαλλοντικά όρια εκπομπών, θα οριστούν για τη ΒΙΠΕ, και ο διαχειριστής θα φροντίσει τα υπόλοιπα. Η διάθεση των αποβλήτων θα αφορά το σύνολο της ΒΙΠΕ και όχι κάθε επιχείρηση. Η ΔΕΗ, ή ο όποιος πάροχος ενέργειας, θα διαθέτει την ενέργεια στη ΒΙΠΕ, η οποία θα τη μεταπωλεί στις επιχειρήσεις. Εντός του 2018 μπορεί να νομοθετηθεί το μέτρο αυτό.
Δυστυχώς δεν έχω σήμερα πρόταση για επιχειρήσεις εκτός ΒΙΠΕ. Ξενοδοχεία, σχολές, νοσοκομεία, τράπεζες, καζίνο θα συνεχίσουν να αντιμετωπίζουν τη γραφειοκρατία. Αλλά, αν λειτουργήσει σωστά το μέτρο στις ΒΙΠΕ, ελπίζω ότι η σύγκριση της μιας κατάστασης με την άλλη θα δημιουργήσει πίεση για αλλαγή και εκτός ΒΙΠΕ.
Αλλο πρόβλημα των επενδυτών είναι το φορολογικό καθεστώς και η σταθερότητά του στον χρόνο. Ιδίως η σταθερότητα. Θα ήθελα από 1/1/2019 να ισχύσει φορολογικός συντελεστής για τις επιχειρήσεις 20% αντί του ισχύοντος 29%. Οσες νέες επιχειρήσεις εγκατασταθούν σε ΒΙΠΕ να έχουν, εκτός από τον συντελεστή 20%, και την προστασία του Ν.Δ. 2687/1953 για 15 χρόνια. Συνταγματική εγγύηση ότι ο φορολογικός συντελεστής 20% δεν θα αυξηθεί.
Η «Κ» έχει φιλοξενήσει πολλές φορές τις απόψεις μου για το συνταξιοδοτικό. Κατάργηση των εισφορών εργαζομένου και εργοδότη και καθιέρωση σύνταξης για όλους και όλες στα 67, ύψους 700 ευρώ. Ενα ζευγάρι στα 67 θα εισπράττει χωρίς προϋποθέσεις 1.400 ευρώ μηνιαίως. Ο μηδενισμός των εισφορών θα καταστήσει την Ελλάδα εξαιρετικά ελκυστική για επενδύσεις και συνεπώς και για τη δημιουργία θέσεων εργασίας. Και ως παράπλευρο όφελος, θα σώσει κυριολεκτικά ένα σωρό επιχειρήσεις που σήμερα είναι όμηροι των τραπεζών. Με τη σειρά τους οι τράπεζες θα ανακυκλώσουν την επιπλέον ρευστότητα από τα δάνεια, που θα μπορούν πλέον να εξυπηρετηθούν, σε νέα δάνεια που θα χρηματοδοτήσουν την ανάπτυξη.
Θα κλείσω με μια παραίνεση προς τον κ. Τσίπρα: Εξαντλείται η ζωή αυτής της Βουλής και παραμένει η εκκρεμότητα της αναθεώρησης του Συντάγματος.
Μαζί με τέσσερις συνταγματολόγους (Αλιβιζάτο, Γεραπετρίτη, Κτιστάκι και Σπυρόπουλο) και τον κ. Βουρλούμη, διαμορφώσαμε πριν από δύο χρόνια ένα ολοκληρωμένο σχέδιο Συντάγματος που δημοσίευσε η «Κ». Παραμένει το μόνο πλήρες σχέδιο (υπάρχουν ασφαλώς ασύνδετες μεταξύ τους προτάσεις για μεμονωμένα άρθρα) Συντάγματος. Θα μπορούσε ο ΣΥΡΙΖΑ να συμφωνήσει να προχωρήσει –χωρίς να δεσμευτεί– με βάση αυτό το σχέδιο και να αφήσει την επόμενη Βουλή να αποφασίσει τις τελικές αλλαγές με αυξημένη πλειοψηφία. Οι οποιεσδήποτε αλλαγές στην επόμενη Βουλή θα απαιτούν αυξημένη πλειοψηφία, άρα συναίνεση. Με αυτό τον τρόπο ο ΣΥΡΙΖΑ θα έχει ανοίξει τον δρόμο για μια θετική συναινετική εξέλιξη.
* Ο κ. Στέφανος Μάνος είναι πρώην υπουργός.

Έντυπη

Δημοσιεύτηκε στισ

Αλληλοσκοτώνονται τα κομματόσκυλα του ΣΥΡΙΖΑ στην ΕΡΤ (ανακοίνωση-κόλαφος)

Σεπτέμβριος 2, 2018
Δημόσια καταγγελία εναντίον του τρόπου διοίκησης της ΕΡΤ και συγκεκριμένα των διαδικασιών που ακολουθούνται για τη στελέχωση των θέσεων ευθύνης του νέου οργανογράμματος, έδωσε στη δημοσιότητα ο Αναπληρωτής Διευθύνων Σύμβουλος της ΕΡΤ.
Ο Γιώργος Θαλασσινός με δημόσια παρέμβαση του που φέρει τον ειρωνικό τίτλο «ΕΡΤ- Επιστροφή στις ρίζες» καταλογίζει στον διευθύνοντα σύμβουλο της ΕΡΤ Β. Κωστόπουλο παράτυπες διαδικασίες, αποκλεισμό ικανών στελεχών, έλλειψη λογοδοσίας και κυρίως έλλειψη στρατηγικού οράματος για τη Δημόσια Τηλεόραση.
Αφορμή, στάθηκε η διαδικασία επιλογής Γενικού Διευθυντή Ραδιοφωνίας, με τελική επιλογή του Δ.Σ. την τοποθέτηση του ίδιου του Διευθύνοντος Συμβούλου Β. Κωστόπουλου. «Οι αρμόδιοι ας αναλογιστούν τη ζημιά που γίνεται σ’ ένα μεγάλο και έμπειρο Ραδιοτηλεοπτικό Οργανισμό σε βάθος χρόνου και τα επιχειρήματα που προσφέρονται σε όσους τον επιβουλεύονται», σημειώνει.
Δημοσιεύτηκε στισ

