Διαβάστε την επίσημη έγγραφη σχετική αναφορά της Δ/νσης Χωροφυλακής Φωκίδας για τα γεγονότα .
Έν Αμφίσση τη 8η Σεπτεμβρίου 1944
Προς το Υπουργείον Εσωτερικών .
Διεύθυνσιν Χωροφυλακής .
Τμήμα Δημοσίας Ασφαλείας .
Α Θ Η Ν Α Σ .
” Περί εκκαθαριστικών επιχειρήσεων των Γερμανών εις περιφέρειαν Παρνασσίδος-Δωρίδος “.
Λαμβάνω την τιμήν ν’ αναφέρω , ότι τα ενταύθα Γερμανικά στρατεύματα ενισχυθέντα ενήργησαν εκκαθαριστικάς επιχειρήσεις κατά των ανταρτών εις το δυτικόν τμήμα της επαρχίας Παρνασσίδος και ανατολικόν τοιούτον της επαρχίας Δωρίδος επί οκταήμερον , ήτοι από 25-8-1944 μέχρι 2-9-1944 .
Ούτοι προωθήθησαν εκ διαφόρων σημείων με αντικειμενικόν σκοπόν την διάλυσιν του στρατού ΕΛΑΣ , του ευρισκομένου εις την περιφέρειαν Δωρίδος , την αφαίρεσιν των ανεφοδιασμών και καταστροφήν πάσης παραγωγής , ίνα ούτω καταστή αδύνατος η παραμονή ανταρτών εις την περιφέρειαν ταύτην κατά τον επερχόμενον χειμώνα , ελλείψει τροφοδοσίας και στέγης . Ο στρατός ούτος έφθασε μέχρι Λιδωρικίου , πρωτεύουσαν της επαρχίας Δωρίδος , όπου έδρα διαφόρων πολιτικών και στρατιωτικών Διοικήσεων των ανταρτών και όπου ουδείς κάτοικος ανευρέθη .
Κατά την μέχρι Λιδωρικίου διαδρομήν , ο γερμανικός στρατός συνήντησεν εις διαφόρους τοποθεσίας ελαφράς αντιστάσεις , τας οποίας ανέτρεψεν , επιφέρας σοβαράς απωλείας εις τους αντάρτας , λόγω υπεροχής εις άνδρας , όπλα και πολεμοφόδια και , κατά τας πληροφορίας , υπάρχουσι πλέον των διακοσίων πεντήκοντα ( 250 ) ανταρτών νεκροί έναντι ελαχίστων Γερμανών , ανερχομένων εις δέκα ( 10 ) έως δέκα πέντε ( 15 ) νεκρών και τριάκοντα ( 30 ) έως τριάκοντα πέντε ( 35 ) τραυματιών .
Άπαντα τα χωρία , τα κείμενα δυτικώς της Αμφίσσης και μέχρι Λιδωρικίου , είχον εγκαταλειφθή παρά των κατοίκων , οίτινες μετέβησαν εις ωρισμένα μέρη πέραν του Λιδωρικίου , υποδειχθέντα παρά των ανταρτών , καθ’ όσον οι τυχόν παραμένοντες εις τα χωρία ήθελον χαρακτηρισθή ως προδόται και θα υπήχον ευθύνας και συνεπείας .
Τα χωρία ταύτα ελεηλατήθησαν εξ ολοκλήρου και επυρπολήθησαν καθ’ ολοκληρίαν η εν μέρει , ως ακολούθως :
1 ) . Αγία Ευθυμία – Παρνασσίδος , επυρπολήθη διά δευτέραν φοράν εξ ολοκλήρου .
2 ) . Βουνιχώρα – Παρνασσίδος , επυρπολήθη διά δευτέραν φοράν εξ ολοκλήρου .
3 ) . Καρούται – Δωρίδος , επυρπολήθησαν διά δευτέραν φοράν εξ ολοκλήρου .
4 ) . Σκαλούλα – Δωρίδος , επυρπολήθη εξ ολοκλήρου .
5 ) . Μαλανδρίνον – Δωρίδος , επυρπολήθη εν μέρει διασωθεισών πολλών κατοικιών .
