Υπάρχουν πολλοί που λένε ότι πρέπει να δουν για να πιστέψουν .
Και εγώ σου λέω ότι πρέπει να πιστέψεις για να δεις ….
ΩΣΕΊ ΧΌΡΤΟΣ»: ΌΨΕΙΣ ΤΗΣ ΜΑΤΑΙΌΤΗΤΑΣ
ΩΣΕΊ ΧΌΡΤΟΣ»: ΌΨΕΙΣ ΤΗΣ ΜΑΤΑΙΌΤΗΤΑΣ
—του Παναγιώτη Πούτου—
Σύμφωνα με την αφήγηση που μας έχει παραδοθεί, ο βασιλιάς Πτολεμαίος Β’ Φιλάδελφος ζήτησε να έρθουν στην Αλεξάνδρεια Εβραίοι μελετητές και ερμηνευτές για να μεταφραστούν τα ιερά βιβλία που επρόκειτο να αποτελέσουν αργότερα την Παλαιά Διαθήκη. Οι Εβδομήκοντα —για την ακρίβεια εβδομήντα δύο, καθώς ήταν έξι από κάθε φυλή του Ισραήλ— εργάστηκαν χωριστά, αλλά όλες οι μεταφράσεις που προέκυψαν ήταν πανομοιότυπες.
Μέσα σε αυτή τη θεόπνευστη μετάφραση μία εβραϊκή λέξη, χατσίρ, μεταφράστηκε ως χόρτος. Στον Ψαλμό ρβ’ (στίχος 15) αναφέρεται πως ο άνθρωπος είναι σαν το χορτάρι, ωσεί χόρτος γράφει η μετάφραση των Εβδομήκοντα αποδίδοντας το εβραϊκό keḥāṣîr (כֶּחָצִ֥יר). Είναι ισχυρή μεταφορά που γίνεται οδυνηρή στη συνέχεια: ο άνθρωπος ανθίζει σαν το λουλούδι του αγρού, μα περνά πάνω του ο άνεμος και δεν υπάρχει πια, κι ούτε που φαίνεται ο τόπος όπου βρισκόταν (ωσεί χόρτος αι ημέραι αυτού, ωσεί άνθος του αγρού ούτως εξανθήσει, ότι πνεύμα διήλθεν εν αυτώ, και ουχ υπάρξει, και ουκ επιγνώσεται έτι τον τόπον αυτού). Την ξαναβρίσκουμε στον Ησαΐα (μ’ 6-7): πάσα σαρξ χόρτος και πάσα δόξα ανθρώπου ως ανθός χόρτου, εξηράνθη ο χόρτος και το άνθος εξέπεσε. Το συγκεκριμένο απόσπασμα από το βιβλίο του Ησαΐα επαναλαμβάνεται στην Α’ Επιστολή του Πέτρου (α’ 24) και στον δεύτερο λόγο Εις Ευτρόπιον του αγίου Ιωάννη του Χρυσοστόμου, ο οποίος συμπληρώνει με παρόμοιες μεταφορές: άνεμος πνεύσας αθρόον τα μεν φύλλα κατέβαλε, γυμνόν δε ημίν το δένδρον έδειξε. Και:
Νυξ ην πάντα εκείνα και όναρ, και, ήμέρας γενομένης, ηφανίσθη, άνθη ην εαρινά, και, παρελθόντος του έαρος, άπαντα κατεμαράνθη, σκιά ην, και παρέδραμε, καπνός ην, και διελύθη, πομφόλυγες ήσαν, και διερράγησαν, αράχνη ην, και διεσπάσθη.
