Συντάκτης: Kostas Bertsias

Δημοσιεύτηκε στισ

Καζαντζάκης: «Γεννηθήκαμε άρχοντες. Φοβερή γη κι ευθύνη»

Γράμμα του Νίκου Καζαντζάκη προς όλους τους Έλληνες, λόγια του μεγάλου μας στοχαστή, επίκαιρα όσο ποτέ, αν και έχουν γραφτεί στις 27 Νοεμβρίου του 1948, σε μία επιστολή του από την Αντίμπ, της Ν. Γαλλίας, προς τον επίσης Κρητικό, ποιητή Μηνά Δημάκη.

«Αγαπητέ φίλε,

Η Ελένη αντιγράφει ένα μυθιστόρημα στη γραφομηχανή, Ο Χριστός Ξανασταυρώνεται… Είναι εντελώς σύγχρονο και νομίζω καλό. Τόρα άρχισα ένα καινούργιο, καθώς και μια νέα τραγωδία, εμπνευσμένη από την τορινή τραγωδία της Ελάδας.

Ελπίζω – και φοβούμαι – πως θα μείνω πολήν καιρό εδώ. Εδώ δουλεύω λαμπρά, το κλίμα είναι εξαίσιο, θάλασσα ήλιος, τροπικά δέντρα, καλοί άνθρωποι, μοναξιά. Το σώμα είναι γερό, το μιαλό δουλεύει, κρατώ αλάκαιρη την Ελάδα κάτω από τα βλέφαρά μου -και τίποτα θαρώ δε μου λείπει. Έχω μονάχα την αγιάτρευτη αγωνία της Ελάδας που θέλουν να την γκρεμίσουν. Μα αφτή ’ναι αιώνια, το ξέρω καλά, και θα βγει κι από τη δοκιμασία αφτή γιγαντωμένη.

Είμαι βέβαιος πως μεγάλες ψυχές και μεγάλα έργα γίνουνται και θα γενηθούν από το αίμα αφτό κι από τα δάκρυα. Ποτέ δεν είχα τόση πίστη κ’ εμπιστοσύνη στη ράτσα μας όπως τόρα. Είναι αιωνίως ο Χριστός που ξανασταβρόνεται για ν’αναστηθεί. Πρέπει, αλήθεια, νάμαστε περήφανοι. την σύμπτωση αφτή να γενηθούμε Έληνες. Και συν να νιόθουμε, κάθε στιγμή, σε κάθε μας λόγο, σε κάθε γραμμή και στίχο που γράφουμε, πως έχουμε μεγάλη ευθύνη.

Ο στοχασμός αφτός, τα τελευταία τούτα χρόνια, που γνώρισα από κοντά την παγκόσμια intelligentsia και είδα τους αντιπροσώπους της και τους μίλησα και τους έζησα, μου δίνει τη Μεγάλη Βεβαιότητα για την ασύγκρητη αξία της ράτσας μας.

Γενηθήκαμε άρχοντες. Φοβερή γη και ευθύνη.

Να μου χαιρετάτε, Σας παρακαλώ πολύ, όλους τους φίλους και συντρόφους. Ο «θεός» μαζί Σας, αγαπητέ φίλε, και μαζί με την Ελάδα.

Ν. Καζαντζάκης»

(Διατηρήθηκε η ορθογραφία του Ν. Καζαντζάκη)

Δημοσιεύτηκε στισ

ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ ΣΤΕΦΟΣ – ΖΩΓΡΑΦΟΣ (1932-2009)

ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ ΣΤΕΦΟΣ – ΖΩΓΡΑΦΟΣ

Κάπου σ’ ένα μικρό, πλινθόκτιστο κατεβατό καταχωνιασμένο στ’ αθέατα του σπιτιού του, μπορεί κανείς ν’ ανακαλύψει τον Χαράλαμπο Στέφο. Έναν πειθαρχημένο άνθρωπο που για την τέχνη της Ζωγραφικής σπουδάζει της φύσης τα υλικά. Αυτά τα οποία άλλοι νεώτεροι καλλιτέχνες μαθαίνουν στις σχολές. Στο σεμνό αυτό περιβάλλον θα βρεις τον ζωγράφο σκυμμένο πάνω στον πάγκο του να τρίβει κάθε λογής πέτρα, να καρφώνει τα τελάρα, να προετοιμάζει τους μουσαμάδες με κόλα και στόκο και να εναποθέτει τέλος επάνω τους άφθαστα έργα επαφής με τη φύση και την παράδοση.

Ο Στέφος είναι ένας καλόκαρδος φίλος, έτοιμος να σου μιλήσει για το έργο και τα βιώματά του. Ο ίδιος έμεινε ανεπηρέαστος απ’ τους κάθε λογής «πειρασμούς» των βιομηχανοποιημένων υλικών που θα μπορούσαν να τον ξεκουράσουν, απλοποιώντας τη δουλειά του. Έχει αδυναμία στα γήινα χρώματα με «ζωντανές» αποχρώσεις. Τρίβει τις πέτρες, βράζει διάφορα φυτά και λουλούδια από τα οποία προέρχονται ποικιλίες χρωμάτων. Δεν έχει παραμελήσει και τα «προκλητικά» έτοιμα χρώματα των σωληναρίων, αλλά περισσότερο παινεύεται για την πλούσια γκάμα χρωμάτων που του χαρίζουν τα γνήσια δημιουργήματα της γης.

Ο ζωγράφος καμαρώνει για τα μπεζ και τα καφέ που του δίνουν οι φλύδες του καρυδιού και του αμυγδάλου, καμαρώνει επίσης για τα διάφορα λουλούδια, για τα ροζ και τις παλ αποχρώσεις τους, για τα νεροχρώματα. Και όταν πια έχει τρίψει τις πέτρες, ανακατώνει το καινούργιο υλικό με λάδι και είναι έτοιμος ν’ ακουμπήσει στο τελάρο τα δικά του χρώματα, τα’ αληθινά. «Με τα χρόνια οι πίνακες δεν παλιώνουν. Αυτά τα χρώματα δεν χάνουν τη λάμψη και τη γυαλάδα τους. Δεν τα φοβάμαι» , λέει ο ζωγράφος. Και συνεχίζει ακούραστος τις διεργασίες του, αναζητώντας στη φύση το υλικό που θα του δώσει το καινούργιο ερέθισμα και το οποίο με τη σειρά του θα μπολιάσει νέα έργα…

Γιάννης Παπαρίδης