Καφέ της Αθήνας με διανοουμενίστικη ιστορία!

Μπάγκειον, πλατεία Ομονοίας

Οι καταραμένοι ποιητές και οι εναλλακτικοί καλλιτέχνες της πλατείας Ομoνοίας συνευρίσκονταν, τις πρώτες δεκαετίες του περασμένου αιώνα, στο υπόγειο του φημισμένου ξενοδοχείου Μπάγκειον, στη γωνία της οδού Αθηνάς. Από τα πρώτα μέρη που τόλμησαν να σερβίρουν αψέντι και να ακούσουν τη στεντόρεια φωνή του Νίκου Βέλμου ενός θαμώνα που πολλοί, τη δεκαετία του ’20, παρομοίαζαν με τον Ρεμπό, να αντηχεί στο αχανές του υπόγειο. Στην πραγματικότητα, το Μπάγκειον λειτουργούσε ως καφενείο, αλλά τις πρώτες βραδινές ώρες μεταλλασσόταν σε αμαρτωλό καταφύγιο για τους ανένταχτους και τους απανταχού αποσυνάγωγους. Οι θαμώνες του τολμούσαν να ομολογήσουν ότι λάτρευαν την κλασική λογοτεχνία και τις ουσίες, ενώ διάβαζαν απαρεγκλίτως για όλη σχεδόν τη δεκαετία του ’20 το πρώτο free press στην ιστορία της Αθήνας, το «Φραγγέλιο», το οποίο εξέδιδε ο περιώνυμος Βέλμος. Στα τραπέζια του έγραφε ο καταραμένος ποιητής Μίνως Ζώτος παθιασμένα ποιήματα στη λατρεμένη του Μαρία Πολυδούρη – οι φήμες, μάλιστα, λένε πως αυτοκτόνησε για χάρη της λίγες ώρες αφότου άφησε ένα ποίημα στο περβάζι του Μπάγκειου.

Θαμώνες: Ο Τέλλος Άγρας κατέβαινε συχνά τα σκαλιά του Μπάγκειου, όπως το ίδιο έκαναν οι Τερζάκης, Βάρναλης, Μυρτιώτισσα, Μήτσος Παπανικολάου, Νίκος Σαράβας –ο πρώτος, για πολλούς, σουρεαλιστής ζωγράφος– ακόμα, όμως, και ο Ρίτσος, που σύχναζε εδώ σε νεαρή ηλικία.

Χαρακτήρας: Το καφέ στεγαζόταν σε ιστορικό κτίριο του Τσίλερ, που υπέστη πολλές καταστροφές και σήμερα θεωρείται διατηρητέο. Ψηλά ταβάνια, περίτεχνος διάκοσμος, τεράστια παράθυρα απ’ όπου έμπαινε το περιώνυμο αττικό φως. Ακόμα και στο υπόγειό του μπορούσε κανείς να απολαύσει την ατμόσφαιρα ενός κτιρίου που απέπνεε Αθήνα, ενώ οι λουκουμάδες που ψήνονταν τακτικά είχαν ποτίσει με τη γλυκάδα τους τους τοίχους.

Πηγή: Τίνα Μανδηλαρά/lifo.gr

*Ζαν Πολ Σαρτρ

Από αριστερά: Μ Ταμπακάκης, Κ Τσαμπούκος, Λ Τσιφτής, Γ Ψαρράς, Θ Λύχρος, Κ Μπερτσιάς, Κ Τσίρος Ιντεραμέρικαν από τα παλιά…

πλ

Brazilian, Bουκουρεστίου

Επικό και μυθιστορηματικό, όπως οι θαμώνες του. Χρησίμευε ως πέρασμα και ως σημείο αναφοράς για τα πνευματικά τέκνα που δεν ένιωθαν τόσο άνετα με τη μεγαλοπρέπεια του Zonar’s, αλλά αναζητούσαν διακαώς τις συζητήσεις ανάμεσα στους Ελύτη, Μόραλη ή Ταχτσή, που σύχναζαν εκεί. Η περίφημη «Συμφωνία του Μπραζίλιαν» που έγραψε το ’54 ο Κώστας Ταχτσής εξακολουθεί να δεσπόζει σε μια γωνιά. Μόνο εδώ καταδεχόταν να πίνει τον καφέ του ο Σαχτούρης, όταν αναγκαζόταν να εγκαταλείψει για λίγο τα αγαπημένα του στέκια της Κυψέλης.

