Συντάκτης: Kostas Bertsias

Ιντεραμέρικαν από τα παλιά…

Να έχουν αιώνια ανάπαυση τα τρία παλληκάρια. Έπεσαν στο καθήκον για την πατρίδα και όλους μας. Λένε πως το φιλότιμο είναι αμετάφραστη ελληνική λέξη. Αυτή ταιριάζει. Γιατί τόσο οι πεσόντες όσο και η συντριπτική πλειονότητα των πυροσβεστών και άλλων αντίστοιχης επικινδυνότητας δημόσιων δράσεων μάχονται με πλήρη συναίσθηση του κινδύνου. Σε μερικές περιπτώσεις, του πολύ σοβαρού κινδύνου. Και το κάνουν. Δεν υποχωρούν, όπως θα μπορούσαν. Κανείς δεν θα μπορούσε να τους πει κάτι. Αυτό είναι το ελληνικό φιλότιμο. Και μη μου πει κάποιος ηλίθιος ότι αυτή είναι η δουλειά τους. Ξέρουμε καλά ότι αυτό που μετρά είναι η ψυχή που βάζεις στη δουλειά σου. Όπως πριν από χρόνια, όταν έπεσε το Canadair σε μια απότομη χαράδρα. Ελπίζω να τους τιμήσει η Πολιτεία όπως τους αναλογεί, όπως ορίζει ο νόμος. Και να μη βρεθεί για τον έναν εξ αυτών κάποιος μανδαρίνος της πολυθρόνας να πει ότι ο θάνατός του δεν οφείλεται στην πυρκαγιά αλλά σε παθολογικά αίτια.

Προσωπική μαρτυρία.

• Η φωτιά κατηφόριζε στο Χάρακα της Άνδρου. Η Μαρίνα κι εγώ, βλακωδώς, ευτυχώς τη σκαπουλάραμε, προσπαθούσαμε να κάνουμε κάτι με τα λάστιχα. Κι όταν έπιασαν τα πρώτα χόρτα στον αυλόγυρο του σπιτιού, μπήκαμε στο αυτοκίνητο σαν τρελοί, στον χωματόδρομο προς το Γαύριο, γλιτώνοντας την περικύκλωση από τη φωτιά στο τσακ. Είχαμε Άγιο. Δεν υπήρχε τότε το 112. Και τότε, ενώ κατεβαίναμε, ξεπρόβαλε ένα Canadair. Ο αέρας λυσσομανούσε. Έκανε έναν απίστευτα επικίνδυνο ελιγμό στη βουνοπλαγιά, οριακά χαμηλά, προσέγγισε το σπίτι μας και έριξε νερό. Η φωτιά έσβησε και το σπίτι σώθηκε. Το κοίταζα έκθαμβος. «Τι κάνει ο άνθρωπος;» σκέφτηκα. Αυτό που κάνει είναι πολύ επικίνδυνο. Όταν ανυψώθηκε μέσα στα 8 μποφόρ, έκανα τον σταυρό μου. «Να ’σαι καλά και να προσέχεις», ήταν η σκέψη μου, όχι το σπίτι. Είναι το φιλότιμο που έγραφα πιο πάνω. Έψαξα να βρω ποιος ήταν ο πιλότος, να του κάνω ένα τραπέζι και να τον ευχαριστήσω. Δεν μου το είπαν. «Δεν έκανε κάτι ιδιαίτερο», μου είπαν, «αυτή ήταν η δουλειά του».

Πάνος Μπιτσαξής

έργο του ζωγράφου Γιώργου Ζυμαράκη

Στην περίφημη επιστολή προς τον Μενοικέα που είναι ένα από τα σημαντικότερα σωζόμενα κείμενα του Επίκουρου διαβάζουμε:

«Γεννηθήκαμε μια φορά και δε γίνεται να γεννηθούμε και δεύτερη, ενώ είναι βέβαιο πως δεν θα υπάρξουμε ξανά στον αιώνα τον άπαντα.

Εσύ όμως, ενώ δεν εξουσιάζεις το αύριο, αναβάλλεις την ευτυχία γι’ αργότερα.

Και η ζωή κυλά με αναβολές και χάνεται, και ο καθένας μας πεθαίνει μες στις έγνοιες.»

Από το ΓΛ η πιο κάτω ανάρτηση.

“Οι πεποιθήσεις είναι πεισματικές, ταυτόχρονα όμως αποδεικνύονται και εύπλαστες. 

Προκειμένου να μεταβάλει μια πεποίθηση, ο άνθρωπος πρέπει να βρει τρόπο εξασφάλισης νέων πειστικών στοιχείων τα οποία μπορεί να εμπιστευτεί. 

Είναι πιθανότερο να πιστέψει στην εγκυρότητα αυτών των νέων στοιχείων, εφόσον η πηγή τους συμφωνεί με τις υπόλοιπες υφιστάμενες απόψεις του. 

Τα αποδεικτικά στοιχεία που περιγράφουν θετικά αποτελέσματα είναι εκείνα που μπορεί ευκολότερα να πιστέψει ο άνθρωπος. 