Έγγραφο – βόμβα για τα Σκόπια

Δευτέρα 03 Σεπτεμβρίου 2018, 00:02

Έγγραφο της αμερικανικής πρεσβείας στα Σκόπια αποδεικνύει ότι οι δήθεν υποχωρήσεις που έκανε ο Ζόραν Ζάεφ στο Μακεδονικό ζήτημα δεν ήταν τίποτε άλλο από τις θέσεις της χώρας του ήδη από την κυβέρνηση Γκρούεφσκι με πρόεδρο τον Τσερβενκόφσκι το 2008! Τις οποίες είχαν γνωστοποιήσει στην αμερικανική κυβέρνηση για τα περαιτέρω… Και τότε, κυβέρνηση και 320 Έλληνες κολαούζοι τι υπέγραψαν πρόσφατα; Άλλη μια προδοτική θέση.
Όπως αποκαλύπτει το έγγραφο της αμερικανικής πρεσβείας τον Ιούλιο του 2008, με πρέσβειρα την Τζίλιαν Μιλοβάνοβιτς, τα Σκόπια είχαν πληροφορήσει ότι η βασική θέση τους ήταν

  1. να ονομαστούν Βόρεια Μακεδονία και
  2. να αναγνωριστεί ότι έχουν μακεδονική εθνικότητα και μακεδονική γλώσσα. Μάλιστα, η αμερικανική πλευρά μεθόδευε να γίνει η αναγνώριση της γλώσσας μέσω του ΟΗΕ με τρόπο που να μην εξαρτάται από την Ελλάδα να αντιδράσει!

Αφού είχε προηγηθεί το βέτο Καραμανλή- (Μολυβιάτη) τον Απρίλιο του 2008 στο ΝΑΤΟ, η ελληνική κυβέρνηση βολιδοσκοπήθηκε πάλι για την παραπάνω θέση των σκοπιανών και αρνήθηκε να δεχτεί τις θέσεις γλώσσας και εθνικότητας.
Έκτοτε το θέμα πάγωσε και ΗΠΑ- Σκόπια περίμεναν μια καλύτερη στιγμή. Ώσπου εμφανίστηκαν ως μάννα εξ ουρανού οι χρήσιμοι ηλίθιοι, που ήταν πρόθυμοι να κάνουν τα πάντα με μοναδικό αντάλλαγμα να στηριχτούν για να κρατηθούν στην εξουσία.
Τι ακριβώς διαπραγματεύονταν δήθεν τα σαΐνια του κυρίου Κοτζιά, αφού τελικά υπέγραψαν τις επί 10ετία θέσεις της σκοπιανής πλευράς; Η απάντηση είναι απλή εκ του αποτελέσματος: Δεν διαπραγματεύονταν με τους Σκοπιανούς. Διαπραγματεύονταν με τους Αμερικάνους τα ανταλλάγματα για να υπογράψουν. Και ξόδεψαν μέρες επί ημερών για να σκαρφιστούν με ποιο τρόπο θα περάσουν στον ελληνικό λαό την κατάπτυστη και προδοτική συμφωνία ως επιτυχία.
Το πώς θα προωθήσουν τον ΣΥΡΙΖΑ και τους ΑΝΕΛ οι ΗΠΑ δεν είναι ακόμα γνωστό, αλλά ο έρωτας και ο βήχας δεν κρύβονται. Αλλά, δεν είναι γνωστό και κάτι εξ ίσου σημαντικό. Η αφωνία και η παντελής σιωπή του Κ Καραμανλή πριν και μετά την υπογραφή της κατάπτυστης και επικίνδυνης για τα ελληνικά γεωπολιτικά και οικονομικά συμφέροντα συμφωνίας των Πρεσπών.
Διότι ο πρώην πρωθυπουργός είναι γνώστης όλου του παρασκηνίου που προηγήθηκε τα τελευταία 10 χρόνια και τους τελευταίους μήνες. Και ξέρει με λεπτομέρειες την πορεία προς την προδοσία. Και ξέρει ότι η σιωπή του και η άρνησή του να αντιδράσει δυναμικά, όπως θα άρμοζε σε υπεύθυνο πατριώτη ηγέτη, απέναντι σε μια συμφωνία επιζήμια για τη χώρα συνιστά εξ ίσου επιζήμια στήριξη στην κυβέρνηση. Κάτι ακόμα χειρότερο. Συνιστά συνυπευθυνότητα.
Έχει συναίσθηση ο κ. Καραμανλής και η παράταξη που τον περιθάλπει;
Και πάνω σ αυτό το τοπίο εμφανίστηκαν 320 συμπολίτες να υπογράψουν κείμενο στήριξης στη συμφωνία των Πρεσπών, γιατί, λένε, «εξασφαλίζει το μέλλον των λαών των δύο χωρών αλλά και της βαλκανικής γειτονιάς μας με ειρήνη, αλληλεγγύη και συνύπαρξη».

Να με συμπαθάνε οι 320, αλλά η κίνησή τους έρχεται από τα χρονοντούλαπα όπου κομματικά πρόβατα βέλαζαν χορωδιακά για να πείσουν με τις βαρύνουσες υπογραφές τους ότι αφού αυτοί οι «διανοούμενοι και μεγαλοσχήμονες» συμφωνούν πρέπει να συμφωνήσει και «ο λαουτζίκος». Κατά τα άλλα είμαστε κατά της αξιοκρατίας!

