Θυμίζουμε μία ιστορικής αλλά και επίκαιρης σημασίας απάντηση του Γιώργου Παπανδρέου στον Αλέξη Τσίπρα, τον Ιούνιο του 2011.
Ευχαριστώ κ. Τσίπρα. Δεν είναι η πρώτη, ίσως όχι και η τελευταία, φορά, που μου θέτετε περίπου τις ίδιες ερωτήσεις και τα ίδια διλήμματα. Να απαντήσω λίγο διαφορετικά σήμερα, λίγο πιο συναισθηματικά. Όταν ανέλαβα Πρωθυπουργός σε αυτή τη χώρα κάτι δεν πήγαινε καλά. Ήταν το τεράστιο χρέος, τα τεράστια ελλείμματα, ως σύμπτωμα βέβαια του προβλήματος που είχαμε μπροστά μας.
Βαθύτερα συμπτώματα ήταν ότι δεν είχαμε ανταγωνιστική οικονομία, ότι αγοράζαμε περισσότερα και ξένα προϊόντα, απ’ ότι πουλούσαμε ελληνικά, ότι ουσιαστικά ήταν σε αργία η αγροτική μας παραγωγή, ένας τομέας εν δυνάμει δυναμικός.
Ένα μεγάλο μέρος της παραγωγικής, κατά τα άλλα, κοινωνίας ζούσε παρασιτικά από το κράτος, από επιδοτήσεις, από πρόωρες συντάξεις από εργολαβίες, που ποτέ δεν τέλειωναν, από φάρμακα που πληρώναμε πολλαπλά, από αδιαφανείς προμήθειες, διαφθορά, ρουσφέτι – ο νέος μόνο στο Δημόσιο έβλεπε μέλλον – από φοροαπαλλαγές σε ομάδες με αποτέλεσμα να επικρατεί ανισότητα, όπως συνέβαινε με τις χαριστικές πράξεις για ασφαλιστικές εισφορές των Τραπεζών, υπήρχαν δηλαδή, ιδιαίτερα προνόμια που απολάμβαναν μόνο λίγοι.
Γι΄ αυτό είμαστε αντιεξουσιαστές, γιατί είμαστε ενάντια σε αυτού του τύπου την εξουσία, σε αυτού του τύπου το κράτος. Εμείς θέλουμε ένα κράτος όχι μεγάλο και σπάταλο και πελατειακό, αλλά σωστό, δίκαιο, με διαφάνεια και βεβαίως να υπηρετεί τον πολίτη με σωστές Υπηρεσίες. Αλλά αυτό το κράτος ήταν τεράστιο, συγκεντρωτικό, αναποτελεσματικό, παρασιτικό, πελατειακό.
Ξέρετε ποια θα ήταν η επόμενη μέρα όμως; Ποια εθνική ανάταση θα αισθανόμασταν την επόμενη μέρα, που θα φεύγαμε από το ευρώ; Που δεν θα είχαμε να πληρώσουμε; Ξέρετε ότι το έλλειμμά μας σήμερα, όχι χθες, σήμερα είναι όσο ολόκληρη η μισθοδοσία όλων των δημοσίων υπαλλήλων.
Πολύ εύκολα, λοιπόν, λέτε να φύγουμε, και να τους πούμε να φύγουν. Την επόμενη ημέρα όμως, δεν θα είχαμε να πληρώσουμε όλους τους δημόσιους υπαλλήλους και συνταξιούχους μαζί. Αυτή θα ήταν η εθνική στάση, η πατριωτική στάση, κ. Τσίπρα;
Και βέβαια, θα είχαμε χάσει μαζί με αυτό και τη μεγάλη ευκαιρία να αλλάξουμε επιτέλους αυτόν τον τόπο, με τις λιγότερο επώδυνες διαδικασίες, διότι αυτές οι επώδυνες διαδικασίες είναι πολύ λιγότερο επώδυνες από ό,τι θα ήταν εάν είχαμε καταστραφεί.
