η συνέχεια της γλώσσας!

10 λέξεις από τα αρχαία ελληνικά που χρησιμοποιούμε σήμερα χωρίς να το γνωρίζουμε

10) Φρην είναι το μυαλό. Γι αυτό το λόγο λέμε σήμερα φρενοκομείο, φρενοβλαβής, έχει σώας τας φρένας.

9) Αυδή είναι η φωνή. Σήμερα λέμε έμεινε άναυδος.

8) Ύλη στα αρχαία είναι το δάσος. Σήμερα λέμε υλοτόμος, υλοτομεία.

7) Φάος είναι το φως. Σήμερα λέμε είχε μια φαεινή ιδέα.

6) Δόρπος στα αρχαία είναι το δείπνο. Τη σημερινή εποχή χρησιμοποιούμε τη λέξη επιδόρπιο.

5) Δέρκομαι σημαίνει βλέπω. Σήμερα υπάρχει η λέξη οξυδερκής και όχι οξυβλέμματος .

4) Πέλωρ σήμαινε το τέρας, αλλά ακόμη λέμε πελώριος.

3) Θαμαί είναι ένα αρχαιοελληνικό επίρρημμα που σημαίνει πολλές φορές. Γι’ αυτό το λόγο λέμε για κάποιον που συχνάζει σε ένα μέρος ότι είναι θαμώνας.

2) Βρύχια είναι τα βαθέα ύδατα. Έτσι λοιπόν σήμερα λέμε υποβρύχιο.

1) Λας στα αρχαία ελληνικά είναι η πέτρα. Σήμερα χρησιμοποιούμε τη λέξη λα-τομείο (τομή πέτρας).

Και το από το 1 προέρχεται από αυτή ακριβώς τη λέξη. Κατά τη μυθολογία και μετά τον κατακλυσμό, ο Δευκαλίωνας και η σύζυγός του Πύρρα, άρχισαν να δημιουργούν ανθρώπους περπατώντας και πετώντας πίσω τους πέτρες. Από τις πέτρες που έριχνε ο Δευκαλίων δημιουργήθηκαν άνδρες και από τις πέτρες της Πύρρας, δημιουργήθηκαν γυναίκες. Γι αυτό το λόγο οι άνθρωποι που “γεννήθηκαν” με αυτό το τρόπο ονομάστηκαν Λα-ός.

Όταν το μέλλον …έπαιζε κρυφτό / Π. Μπιτσαξής


Στην αυγή της δεκαετίας του 1950 η Ελλάδα ακόμα αιμορραγούσε. Γεμάτη αντιφάσεις αναζητούσε τον βηματισμό της μέσα στα ερείπια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και του εμφύλιου σπαραγμού. Διχασμένη, πολιτικά αυτοκτονική, βάδιζε τον δρόμο, χόρευε στον κύκλο των επόμενων τραγωδιών. Της χούντας και της Κύπρου. Μέσα από το χάος και τις αβυσσαλέες κοινωνικές και ταξικές αντιθέσεις ξεπρόβαλε η ριζοσπαστική και νεωτερική μεσαία τάξη. Σήκωσε στους ώμους της τη μεταπολεμική ανάπτυξη, τον εαυτό της και την μεταπολιτευτική διαδρομή της χώρας.

Η ιστορία του τζιν

Τα πρώτα τζιν φορέθηκαν από εργάτες σε ορυχεία

Τα πρώτα τζιν φορέθηκαν από εργάτες σε ορυχεία

Η ιστορία του τζιν -ενός κατεξοχήν αμερικάνικου ενδύματος- είναι περίπου τόσο παλιά, όσο κι αυτή της ίδιας της Αμερικής. Από μία εκδοχή του συγκεκριμένου υφάσματος ήταν κατασκευασμένα τα πανιά στις καραβέλες Νίνα, Πίντα και Σάντα Μαρία, με τις οποίες έφτασε το 1492 στον Νέο Κόσμο ο Χριστόφορος Κολόμβος.

