Συντάκτης: Kostas Bertsias

Φανταστείτε ότι το μυαλό σας μένει κολλημένο σε μια συγκεκριμένη σκέψη ή μια εικόνα…
Κι ότι στη συνέχεια αυτή η σκέψη ή εικόνα επαναλαμβάνεται στο μυαλό σας ,ξανά και ξανά ότι κι αν κάνετε…
Δεν θέλετε να έχετε αυτές τις σκέψεις – είναι σαν μια χιονοστιβάδα…nullΜαζί με αυτές τις σκέψεις έρχεται κι ένα έντονο συναίσθημα ανησυχίας και άγχους…

Η ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή (OCD), είναι μία ψυχική πάθηση που χαρακτηρίζεται από παράλογες σκέψεις, ιδέες, εικόνες (εμμονές – ιδεοληψίες ή ψυχαναγκασμούς) και οδηγεί τους ασθενής σε επαναλαμβανόμενες συμπεριφορές με αποτέλεσμα να γίνονται καταναγκαστικοί.

Τα άτομα με ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή έχουν συμπτώματα εμμονών, καταναγκασμού ή και τα δύο. Μπορεί να εμφανίζουν συμπεριφορές οι οποίες  επηρεάσουν όλες τις πτυχές της ζωής τους , όπως η εργασία, το σχολείο και οι προσωπικές σχέσεις. Αυτά τα άτομα μπορεί να μην συνειδητοποιούν ότι έχουν εμμονές που δεν είναι λογικές ή μπορεί να τις αγνοούν επίτηδες. Αλλά αυτό αυξάνει περισσότερο την κάθε εμμονή και το άγχος. Τελικά, φτάνουν στο σημείο προβαίνουν σε ψυχαναγκαστικές πράξεις, σε μια προσπάθεια να “απαλύνουν” τα αγχωτικά συναισθήματά τους.

Η OCD συχνά επικεντρώνεται γύρω από συγκεκριμένα μοτίβα. Το πιο κοινό και επαναλαμβανόμενο παράδειγμα είναι ο φόβος να μολυνθεί από μικρόβια. Για να κατευνάσει αυτόν τον φόβο του, μπορεί να πλένει ψυχαναγκαστικά τα χέρια του μέχρι του σημείου που το πλύσιμο γίνεται επώδυνο και η επιδερμίδα του είναι “σκασμένη”. Αυτό καταλήγει σε μια “τελετουργική” συμπεριφορά και έναν “φαύλο κύκλο” που είναι χαρακτηριστικό σύμπτωμα της OCD.

Συμπτώματα εμμονής:

Φόβος μόλυνσης από χειραψία ή από το απλό άγγιγμα αντικειμένων που έχουν αγγίξει και άλλοι άνθρωποι.

• Υπερβολή σε οποιανδήποτε πτυχή λούσιμο, βούρτσισμα δοντιών, χρήση της τουαλέτας, γενική περιποίηση εαυτού
• Υπερβολή στην καθαριότητα οικιακών ή άλλων αντικειμένων
• Αμφιβολίες για το αν έχουν κλειδώσει την πόρτα, σβήσει την κουζίνα  ή  το θερμοσίφωνο κλπ
• Έντονο στρες όταν τα αντικείμενα είναι άναρχα τοποθετημένα και όχι στην σειρά ή αν δεν “κοιτάνε” όλα προς το “σωστό” μέρος
• Σκέψεις αυτοτραυματισμού ή πρόκλησης τραυματισμού σε κάποιον άλλο
• Υβρεολογίες ή ανάρμοστη συμπεριφορά
• Αποφυγή χειραψίας και γενικότερα σωματικής επαφής
• Αυξημένο άγχος από δυσάρεστες σεξουαλικές επαναλαμβανόμενες εικόνες

Συμπτώματα καταναγκασμού:

• Το πλύσιμο των χεριών μέχρι το δέρμα να γίνει υπερβολικά ξηρό και ευαίσθητο
• Συνεχής έλεγχος  για το αν οι πόρτες είναι κλειδωμένες, ή για το αν τα φώτα στο σπίτι είναι σβηστά ,αν είναι κλειστή η κουζίνα ή ο θερμοσίφωνας
• Το να μετράει κανείς ακολουθώντας μόνο συγκεκριμένη “τελετουργία”
• Το να επαναλαμβάνει κανείς διαρκώς και σιωπηλά μια προσευχή, μια λέξη ή μια φράση
• Το να τακτοποιεί κανείς κάθε αντικείμενο γύρω του με έναν συγκεκριμένο τρόπο που είναι πάντοτε ο ίδιος

Συσσώρευση αντικειμένων στο σπίτι που οδηγεί σε ακαταστασία (hoarding)

Τα συμπτώματα αρχίζουν συνήθως απότομα και τείνουν να ποικίλουν σε σοβαρότητα κατά τη διάρκεια της ζωή του ασθενούς ενώ γενικά επιδεινώνονται όταν το άτομο βιώνει αυξημένο στρες. Η ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή είναι μια ισόβια διαταραχή, η οποία μπορεί να είναι τόσο σοβαρή και χρονοβόρα, ώστε να γίνει εμπόδιο για την ζωή του ασθενούς και για το περιβάλλον του.

