Ουμπέρτο Έκο: γιατί η ιστορία είναι δάσκαλος της ζωής

Ο Ουμπέρτο Έκο, τον Οκτώβριο του 2013, είχε εκφωνήσει στον ΟΗΕ μια ομιλία σχετικά με τη σημασία της συλλογικής μνήμης στην κοινωνία. Αυτή την ομιλία μας τη θύμισε πριν λίγες ημέρες η ιταλική εφημερίδα La Repubblica:

“Τα μέσα μαζικής ενημέρωσης ενδιαφέρονται κυρίως για το παρόν. Βλέπουμε όλο και πιο συχνά στην Ιταλία οι νέοι (συμπεριλαμβανομένων και πολλών φοιτητών), όταν ερωτώνται για γεγονότα που αφορούν, ας πούμε, τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, να μην ξέρουν να ξεχωρίσουν ιστορικά πρόσωπα όπως ο Μπαντόλιο, ο Τσόρτσιλ ή ο Ρούσβελτ – ή να πιστεύουν ότι ο Άλντο Μόρο ήταν ο αρχηγός των Ερυθρών Ταξιαρχιών. Ή ακόμη χειρότερα, να μην μπορούν να περιγράψουν γεγονότα που συνέβησαν ως και δέκα χρόνια πριν από τη γέννησή τους.

Δυστυχώς, μια τέτοια απώλεια μνήμης συμβαίνει και στον κόσμο των ακαδημαικών. Αν πάρω ένα αμερικανικό κείμενο που δημοσιεύτηκε σήμερα για ένα εξειδικευμένο θέμα, μπορεί και να διαπιστώσω ότι η σχετική βιβλιογραφία δεν ξεπερνάει τη δεκαετία του 1980, κάτι που μπορεί να είναι κατανοητό για ορισμένες επιστήμες που αναπτύσσονται, όπως για παράδειγμα εκείνες που ασχολούνται με το μποζόνιο Higgs, αλλά είναι πολύ παράξενο όταν έχουμε να κάνουμε με ανθρωπιστικές επιστήμες.

Θυμάμαι όταν είδα ένα βιβλίο φιλοσοφίας που κάποια στιγμή ανέφερε μια συγκεκριμένη ιδέα του Καντ και μια υποσημείωση που έγραφε «Βλέπε Μπράουν 1982»: Τα κείμενα του Καντ θεωρήθηκαν πολύ παλιά ακόμη και για να συμπεριληφθούν σε υποσημειώσεις.

Σε πολλά έγγραφα που είναι διαθέσιμα στο διαδίκτυο λείπει η ημερομηνία αναφοράς, ενώ θα ήταν σημαντικό να γνωρίζουμε εάν υποβλήθηκαν σε επεξεργασία το 2009, το 2010 ή το 2012: οποιοδήποτε χρονικό βάθος έχει χαθεί. Ένας θρύλος λέει ότι στην εξώπορτα ενός διάσημου αμερικανικού τμήματος φιλοσοφίας κρεμόταν μια πινακίδα που έγραφε

«Δεν επιτρέπεται η είσοδος σε ιστορικούς της φιλοσοφίας».

Και θυμάμαι μια συνομιλία μου με έναν φίλο φιλόσοφο που με είχε ρωτήσει: «Γιατί να γνωρίζουμε τη λογική των Στωικών, όταν η τυπική λογική έχει σημειώσει τόσο μεγάλη πρόοδο από την εποχή τους μέχρι σήμερα και είναι πιο αποτελεσματικό να μελετάς έναν σύγχρονο εγχειρίδιο παρά να κάνεις μια ιστορική αναδρομή;». Αυτό που του απάντησα ήταν ότι:

1. εάν τυχαία οι Στωικοί έκαναν λάθος, είναι επίσης σημαντικό να γνωρίζουμε την ιστορία των λαθών του παρελθόντος για να τα αποφύγουμε και ότι για να κατανοήσουμε τον Κοπέρνικο είναι απαραίτητο να γνωρίζουμε γιατί ο Πτολεμαίος έκανε λάθος, αφού ο Κοπέρνικος δεν ξεκίνησε από το μηδέν, αλλά ξεκίνησε με την κριτική στις ιδέες του Πτολεμαίου;
2. Το να μην αγνοούμε την ιστορία της αρχαίας φιλοσοφίας, ή οποιουδήποτε άλλου κλάδου, μπορεί να μας βοηθήσει να μην εφεύρουμε το ζεστό νερό (όπως λέμε στην Ιταλία), και υπάρχουν πολλοί σύγχρονοι μελετητές που σπαταλούν τη νοημοσύνη τους για να ανακαλύψουν ξανά με μάταιες ιδέες που είχαν έχει ήδη εκφραστεί πολύ καθαρά από τους αρχαίους στοχαστές.
3. το παλιό ρητό historia magistra vitae (η ιστορία είναι ο δάσκαλος της ζωής) είναι πιο σοβαρό από όσο πιστεύεται συνήθως, γιατί, αν ο Χίτλερ είχε διαβάσει κάτι για τον Ναπολέοντα (ή τουλάχιστον τον Πόλεμο και την Ειρήνη του Τολστόι), θα είχε συνειδητοποιήσει ότι είναι πολύ δύσκολο για έναν στρατό να φτάσει στη Μόσχα πριν φτάσει ο χειμώνας – και αν ο Μπους είχε διαβάσει τεκμηριωμένες ιστορικές αναφορές των βρετανικών και ρωσικών προσπαθειών να κερδίσουν έναν πόλεμο στο Αφγανιστάν τον 19ο αιώνα, θα υποψιαζόταν ότι αυτή η χώρα είχε πολλά χαρακτηριστικά γεωγραφικά και κοινωνικά που καθιστούν πολύ δύσκολη την κατάληψη της περιοχής.

Το θέμα που τίθεται εδώ είναι ότι κανένας πολιτισμός (με την ανθρωπολογική έννοια της λέξης, νοούμενος ως σύστημα επιστημονικών και καλλιτεχνικών ιδεών, μύθων, θρησκειών, αξιών και καθημερινών συνηθειών) δεν μπορεί να υπάρξει και να επιβιώσει χωρίς συλλογική μνήμη.

Οι κοινωνίες βασίζονταν πάντα στη μνήμη για να διατηρήσουν την ταυτότητά τους, ξεκινώντας από τον γέρο που, καθισμένος κάτω από ένα δέντρο, έλεγε ιστορίες για την εκμετάλλευση των προγόνων του και τον ιδρυτικό μύθο της φυλής. Και όταν κάποια πράξη λογοκρισίας εξαφανίζει ένα μέρος της μνήμης μιας κοινωνίας, αυτή η κοινωνία περνάει μια κρίση ταυτότητας.”

***

repubblica.it – 05 Ιανουαρίου 2022

Η ομιλία στον ΟΗΕ στις 21 Οκτωβρίου 2013

by Αντικλείδι , https://antikleidi.com

Σύμφωνα με τον διευθυντή του Myradio, Νίκο Νικολακόπουλο, που μίλησε στο Mega, ο λύκος επιτέθηκε και άρπαξε τον 4μηνών σκύλο της οικογένειας καθώς εκείνος και η 14χρονη κόρη του πήγαιναν προς το αυτοκίνητό τους στο καταφύγιο Μπάφι.

Ο Νίκος Νικολακόπουλος είχε πάει βόλτα με την κόρη του και το σκυλί τους στον εθνικό δρυμό όταν ξαφνικά ένα μαύρο άγριο ζώο επιτέθηκε και άρπαξε από τον λαιμό το σκυλί. Η κόρη του σύμφωνα με τον ίδιο φοβήθηκε και άφησε το λουρί ενώ εκείνος ταραγμένος άρχισε να φωνάζει για να φοβίσει τον λύκο.

«Γυρίζω και βλέπω την κόρη μου πίσω, και το σκυλί το οποίο τον έχει δαγκώσει ένας μαύρος λύκος, παθαίνω σοκ, φωνάζω δυνατά σηκώνω τα χέρια μου ψηλά» ανέφερε ο διευθυντής προγράμματος Myradio 104,6 Νίκος Νικολακόπουλος.

«Θα μπορούσαμε να μην έχουμε γυρίσει.. έτσι όπως επιτέθηκε, βεβαίως πήγε για το σκυλί αλλά θα μπορούσα να είμαι εγώ ή πολύ περισσότερο η κόρη μου» συμπλήρωσε.

Ο λύκος απομακρύνθηκε αλλά το σκυλί δεν κατάφερε να σωθεί. 

«Τα σκυλιά αποτελούν κόκκινο πανί για τους λύκους»

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, με προεδρικό διάταγμα του 1985 τα οικόσιτα ζώα απαγορεύονται στους εθνικούς δρυμούς ακόμα και αν φορούν λουράκι ή φίμωτρο. Μία απόφαση όμως που δεν έχει επικοινωνηθεί και παραμένει άγνωστη στην πλειοψηφία του κόσμου.