Περίπου τρεισήμισι αιώνες αργότερα, το 1850, ένας 20χρονος βαυαρός μετανάστης, ο Λιβάι Στρος, ξεκίνησε από τη Νέα Υόρκη για την Καλιφόρνια, ακολουθώντας το ρεύμα των χρυσοθήρων. Πωλούσε το ανθεκτικό καραβόπανο, που είχε χρησιμοποιήσει ο Κολόμβος, για την κατασκευή σκηνών και σκεπάστρων για τα βαγονέτα. Αυτό που χρειάζονταν, όμως, περισσότερο οι χρυσοθήρες ήταν ρούχα που να αντέχουν στις δοκιμασίες της Άγριας Δύσης.

Έτσι, ο Στρος σκέφτηκε να χρησιμοποιήσει το ύφασμά του για να φτιάξει ανθεκτικά παντελόνια. Τα παρουσίασε στις 6 Ιουνίου 1850 κι έγιναν ανάρπαστα. Λόγο της γενοβέζικης καταγωγής τους –τζένοαν για τους αμερικανούς- ονομάστηκαν τζινς.Σύντομα, όμως, οι χρυσοθήρες άρχισαν να διαμαρτύρονται ότι το σκληρό καραβόπανο τους προκαλούσε διάφορους ερεθισμούς. Για το λόγο αυτό, ο Στρος αποφάσισε να αντικαταστήσει το ύφασμα με ένα γαλλικό βαμβακερό, διαγώνιας ύφανσης, το οποίο ονομαζόταν Serge de Nimes κι έγινε γνωστό ως ντένιμ – δίμιτο στα ελληνικά.null

Ένα άλλο σημαντικό πρόβλημα που αντιμετώπιζαν οι εργάτες στα ορυχεία ήταν ότι οι τσέπες τους σκίζονταν εύκολα. Τη λύση σκέφτηκε ένας πελάτης του Στρος, ο Τζέικομπ Ντέιβις, και δεν ήταν άλλη από τις μεταλλικές κόπιτσες που φέρουν και τα σημερινά τζινς. Όμως, δεν διέθετε τα απαραίτητα χρήματα για να κατοχυρώσει την ιδέα του. Πρότεινε, λοιπόν, στον Λιβάι Στρος να πληρώσει εκείνος για την πατέντα και να μοιραστούν τα κέρδη από την εμπορική εκμετάλλευσή της. Το πρώτο παντελόνι με κόπιτσες πωλήθηκε στις 20 Μαΐου του 1874, στην τιμή των 13 δολαρίων η δωδεκάδα.

Τα πρώτα τζιν, έως τις αρχές του 1860, ήταν μπεζ, αλλά ήδη είχαν τον κωδικό 501. Τότε ήταν που κυριάρχησε το μπλε, καθώς είναι το χρώμα που λερώνεται λιγότερο. Η δερμάτινη ετικέτα, που απεικονίζει δύο άλογα να τραβούν ένα τζιν, προστέθηκε στο πίσω μέρος του παντελονιού το 1886. Η εταιρία Levi Strauss & Co, η οποία είχε ιδρυθεί από το 1853, χρησιμοποίησε αυτή την παράσταση για να διαφημίσει την ανθεκτικότητα των προϊόντων της.

Μέχρι τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο το τζιν παρέμεινε ένα ρούχο εργασίας. Στη δεκαετία του ’50 η εξέγερση των νέων ενάντια στον κοινωνικό κομφορμισμό έφερε τη μαζική εξάπλωσή του. Μία έρευνα το 1958 στις Η.Π.Α. αποκάλυπτε ότι το 90% των νέων φορούσε το τζιν σε όλες τις περιστάσεις. Ανάλογη πορεία ακολούθησε και στην Ευρώπη, ενώ το 1970 αποτέλεσε τη νέα πρόταση στις παριζιάνικες πασαρέλες από τον γάλλο σχεδιαστή μόδας Υβ Σεν Λοράν.