Θαμώνες: Νίκος Γκάτσος, Οδυσσέας Ελύτης, Μίλτος Σαχτούρης, Αλέκος Φασιανός, Νίκος Χατζηκυριάκος-Γκίκας, Ελένη Βακαλό, Αλέξης Ακριθάκης.

Χαρακτήρας: Ιταλική αβρότητα με νότες πολυτέλειας, σε έναν πεζόδρομο που έσφυζε από ζωή. Το Brazilian, αν και μικρό, δεν φοβόταν να διατρανώσει τον ελιτισμό του, δίνοντας προτεραιότητα στις διάσημες λογοτεχνικές πένες που έπιαναν θέση στον ασφυκτικό του χώρο και στα υπαίθρια τραπεζάκια του από νωρίς. Η πρώτη ρήξη των σουρεαλιστών επήλθε εδώ, ο Χένρι Μίλερ συναντούσε στον μικρό του χώρο τον Κατσίμπαλη – στου οποίου το κεφάλι είχε αδειάσει εδώ ένα ολόκληρο φλιτζάνι καφέ «για το κακό που έκανε στη λογοτεχνία». Από το Brazilian ο Γιώργος Σεφέρης θεωρούσε ότι μπορεί κανείς να έχει, πραγματικά, θέαση στην ιστορία των Αθηνών. Με τα χρόνια, οι ποιητές έδωσαν τη θέση τους στους διάσημους ζωγράφους, ενώ σήμερα το Brazilian έχει μεταφερθεί στη Βαλαωρίτου και στη θέση του παλιού λειτουργεί το Clemente.

Πηγή: Τίνα Μανδηλαρά/lifo.gr

Έφτασα στο Μιλάνο νωρίς το πρωί, με τον ουρανό ακόμα θολό απ’ την υγρασία. Η πόλη ξυπνούσε βιαστικά — τα παλιά τραμ έτριζαν στις ράγες, οι άνθρωποι περπατούσαν με ρυθμό, σαν να μην είχαν χρόνο ούτε για σκέψη. Στάθηκα μπροστά στον καθεδρικό, εκεί όπου η πέτρα γίνεται σύννεφο· το Duomo έλαμπε ασημένιο, σαν να τον χάιδευε το φως του Θεού και της βιομηχανίας μαζί. Το άγαλμα της Παναγίας μεσουρανούσε και σκόρπιζε την ευλογία της απλόχερα σε ολόκληρη τη πόλη.

Περπάτησα στη Galleria Vittorio Emanuele· μυρωδιές από καφέ, δέρμα και άρωμα γέμιζαν τον αέρα. Ένας βιολιστής έπαιζε ένα κομμάτι του Βιβάλντι, και για μια στιγμή ένιωσα πως ο χρόνος σταμάτησε να μετρά. Στο παράθυρο ενός πολυκαταστήματος, ένα σακάκι κοίταζε τον κόσμο με ύφος επιτυχίας. Εγώ, με το ταπεινό μπουφανάκι μου κι ένα ηλεκτρονικό σημειωματάριο στην τσέπη, ένιωθα απλός παρατηρητής και μάλλον παράταιρος .

Το μεσημέρι έφαγα ριζότο με σαφράν σ’ ένα μικρό εστιατόριο κοντά στη Brera. Ένας ηλικιωμένος Ιταλός με ρώτησε από πού είμαι, κι όταν του απάντησα “Grecia”, χαμογέλασε και ύψωσε το ποτήρι του — “alla bellezza antica”, είπε.