Μπαίνοντας στην ελληνική γραμματεία ο χόρτος ως σύμβολο του εφήμερου ανθρώπου συναντά τη μεταφορά των φύλλων στον Όμηρο (οίη περ φύλλων γενεή, Ζ’ 146-9) και στον Μίμνερμο (ημείς δ’, οία τε φύλλα φύει πολυάνθεμος ώρη έαρος, D2, 2W). Το όναρ που αναφέρει ο Χρυσόστομος θυμίζει τον Πίνδαρο (σκιάς όναρ άνθρωπος, Πυθιόνικος VIII 95-97). Αιώνες μετά ο Σεφέρης θυμάται τη βιβλική μεταφορά του χορταριού στον Τελευταίο Σταθμό:
ο άνθρωπος είναι μαλακός, ένα δεμάτι χόρτο·
χείλια και δάχτυλα που λαχταρούν ένα άσπρο στήθος
[…]
Ο άνθρωπος είναι μαλακός και διψασμένος σαν το χόρτο,
άπληστος σαν το χόρτο, ρίζες τα νεύρα του κι απλώνουν·
σαν έρθει ο θέρος
προτιμά να σφυρίξουν τα δρεπάνια στ’ άλλο χωράφι·
Λίγο παρακάτω, στον στίχο 63, ο ποιητής μάς θυμίζει το βιβλίο της ματαιότητας, τον Εκκλησιαστή: Καιρός του σπείρειν, καιρός του θερίζειν. Τα απαρέμφατα είναι δικές του επιλογές, το βιβλικό κείμενο δεν τα αναφέρει, όμως η δομή παραπέμπει σε αυτό, καιρός του τεκείν και καιρός του αποθανείν, καιρός πολέμου και καιρός ειρήνης.
Η μεταφορά του χορταριού βρίσκεται και στον Παλαμά. Εκεί, ωστόσο, η βιβλική επιρροή είναι απίθανη, γιατί ο ποιητής μεταφέρει γνωστό στίχο της δημοτικής ποίησης. Στο διήγημα Θάνατος Παλληκαριού διαβάζουμε: — Αχ! και πάλι αχ! Κλάψε, μάννα, κλάψε! Τα νιάτα χώμα γίνονται κ’ η λεβεντιά χορτάρι, και το σαΐνικο κορμί χώμα και το πατούνε! Όπου πάς και σταθής, μάννα, να το λες.
Η απαισιοδοξία που μεταδίδεται για την ανθρώπινη ύπαρξη είναι κοινή σε όλα τα κείμενα, όμως εντοπίζεται και μία θεμελιώδης διαφορά: το αδιέξοδο της αρχαίας ελληνικής γραμματείας δεν υπάρχει στην Παλαιά Διαθήκη. Εκεί η ματαιότητα και η μικρότητα της ανθρώπινης κατάστασης σώζεται από τον Θεό, ο ψαλμός ρβ’ συνεχίζει αναφέροντας το έλεος του Κυρίου […] επί τους φοβουμένους αυτόν και ο Ησαΐας διαβεβαιώνει: εξηράνθη ο χόρτος […] το δε ρήμα του Θεού ημών μένει εις τον αιώνα.
*
«Συμφωνώ, δύο και δύο κάνουν τέσσερα, είναι ένα θαυμάσιο πράγμα· ε λοιπόν, και το δύο και δύο κάνουν πέντε, είναι καμιά φορά πιο χαριτωμένο.»
Ντοστογέφσκι
Αγνή ποίηση τα τροπάρια για τον ακαδημαϊκό Σωτήρη Σκίπη
Τα περιπαθή εκκλησιαστικά άσματα ως απαρχή της νεοελληνικής ποίησης.
Γράφει ο Ελευθέριος Γ. Σκιαδάς
Σκίπης Σωτήρης
Ο ακαδημαϊκός Σωτήρης Σκίπης ήταν εξ εκείνων που υποστήριζαν πως έπρεπε να εκπονηθεί μία σοβαρή μελέτη για τα τροπάρια και τους ψαλμούς που άδονται τις ημέρες της Μεγάλης Εβδομάδας στις εκκλησίες. Εξέφραζε την άποψη ότι ορισμένα εξ αυτών αποτελούν λαμπρά δείγματα ελληνικής ποίησης, με ιδιαίτερο και λογοτεχνικό ενδιαφέρον. Ο ποιητής και θεατρικός συγγραφέας Σωτήρης Σκίπης ήταν υπερήφανος Ηπειρώτης. Κουβαλούσε πάντα στην ψυχή του την τραγική ιστορία της οικογένειάς του. Κατά την έξοδο του Μεσολογγίου, ο πάππος του ποιητού Γεώργιος Σκίπης προτίμησε να αδειάσει την πιστόλα του πάνω στα δύο κορίτσια του για να μην πέσουν στα χέρια των Τούρκων. Αλλά δεν απέφυγε αυτό που φοβόταν.