Πηγή: https://www.sansimera.gr/

Σταντάλ – «Το μοναστήρι της Πάρμας»

Γραμμένο μετά το «Κόκκινο και το Μαύρο» και ποτισμένο από μια μελαγχολική νοσταλγία, το «Μοναστήρι της Πάρμας» παρακολουθεί τα έργα και τις ημέρες ενός ενθουσιώδη κι ενίοτε αφελούς ήρωα, του Φαμπρίτσιο ντελ Ντόγκο, από την ημέρα της σύλληψής του ως την ημέρα του θανάτου του

Ο Σταντάλ, αφού περιγράψει ρεαλιστικά την πανωλεθρία του Βοναπάρτη μέσα από την οπτική γωνία ενός «κομπάρσου», μεταφέρει τη δράση του μυθιστορήματος στην Πάρμα ζωντανεύοντας αριστοτεχνικά τις πολιτικές ραδιουργίες που υφαίνονται σ’ αυτήν την μικρή ηγεμονική Αυλή, την ώρα που η Ιταλία έχει κολλήσει για τα καλά το μικρόβιο της εξέγερσης και αποζητά τον αέρα της ελευθερίας.

Πόσοι από τους συγγραφείς μπόρεσαν να ’χουν σε τούτη τη ζωή τις χαρές και τις απολαύσεις της και να εξασφαλίσουνε και την υστεροφημία… Οι πολλοί οδεύουν τα κακοτράχαλα μονοπάτια της Δόξας και τους απότομους γκρεμνούς της χωρίς ποτέ να φτάσουν στην κορυφή της, χωρίς ποτέ το μακρινό και απατηλό λυχνάρι της να θερμάνει την ανήσυχη και ματωμένη καρδιά τους. Ένας απ’ αυτούς είναι και ο Σταντάλ

Ξεχάστε το χύμα, η ρετσίνα μπαίνει σε νέα εποχή

Εγχώριοι παραγωγοί κατάλαβαν τη δυναμική του εθνικού μας κρασιού και σαρώνουν τα μετάλλια σε διαγωνισμούς οίνου. 

Ξεχάστε το χύμα, η ρετσίνα μπαίνει σε νέα εποχή

Μερόπη Παπαδοπούλου

Όσοι με γνωρίζουν ξέρουν ότι έχω εδώ και πολλά χρόνια ένα «κόλλημα» με τη ρετσίνα. Κρασί ιδιαίτερο και μοναδικό, υπογραμμίζει τη νομοτελειακή σχέση του αμπελώνα με το πευκοδάσος και αναδεικνύει τα βοτανικά αρώματα του τόπου μας: δεντρολίβανο, δαφνόφυλλα, φρέσκια, πράσινη πευκοβελόνα. Όσοι μισοχαμογελάτε ειρωνικά, σας παρακαλώ να ξεχάσετε τις χύμα ρετσίνες των φοιτητικών σας χρόνων (οι 40+) και να εστιάσετε το ενδιαφέρον σας στις σύγχρονες ρετσίνες, τις εμφιαλωμένες, αυτές της νέας εποχής. Γιατί εδώ και μερικά χρόνια έχουμε μπει σε μια νέα και ελπιδοφόρα εποχή για το ιδιαίτερο αυτό κρασί. 

Διορατικοί και ρηξικέλευθοι παραγωγοί είδαν στη μοναδική ελληνικότητα της ρετσίνας ευκαιρίες για νέους δρόμους. Αντιμετώπισαν το κακόφημο παρελθόν, πειραματίστηκαν, πάλεψαν, τόλμησαν και πέτυχαν! Εξαιρετικά κρασιά, αλλάζουν το τοπίο και κατακτούν νέα ποιοτικά επίπεδα. Κρασιά που βγαίνουν με παρρησία στους διαγωνισμούς και κερδίζουν χρυσά μετάλλια. Τρία χρυσά μετάλλια για τρεις εξαιρετικές ρετσίνες δόθηκαν στον φετινό 22ο Διαγωνισμό Οίνου και Αποσταγμάτων Θεσσαλονίκης. Σας προτείνω να τις αναζητήσετε, να τις δοκιμάσετε και να παραδεχτείτε μαζί μου ότι πρόκειται για σπουδαία κρασιά. 

→ Ρετσίνα Old Vines της φίλης Αναστασίας Φράγκου, που διακονεί με πίστη και συνέπεια το Σαββατιανό του μεσογείτικου αμπελώνα, με αποτελέσματα που τη δικαιώνουν. Όχι μόνο πήρε χρυσό μετάλλιο, όχι μόνο ανακηρύχθηκε η καλύτερη ρετσίνα της διοργάνωσης, αλλά πήρε και τη μεγαλύτερη βαθμολογία λευκού κρασιού από Σαββατιανό! Το κλασικό βοτανικό άρωμα της ρετσίνας συμπληρώνεται από φρέσκα αρώματα λουλουδιών και μερικές εξωτικές νότες σε ένα μοναδικά γευστικό αποτέλεσμα.