Θέλω να θυμίσω τι συνέβη στην πατρίδα μας, όταν χάθηκε η λογική, όταν χάθηκε το μέτρο, όταν επικράτησε όχι δημοκρατικά ο λαός, αλλά όταν έγινε ο όχλος εργαλείο. Εγώ είμαι υπέρ και των διαμαρτυριών και κατανοώ τη γνήσια αγανάκτηση πάρα πολλών πολιτών. Προσοχή όμως, στο ποιος προσπαθεί αυτό να το ποδηγετήσει, ώστε ο κόσμος που διαδηλώνει να γίνει εργαλείο στα χέρια κάποιων, πουλώντας εύκολα και ευχάριστα λόγια, για να δημιουργήσει διχασμό.
Σκεφθείτε, τι έγινε στην ιστορία, όταν αυτό συνέβη και μοιραστήκαμε στα δύο. Να θυμίσω την τύχη της Ελλάδας, όταν παραδοσιακές πολιτικές φατρίες της εποχής, μαζί με προύχοντες, τους προνομιούχους δηλαδή της εποχής της τουρκοκρατίας και τους πλοιοκτήτες, έφτασαν να δολοφονήσουν τον Καποδίστρια, επειδή έφτιαχνε κράτος, επειδή καταργούσε προνόμια, επειδή αποκαθιστούσε την κοινωνική δικαιοσύνη, επειδή έκανε μεταρρυθμίσεις στην παιδεία, επειδή έβαλε φόρους;
Να σας θυμίσω τι έγινε όταν ο Τρικούπης μίλησε για τη χρεοκοπία; Όταν προσπάθησε να βάλει τάξη στη χώρα, όταν μίλησε για την ανάγκη δανεισμού από το εξωτερικό; Και τότε, υπήρχαν δήθεν φιλολαϊκές πολιτικές δυνάμεις που πρωτοστατούσαν στον λαϊκισμό και αρνήθηκαν να σταθούν στο ύψος των περιστάσεων και ξέρουμε το αποτέλεσμα.
Να θυμίσω την τύχη της Ελλάδας το ΄20, όταν κάποιοι πάλι ξεσήκωσαν το λαό εναντίον της συμμαχίας του Βενιζέλου με τους Ευρωπαίους και φώναζαν «οίκαδε», όταν έριξαν την Κυβέρνηση και έπεισαν τους πολίτες ότι τα δύσκολα πρέπει να τελειώσουν; Όταν επικράτησαν και πάλι τα εύκολα λόγια και οι ευχάριστες υποσχέσεις;
Να θυμίσω τι ακολούθησε, όταν η Ελλάδα χωρίστηκε στον εμφύλιο, ή όταν ήρθαν σωτήρες με τον νέο διχασμό μετά το ΄65, που υπονόμευσαν τη Δημοκρατία;
Κύριε Τσίπρα, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, αρκεί να διαβάσουμε την ιστορία μας, για να δούμε πολύ καθαρά, πόσο έβλαψε τη χώρα και πόσα χρόνια την πήγε πίσω, κάθε φορά που επικράτησε η έλλειψη ψυχραιμίας, η έλλειψη καθαρής ματιάς, τα ωραία και στρογγυλεμένα λόγια, ο λαϊκισμός, οι αφορισμοί.
Οι αφορισμοί, από τους οποίους, δυστυχώς, η παραδοσιακή Αριστερά δεν έχει ξεφύγει ακόμα. Μια παράταξη, μια παράδοση, που θα έπρεπε να είναι κριτική στη σκέψη, αλλά χρησιμοποιείτε αφορισμούς αντί της λογικής. Ας μην κάνουμε το ίδιο λάθος, η Ελλάδα πρέπει να αντέξει, μπορεί να αντέξει, για να αλλάξει και να αλλάξει και δημοκρατικά.