Οι Τούρκοι τις βρήκαν τραυματισμένες και τις έδωσαν ως λάφυρα πολέμου σε δύο μπέηδες. Πολλά χρόνια αργότερα, ο πατέρας του ποιητή και γιος του αγωνιστή του Μεσολογγίου, συνταγματάρχης της Χωροφυλακής Ευάγγελος Σκίπης, μάθαινε ότι οι αδελφούλες του ζούσαν και ανήκαν σε Τούρκους μπέηδες, η μια στη Λάρισα και η άλλη στα Τρίκαλα. Όταν λοιπόν ενώθηκε και η Θεσσαλία με την υπόλοιπη ελεύθερη Ελλάδα, ζήτησε να τοποθετηθεί στη Λάρισα. Εκεί γεννήθηκε, το 1881, ο πολίτης του κόσμου Σ. Σκίπης.
Η μπέισσα γιαγιά του ήταν γνωστή με το όνομα Νοϊλέ, με το οποίο είχε αντικαταστήσει το χριστιανικό Σοφία. Η τελευταία παρέμεινε πιστή στον άνδρα που της έδωσε η τραγική μοίρα και διατήρησε τη θρησκεία που διδάχθηκε από τα παιδικά χρόνια της. Την ιστορία αφηγείτο επανειλημμένως ο ακαδημαϊκός ποιητής, ο οποίος επαιρόταν για τους αγώνες των προγόνων του που είχαν χύσει το αίμα τους για την ελευθερία της πατρίδας.
Η ψυχή του είχε ενθουσιαστεί και έγραφε ότι, αν κάποιος εκδότης τού ζητούσε να καταρτίσει μία ανθολογία, δεν θα άρχιζε από τα ακριτικά έπη ή από την κρητική ποίηση, αλλά από τα τροπάρια των Αγίων Παθών. Σε άρθρο που δημοσίευσε το 1933 εξέφραζε την άποψη ότι με τα τροπάρια άρχιζε η νεοελληνική ποίηση και πως δεν τον ενοχλούσε το γεγονός ότι δεν ήταν γραμμένα στη δημοτική γλώσσα. Ο ελληνικός λαός επί αιώνες τα έχει στο στόμα του και τα ψάλλει με σπαραγμό ψυχής και δακρυσμένα μάτια.
Αιτιολογώντας τη θέση του ο γαλήνιος λογοτέχνης, τόνιζε ότι τα τροπάρια «κατά βάθος, δεν είναι παρά τραγούδια και μοιρολόγια, τα οποία εγέννησεν ο πλέον άδολος πόνος και η βαθυτέρα συντριβή διά την σταύρωσιν και τον θάνατον του ωραίου Ναζωραίου, που ήλθεν εις τον κόσμον να τον σώση διά της μετανοίας. Και, παρ’ όλον τον λυρισμόν τους, ημπορεί να πη κανείς, ότι αποτελούν ένα κυκλικόν άσμα, στρεφόμενον γύρω από τον Χριστόν». Ως παράδειγμα ανέφερε το αυτόμελο εξαπολειστάριο «Τον νυμφώνα σου βλέπω, Σωτήρ μου, κεκοσμημένον, και ένδυμα ουκ έχω, ίνα εισέλθω εν αυτώ· λαμπρυνόν μου την στολήν της ψυχής…»!
Μεγάλη Παρασκευή, στολισμός επιταφίου (Θεόδωρος Ράλλης).