→ Η Ρόζα του Οινοποιείου Κεχρή, η μοναδική ρετσίνα από Ξινόμαυρο, έχει κλέψει την καρδιά μου και την κρατάει δική της εδώ και χρόνια. Φράουλες και κεράσια δίπλα στα ντοματένια αρώματα του Ξινόμαυρου και στις τσαχπίνικες τανίνες του, μπλέκουν με μια υποψία ρετσινιού που ολοκληρώνει ένα δροσερό, γοητευτικά αρωματικό αποτέλεσμα. Ένα κρασί που το πίνεις σκέτο ένα ζεστό μεσημέρι, με καλοκαιρινά λαδερά, μελιτζάνες και μπάμιες, αλλά και ψάρια με χαρακτήρα, όπως παλαμίδα, τόνο, ξιφία. Το χρυσό μετάλλιο της αξίζει και με το παραπάνω!

→ Τζούλια Γεωργιάδη Ρετσίνα, Ροδίτης-Chardonnay, Georgiadis Canteen. Το τρίτο χρυσό μετάλλιο ήταν μια έκπληξη. Αυτή η ρετσίνα, στην οποία δίνει με περηφάνια το όνομά της η ιδιοκτήτρια, δεν έχει σχέση με την παλιά ρετσίνα. Είναι ένα θαυμάσιο κρασί, φρουτώδες και ανθικό, με άρωμα φρέσκιας, πράσινης πευκοβελόνας, μια ιδέα ρετσινιού και μια πινελιά μαστίχας στην επίγευση. Το απόλυτο καλοκαιρινό κρασί! Μπράβο στην εταιρεία Γεωργιάδη που δίνει τόση σημασία στην εξέλιξη της παραδοσιακής μας ρετσίνας.

☛ TIP Μην περιορίσετε τους μεζέδες της ρετσίνας στα παραδοσιακά. Δοκιμάστε τη με τα μοδάτα σασίμι, ταρτάρ, σούσι και σε ευφάνταστα κοκτέιλ! Ναι, γιατί όχι!

Πηγή: kathimerini.gr

Σαν σήμερα

Η Απόβαση στη Νορμανδία

Έμεινε στην ιστορία ως D-Day και ήταν η μεγαλύτερη στρατιωτική επιχείρηση του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και η μεγαλύτερη αμφίβια επιχείρηση στα στρατιωτικά χρονικά.

Η Απόβαση στη Νορμανδία ή D-Day, όπως έμεινε στην ιστορία.

Η Απόβαση στη Νορμανδία ή D-Day, όπως έμεινε στην ιστορία.

Το συννεφιασμένο πρωινό της 6ης Ιουνίου 1944 πραγματοποιήθηκε η μεγαλύτερη στρατιωτική επιχείρηση του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και η μεγαλύτερη αμφίβια επιχείρηση στα στρατιωτικά χρονικά, η απόβαση στη Νορμανδία ή D-Day, όπως έμεινε στην ιστορία. Επρόκειτο για ένα κρίσιμο πλήγμα εναντίον της ναζιστικής Γερμανίας και, όπως συμφωνούν οι ιστορικοί, ένα από τα σημεία που έκριναν την έκβαση του πολέμου.

Η προετοιμασία για την Απόβαση στη Νορμανδία

Οι διαφωνίες των Συμμάχων για το αν θα έπρεπε να ασκηθεί πίεση από Νότο προς Βορρά ή να γίνει απόβαση μέσω Μάγχης, προκειμένου να ηττηθεί η Γερμανία, λύθηκαν στη Διάσκεψη της Τεχεράνης (28 Νοεμβρίου – 1 Δεκεμβρίου 1943). Ο Στάλιν, υποστηριζόμενος από τις ΗΠΑ, επέμενε ότι η εισβολή στη Γαλλία ήταν ο μόνος τρόπος να ηττηθεί η Γερμανία.