Από το παλαιοκομματικό κλισέ ήδη το κείμενο των 320 «επώνυμων» προδίδει την ασχετοσύνη του για το θέμα. Η απώλεια της ΜΟΝΑΔΙΚΗΣ μακεδονικής ταυτότητας για τους Έλληνες παραγωγούς και καταναλωτές θα ζημιώσει πάνω από 4.500 ελληνικές επιχειρήσεις έτσι όπως έχει υπογραφεί η συμφωνία τσάτρα πάτρα για να γίνει το χατήρι των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ.
Και τελικώς, δεν καταλάβαμε καλά. Αυτοί οι 320 «της αριστεράς» τι υπερασπίζονται; Το συμφέρον των ΗΠΑ να έχουν ένα προτεκτοράτο που να εμποδίζει τις συμμαχίες βαλκανικών χωρών (Ελλάδα- Σερβία πχ) όταν πρόκειται να διακυβευτούν τα συμφέροντα των Αμερικάνων ή των Γερμανών στην περιοχή; Τα συμφέροντα του ΝΑΤΟ, που θέλουν να αποκόψουν εντελώς τη Ρωσία από τη Βαλκανική;
Τίποτε από αυτά. Οι άνθρωποι μισούν την Ελλάδα και την πατρίδα. Δεν είναι αντιεθνικιστές. Είναι καθαρά ανθέλληνες. Δεν τους είδαμε ποτέ να διαμαρτύρονται όταν ο Έρντογαν ή η Τουρκία απειλούν, προβοκάρουν, παραβιάζουν διεθνείς νόμους στο Αιγαίο και στη Θράκη. Δεν τους είδαμε ποτέ να διαμαρτύρονται για τις καταστροφές και τις απειλές της αλβανικής κυβέρνησης κατά των Ελλήνων της Αλβανίας.
Δεν τους είδαμε ποτέ να διαμαρτύρονται για τις προκλήσεις και τον αλυτρωτισμό των Σκοπιανών με τη «Μακεδονία του Αιγαίου». Δεν τους είδαμε ποτέ να διαμαρτύρονται για τη βεβήλωση των ελληνικών μνημείων σε όλο τον Πόντο και τη Μικρά Ασία, ούτε τους ακούσαμε ποτέ να ξεστομίζουν κουβέντα για τη δήμευση των ελληνικών περιουσιών σε όλη την Τουρκία με νόμους στρατιωτικού τύπου. Όπου υπάρχει Ελλάδα είναι απόντες. Με αποτροπιασμό!
Ίσα κι όμοια οι 320 με την ελληνική κυβέρνηση. Συνυπογράφουν προδοτικά κείμενα, με ζημιά για την Ελλάδα και οι Έλληνες τους κοιτάνε χάσκοντας, κοιτάζοντας πώς θα βγάλουν κανένα φραγκάκι. Σε ποια πατρίδα, δεν τους ενδιαφέρει. Ας μιλάνε και σουαχίλι. Εκεί θα κολλήσουμε; Κατά τα άλλα τους συγκινεί που ο Τσιτσιπάς προχωράει και είναι Έλληνας! Αρκεί να μην πληρώνουν οι ίδιοι για την προπόνησή του.
Μια χώρα που το πρόβλημά της δεν είναι οικονομικό. Έγινε οικονομικό επειδή είναι μια χώρα απάτριδων. Ηγεμόνων και λαού. Αλλιώς, τέτοιοι ηγεμόνες δεν θα επιζούσαν. Και τέτοιος λαός θα ήταν στους δρόμους.
Γ. Παπαδόπουλος – Τετράδης

Δημοσιεύτηκε στισ
Who Said What
Ο θάνατος του John McCain σηματοδοτεί το τέλος μιας εποχής – ο ίδιος αντιπροσώπευε μια σειρά από αξίες που μοιάζει να βρίσκονται σε αποδρομή στις μέρες μας, τόσο σε επίπεδο πολιτικής όσο και της ευρύτερης κουλτούρας που αγκαλιάζει την καθημερινότητα στη Δύση. Ένα απ’ τα πολλά εξαιρετικά κείμενα που διάβασα αυτές τις μέρες για τον McCain, το ρόλο που έπαιξε όσο ήταν εν ζωή και τη θέση που του επιφυλάσσει η ιστορία μετά θάνατον το υπογράφει ο Vinson Cunningham στον New Yorker. Το τελευταίο αντίο στον Αμερικανό Γερουσιαστή είπαν φίλοι, συγγενείς, αλλά και πάλαι ποτέ πολιτικοί του αντίπαλοι, όπως ο Barack Obama και ο George W. Bush το Σάββατο στη Ουάσιγκτον, όμως κανείς επικήδειος δεν με συγκίνησε όσο αυτός που εκφώνησε η κόρη του Meghan. “Συγκεντρωθήκαμε εδώ για να θρηνήσουμε τον θάνατο του αμερικανικού μεγαλείου, του αληθινού, όχι της φτηνής ρητορικής από άνδρες που ούτε καν θα πλησιάσουν ποτέ τη θυσία που έκανε εκείνος τόσο πρόθυμα”.
Δημοσιεύτηκε στισ
Περί θυρανοιξίων ο λόγος !!!!