Η έμπνευση του Ανδρέα Κάλβου και ο Επιτάφιος
Μόνον ένας αληθινός ποιητής θα μπορούσε να βρει παρόμοια εικόνα. Και όπως έγραφε ο Σ. Σκίπης, αυτά τα ποιήματα της εκκλησίας προετοίμασαν και έδωσαν φτερά στον Ανδρέα Κάλβο, όπως τα δημοτικά τραγούδια είχαν επηρεάσει τον Σολωμό. Αυτή ήταν η νέα άποψη, την οποία πρότεινε ο Σκίπης στους κριτικούς. «Διότι, επίτέλους, ο ποιητής των «Ωδών» δεν είναι δυνατόν να είναι ξεκάρφωτος εις την γλώσσαν μας», όπως σημείωνε, συμπληρώνοντας ότι δεν υπάρχουν σε άλλη γλώσσα πιο περιπαθή άσματα απ’ αυτά του Επιταφίου, τα αποκαλούμενα «εγκώμια». Οι ποιητές που τα συνέθεσαν εμπνεύσθηκαν από τη συγκινητική αναπαράσταση της εκφοράς του λειψάνου του Σωτήρος και της ταφής του μέσα στην ελληνική άνοιξη, στη φύση που αναγεννιέται «όταν ανθίζουν τα κλαριά και βγάζει η γη χορτάρι»
το CNN, αποθεώνει τους Έλληνες
Με αφορμή την Εθνικής Ημέρα της 25ης Μαρτίου, το CNN, αποθεώνει τους Έλληνες, η οποία γιόρτασαν την ημέρα «συμμορφωμένοι» στο γενικό lockdown λόγω του κοροναϊού.
«Ακόμη και οι καθημερινές υπηρεσίες που σηματοδοτήσουν την περίοδο πριν από το Πάσχα έχουν καταργηθεί, ενώ οι γάμοι και τα βαπτίσματα έχουν αναβληθεί» αναφέρει το CNN, με την πένα ενός Έλληνα.
«Όμως όσοι γνωρίζουν καλά τη χώρα δεν εκπλήσσονται από την προσαρμογή τους στα περιοριστικά μέτρα – επειδή εμείς οι Έλληνες είμαστε μερικοί από τους ανθρώπους με τον πιο υγιεινό τρόπο στον πλανήτη.
Για να βοηθήσετε να φέρουμε λίγο φως σε σκοτεινές στιγμές και να γιορτάσετε την ιδιαίτερη μέρα της χώρας, εδώ είναι μια διασκεδαστική ματιά στα άλλα πράγματα που κάνει η Ελλάδα καλύτερα», αναφέρει το άρθρο.
Ευχές
Οι Έλληνες έχουν μια επιθυμία για κάθε περίσταση, τόσο πολύ ώστε οι ξένοι να χάνονται συχνά στο λαβύρινθο της εθιμοτυπίας.
Στις περισσότερες χώρες, ένα ξερό συγχαρητήρια αρκεί για την πλειονότητα των περιστάσεων. Αντιθέτως, στην Ελλάδα δείχνουμε μία προτίμηση στις εξατομικευμένες ευχές. Μία για κάθε περίσταση. «Να ζήσετε» και «Βίον ανθόσπαρτον», λέμε στους γάμους. Σαν να μην έφτανε αυτό υπάρχει και ευχή για τους καλεσμένους των γάμων που τυχαίνει να είναι ελεύθεροι: «και στα δικά σας».
«Καλή πρόοδο» ευχόμαστε σε ό,τι έχει να κάνει με την εκπαίδευση ή μία καινούρια δουλειά. «Πολύχρονος» σε όσους γιορτάζουν. «Καλή λευτεριά» στις εγκυμονούσες. «Άξιος» για τους κουμπάρους.
«Καλορίζικο», όταν κάποιος αγοράζει κάτι, από κινητό, μέχρι αυτοκίνητο. Αυτό, όμως, που μοιάζει να μπερδεύει τους ξένους περισσότερο είναι ότι πρωτοτυπήσαμε και στον θάνατο, εδραιώνοντας και σε αυτή την ατυχή-τουλάχιστον- περίσταση μία πρέπουσα ευχή: «καλό παράδεισο».