6 ) . Καρουτιανά Χάνια , και αγροικίαι , ευρισκόμεναι ένθεν και ένθεν της δημοσίας οδού προς
Λιδωρίκιον , επυρπολήθησαν .
7 ) . Λιδωρίκιον , επυρπολήθη εξ ολοκλήρου .
Εκτός τούτου , ζημίας υπέστησαν εκ του βαρέως πυροβολικού και τα χωρία : Κάλλιον , Κόκκινος , Τριβίδιον , Σεβεδίκον , και Χάνια Στενού – Δωρίδος . Εις ταύτα δε , θα υπάρχουσι και θύματα πολλά μεταξύ του αμάχου πληθυσμού , διότι το πυροβολικόν έβαλε κατά κινουμένων φαλάγγων πολιτών , φευγόντων προς τα όρη εκ των διαφόρων χωρίων , πλην όμως δεν ηδυνήθημεν να εξακριβώσωμεν ταύτα , λόγω απαγορεύσεως καθόδου εις Άμφισσαν πολιτών υπό των ανταρτοκρατουμένων μερών .
Εις τα μέρη ταύτα επήλθε τελεία ερήμωσις , η θέσις των κατοίκων κατέστη και καθίσταται οσημέραι τραγικωτάτη , ο δε επερχόμενος χειμώνας θα ολοκληρώση το έργον της εξαφανίσεως της φυλής μας , λόγω της καταστάσεως , ήδη και τα ελάχιστα τρόφιμα , άτινα είχον εξοικονομήσει μετά των ζωοτροφών των ελεηλατήθησαν η επυρπολήθησαν και ουδεμίαν επικοινωνίαν τούτων υπάρχει προς τα κέντρα εφοδιασμού , τέλος δε η όψιμος παραγωγή των κατεστράφη τελείως και ουδεμία βοήθεια είναι δυνατή , λόγω απαγορεύσεως συγκοινωνιών προς τα μέρη ταύτα υπό των ανταρτών .
Ο Διοικητής της Διοικήσεως .
ΝΙΤΣΟΣ . ΖΑΧΑΡΙΑΣ
Ανθυπομοίραρχος
Έν Αμφίσση τη 8η Σεπτεμβρίου 1944
Προς το Υπουργείον Εσωτερικών .
Διεύθυνσιν Χωροφυλακής .
Τμήμα Δημοσίας Ασφαλείας .
Α Θ Η Ν Α Σ .
” Περί εκκαθαριστικών επιχειρήσεων των Γερμανών εις περιφέρειαν Παρνασσίδος-Δωρίδος “.
Λαμβάνω την τιμήν ν’ αναφέρω , ότι τα ενταύθα Γερμανικά στρατεύματα ενισχυθέντα ενήργησαν εκκαθαριστικάς επιχειρήσεις κατά των ανταρτών εις το δυτικόν τμήμα της επαρχίας Παρνασσίδος και ανατολικόν τοιούτον της επαρχίας Δωρίδος επί οκταήμερον , ήτοι από 25-8-1944 μέχρι 2-9-1944 .
Ούτοι προωθήθησαν εκ διαφόρων σημείων με αντικειμενικόν σκοπόν την διάλυσιν του στρατού ΕΛΑΣ , του ευρισκομένου εις την περιφέρειαν Δωρίδος , την αφαίρεσιν των ανεφοδιασμών και καταστροφήν πάσης παραγωγής , ίνα ούτω καταστή αδύνατος η παραμονή ανταρτών εις την περιφέρειαν ταύτην κατά τον επερχόμενον χειμώνα , ελλείψει τροφοδοσίας και στέγης . Ο στρατός ούτος έφθασε μέχρι Λιδωρικίου , πρωτεύουσαν της επαρχίας Δωρίδος , όπου έδρα διαφόρων πολιτικών και στρατιωτικών Διοικήσεων των ανταρτών και όπου ουδείς κάτοικος ανευρέθη .