«Τα σκυλιά ιδιαίτερα που αποτελούν κόκκινο πανί για τους λύκους, απαγορεύονται…» υπογράμμισε ο υπεύθυνος επικοινωνίας της «Καλλιστώ» Γιώργος Θεοδωρίδης.

Σε οποιαδήποτε επαφή με άγριο ζώο, σύμφωνα με τους ειδικούς, πρέπει να παραμείνουμε ψύχραιμοι, να μην προσπαθήσουμε να το ταΐσουμε, να κρατήσουμε απόσταση και με αργά βήματα να απομακρυνθούμε.

Πηγή: tovima.gr, lifo.gr

Του αρχαίου λόγου φώτιζες τέλεια την τρανοσύνη

με τη δική σου την καρδιά και την νοημοσύνη.

Και με του λόγου ρύθμιζες συχνά την ομορφάδα

της γλώσσας που αρχαία και νέα πάντα ζη.

Είναι η Ελλάδα.

Κωστής Παλαμάς

Εσείς Κάνετε πάντα αυτό που είναι σωστό; Και τελικά, τι είναι σωστό;

Ερωτά και απάντηση δεν περιμένει ο αιπόλος της Πάρνηθας.

«Πήγα στην Pfizer ύστερα από παρότρυνση και με εντυπωσίασε ο δυναμισμός του ιδιωτικού τομέα», δήλωσε

Στο «Ενώπιος Ενωπίω», την εκπομπή του τηλεοπτικού σταθμού ANT1, ήταν καλεσμένοςτο βράδυ της Πέμπτης (16/12) ο Άλμπερτ Μπουρλά. Ο Διευθύνων Σύμβουλος της φαρμακοβιομηχανίας Pfizer μίλησε και για την επαγγελματική του πορεία. Πώς βρέθηκε, όμως, από την Κτηνιατρική Σχολή Θεσσαλονίκης, στον κορυφαίο αμερικανικό κολοσσό;

«Πήγαινα για τον ιατρικό κύκλο, θα μπορούσε να ήταν η καριέρα μου είτε γιατρός ή κτηνίατρος. Το να έχει τελειώσει κανείς κτηνιατρικό τμήμα με διδακτορικό ήταν σπάνιο τότε. Εγώ τότε ήθελα να ακολουθήσω ακαδημαϊκή καριέρα, μπήκα στην εταιρεία όχι με τη θέλησή μου, αλλά με παρότρυνση και με επιμονή τρίτου. Θα πήγαινα για ένα course, για ένα διάστημα, αλλά ερωτεύτηκα τη δουκλειά στους πρώτους μήνες. Με εντυπωσίασε ο δυναμισμός του ιδιωτικού τομέα. Είμαι 28 χρόνια στην εταιρεία. Τα τρία στην Ελλάδα και τα 25 στο εξωτερικό. Ήταν γρήγορη η πορεία, χρειάστηκε να ζήσω σε εννιά διαφορετικές πόλεις σε πέντε χώρες. Το μεγαλύτερο δώρο από αυτές τις συνεχείς μετακινήσεις που έδωσα στα παιδιά μου ήταν η ευκαιρία να δουν καινούργιους πολιτισμούς, ο κόσμος είναι μεγάλος, διαφορετικός» δήλωσε.null

Τί είπε η σύζυγός του

Για τον Άλμπερτ Μπουρλά μίλησε η σύζυγός του Μύριαμ: «Γνωριστήκαμε στη Θεσσαλονίκη, σε γάμο ξαδέλφου, αμέσως ερτευτήκαμε. Βγαίναμε, μέχρι που του έκαναν πρόταση να πάει στο Βέλγιο, με ρώτησε να τον ακολουθήσω, είπα ναι. Τίποτα δεν είναι εύκολο. Πολλές οι δυσκολίες να πηγαίνεις από χώρα σε χώρα με παιδιά. Πέρασα, όμως, πολύ καλά. Η Έλλάδα είναι το σπίτι μας, εκεί που μεγαλώσαμε. Είναι άνθρωπος της οικογένειας και τον έχει καθορίσει το παρελθόν της οικογενείας του. Είναι έξυπνος, γλυκός, επικοινωνιακός με φοβερό χιούμορ» τόνισε και στην ερώτηση τί της είπε όταν ξέσπασε η πανδημία, απάντησε: «Λοιπόν, ο κορονοϊός θα είναι μεγάλο πρόβλημα. Τότε κατάλαβα ότι έχουμε μπροστά μας δρόμο». Ακολούθως, ανέφερε πως πέρασαν την καραντίνα. «Όπως όλοι οι άλλοι, έτσι και εμείς περάσαμε την καραντίνα. Σαν παραδοσιακή οικογένεια. Θέλω να του πω ότι είμαι χαρούμενη και τυχερή που είμαι γυναίκα του και τον αγαπώ πάρα πολύ» κατέληξε η σύζυγός του.