Το απόγευμα περπάτησα ως το Castello Sforzesco. Στον κήπο, ένα ζευγάρι νεαρών ζωγράφιζε, ένας σκύλος κυνηγούσε περιστέρια, κι εγώ σκεφτόμουν πως κάθε πόλη έχει το δικό της ρυθμό αναπνοής· το Μιλάνο ανασαίνει με βήμα γρήγορο, αλλά καρδιά ήσυχη.

Όταν άρχισε να πέφτει ο ήλιος, κάθισα ξανά στην Piazza del Duomo. Οι σκιές μακρές, τα φώτα απαλά, και τα παλιά τραμ συνέχιζαν το αέναο πέρασμα τους. Μια μέρα μονάχα — κι όμως, αρκετή για να καταλάβω πως το Μιλάνο δεν σε περιμένει· απλώς σε αφήνει να περάσεις, να το θυμάσαι σαν μια καλοραμμένη ραφή στο ύφασμα του ταξιδιού σου.

Μπάγκειον, πλατεία Ομονοίας

Οι καταραμένοι ποιητές και οι εναλλακτικοί καλλιτέχνες της πλατείας Ομoνοίας συνευρίσκονταν, τις πρώτες δεκαετίες του περασμένου αιώνα, στο υπόγειο του φημισμένου ξενοδοχείου Μπάγκειον, στη γωνία της οδού Αθηνάς. Από τα πρώτα μέρη που τόλμησαν να σερβίρουν αψέντι και να ακούσουν τη στεντόρεια φωνή του Νίκου Βέλμου ενός θαμώνα που πολλοί, τη δεκαετία του ’20, παρομοίαζαν με τον Ρεμπό, να αντηχεί στο αχανές του υπόγειο. Στην πραγματικότητα, το Μπάγκειον λειτουργούσε ως καφενείο, αλλά τις πρώτες βραδινές ώρες μεταλλασσόταν σε αμαρτωλό καταφύγιο για τους ανένταχτους και τους απανταχού αποσυνάγωγους. Οι θαμώνες του τολμούσαν να ομολογήσουν ότι λάτρευαν την κλασική λογοτεχνία και τις ουσίες, ενώ διάβαζαν απαρεγκλίτως για όλη σχεδόν τη δεκαετία του ’20 το πρώτο free press στην ιστορία της Αθήνας, το «Φραγγέλιο», το οποίο εξέδιδε ο περιώνυμος Βέλμος. Στα τραπέζια του έγραφε ο καταραμένος ποιητής Μίνως Ζώτος παθιασμένα ποιήματα στη λατρεμένη του Μαρία Πολυδούρη – οι φήμες, μάλιστα, λένε πως αυτοκτόνησε για χάρη της λίγες ώρες αφότου άφησε ένα ποίημα στο περβάζι του Μπάγκειου.

Θαμώνες: Ο Τέλλος Άγρας κατέβαινε συχνά τα σκαλιά του Μπάγκειου, όπως το ίδιο έκαναν οι Τερζάκης, Βάρναλης, Μυρτιώτισσα, Μήτσος Παπανικολάου, Νίκος Σαράβας –ο πρώτος, για πολλούς, σουρεαλιστής ζωγράφος– ακόμα, όμως, και ο Ρίτσος, που σύχναζε εδώ σε νεαρή ηλικία.

Χαρακτήρας: Το καφέ στεγαζόταν σε ιστορικό κτίριο του Τσίλερ, που υπέστη πολλές καταστροφές και σήμερα θεωρείται διατηρητέο. Ψηλά ταβάνια, περίτεχνος διάκοσμος, τεράστια παράθυρα απ’ όπου έμπαινε το περιώνυμο αττικό φως. Ακόμα και στο υπόγειό του μπορούσε κανείς να απολαύσει την ατμόσφαιρα ενός κτιρίου που απέπνεε Αθήνα, ενώ οι λουκουμάδες που ψήνονταν τακτικά είχαν ποτίσει με τη γλυκάδα τους τους τοίχους.

Πηγή: Τίνα Μανδηλαρά/lifo.gr