Η ιστιοπλοΐα
Παρά το γεγονός ότι είναι διάσημος για έναν ναύτη που έχασε τον δρόμο του για 10 χρόνια – ο Όμηρος και η θρυλική του «Οδύσσεια» – η Ελλάδα είναι η μεγαλύτερη πλοιοκτήτρια στον κόσμο με συνολική αξία πάνω από 100 δισεκατομμύρια δολάρια.
Εν τω μεταξύ, ο Πειραιάς, κοντά στην Αθήνα, είναι το μεγαλύτερο λιμάνι επιβατών στη Μεσόγειο με ετήσιο μέσο όρο 7,1 εκατομμύρια επιβάτες.
Σε κανονικές περιόδους, διακοπές κάνοντας ιστιοπλοΐα είναι ένας πολύ καλός τρόπος για να εξερευνήσετε το αρχιπέλαγος της Ελλάδας, ιδιαίτερα αν είστε κουρασμένοι να μείνετε σε ένα μέρος και προτιμάτε να κολυμπήσετε σε μοναχικούς κολπίσκους και όχι να βρεθείτε σε παραλίες με ξαπλώστρες.
Ο κρύος καφές
Ξεχάστε το μουσακά, το γιαούρτι ή το τζατζίκι: η πιο σημαντική μας συνεισφορά στη διεθνή κουζίνα είναι ο φραπές.
Δεν απαιτούνται ειδικά μηχανήματα, γιατί είναι ένας θρίαμβος της απλότητας έναντι της τεχνολογίας.
Η ιστορία μας
Το άρθρο υποστηρίζει πως οι κάτοικοί της Ελλάδας διδάσκονται αρχαία ιστορία, βυζαντινή και ούτω καθεξής.
Ως αποτέλεσμα, γνωρίζουμε πολύ καλά ότι το παρελθόν μας ήταν πολύ πιο λαμπρό από το παρόν μας, οπότε δεν θα σταματήσουμε να σας υπενθυμίζουμε ότι ενώ οι πρόγονοί μας ανακάλυψαν τη δημοκρατία και υπολόγιζαν το π, η υπόλοιπη Ευρώπη λάτρευε… δέντρα, αναφέρει το άρθρο.
Οι καπνιστές
Το CNN αναφέρεται στην υποτιθέμενη προτίμηση που δείχνουν οι Έλληνες στο τσιγάρο.
Παρόλο που ένας νόμος για την απαγόρευση του καπνίσματος σε κλειστούς χώρους υπήρχε από το 2010, άρχισε να εφαρμόζεται το 2019.
Το Πάσχα
Όπως και να έχει, το δημοσίευμα αναγνωρίζει τα έθιμα του Πάσχα και τη μοναδικότητά τους. Κάθε μέρα της μεγάλης εβδομάδας έχει τη σημασία της, τη διατροφή της, ενώ η εκκλησία και η τελετή σε αυτήν πρωταγωνιστεί στην καθημερινότητα των Ελλήνων.
Η κατάνυξη της μεγάλης Παρασκευής, ο ενθουσιασμός του Μεγάλου Σαββάτου και το γλέντι της Κυριακής του Πάσχα είναι μία πρωτόγνωρη εμπειρία για τους τουρίστες, ενώ το άρθρο δεν θα μπορούσε να παραλείψει την «mageiritsa».
Η φιλοξενία
Ο Δίας, κυβερνήτης όλων των θεών, ήταν ο προστάτης της φιλοξενίας και τα απομεινάρια αυτής της έμφυτης ανησυχίας για την ευζωία ενός επισκέπτη είναι ακόμα ζωντανά ανάμεσα στα πολλά οικογενειακά ξενοδοχεία που είναι διάσπαρτα στην Ελλάδα.
Σπουδές στο εξωτερικό
Περισσότεροι από 38 χιλιάδες Έλληνες σπουδάζουν σε πανεπιστήμια του εξωτερικού.
Πολλοί από τους οποίους συνεχίζουν αξιοθαύμαστες καριέρες στο αντικείμενό τους, επιλέγοντας να μην επιστρέψουν στην μαμά πατρίδα.