Το φθινόπωρο με τα απίθανα χρώματα της φύσης μας καλεί στο ύπαιθρο. Αν περάσετε πρωί-πρωί Σαββατιάτικα από την Ομόνοια θα δείτε ένα ολόκληρο στόλο από πούλμαν να ετοιμάζονται για τη μεγάλη φυγή. Τι γινόταν όμως με τους προγόνους μας;

Θωμάς Σιταράς

Εκδρομή» για όλα τα μέρη του κόσμου σημαίνει σπορ, πεζοπορία, λιτό φαί, καθαρός αέρας, φυσική ζωή.

Εκδρομή για τον Ρωμιό σημαίνει ακριβώς τα αντίθετα: Χουζούρι, καλοπέραση, καλό φαί, χορός και… παρεξήγηση.

Ο ξένος πηγαίνει στην εξοχή για να αναπνεύσει οξυγόνο. Ο Ρωμιός πηγαίνει για να κλειστεί στο πρώτο καφενείο που θα συναντήσει και να παίξει εκεί ανενόχλητος το τάβλι του!

Ο ξένος γυρίζει από την εκδρομή του μ’ ελαφρύ στομάχι και με μια ευχάριστη κούραση. Ο Ρωμιός γυρίζει τύφλα στο μεθύσι και μ’ ένα στομάχι άθλιο από την πολυφαγία.

Θα τους έχετε δει τα κυριακάτικα πρωινά τους ¨εκδρομείς¨ μας. Κατηφορίζουν απ’ όλες τις γωνιές της Αθήνας για το σταθμό της Λάρισας, φορτωμένοι μ’ ένα σωρό απίθανα πράγματα. 

Καλάθια, καλαθάκια, γραμμόφωνα, κουβέρτες, νταμιτζάνες, μαντολίνα, σακίδια, κιθάρες, φωτογραφικές μηχανές κι’ ότι άλλο μπορεί να φανταστεί κανείς. Νομίζεις ότι εκπατρίζονται τουλάχιστον για δύο χρόνια. Κι’ όμως πρόκειται να επιστρέψουν στα σπίτια τους το ίδιο βράδυ!

Μάχη ολόκληρη γίνεται για την κατάληψη μιας θέσης στο εκδρομικό βαγόνι. Έτσι όπως εφορμούν εναντίον του, νομίζεις πως βλέπεις τους πανικόβλητους κατοίκους μιας πόλης που βομβαρδίζεται, που αγωνίζονται να το σκάσουν μια ώρα αρχύτερα από τον τόπο της καταστροφής.

-Μαρία …
-Από’ δώ.

-Γεράσιμεεε …
-Πού είναι το παιδί;
-Κωστάκη, θα ξεκινήσει!
-Πρόσεχε Πελοπίδα κάθεσαι στους κεφτέδες!
-Ξεκίνησε, ξεκίνησε!
-Παναγία μου… Έμεινε ο Ζαχαρίας έξω!

Μέσα στο τρένο κιόλας αρχίζει το φαγοπότι…

Πρώτος ο απαραίτητος ¨αστείος της παρέας¨ καταβροχθίζει, έτσι, χάριν αστείου τρείς κεφτέδες. Αυτό η παρέα το βρίσκει εξαιρετικά έξυπνο και για να μην υστερήσει κι’ αυτή σε πνεύμα, ανοίγει ένα σακίδιο και καθαρίζει τα ντολμαδάκια.

Το φαγοπότι συνεχίζεται στην εξοχή. Οι κουβέρτες στρώνονται εν τάχει και οι «σπόρτσμαν» ξαπλώνονται φαρδιά-πλατειά, εκτός από μερικά ζευγάρια ερωτευμένων που με τη βοήθεια ενός βραχνού γραμμοφώνου επιμένουν να χορεύουν στα κατσάβραχα. Απ’ τις έντεκα κιόλας οι μισοί έχουν γίνει φέσι. 

Στις τρείς, όταν ξυπνήσουν οι εκδρομείς θα στρωθεί ξανά μια κουβέρτα και θα παρατεθεί νέο γεύμα με τους υπόλοιπους κεφτέδες και το υπόλοιπο κρασί ¨για να μη πάνε χαμένα μια και τα φέραμε¨.

Κι’ ύστερα πάλι, ξανά ύπνος, αισθηματικά ταγκό, τάβλι και ποκίτσα. Και ποκίτσα μάλιστα! Υπάρχουν ¨αγνοί φυσιολάτρες¨ που δεν ξεκινούν αν δεν βεβαιωθούν ότι μέσα στο σακίδιό τους εκτός των κεφτέδων υπάρχει και η απαραίτητη τράπουλα.

Εννοείται πως όλα αυτά έχουν τα χάλια τους. Ο ρήγας μπαστούνι, επί παραδείγματι, είναι πασαλειμμένος με μαρμελάδα βερίκοκο και στο αβρό πρόσωπο της ντάμας υπάρχουν ακόμη καταφανή τα ίχνη της επαφής της με τους κεφτέδες.