Τον Ιανουάριο του 1944 άρχισε να προετοιμάζεται η επιχείρηση «Επικυρίαρχος» (Operation Overlord). O αμερικανός στρατηγός Ντουάιτ Αϊζενχάουερ ορίστηκε ανώτατος διοικητής, με βρετανούς διοικητές στο στρατό ξηράς, στο ναυτικό και την αεροπορία. Σύμφωνα με το σχέδιο, η επίθεση θα γινόταν σ’ ένα στενό μέτωπο στη Νορμανδία, στις βόρειες ακτές της Γαλλίας, από πέντε σώματα στρατού. Για την πραγματοποίησή της, ο Αϊζενχάουερ έπρεπε να συγκροτήσει τον μεγαλύτερο στην ιστορία στόλο που επιχείρησε ποτέ απόβαση. Σε περίπτωση επιτυχίας, η απόβαση θα αποτελούσε την απαρχή προέλασης μεγάλων συμμαχικών δυνάμεων προς Ανατολάς μέσω της Γαλλίας, κατευθείαν στην καρδιά της ναζιστικής Γερμανίας.Το βασικότερο μέλημα για τους σχεδιαστές της επιχείρησης ήταν να μη μάθουν οι Γερμανοί το σημείο της απόβασης. Έτσι, οι δυνάμεις τους θα ήταν αναγκασμένες να αναπτυχθούν σε ολόκληρη την ακτογραμμή. Είχε καταρτιστεί εξάλλου σχέδιο παραπλάνησης, η επιχείρηση «Σωματοφύλακας» (Operation Bodygard), που κατόρθωσε πέραν πάσης προσδοκίας να πείσει τον Χίτλερ ότι κύριος στόχος ήταν η περιοχή του Καλέ, αρκετά βορειότερα της Νορμανδίας. Παρότι στη Γαλλία υπήρχαν 58 γερμανικές μεραρχίες, μόνο οι 14 βρίσκονταν στις ακτές της Νορμανδίας. Μεγάλη σημασία είχε και η αξιοποίηση της αεροπορικής υπεροχής των Συμμάχων, ώστε να εξουδετερωθεί η εχθρική πολεμική αεροπορία και να απομονωθεί το συγκοινωνιακό δίκτυο της Βόρειας Γαλλίας.

Ενώ τα σχέδια τής απόβασης καταρτίζονταν από Αμερικανούς και Βρετανούς στρατιωτικούς στην Αγγλία, ο Γερμανός στρατάρχης Έρβιν Ρόμελ – γνωστός ως «αλεπού της ερήμου», από την προηγούμενη θητεία του στο αφρικανικό μέτωπο- επιφορτισμένος με την αναχαίτιση της αναμενόμενης απόβασης, ενίσχυσε τη γερμανική αμυντική οχύρωση κατά μήκος της ακτής της Γαλλίας με υποβρύχια εμπόδια, δεξαμενές καυσίμων, ανθεκτικές στους βομβαρδισμούς, καθώς και με ναρκοπέδια. Το βασικό του πρόβλημα ήταν ότι έπρεπε να περιφρουρεί 3.000 μίλια δυτικοευρωπαϊκής ακτής, από την Ολλανδία έως τα ιταλικά σύνορα.