Αν αμφισβητήσεις την εγκυρότητα και τη λεπτομέρεια οποιασδήποτε από τις αυτοπεριοριστικές πεποιθήσεις σου, η πεποίθησή σου θα εξασθενήσει.

 Αν θέλεις ν’ αλλάξεις τις πεποιθήσεις ενός άλλου, μην επιτίθεσαι σε αυτές, κατάστησε τον άλλο αυτόπτη μάρτυρα των θετικών νέων στοιχείων που θα τον εμπνεύσουν και ταυτόχρονα θα εξισορροπήσουν τις αρνητικές επιδράσεις των παλιών πεποιθήσεων του. 

Οι περιοριστικές πεποιθήσεις που δεν αμφισβητούνται συνιστούν το σημαντικότερο εμπόδιο ανάμεσα στο ποιοι είμαστε και ποιοι θα μπορούσαμε να είμαστε. 

Πάψε να λες στον εαυτό σου πως δεν ξέρεις αρκετά, δεν μπορείς να τα καταφέρεις ή δεν αξίζεις . Η εξέλιξη προκύπτει όταν αρχίζεις να κάνεις εκείνα τα πράγματα που δεν έχεις τα προσόντα να κάνεις. 

Τα όσα πιστεύουμε για τον εαυτό μας διαμορφώνουν τις σκέψεις και τα συναισθήματά μας, οι σκέψεις και τα συναισθήματά μας καθορίζουν τις πράξεις μας, και οι πράξεις μας διαμορφώνουν τα αποδεικτικά μας στοιχεία. Προκειμένου να δημιουργήσεις νέα στοιχεία πρέπει να αλλάξεις τις πράξεις σου.

Προκειμένου να δομήσεις το προσωπικό σου αφήγημα, χρειάζεσαι αποδεικτικά στοιχεία και τα στοιχεία αυτά προκύπτουν από τις επιλογές που κάνεις όταν αντιμετωπίζεις κάποια αντιξοότητα. 

Το πλέον πειστικό σημάδι πώς κάποιος θα καταγράψει νέα αποτελέσματα στο μέλλον, είναι η νέα συμπεριφορά του στο παρόν.”

*********************

Τα παραπάνω είναι αποσπάσματα από το βιβλίο του Steven Bartlett : “Το ημερολόγιο ενός CEO. Οι 33 κανόνες για την εργασία και τη ζωή” (κυκλοφορεί στα ελληνικά από τις εκδόσεις Key Books).

Μου αρέσουν τα βιβλία όπου ο συγγραφέας τους μεταφέρει στους αναγνώστες του “δουλεμένες” ιδέες, που έχουν δοκιμαστεί στην πράξη και έχουν αξιολογηθεί εκ του αποτελέσματος, που δημιούργησαν. 

Ο Steven Bartlett κάνει αυτό ακριβώς. Πέρα από τα διδάγματα που συνέλεξε από τη δική του προσωπική (και επιτυχημένη) επιχειρηματική πορεία, έχει συγκεντρώσει πάνω από 700 ώρες ηχογραφημένων συνεντεύξεων με καταξιωμένους επαγγελματίες από το χώρο των επιχειρήσεων, των επιστημών, του αθλητισμού, της διασκέδασης κοκ.

ΓΛ

Του Χρήστου Χωμενίδη, από τα «Νέα».

Από την Ιλιάδα, από την Οδύσσεια -και από τη Βίβλο- πηγάζει ο δυτικός πολιτισμός. Όλα όσα αφορούν τον άνθρωπο συναντώνται στον Ομήρο. Υπήρξε ο Όμηρος; Έζησε κάποτε στο Αιγαίο ένας μεγαλοφυής τραγουδοποιός, πήρε τους προϋπάρχοντες μύθους κι έπλασε τα έπη του; Προσωπικά δεν αμφιβάλλω διόλου. Και μόνον η απόφαση η Ιλιάδα να ξεκινά με τον καβγά δυό αντρών για μια γυναίκα –«μήνιν άειδε, θεά…»- και ο πόλεμος να είναι στο φόντο αποτελεί δραματουργία τόσο ρηξικέλευθη, τόσο μοντέρνα, ώστε δεν μπορεί να αποδοθεί στη λαϊκή μούσα.