Κρατήστε  ελεύθερο το απόγευμα του Σαββάτου 15/9 . 
ώρα 18 θα γίνουν τα θυρανοίξια του ναΐσκου της Ζωοδόχου Πηγής στο Τσούμα Πούσι από τον Σεβασμιότατο Θηβών και Λεβαδείας  κ κ Γεώργιο και τον ιερέα του χωριού μας Πατέρα Αθανάσιο Ραπτοδήμο 
Όσοι πιστοί ( και μη ) προσέλθετε !!
Θα ακολουθήσει γιορτινό τραπέζι κατά τα ειωθότα και φυσικά γλέντι μετά μουσικής !!!

Θα εγκαινιάσουμε έτσι και το θεατράκι που βρίσκεται δίπλα στο χώρο του Ναίσκου 

Δημοσιεύτηκε στισ
Ο Σοφός συντονίζεται με τις ανάγκες του κόσμου.
Σε όσους είναι καλοί φέρεται καλά.
Σε όσους δεν είναι καλοί, επίσης φέρεται καλά, γιατί καλοσύνη σημαίνει δύναμη.
Όσοι είναι τίμιοι τους εμπιστεύεται.
Όσοι δεν είναι τίμιοι επίσης τους εμπιστεύεται, γιατί εμπιστοσύνη σημαίνει δύναμη.
Είναι αμερόληπτος, δεν διαχωρίζει και δεν κρίνει
γι αυτό ακούει και βλέπει σαν μικρό παιδί.

ΛΑΟ ΤΣΕ 

Δημοσιεύτηκε στισ
«Αυτό που χαρακτηρίζει τη σύγχρονη Ευρώπη είναι η απουσία θρησκευτικού αισθήματος, ακόμη και εντός των θρησκειών. Η διαρκής παρουσία θρησκευτικού αισθήματος, ακόμη και εντός μιας υλιστικής ιδεολογίας, είναι χαρακτηριστικό της σοβιετικής Ρωσίας. Στους Ρώσους, καθετί λαμβάνει θρησκευτικό χαρακτήρα, ακόμη και ο αθεϊσμός.»
Βάλτερ Σούμπαρτ (Walter Schubart, 1897-1942), Η Ευρώπη και η ψυχή της Ανατολής (Europa und die Seele des Ostens, Λουκέρνη 1938).

Α Καραβασίλης 

Δημοσιεύτηκε στισ

Πώς πρέπει να μιλάς για να πείθεις, σύμφωνα με τους αρχαίους


Μέλος του Institut de France και καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Στρασβούργου, ο ελληνιστής Laurent Pernot είναι ο σπουδαίος Γάλλος ειδικός της ρητορικής της Αρχαιότητας. Κατά την άποψή του, οι Αρχαίοι, εφευρίσκοντας και διαμορφώνοντας την τέχνη της πειθούς, μάς κληροδότηταν όχι μόνο μεθόδους και τεχνικές, αλλά και ένα αληθινό πρότυπο κοινωνίας.
«Η ρητορική», επισημαίνει μεταξύ άλλων σε συνέντευξή του στο περιοδικό Le Point, «είναι μία διαδικασία προσέγγισης και πολιτισμού. Προμηθεύει ένα μοντέλο δημιουργίας ανθρωπίνων σχέσεων, που μπορεί να μας βοηθήσει να ζήσουμε λίγο καλύτερα και όλοι μαζί. Η βία και η καταπίεση αναπτύσσονται σε κοινωνίες που δεν αφήνουν θέση στον ελεύθερο λόγο και στην ανταλλαγή επιχειρημάτων. Δηλαδή, όπου υπάρχει η ρητορική, αποδέχεται κανείς την ύπαρξη του άλλου. Ένα από τα περίφημα συνθήματα του Μάη του ΄68 “Φτάνουν οι πράξεις, ας περάσουμε στα λόγια”, εννοεί ακριβώς αυτό». «Ο λόγος είναι το εργαλείο λειτουργίας της κοινωνίας», θα αναφέρει σε άλλο σημείο της συνέντευξής του.
  Ακολουθεί η συνέντευξη του Laurent Pernot, στους Romain Brethes και Thomas Mahler για λογαριασμό του εβδομαδιαίου περιοδικού Le Ρoint.
  • Τι είναι η ρητορική; Σήμερα έχουμε γι΄αυτή μία εικόνα αρκετά πεζή, που συνδέεται με κενά και ψεύτικα λόγια.
Laurent Pernot: Πρέπει να ξεκινήσουμε από τον αρχαίο ορισμό της ρητορικής, δηλαδή την τέχνη της πειθούς. Η ρητορική είναι μία προσπάθεια κατανόησης και ρύθμισης της πειθούς, αυτού του αινιγματικού φαινομένου, που οδηγεί στο να μεταβάλλει κάποιος την άποψή του χωρίς καμία βία, μόνο με τον λόγο. Οι Έλληνες εφηύραν αυτή την τέχνη. Και το σημαντικότερο που είπαν, ήταν, νομίζω, πως υπάρχουν τρεις πηγές πειθούς. Υπάρχουν βεβαίως τα λογικά επιχειρήματα, αλλά επίσης υπάρχει η αυθεντία και ο τρόπος με τον οποίο παρουσιάζεται αυτός που ομιλεί. Και έπειτα υπάρχει η ψυχολογία εκείνου, ο οποίος βρίσκεται στο ακροατήριο: είναι θυμωμένος, φοβάται, είναι αδιάφορος;
  • Το περίφημο «λόγος, ήθος, πάθος», που συναντάται στη «Ρητορική» του Αριστοτέλη;
Ακριβώς. Η πειθώ δεν έχει να κάνει μόνο με τη χρήση επιχειρημάτων (λόγος). Πρέπει επίσης να ληφθεί υπ΄όψιν η προσωπικότητα του ομιλητή (ἦθος) και το πάθος (αρχ. πάθος), που κινητοποιεί τα συναισθήματα του ακροατηρίου. Η άλλη μεγάλη ιδέα της ρητορικής είναι πως υπάρχει μία μέθοδος, για να δομήσει κανείς έναν λόγο. Η Αρχαιότητα πρόβλεψε πέντε κλασικά στάδια: τη σύλληψη των επιχειρημάτων (εὕρεσις), τη διάταξη των επιχειρημάτων με τρόπο αποτελεσματικό (τάξις), το ύφος και την έκφραση(λέξις), την απομνημόνευση (μνήμη), ώστε να παραμείνει ο λόγος στο νου του ομιλητή και την εκφώνηση (ὑπόκρισις). Είναι πολύ σημαντικό, διότι ο καθένας μπορεί να διαπρέψει στον έναν ή στον άλλον τομέα. Μπορεί να είναι έξυπνος, χωρίς όμως καλή φυσική παρουσία, και αντιστρόφως.
Γιατί η τέχνη αυτή αναπτύχθηκε στην Ελλάδα;
Υπήρχε φυσικά κάποια τέχνη του λόγου και σε άλλους πολιτισμούς, γιατί τίποτε δεν είναι πιο φυσικό από τον ίδιο τον λόγο. Αλλά η θεωρητικοποίησή του, με τη μορφή ενός ιδιαίτερου κλάδου, αποτελεί εφεύρεση της Αρχαίας Ελλάδας. Η λέξη της «ρητορικής» πρέπει να ξαναμπεί στη σειρά των ελληνικών λέξεων, που υποδηλώνουν τις σημαντικές καινοτομίες στον πολιτισμό μας, δίπλα στην «πολιτική», την «ιστορία», τη «φιλοσοφία», την «ηθική», τα «μαθηματικά» …. Αυτό είναι το ελληνικό θαύμα, μία σειρά από θωρητικοποιήσεις με οικουμενική διάσταση.