Κατά την μέχρι Λιδωρικίου διαδρομήν , ο γερμανικός στρατός συνήντησεν εις διαφόρους τοποθεσίας ελαφράς αντιστάσεις , τας οποίας ανέτρεψεν , επιφέρας σοβαράς απωλείας εις τους αντάρτας , λόγω υπεροχής εις άνδρας , όπλα και πολεμοφόδια και , κατά τας πληροφορίας , υπάρχουσι πλέον των διακοσίων πεντήκοντα ( 250 ) ανταρτών νεκροί έναντι ελαχίστων Γερμανών , ανερχομένων εις δέκα ( 10 ) έως δέκα πέντε ( 15 ) νεκρών και τριάκοντα ( 30 ) έως τριάκοντα πέντε ( 35 ) τραυματιών .
Άπαντα τα χωρία , τα κείμενα δυτικώς της Αμφίσσης και μέχρι Λιδωρικίου , είχον εγκαταλειφθή παρά των κατοίκων , οίτινες μετέβησαν εις ωρισμένα μέρη πέραν του Λιδωρικίου , υποδειχθέντα παρά των ανταρτών , καθ’ όσον οι τυχόν παραμένοντες εις τα χωρία ήθελον χαρακτηρισθή ως προδόται και θα υπήχον ευθύνας και συνεπείας .
Τα χωρία ταύτα ελεηλατήθησαν εξ ολοκλήρου και επυρπολήθησαν καθ’ ολοκληρίαν η εν μέρει , ως ακολούθως :
1 ) . Αγία Ευθυμία – Παρνασσίδος , επυρπολήθη διά δευτέραν φοράν εξ ολοκλήρου .
2 ) . Βουνιχώρα – Παρνασσίδος , επυρπολήθη διά δευτέραν φοράν εξ ολοκλήρου .
3 ) . Καρούται – Δωρίδος , επυρπολήθησαν διά δευτέραν φοράν εξ ολοκλήρου .
4 ) . Σκαλούλα – Δωρίδος , επυρπολήθη εξ ολοκλήρου .
5 ) . Μαλανδρίνον – Δωρίδος , επυρπολήθη εν μέρει διασωθεισών πολλών κατοικιών .
6 ) . Καρουτιανά Χάνια , και αγροικίαι , ευρισκόμεναι ένθεν και ένθεν της δημοσίας οδού προς
Λιδωρίκιον , επυρπολήθησαν .
7 ) . Λιδωρίκιον , επυρπολήθη εξ ολοκλήρου .
Εκτός τούτου , ζημίας υπέστησαν εκ του βαρέως πυροβολικού και τα χωρία : Κάλλιον , Κόκκινος , Τριβίδιον , Σεβεδίκον , και Χάνια Στενού – Δωρίδος . Εις ταύτα δε , θα υπάρχουσι και θύματα πολλά μεταξύ του αμάχου πληθυσμού , διότι το πυροβολικόν έβαλε κατά κινουμένων φαλάγγων πολιτών , φευγόντων προς τα όρη εκ των διαφόρων χωρίων , πλην όμως δεν ηδυνήθημεν να εξακριβώσωμεν ταύτα , λόγω απαγορεύσεως καθόδου εις Άμφισσαν πολιτών υπό των ανταρτοκρατουμένων μερών .
Εις τα μέρη ταύτα επήλθε τελεία ερήμωσις , η θέσις των κατοίκων κατέστη και καθίσταται οσημέραι τραγικωτάτη , ο δε επερχόμενος χειμώνας θα ολοκληρώση το έργον της εξαφανίσεως της φυλής μας , λόγω της καταστάσεως , ήδη και τα ελάχιστα τρόφιμα , άτινα είχον εξοικονομήσει μετά των ζωοτροφών των ελεηλατήθησαν η επυρπολήθησαν και ουδεμίαν επικοινωνίαν τούτων υπάρχει προς τα κέντρα εφοδιασμού , τέλος δε η όψιμος παραγωγή των κατεστράφη τελείως και ουδεμία βοήθεια είναι δυνατή , λόγω απαγορεύσεως συγκοινωνιών προς τα μέρη ταύτα υπό των ανταρτών .
Ο Διοικητής της Διοικήσεως .
ΝΙΤΣΟΣ . ΖΑΧΑΡΙΑΣ
Ανθυπομοίραρχος
η μάνα με τα μωρά της 