Καλό φαγητό
Συνήθως στα σούπερ μάρκετ και αγοράζουμε φρέσκα φρούτα και λαχανικά σε μία από τις χιλιάδες αγορές αγροτών που αναδύονται στους δρόμους κάθε χωριού και πόλης – ακόμα και στην πρωτεύουσα.
Τα μενού εστιατορίων είναι γεμάτα με κρέας και ψάρια, των οποίων τα συστατικά έχουν καταψυχθεί και δεν αγοράζονται νωπά από τον τοπικό κρεοπωλείο ή τον ιχθυοπαραγωγό.
Η Ελλάδα έχει περάσει από πολλές κρίσεις στην ιστορία της και όταν τελειώσει η σημερινή, η σκηνή των φαγητών θα είναι η πρώτη που θα αναπηδήσει αμέσως – γι ‘αυτό είμαι βέβαιος, καταλήγει ο αρθρογράφος.
Ξεχνάει κανείς τα λάθη του, όταν τα εξομολογείται σε κάποιον άλλον. Ο άλλος, όμως, δεν τα ξεχνάει!!
Αλήθεια
Δεν υπάρχει άλλη αλήθεια πέρα από εκείνη που βρίσκεται μέσα σου .
Όλα τα αλλά δεν είναι παρά τα λόγια κάποιου άλλου…
Το Πανεπιστήμιο Johns Hopkins έστειλε αυτή την εξαιρετική περίληψη για να αποφευχθεί η μόλυνση, κοινοποιήστε το γιατί είναι πολύ σαφές:
* Ο ιός δεν είναι ζωντανός οργανισμός, αλλά ένα πρωτεϊνικό μόριο (DNA) που καλύπτεται από ένα προστατευτικό στρώμα λιπιδίων (λίπους) που, αν απορροφηθούν από τα κύτταρα του οφθαλμικού, ρινικού ή στοματικού βλεννογόνου, αλλάζουν τον γενετικό τους κώδικα (μετάλλαξη) και τα μετατρέπονται σε κύτταρα πολλαπλασιαστή και εισβολέα.
* Επειδή ο ιός δεν είναι ζωντανός οργανισμός αλλά μόριο πρωτεΐνης, δεν σκοτώνεται, αλλά αποσυντίθεται μόνος του. Ο χρόνος αποσύνθεσης εξαρτάται από τη θερμοκρασία, την υγρασία και το είδος του υλικού που βρίσκεται.
* Ο ιός είναι πολύ εύθραυστος, το μόνο πράγμα που τον προστατεύει είναι ένα λεπτό εξωτερικό στρώμα λίπους. Γι ‘ αυτό οποιοδήποτε σαπούνι ή καθαριστικό είναι το καλύτερο φάρμακο, γιατί ο αφρός σπάει το λίπος (γι αυτό πρέπει να να τρίβετε τα χέρια σας για τουλάχιστον 20 δευτερόλεπτα ή περισσότερο και να φτιάχνετε πολύ αφρό). Με τη διάλυση της στιβάδας λίπους, το μόριο πρωτεΐνης διασκορπίζεται και διασπάται από μόνο του.
* Η θερμότητα λιώνει το λίπος. Χρησιμοποιήστε νερό πάνω από 25 βαθμούς για να πλύνετε τα χέρια σας, τα ρούχα σας και όλα τα υπόλοιπα. Επιπλέον, το ζεστό νερό παράγει περισσότερο αφρό, γεγονός που το κάνει ακόμα πιο χρήσιμο.
* Το αλκοόλ ή οποιοδήποτε μείγμα με αλκοόλ μεγαλύτερο του 65%, διαλύει τα λιπαρά, ιδιαίτερα το εξωτερικό λιπιδικό στρώμα του ιού.
* Κάθε μείγμα με 1 μέρος χλωρίου και 5 μέρη νερού διαλύει απευθείας την πρωτεΐνη, την διαλύει από μέσα.