  • Ήδη στον Όμηρο, ο λόγος αποτελεί χαρακτηριστικό του ομηρικού ήρωα, όπως και η ομορφιά και το θάρρος…
Πράγματι, οι ήρωες στον Όμηρο εκφωνούν τουλάχιστον τόσους λόγους, όσες και οι μάχες, στις οπoίες παίρνουν μέρος! Αλλά το πιο αξιοσημείωτο είναι πως στην «Ιλιάδα» και στην «Οδύσσεια», συναντούμε ήδη έναν προβληματισμό γύρω από τη ρητορική τέχνη. Κάποιος, για παράδειγμα, εκφράζει μία άποψη για έναν λόγο, που μόλις εκφωνήθηκε, και αμέσως ο Οδυσσέας, ο Φοίνιξ και ο Αίαντας εκφωνούν κι αυτοί με τη σειρά τους λόγους, ώστε να προκύπτουν οι συγκρίσεις μεταξύ των διαφόρων μορφών ευγλωττἰας.
Στη συνέχεια, κατά τον πέμπτο προ Χριστού αιώνα, συστηματοποιήθηκε η θεωρία της ρητορικής τέχνης. Πρέπει να προσδιορίσουμε το πλαίσιο αυτής της συστηματοποίησης. Γιατί, αν και η Ρητορική είναι η εννοιολογική ανάλυση της πειθούς, αντικατοπτρίζει επίσης και μία λειτουργία της κοινωνίας, έναν τρόπο συμβίωσης.
Στην Αθήνα συγκεκριμένα, στο πλαίσιο της δημοκρατίας, υπόβαθρο της ρητορικής ήταν το δικαστικό πεδίο : οι αγορητές παραθέτουν τα επιχειρήματά τους και ακολουθεί η ετυμηγορία του λαού, ο οποίος όμως δεν θεωρεί πως κατέχει την απόλυτη αλήθεια, αλλά μόνον τη δικαστική. Στο πολιτικό πεδίο συμβαίνει το ίδιο: όταν οι πολίτες πρέπει να λάβουν μία απόφαση, συγκεντρώνονται, μιλούν, ακούνε, και στο τέλους επικρατεί κάποια άποψη, έναντι μιας άλλης. Όπως σημείωσε ο Fénelon γενικεύοντάς το: «Στους Έλληνες όλα εξαρτώνταν από τον λαό, και ο λαός εξαρτώνταν από τον λόγο». Ο λόγος είναι το εργαλείο λειτουργίας της κοινωνίας.
  • Η πρώτη σημαντική σχολή είναι αυτή των σοφιστών, οι οποίοι έχουν σήμερα πολύ κακή φημη. Την άξιζαν;
Οι σοφιστές – ο Γοργίας, ο Πρωταγόρας … – αποτελούν την πρώτη σημαντική στιγμή της θεωρητικοποίησης της ρητορικής τέχνης. Έρχονταν από άλλες περιοχές του ελληνικού κόσμου, και η παρουσία τους στην Αθήνα προκάλεσε αίσθηση. Ισχυριζόμενοι, όπως ο Πρωταγόρας, ότι «για κάθε πράγμα μπορούμε να υποστηρίξουμε εξ ίσου επιτυχώς μία άποψη, όσο και την αντίθετή της», χρησιμοποιώντας το ίδιο ισχυρά επιχειρήματα, αυτοί οι σοφιστές έδιναν εντύπωση ανηθικότητας και υποστήριζαν έναν σκανδαλώδη σχετικισμό. Επιτέλεσαν όμως ένα αξιοσημείωτο έργο ανάλυσης και μετάδοσης της ρητορικής τέχνης. Ο Πλάτων ονείδισε τη σοφιστική και τον σοφιστή, θεωρώντας τον σοφιστή κακέκτυπο του φιλοσόφου. Πρέπει επίσης να πούμε πως ο Πλάτων ήταν εξαιρετικά συγκρατημένος όσον αφορά στη ρητορική. Όντας αντίπαλος της δημοκρατίας, δεν μπορούσε παρά να καταγγείλει την τέχνη του λόγου, τη ρητορική, η οποία αποτελούσε κινητήρια δύναμη του αθηναϊκού καθεστώτος. Αυτό και για προσωπικούς λόγους, καθώς ο δάσκαλός του, ο Σωκράτης, είχε καταδικαστεί σε θάνατο, όχι τόσο από τη δημοκρατία, αλλά κυρίως από την ίδια τη ρητορική: ο Σωκράτης παρουσιάστηκε ενώπιον ενός λαϊκού δικαστηρίου και δεν έπεισε τους δικαστές. Κατά τη διάρκεια της Αρχαιότητας η φιλοσοφία και η ρητορική ήταν, μπορούμε να πούμε, αδελφές που εχθρεύονταν η μία την άλλη, ωστόσο αλληλοεμπλουτίζονταν.
  • Σύμφωνα με τον Πλούταρχο, ο Δημοσθένης (384-322), για να διορθώσει ένα πρόβλημα άρθρωσης, μιλούσε βάζοντας μικρά βότσαλα στο στόμα του, ή έτρεχε απαγγέλλοντας στίχους, για να δυναμώσει τη φωνή του…