Αν από την άλλη, πρέπει να διεκδικήσω αυτά τα χρήματα, πρέπει αυτή η Κυβέρνηση να διεκδικήσει αυτά τα χρήματα – και τα διεκδικούμε κάθε τρίμηνο – αν νομίζετε λοιπόν ότι πρέπει να επαναδιαπραγματευτούμε σκληρά – και διαπραγματευόμαστε κάθε φορά σκληρά για τους καλύτερους δυνατούς όρους – τότε πρέπει να είμαστε συνεπείς στη μείωση του ελλείμματος και στις μεγάλες αλλαγές.
Μην φανταστείτε ότι δεν αντιλαμβάνομαι ότι οι συμπολίτες μας περνούν δύσκολες στιγμές. Το ξέρω, είμαι δίπλα τους, όσο πιο πολύ μπορώ. Αντιλαμβάνομαι τις δυσκολίες που περνάνε και οικογενειάρχες και μισθωτοί και άνεργοι και συνταξιούχοι. Όλοι όσοι βλέπουν το εισόδημά τους να μειώνεται κι έχουν δύσβατο δρόμο μπροστά τους, αγωνιούν για το μέλλον, για τα παιδιά τους. Αλλά γι’ αυτούς παλεύουμε, κ. Τσίπρα.
Σήμερα η κοινωνία μας πληρώνει τα λάθη και τις αμαρτίες του παρελθόντος. Κάτι στο οποίο εσείς ποτέ δεν αναφέρεστε. Σαν να ξεκίνησε η ιστορία του σύμπαντος τον Οκτώβρη του 2009. Θα περάσουμε από μια αναπόφευκτη δοκιμασία και πρέπει να κάνουμε κάθε τι για να μην πληρώσουν εκείνοι ή να πληρώσουν λιγότερο εκείνοι που πράγματι δεν έχουν ευθύνες, όπως είναι η νέα γενιά, για τις αμαρτίες και τα λάθη που άλλοι διέπραξαν.
Αυτές οι αγωνίες είναι δικαιολογημένες και η αγανάκτηση είναι δικαιολογημένη. Αλλά κάτι όμως υπάρχει που μας έφερε εδώ. Και δεν είναι ούτε το μνημόνιο, ούτε το μεσοπρόθεσμο, ούτε η αύξηση των φόρων. Είναι οι αμαρτίες, τα λάθη, το πολιτικό σύστημα που πρέπει ν’ αλλάξει – και αυτό πολεμάμε, που πρέπει να διώξουμε μακριά.
Αυτή την Ελλάδα πρέπει ν’ αλλάξουμε, για να μην χρειαζόμαστε καμία επιτήρηση, καμία δουλεία πάνω από το κεφάλι μας. Αυτό είναι το πατριωτικό καθήκον και αυτό το πατριωτικό καθήκον εγώ, και η Παράταξή μου, η Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ, υπηρετούμε.
Είναι το ύψιστο χρέος μας και η δέσμευσή μας από το 2009. Και αυτή ήταν η εντολή του Ελληνικού λαού και το 2009, ν’ αλλάξουμε την Ελλάδα και αυτό κάνουμε. Όπως, βέβαια, πρέπει ν’ αλλάξουμε και την Ευρώπη, μια συντηρητική φοβική, εσωστρεφή, εθνικιστική πολλές φορές Ευρώπη. Να παλέψουμε για τα ευρωομόλογα, για το φόρο επί των συναλλαγών, όπως προτείνω, και θα ήθελα και τη θέση σας πάνω σε αυτό.
Μετά την ψήφιση από την πλειοψηφία της Ευρωβουλής της πρότασης της συναδέλφου σοσιαλίστριας Άννυς Ποδηματά για τον φόρο επί των συναλλαγών στις Τράπεζες, ήρθε η γαλλική Εθνοσυνέλευση να βγάλει ψήφισμα υπέρ αυτής της απόφασης. Θεωρώ ότι, και το ελληνικό Κοινοβούλιο αυτό θα πρέπει να κάνει.
Μπορούμε, λοιπόν, να δώσουμε μάχες. Μην δίνετε μάχες άγονες, δώστε μάχες για ν’ αλλάξει αυτή η χώρα.
Ευχαριστώ πάρα πολύ.»