* Μετά το σαπούνι, το αλκοόλ και το χλώριο είναι το οξυγονωμένο νερό που βοηθά πολύ, επειδή το υπεροξείδιο διαλύει τις πρωτεΐνες του ιού. Πρέπει να το χρησιμοποιήσετε καθαρό και κάνει κακό στο δέρμα.
*Όχι αντιβακτηριδιακά, ο ιός δεν είναι ζωντανός οργανισμός όπως τα βακτήρια. Δεν μπορεί κανείς να σκοτώσει με τα αντιβιοτικά ό,τι δεν είναι ζωντανό, μόνο γρήγορα να διαλύσει τη δομή του με όσα γράφτηκαν παραπάνω.
* Ποτέ μην κουνάς χρησιμοποιημένα ή αχρησιμοποίητα σεντόνια ή ρούχα. Όταν ο ιός είναι κολλημένος σε μια πορώδη επιφάνεια, είναι πολύ αδρανής και αποσυντίθεται σε 3 ώρες (ύφασμα και πορώδες υλικό), σε 4 ώρες (χαλκός και ξύλο), 24 ώρες (χαρτόνι), 42 ώρες (μέταλλο) και 72 ώρες (πλαστικό). Αν τα τινάξετε ή χρησιμοποιήσετε ξεσκονόπανο τα μόρια του ιού αιωρούνται στην ατμόσφαιρα για έως και 3 ώρες και μπορούν να εισχωρήσουν στη μύτη σας.
*Τα μόρια του ιού παραμένουν πολύ σταθερά στο εξωτερικό κρύο ή σε τεχνητό κρύο όπως στα κλιματιστικά σε σπίτια και αυτοκίνητα. Επίσης, η υγρασία και το σκοτάδι τα ενισχύει. Επομένως, ο ιός καταστρέφεται ταχύτερα σε περιβάλλον που είναι ξηρό, ζεστό και φωτεινό.
* Η υπεριώδης UV ακτινοβολία, σε οποιοδήποτε αντικείμενο μπορεί να την περιέχει, σπάει την πρωτεΐνη του ιού. Για παράδειγμα, μπορεί με αυτόν τον τρόπο να απολυμανθεί και να χρησιμοποιηθεί ξανά μια μάσκα. Προσοχή, με την ακτινοβολία αυτή αποσυντίθεται το κολλαγόνο (που είναι πρωτεΐνη) στο δέρμα και προκαλούνται ρυτίδες και καρκίνος του δέρματος.
* Ο ιός δεν μπορεί να περάσει από υγιές δέρμα.
* Το ξύδι δεν είναι χρήσιμο γιατί δεν σπάει το προστατευτικό στρώμα του λίπους.
* Όχι αλκοόλ ή βότκα. Η πιο δυνατή βότκα έχει 40% αλκοόλ και χρειάζονται 65%.
* LISTERINA (είναι αμερικανικό στοματικό διάλυμα) αν χρειάζεται! Έχει 65% αλκοόλ.
* Όσο πιο μικρός είναι ο χώρος, τόσο μεγαλύτερη είναι η συγκέντρωση του ιού. Όσο μεγαλύτερος ή φυσικά αεριζόμενος είναι ο χώρος τόσο λιγότερη η συγκέντρωση.
* Αυτό είναι χιλιοειπωμένο, αλλά πρέπει να πλένετε τα χέρια σας, πριν και μετά, αφού αγγίξετε τις βλεννογόνους σας, το φαγητό, τις κλειδαριές, τα πόμολα, τους διακόπτες, τα τηλεχειριστήρια, το κινητό τηλέφωνο, τα ρολόγια, τους υπολογιστές, τα θρανία, την τηλεόραση κλπ. Και όταν χρησιμοποιείτε το μπάνιο.
* Πρέπει να ενυδατώνετε την ξηρότητα των χεριών σας γιατί τα μόρια του ιού μπορεί να κρύβονται σε μικρορυτίδες ή κοψίματα. Όσο πιο πυκνή είναι η ενυδατική κρέμα που θα χρησιμοποιήσετε, τόσο το καλύτερο.
* Επίσης διατηρήστε τα νύχια σας κοντά για να μην κρύβεται ο ιός σε αυτά.