Ο Δημοσθένης είχε διαμορφώσει μία υπόγεια αίθουσα, όπου εξασκούνταν στην αγόρευση. Λέγεται πως ξύριζε το μισό κεφάλι, όταν κατέβαινε εκεί, και ξανανέβαινε, όταν τα μαλλιά του είχαν μεγαλώσει. Μία προτομή του Δημοσθένη εμφανίζει μία παραμόρφωση στο στόμα, κάτι που εξηγεί ίσως το πρόβλημα του ρήτορα στην εκφορά του λόγου. Οι διηγήσεις που συνδέονται με τον Δημοσθένη, δείχνουν πως η ρητορική είναι πρωτευόντως αποτέλεσμα δουλειάς. Για τους Έλληνες η ρητορική εκπορεύεται από τρεις πηγές: το φυσικό ταλέντο (ωραία φωνή, ωραία φυσική παρουσία, διαύγεια πνεύματος), τη θεωρητική κατάρτιση (μέθοδοι) και τέλος την εξάσκηση.
Να γιατί η ρητορική είναι στην ουσία της δημοκρατική. Αν κάποιος εμφανίζει μειονεκτήματα – χαμηλή φωνή ή όχι εντυπωσιακή φυσική παρουσία – και πάλι μπορεί να καταφέρει να μιλήσει ωραία, αναπτύσσοντας τις δύο άλλες πλευρές. Κατά μία έννοια αυτό είναι ένα ηθικό δίδαγμα.
  • Σε τι μπορεί να μας χρησιμεύσει σήμερα η ρητορική;
Η ρητορική προσφέρει τον κώδικα. Έχουμε όλοι αισθανθεί κάποτε τον φόβο να μην ξερουμε τι να πούμε ενώπιον ενός ακροατηρίου, να μας λείπουν τα κατάλληλα επιχειρήματα. Η ρητορική δεν προσφέρει έτοιμους λόγους, για να ανταπεξέλθει κάποιος σε αυτή την κατάσταση, αλλά ιδέες, έναν κατάλογο ερωτήσεων, που μπορεί κανείς να υποβάλει στον εαυτό του, ώστε να είναι ικανός να αναπτύξει αποτελεσματικά ένα θέμα. Το κλασικό σχεδιάγραμμα του δικανικού λόγου, με τα πέντε μέρη, το οποίο μπορεί να χρησιμοποιηθεί και σε άλλη περίσταση, αποτελεί ένα ενδεικτικό πλαίσιο.
Αρχίζει με το προοίμιο, που σκοπό έχει να κερδίσει την προσοχή του ακροατηρίου, επιδιώκοντας να καταδείξει πως αυτό που θα ειπωθεί το αφορά. Ο Κικέρωνας ήταν ειδικός στο είδος αυτό, όπως για παράδειγμα στον πρώτο λόγο του «Κατά Κατιλίνα» : «Ω καιροί, ώ ήθη. Αυτά όλα η Σύγκλητος τα ξέρει, ο ύπατος τα βλέπει, και όμως ο Κατιλίνας ζεί ακομη!». Ακολουθεί η διήγησις, που αφηγείται τα γεγονότα. Εδώ ο ομιλητής τοποθετείται ήδη στο ζήτημα, αφού εκθέτει τα γεγονότα με τον δικό του τρόπο, ντύνοντάς τα με τον μανδύα της αντικειμενικότητας. Τα γεγονότα αυτά πρέπει να παρουσιαστούν με τον πιο άμεσο τρόπο, τον ονομαζόμενο σήμερα storytelling. Σε τρίτη φάση έρχεται η πρότασις, που αναγγέλει τα σημεία που θα εξεταστούν. Δεν πρέπει να ξεχνάμε πως στον προφορικό λόγο, περισσότερο απ΄ ό,τι στον γραπτό, είναι απαραίτητο να καθοδηγήσει ο ρήτορας το ακροατήριό του. Στην τέταρτη θέση έρχεται η επιχειρηματολογία, η πίστις, που είναι και το σημαντικότερο. Η ρητορική μάς «προμηθεύει» διάφορες λίστες επιχειρημάτων, οι οποίες μπορούν να χρησιμοποιηθοούν. Αν θέλετε να προτείνετε κάποιο μέτρο, για παράδειγμα, πρέπει να αποδείξετε πως είναι δίκαιο, νόμιμο, δυνατό, χρήσιμο, απαραίτητο, ηθικό και σύμφωνο με τις παραδόσεις… Ο ομιλητής εξετάζει όλα αυτά τα σημεία και αναρωτιέται ποια είναι αποτελεσματικότερα στη δική του περίπτωση. Μπορείτε να το επιχειρήσετε σε μία συνεδρίαση, σε μια αίθουσα διδασκαλίας ή σε ένα διοικητικό συμβούλιο: η μέθοδος δουλεύει! Και τέλος υπάρχει ο επίλογος, που ήταν συνήθως σύντομος στους Αρχαίους. Είναι η στιγμή κατά την οποία μπορεί κανείς να κινητοποιήσει τα πάθη. Ο Κικέρων πάλι, ήταν κορυφαίος σε αυτό. Όταν υπήρχαν πολλοί δικηγόροι που αγόρευαν, άφηναν τον Κικέρωνα να αγορεύσει τελευταίος, γιατί ήξεραν πως μπορούσε να εξάψει το ακροατήριό του αλλά και να του προκαλέσει αγανάκτηση.
