ΟΡΕΙΝΟΣ

Αν θέλεις να βλέπεις το ουράνιο τόξο, μάθε να ζεις με τη βροχή

Οι περισσότεροι άνθρωποι αγαπούν το ουράνιο τόξο, αλλά λίγοι αντέχουν τη βροχή που το γεννά. Θέλουμε τη χαρά χωρίς την αναμονή, την επιτυχία χωρίς την απογοήτευση, τη γαλήνη χωρίς να περάσουμε πρώτα από την ταραχή. Κι όμως, η ζωή λειτουργεί διαφορετικά. Τα πιο φωτεινά της χρώματα εμφανίζονται συνήθως ύστερα από τις πιο σκοτεινές ώρες.

Η βροχή στη ζωή των ανθρώπων παίρνει πολλές μορφές: αποτυχίες, απώλειες, μοναξιά, αβεβαιότητα, προδοσίες, καθυστερήσεις. Είναι οι εποχές όπου νιώθεις πως όλα γκρίζαραν γύρω σου και πως ο ουρανός έχει χαμηλώσει επικίνδυνα πάνω από το κεφάλι σου. Κανείς δεν τις επιθυμεί. Όμως σχεδόν πάντα αυτές οι περίοδοι είναι που σμιλεύουν χαρακτήρες, ωριμάζουν σκέψεις και καθαρίζουν τις ψευδαισθήσεις.

Ο άνθρωπος που δεν έζησε ποτέ «βροχή», δύσκολα εκτιμά πραγματικά το φως. Αντίθετα, εκείνος που πέρασε μέσα από δυσκολίες αποκτά μια βαθύτερη σχέση με τη ζωή. Μαθαίνει να αντέχει, να περιμένει, να ελπίζει. Και κυρίως, να αναγνωρίζει την ομορφιά όταν αυτή εμφανιστεί.

Το ουράνιο τόξο δεν είναι θαύμα που συμβαίνει παρά τη βροχή. Είναι θαύμα που συμβαίνει εξαιτίας της.

Ο άνθρωπος έχει την δυνατότητα  να αρνηθεί  την πραγματικότητα , να συμβιβαστεί με την πραγματικότητα  ή να προσπαθήσει  να την αλλάξει και αν δεν τα καταφέρει , να μην επιτρέψει να τον παραμορφώσει.

Η «παγίδα του Θουκυδίδη» είναι από τα αγαπημένα ιστορικά παραδείγματα που χρησιμοποιεί ο κινέζοι ηγετης Σι και περιγράφει τους γεωπολιτικούς κινδύνους στις σχέσεις Κίνας – ΗΠΑ.

Τι είναι αυτή η παγίδα με το όνομα ενός αρχαίου έλληνα ιστορικού;

Η «παγίδα του Θουκυδίδη»

Ο Θουκυδίδης, περιγράφοντας τα αίτια του Πελοποννησιακού Πολέμου, έγραψε μια φράση που έμελλε να αποκτήσει διαχρονική σημασία:
«Η αύξηση της δύναμης των Αθηναίων και ο φόβος που προκάλεσε στους Σπαρτιάτες έκανε τον πόλεμο αναπόφευκτο».

Αυτό που σήμερα αποκαλείται «παγίδα του Θουκυδίδη» δεν αφορά μόνο την αρχαία Ελλάδα. Είναι ένας μηχανισμός που επαναλαμβάνεται στην ιστορία όταν μια ανερχόμενη δύναμη αμφισβητεί την κυριαρχία μιας κατεστημένης. Η ανερχόμενη δύναμη αποκτά αυτοπεποίθηση, οικονομική ισχύ και φιλοδοξία. Η κυρίαρχη δύναμη αρχίζει να αισθάνεται ανασφάλεια, ακόμη κι αν εξακολουθεί να υπερέχει. Και τότε, ο φόβος γίνεται πιο ισχυρός από τη λογική.

Η παγίδα δεν βρίσκεται μόνο στη σύγκρουση συμφερόντων· βρίσκεται κυρίως στην ψυχολογία της ισχύος. Οι μεγάλες δυνάμεις συχνά δεν πολεμούν επειδή το επιθυμούν, αλλά επειδή αδυνατούν να διαχειριστούν τον φόβο της απώλειας της πρωτοκαθεδρίας. Η καχυποψία γεννά εξοπλισμούς, οι εξοπλισμοί γεννούν ένταση και η ένταση δημιουργεί γεγονότα που οδηγούν σε αλυσιδωτές αντιδράσεις.

Όμως η «παγίδα του Θουκυδίδη» δεν αφορά μόνο κράτη και αυτοκρατορίες. Εμφανίζεται και στις επιχειρήσεις, στην πολιτική, ακόμη και στις ανθρώπινες σχέσεις. Κάθε φορά που ένας νέος παίκτης ανεβαίνει δυναμικά, το παλιό σύστημα αισθάνεται ότι απειλείται. Και πολλές φορές η σύγκρουση δεν προκαλείται από την πραγματική πρόθεση του νέου, αλλά από τον φόβο του παλιού.

Το μεγάλο δίδαγμα του Θουκυδίδη είναι ότι η ισχύς χωρίς αυτογνωσία οδηγεί εύκολα στην καταστροφή. Οι πολιτισμοί, οι οργανισμοί και οι άνθρωποι που επιβιώνουν δεν είναι πάντα οι ισχυρότεροι· είναι εκείνοι που καταφέρνουν να διαχειριστούν τον φόβο, την ανασφάλεια και την αλαζονεία τους πριν αυτά μετατραπούν σε σύγκρουση.

Τελικά η μεγαλύτερη παγίδα να μην είναι η άνοδος μιας νέας δύναμης, αλλά η αδυναμία των ανθρώπων να αποδεχθούν ότι η ιστορία κινείται διαρκώς και ότι καμία κυριαρχία δεν είναι αιώνια.