Αλλά αυτό δεν έχει καμία σημασία. Το παιχνίδι δεν χάνει το ενδιαφέρον του.

-Τσιπ σαν βουάρ.
-Πενήντα.
-Τα ρέστα μου.

Και είναι συνηθέστατος ο παρακάτω διάλογος την επομένη της εκδρομής:

-Πως τα πήγες χτές στη Μαλακάσα Κωστάκη;
-Άστα καημένε! Τρομερή γκίνια, έχασα χίλιες πεντακόσιες…

(Βασισμένο σε κείμενο του Αλέκου Σακελλάριου για την εφημερίδα ΑΣΥΡΜΑΤΟΣ, 1939)
Θωμάς Σιταράς, Συγγραφέας-Αθηναιογράφος (FB: Σιταράς Θωμάς)

•Η ακρίβεια πιέζει.Ζορίζει. Πρώτα και κυρίως τα χαμηλά εισοδήματα. Ο πληθωρισμός καλπάζει, οι πρωτες υλες ανεβαίνουν. Πολύ περισσότερο από τα επίσημα νούμερα. Αλλά δεν μου αρέσουν οι γενικότητες και ο αφηρημένος τεχνικός λόγος. Στο μυαλό μου έχω τις εικόνες. Την κ.Μαρία πχ γειτόνισσα στο γραφείο μου, οδος Ιθακης, που ξεκινά για τη λαϊκή και ψάχνει τις ευκαιρίες για να φτάσουν τα ψιλά της. Μόνη, αρκετά μεγάλη, με προβλήματα υγειας, με μαμά ασθενή.

Ανταλάσσουμε καλημερες και ευχές. Έχει προσφερθεί και συγκινήθηκα να με πάει στη λαϊκή να μου μάθει πως να ψωνίζω φτηνά. Καλά να είναι.
•Το καλάθι της νοικοκυράς που εξαγγέλθηκε είναι μια μάχη εμπροσθοφυλακής για την ακρίβεια. Με ατέλειες,με αρκετά γκρίζα σημεία αλλά μια μάχη. Γιατί με αυτά τα προϊόντα ένα σπίτι βγαίνει πέρα. Το θέμα είναι σε ποιο ύψος τιμής θα μπει το προϊόν στο καλάθι. Αλλά είναι ένα μέτρο που δείχνει ότι κάποιοι το παλεύουν, σκέπτονται, προσπαθούν να κάνουν κάτι. Όποιος αντί να προτείνει βελτιώσεις λοιδορεί το μέτρο είναι φανερό πως δεν έχει ιδέα της καθημερινότητας του πολίτη με χαμηλό εισόδημα. Ιδέα.
•Ευτυχώς σε γενικές γραμμές κάπως κρατάμε ακόμα ως κοινωνία. Έχουμε και αυξημένο αισθημα αλληλεγγύης σε θέματα όπως η πείνα και η ακραία ανέχεια. Το λέω σε σχέση με άλλες χώρες όπως η Αγγλία και η Γαλλία. Εκεί που τώρα οι ταραχές για την ακρίβεια διογκώνονται. Γιατί όταν μιλάμε για φτώχεια και απόγνωση στο Λονδίνο και το Παρίσι κυριολεκτούμε. Αλλοίμονο σου αν βρεθείς φτωχός σε αυτές τις πόλεις. Έχεις τελειώσει.

Στο Λονδίνο οι νέοι εργαζόμενοι νοικιάζουν σπίτια τέσσερεις μαζί. Χωρίς να γνωρίζουν ο ένας τον άλλο συγκατοικούν.Αν συνέβαινε αυτό εδώ θα ήταν είδηση. Με το ζόρι το κάνουν κάποιοι φοιτητές.Σε ηλικία που η συγκατοίκηση έχει και πλάκα.

Πάνος Μπιτσαξής

Λούζεται η αγάπη μου
στο Γουαδαλκιβίρ,
και τ’ άνθη παίρνουν ευωδιά
απ’ το γλυκό κορμί της

Τρέξε πέτα χελιδόνι
φέρ’ της Βενετιάς βελόνι
να κεντήσει στο μαντίλι
τη χαρά της να μου στείλει

Καλλιτέχνης: Μητσιάς Μανώλης
Άλμπουμ: Αχ έρωτα
Συνθέτης: Λεοντής Χρήστος
Στιχουργός: Παπαδόπουλος Λευτέρης Federico Garcia Lorca
Είδος μουσικής: Ελληνική μπαλάντα
Θεματολογία: Έρωτας
Έτος Κυκλοφορίας: 1974

Λούζεται η αγάπη μου- Μανώλης Μητσιάς

Δοκιμάστε να παρακολουθήσετε αυτό το βίντεο στο www.youtube.com ή ενεργοποιήστε τη JavaScript αν είναι απενεργοποιημένη στο πρόγραμμα περιήγησής σας.