  • Ως προς τι ο Κικέρων ενσαρκώνει την ακμή της ρητορικής;
Ο Κικέρων πραγματοποιεί μία σύνθεση, καθώς ήταν ο σημαντικότερος ρήτορας της εποχής του, αλλά και ο θεωρητικός της ρητορικής και φιλόσοφος, ενώ το έργο του αποτελεί τη βάση της μελλοντικής ανθρωπιστικής παιδείας. Συνδυάζει την τιμιότητα με την ευχαρίστηση και αναζητά τη συμφιλίωση μεταξύ αλήθειας και καλλιέπειας. Είναι το ιδανικό της πολιτικής του Γάλλου προέδρου Μακρόν, της «ταυτόχρονης» διευθέτησης αντίθετων πραγμάτων. Και έπειτα ο Κικέρων είναι ο άνδρας της μοίρας, γιατί δολοφονήθηκε για τις ιδέες του, ενώ οι αντίπαλοί του, μεταξύ αυτών και ο Αντώνιος, κατέλαβαν την εξουσία με τη βία. Εκτός από τον αξιοθαύμαστο λόγο, ο Κικέρων ήξερε να προσαρμόζεται στο ακροατήριό του. Ο λατινιστής Guy Achard υπολόγισε ότι, όταν ο ρήτορας απευθυνόταν στη Σύγκλητο, αφιέρωνε το 16% της επιχειρηματολογίας του, για να καταδείξει την ευγένεια της πράξης, έναντι 1%, όταν βρισκόταν ενώπιον της συνέλευσης του λαού, οπότε και χρησιμοποιούσε επιχειρήματα, που αναφέρονταν στη χρησιμότητα της πράξης. Ο Κοϊντιλιανός εμπνεύστηκε από τον Κικέρωνα στη συγγραφή της Ρητορικής αγωγής (Instituto oratoria), δηλαδή της ρητορικής εκπαίδευσης. Το έργο αυτό αποτελεί το πιο ωραίο σύνολο όλων των εποχών στο είδος των εγχειριδίων ρητορικής.
  • Η ρητορική μπορεί να επιστρατευτεί στην ερωτική έλξη;
Ασφαλώς! Η «τέχνη του έρωτα» (Ars amatoria) του Οβίδιου, μπορεί να διαβαστεί και ως μία σάτιρα των εγχειριδίων ρητορικής: «Μελετήστε τις ελευθέριες τέχνες, σας το συνιστώ, νέοι Ρωμαίοι (…), η γυναίκα, ηττημένη θα καταθέσει τα όπλα στην ευγλωττία σας. Αλλά κρύψτε τα μέσα που διαθέτετε και μην αναλώνετε την ευφράδειά σας…». Και το αρχαιότερο κείμενο πάνω στη ρητορική, το «Ἑλένης ἐγκώμιον» του Γοργία, υπερασπίζεται εκείνη που θεωρούνταν η αιτία του Τρωικού Πολέμου, καθώς εγκατέλειψε τον άνδρα της και υπέκειψε στις προτάσεις του Πάρη. Ο Γοργίας την απενοχοποιεί εξετάζοντας τους διάφορους λόγους που θα μπορούσαν να την έχουν καθοδηγήσει. 1) Είτε οι θεοί το θέλησαν, και δεν είναι δικό της το σφάλμα. 2) Είτε αρπάχθηκε με τη βία, και δεν μπορούσε να κάνει τίποτε. 3) Είτε πείστηκε από τον λόγο του, και ποιος μπορεί να αντισταθεί στη δύναμη της πειθούς; 4) Είτε τον ερωτεύτηκε, και κανείς δεν μπορεί να αντισταθεί στο θεό Έρωτα. Σε κάθε περίπτωση ο Ελένη, κατά τον Γοργία, είναι αθώα.
  • Πώς κρίνετε τους σύγχρονους πολιτικούς ρήτορες;
Οι μεγάλοι κοινοβουλευτικοί ρήτορες της τρίτης Δημοκρατίας, ο Κλεμανσώ, ο Ζορές, παρουσίασαν αληθινά έργα ρητορικής. Σήμερα ένας πολιτικός δεν θα τολμούσε κάτι τέτοιο από φόβο μήπως κατηγορηθεί πως κάνει επίδειξη. Η κομματική πειθαρχία έχει σκοτώσει την κοινοβουλευτική ρητορική. Στην αρχαία Αθήνα, μπορούσαν με τον λόγο να πείσουν στην Εκκλησία του Δήμου, ενώ σήμερα, αν η ψήφιση μιας ρύθμισης είναι αποφασισμένη εκ των προτέρων, και αν, επί πλέον, το θέμα της συζήτησης είναι, λόγου χάριν, ο καθορισμός της τιμής της πατάτας την Ευρωπαϊκή Ένωση, δεν μπορούμε να πάμε πολύ μακριά με τη ρητορική.
  • Η ρητορική θεωρούνταν επί μακρόν η βασίλισσα των μαθημάτων. Ήταν καλό αυτό;