Μιλώντας ο ίδιος για τη σύζυγό του τόνισε: «Δεν είμαι εύκολος χαρακτήρας είμαι νευρικός και η σύζυγός μου είναι ο άνθρωπος που κρατάει την οικογένεια μαζί. Το χάρηκα πολύ στην καραντίνα, το να έχω τα παιδιά στο σπίτι κάθε μέρα».

Η δουλειά στη Νέα Υόρκη

Η πρόταση να δουλέψετε στον ηγετικό πυρήνα του κολοσσού στη Νέα Υόρκη πώς ήρθε ρωτήθηκε: «Η Αμερική ήταν από τις πέντε χώρες που έζησα. Πήγα πρώτη φορά το 2001 μετά το Βέλγιο και την Πολωνία, ασχολήθηκα με το μάρκετινγκ κτηνιατρικών προϊόντων στην αμερικανική αγορά, υπεύθυνος στο πορτφόλιο. Το 2006 πήγαμε Παρίσι, εκεί ήμουν υπεύθυνος Ευρώπης και του υπόλοιπου κόσμου πλην Αμερικής και ξαναγύρισα το 2011 στη θέση του διευθυντή προϊόντων. Τη θέση του διευθύνοντα συμβούλου ποτέ δεν την έβλεπα, δεν ήρθε ανέλπιστα βέβαια, φαινόταν ότι προςμ τα εκεί πήγαινε τα τελευταία χρόνια, προσωπικά, όμως, ποτέ δεν κοιτούσα την επόμενη θέση, ποτέ δεν έκανα αίτηση για άλλη δουλειά στην εταιρεία. Το 2014 μπήκα στο executive της Pfizer» υπογράμμισε και πρόσθεσε: «ως CEO δεν δουλεύω περισσότερο από πριν, έχω τη γυναίκα μου που με υποστηρίζει σε κάθε μου βήμα, οι ευθύνες είναι τώρα διαφορετικές. Οι ευθύνες ως CEO έχουν να κάνουν με σένα. Στις άλλες θέσεις υπήρχε ο διευθύνων σύμβουλος, ο οποίος έκανε την τελική επίβλεψη και και τις όποιες διορθώσεις. Τώρα δεν υπάρχει δυνατόητα διόρθωσης από κάποιον άλλον, δεν υπάρχει κάποιος από πάνω, εξ’ ου και έχω παρατηρήσει ότι τώρα γίνομαι πιο συνητηρτικός. Μου λένε όμως οι φίλοι μου ότι αυτό δεν λέγεται συντηρητισμός, αλλά είναι το όραμα που έχεις, ο ριζοσπαστισμός που πρέπει να φέρεις».

Για τον Άλμπερτ Μπουρλά μίλησε και η αδελφή του: «Είχε από μικρός τρομερή αγάπη για τα ζώα, το σπίτι μας ήταν ζωολογικός κήπος, η εξέλιξή του ήταν αναμενόμενη. Έβαζε πάντα στόχους και πάντα τους κατάφερνε. Έφτασε πολύ ψηλά. Είναι χαρισματικός. Σαφώς και του λείπουν οι φίλοι και η Θεσσαλονίκη. Έχει τρομερό δεσμό μαζί της, του λείπει ο τρόπος ζωής της Ελλάδας», αποκάλυψε. Όσον αφορά στο τί της είπε όταν ξέσπασε η πανδημία, η αδελφή του, απάντησε: «Μου είπε κάτσε σπίτι να προσέχεις και χωρίς πανικό. Όσο ξέρω ότι ο αδελφός μου ηγείται αυτής της εταιρείας νιώθω ανακούφιση, ήταν το πρώτο όπλο για την ανθρωπότητα. Του έυχομαι να πάει μπροστά και να συνεχίσει να μας κάνει περήφανους όπως τώρα», ολοκλήρωσε.

Πηγή: newsbeast