Κάποιοι φιλόλογοι αποπειρώνται να βιογραφήσουν τον Όμηρο. «Ήταν» υποστηρίζουν «ναυτικός. Πώς αλλιώς θα μας ιστορούσε με τέτοια γλαφυρότητα τα καραβοτσακίσματα του Οδυσσέα; Πώς θα κατείχε επακριβώς τους ανέμους και τη θέση των άστρων; Είχε επίσης ασκήσει και υποστεί την εξουσία. Ήξερε στο πετσί του τις συγκρούσεις και τις ίντριγκες, δεν τις παρατηρούσε από απόσταση ασφαλείας, σαν κάμποσους μετέπειτα “πνευματικούς άνθρωπους”. Τα έπη του μπορούν να διαβαστούν και σαν πολιτικά εγχειρίδια, διδακτικότερα κι από τον Μακιαβέλι.» Καναδυό μελετητές το τερμάτισαν. «Ο Όμηρος και ο Οδυσσέας είναι το ίδιο πρόσωπο! Πυρήνας του έργου τα απομνημονεύματα ενός βασιλιά-πολέμαρχου, που αφού άλωσε ένα μέγα κάστρο, γέρος πιά διηγούνταν τους θριάμβους και τις συμφορές του…»

Απο το στρωμένο, ξέχειλο ομηρικό τραπέζι, αρτίζεται ο καθείς με ό,τι τραβάει η όρεξή του. Ο Καβάφης απόσταξε τους χυμούς και μας παρέδωσε την εμβληματική Ιθάκη. Καθώς και ένα ακόμα βαθύτερο -φρονώ- ποίημα, τη Δευτέρα Οδύσσεια. Ο Καζαντζάκης αράδιασε 33.333 στίχους, που τους θεωρούσε μάλιστα το αριστούργημά του, πολύ ανώτερο από τον Ζορμπά ή την Αναφορά στον Γκρέκο. Ο Τζόυς τοποθέτησε τον Οδυσσέα του στο Δουβλίνο. Είχε και ο Νόλαν προφανώς κάθε δικαίωμα να επιλέξει ελεύθερα, να αναπτύξει κινηματογραφικά εκείνα που τον συγκινούσαν.

Το βασικό ζητούμενο για μια ταινία είναι να παρασύρει, να συναρπάζει τον θεατή. Εφόσον εγώ μες στον καύσωνα, σε θερινό με μέτριο ήχο κι άβολα καθίσματα, καθηλώθηκα επί τρεις ώρες, ο Νόλαν τα κατάφερε θαυμάσια. Οι αντιρρήσεις μου για την Οδύσσεια του είναι επιμέρους. Ουδόλως αναιρούν την απόλαυση.

Θέλησε ο Νόλαν την Ελένη και την Κλυταιμνήστρα μαύρες. Κανένα απολύτως πρόβλημα. Κτήμα είναι ο Όμηρος της ανθρωπότητας εσαεί, πολύχρωμος στο πνεύμα του. Σε άλλο ενίσταμαι. Στο ότι εκείνη η οποία υποδυόταν την Ελένη -που εξαιτίας της ψυχές αμέτρητες πήγαν στον Άδη- δεν μου έμοιαζε η εκτυφλωτικότατη καλλονή. Η ωραιότερη των γυναικών. Η ομορφιά, θα μου πείτε, κρίνεται διαφορετικά από τον καθένα. Πάσο.

Γιατί όμως να παραλείψει ο Νόλαν τρία κομβικάτα σημεία του έπους;

Τη μοιραία αποκοτιά του Οδυσσέα, αφότου είχε τυφλώσει τον Πολύφημο. Σκαρφαλωμένος ο κύκλωπας στην κορυφή του νησιού του ούρλιαζε, οδυρόταν, ζητούσε από τον πατέρα του εκδίκηση. «Ποιός σε κατάντησε έτσι;» ρωτάει ο Ποσειδώνας. «Ο Κανένας!» βρυχάται το τέρας. «Κανένα συνεπώς δεν θα τιμωρήσω…» καγχάζει ο θεός. Το άκουσε ο Οδυσσέας κι ενώ είχε ήδη απομακρυνθεί με το καράβι του, γύρισε πίσω για να πάρει -φιγουρατζίδικα, ελληναράδικα- τη δόξα. «Της Ιθάκης ο άναξ, του Λαέρτη ο γιός σε στράβωσε, στραβούλιακα!» του φώναξε. Τον άκουσε ο Ποσειδώνας και πήγαν όλα, έκτοτε, κακήν κακώς…

Όταν ο Τηλέμαχος επισκέφθηκε το βασιλικό ζεύγος της Σπάρτης, η Ελένη κι ο Μενέλαος τον κάθισαν ανάμεσά τους. Θυμήθηκαν, για χατίρι του, τα παλιά. «Τότε, που με είχε αρπάξει στα φτερά του ο Έρωτας…» είπε τη μαγική φράση η Ελένη. Καταλάβατε; Ο Έρωτας -καν για τον Πάρη, καν για τον παντρεμένο γείτονά σας- κυβερνάει. Κανείς δεν μπορεί, ούτε και πρέπει, να του αντιστέκεται.

Κατέβηκε ο Οδυσσέας στον Άδη. Συνάντησε, ανάμεσα σε πολλούς, τον Αχιλλέα. «Κι εδώ ακόμα πρώτος των πρώτων είσαι!» τον θαύμασε. Τον κοίταξε εκείνος φαρμακωμένος. «Κάλλιο ο πιο φουκαρατζίκος στη ζωή παρά ο βασιλιάς στον θάνατο…» του απάντησε. Έτσι τέλειωσε ο Αχιλλέας, με έναν του στεναγμό, κάθε μεταφυσική ελπίδα.-