Η ρητορική είναι μία τέχνη φτιαγμένη για να διδάσκεται. Η ωραία έκφραση κάποιου δεν εξαρτώνταν μόνο από την επιδεξιότητά του. Προϋπέθετε επίσης παιδεία, την ανάγνωση και την ερμηνεία σπουδαίων κειμένων, γνώσεις λογικής, γλωσσολογίας, ιστορίας και δικαίου. Περιελάμβανε ασκήσεις διαφόρων ειδών. Στην αρχαιότητα χρησιμοποιούσαν κυρίως τα προγυμνάσματα της ρητορικής, τις μελέτες, μία μέθοδο ενεργούς παιδαγωγικής, που συνίστατο στη σύνθεση ενός υποτιθέμενου ρητορικού λόγου πάνω σε θέμα, που είχε δοθεί. Στη Ρώμη η μελέτη αποτελεί ένα κοσμικό γεγονός και παίρνει διαστάσεις υπερβολής, όταν οι φοιτητές πρέπει να αναπτύξουν θέματα περίτεχνα:
Μία νέα κοπέλα αρπάζεται και βιάζεται από πειρατές και στη συνέχεια συλλαμβάνεται από ληστές. Πρέπει να αποδειχθεί ότι είναι πολίτης, για να επανεναχθεί στην πόλη.
Ή ακόμη, ένας άνδρας κατηγορείται ότι βίασε δύο γυναίκες την ίδια νύχτα, ξέροντας ότι ένας νόμος ορίζει πως η γυναίκα που βιάστηκε, μπορεί να προτείνει, είτε να θανατωθεί ο βιαστής της, είτε να απαιτήσει να την παντρευτεί: τι θα συμβεί αν η μια γυναίκα ζητήσει την καταδίκη του σε θάνατο και η άλλη τον γάμο;
«Μέσα από τέτοια αυθαίρετα παραδείγματα, εμπεδωνόταν μία αληθινή μάθηση των τεχνικών της επιχειρηματολογίας και της παρουσίασης. Ο Πετρώνιος στο «Σατυρικό» τα εμπαίζει. Όμως, νομίζω πως αυτή η διδασκαλία είναι αξιοπρόσεκτη. Σχετικά πρόσφατα μιλούσαν ακόμη για λειτουργία «τάξεων ρητορικής». Η ρητορική παρέμεινε παρούσα για δυόμιση χιλιάδες χρόνια στο ευρωπαϊκό εκπαιδευτικό σύστημα.
  • Ο Jean-Michel Blanquer ανήγγειλε ότι το 2021 όλοι οι υποψήφιοι του Baccalauréat (απολυτήριο Λυκείου) θα περάσουν από μία μεγάλη προφορική εξέταση. Ποια είναι η γνώμη σας;
Είναι ένα πολύ καλό μέτρο. Επί μακρόν η Γαλλία αποτελούσε εξαίρεση, αφιερώνοντας μικρή θέση στην προφορική διδασκαλία, και ήταν προσανατολισμένη κυρίως στις γραπτές εξετάσεις. Είναι ωστόσο εμφανές πως στην κοινωνία μας όλο και περισσότερο πρέπει να είναι κανείς ικανός να χειρίζεται αποτελεσματικά την τέχνη της δημόσιας ομιλίας, κυρίως στον χώρο της εργασίας. Αυτό είναι το καλύτερο, γιατί θα οδηγήσει τους εκπαιδευτικούς να σκύψουν περισσότερο στις μεθόδους της ρητορικής.
  • Ακούγοντάς σας, σχηματίζει κανείς την εντύπωση πως η ρητορική θα σώσει τον κόσμο…
Μα τον έχει κιόλας σώσει! Κάθε φορά που οι άνθρωποι κάθισαν γύρω από ένα τραπέζι ή σε ένα ημικύκλιο για να ανταλλάξουν επιχειρήματα, αντί να χρησιμοποιήσουν ύβρεις και βία, η ανθρωπότητα έκανε μία μικρή πρόοδο. Προφανώς δεν πρέπει να είναι κανείς αφελής. Ο λόγος μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την εξαπάτηση και για τη χειραγώγηση. Ωστόσο, η διαδικασία της πειθούς περιλαμβάνει το να προσεγγίσει κάποιος έναν άλλον. Όταν σκέφτομαι μόνος, είμαι δυνατός για το δίκιο μου και είμαι σίγουρος ότι δε σφάλλω. Όταν όμως απευθύνομαι στον άλλο, αρχίζω να αντιλαμβάνομαι έναν διαφορετικό τρόπο σκέψης. Υπό αυτή την έννοια η ρητορική είναι μία διαδικασία προσέγγισης και πολιτισμού. Προμηθεύει ένα μοντέλο δημιουργίας ανθρωπίνων σχέσεων, που μπορεί να μας βοηθήσει να ζήσουμε λίγο καλύτερα και όλοι μαζί. Η βία και η καταπίεση αναπτύσσονται σε κοινωνίες που δεν αφήνουν θέση στον ελεύθερο λόγο και στην ανταλλαγή επιχειρημάτων. Δηλαδή όπου υπάρχει η ρητορική, αποδέχεται κανείς την ύπαρξη του άλλου. Ένα από τα περίφημα συνθήματα του Μάη του ΄68 «Φτάνουν οι πράξεις, ας περάσουμε στα λόγια», εννοεί ακριβώς αυτό.
_______________________
   Πηγή: .iefimerida.gr
by Αντικλείδι , https://antikleidi.com