Η Απόβαση

Η απόβαση στη βόρεια Γαλλία από την Αγγλία προγραμματίστηκε τελικά για τις 5 Ιουνίου 1944, αλλά αναβλήθηκε για ένα εικοσιτετράωρο, λόγω της κακοκαιρίας που επικρατούσε στο στενό της Μάγχης. Συγκροτήθηκε ένας τεράστιος στόλος, με επικεφαλής τον άγγλο ναύαρχο Μπέρτραμ Ράμσεϊ, ο οποίος περιλάμβανε 1.200 πολεμικά πλοία, 10.000 αεροπλάνα, 4.126 αποβατικά σκάφη, 804 μεταγωγικά πλοία και εκατοντάδες τεθωρακισμένα άρματα αμφίβιων και άλλων αποστολών. 156.000 άνδρες (73.000 Αμερικανοί και 83.000 Βρετανο-Καναδοί) θα αποβιβάζονταν στη Νορμανδία, από τους οποίους 132.000 θα μεταφέρονταν με πλοία μέσω Μάγχης και 23.500 με αεροπλάνα. Τις χερσαίες δυνάμεις διοικούσε ο άγγλος στρατηγός Μπέρναρντ Μοντγκόμερι, που είχε απέναντί του ένα παλαιό γνώριμό του από τις επιχειρήσεις στην Αφρική, τον γερμανό στρατάρχη Έρβιν Ρόμελ.Η απόβαση με την κωδική ονομασία «Ποσειδών» (Operation Neptune) άρχισε πριν από την αυγή της 6ης Ιουνίου σε πέντε ακτές κατά μήκος της Νορμανδίας, οι οποίες έφεραν τις κωδικές ονομασίες Utah (Γιούτα), Omaha (Όμαχα), Gold (Χρυσός), Juno (Ήρα) και Sword (Σπαθί). Οι παραλίες που είχαν επιλεγεί για την απόβαση εκτείνονταν από τον ποταμόκολπο του Ορν ως το νοτιοδυτικό άκρο της χερσονήσου Κοταντέν. Την παραμονή της επιχείρησης βρετανικές μονάδες καταδρομέων είχαν πέσει πίσω από της γραμμές του εχθρού, καταλαμβάνοντας γέφυρες – κλειδιά και αχρηστεύοντας τις επικοινωνίες των Γερμανών.

Οι τέσσερις ακτές καταλήφθηκαν εύκολα και γρήγορα από τις συμμαχικές δυνάμεις, ενώ στην πέμπτη, την «Όμαχα», αντιμετώπισαν σκληρή γερμανική αντίσταση. Με το σούρουπο μεγάλα προγεφυρώματα είχαν ήδη δημιουργηθεί και στις πέντε περιοχές της απόβασης και η τελική επιχείρηση για τη συντριβή τής Γερμανίας είχε αρχίσει.

Για την επιτυχία της απόβασης, καθοριστική ήταν η αεροπορική υπεροχή των Συμμάχων. Τα αεροπλάνα τους κατέστρεψαν τις περισσότερες γέφυρες του Σηκουάνα στ’ ανατολικά και του Λίγηρα στα νότια, εμποδίζοντας έτσι τους Γερμανούς να ενισχύσουν έγκαιρα τις προκεχωρημένες μονάδες τους στα προγεφυρώματα των ακτών της Νορμανδίας.

Οι Σύμμαχοι προ των πυλών της Γερμανίας

Σύμφωνα με το αρχικό σχέδιο, οι Βρετανοί θα καταλάμβαναν τη στρατηγικής σημασίας πόλη Καν την πρώτη ημέρα της απόβασης. Παρότι εξουδετέρωσαν γρήγορα τη γερμανική άμυνα, εν τούτοις έπρεπε να περιμένουν έως τις 9 Ιουλίου για να εισέλθουν νικηφόρα στην πόλη, εξαιτίας της εμφάνισης μιας μεραρχίας Πάντσερ, που καθήλωσαν τις δυνάμεις τους, αλλά και των διαφωνιών μεταξύ Αϊζενχάουερ και Μοντγκόμερι για θέματα τακτικής. Στον τομέα τους, οι Αμερικανοί αντιμετώπισαν σοβαρή αντίσταση στη χερσόνησο Κοταντέν, αλλά τελικά κατέλαβαν το ζωτικής σημασίας λιμάνι του Χερβούργου στις 26 Ιουνίου.

Οι συνεχείς συγκρούσεις έφθειραν τα γερμανικά στρατεύματα και στις 25 Ιουλίου ο στρατηγός Ομάρ Μπράντλεϊ διέσπασε το δυτικό μέτωπο και μέσα σε λίγες μέρες εξάλειψε κάθε αντίσταση στην πορεία του προς τον Σηκουάνα. Αντεπίθεση των γερμανικών τεθωρακισμένων στο Μορτέν αποκρούστηκε (713 Αυγούστου). Στα τέλη Αυγούστου οι Σύμμαχοι διέσχισαν τον Σηκουάνα και τον Σεπτέμβριο βρίσκονταν μπροστά στα γερμανικά σύνορα

Πηγή: https://www.sansimera.gr/