Κόντρες, ντριφτ και λιωμένα λάστιχα στην Ελευσίνα

Το χώμα είναι ιδανικό έδαφος για κόντρες. Η σκόνη που σηκώνεται κάνει πιο θεαματικά τα «χειρόφρενα» και τις απότομες στροφές. Δίπλα στη λεωφόρο ΝΑΤΟ του Ασπροπύργου, οι οπαδοί του σπορ μαζεύονται κάθε Κυριακή και ξεδίνουν, προσέχοντας τα «τσουγκρίσματα» και τους θεατές, που στέκονται περιμετρικά και θαυμάζουν.
Κείμενο

Σταύρος Μαλιχούδης

Φωτογραφίες

Δημήτρης Μιχαλάκης
Είναι ένα ηλιόλουστο κυριακάτικο μεσημέρι, από εκείνα που σε κάνουν να ξεχνάς σε ποια εποχή του χρόνου βρίσκεσαι, όταν χωνόμαστε με τον φωτογράφο Δημήτρη Μιχαλάκη στα δρομάκια πλάι στη λεωφόρο NATOΛεωφόρος ΝΑΤΟ | ελculture.gr.
Καθώς πλησιάζουμε στον προορισμό μας, η άσφαλτος δίνει τη θέση της στο χιλιοπατημένο χώμα και αρκεί να χαμηλώσει η μουσική στο αυτοκίνητο για να καταλάβουμε πως έχουμε φτάσει στο σωστό σημείο: μαρσαρίσματα και μουγκρητά ακούγονται από μηχανές αυτοκινήτων, που έρχονται στα όριά τους.

Στο σημείο όπου τα ελαστικά των αυτοκινήτων λιώνουν απότομα από την τριβή με το έδαφος, ο καπνός ξεχύνεται για να πάρει κατεύθυνση προς τον ουρανό προτού διαλυθεί. Τρία οχήματα τρέχουν με μεγάλη ταχύτητα και παίρνουν με κοφτό χειρόφρενο τις στροφές που υποδεικνύουν τα δεκάδες τοποθετημένα μαύρα λάστιχα στη μέση του χώρου. Και ξανά.
Μια-δυο ντουζίνες αυτοκίνητα είναι παρκαρισμένα σε μία πλευρά, με τους επιβάτες να παρακολουθούν είτε από μέσα ή σε μικρές παρέες μπροστά τους. Άλλοι βρίσκονται διασκορπισμένοι περιμετρικά της πίστας, ανάμεσα στα χαλίκια, τα ξερόχορτα και τα εκατοντάδες πεταμένα κομμάτια από φθαρμένα ελαστικά, με τα κινητά στα χέρια και τη λήψη βίντεο σε λειτουργία.

Μεσημέρι Κυριακής στη λεωφόρο ΝΑΤΟ

«Χρησιμοποιούμε τον συγκεκριμένο χώρο περίπου από το 2013», μας λέει ο Θανάσης, ένας αθλητικός άντρας με ζεστό χαμόγελο και σφιχτή χειραψία, που βγαίνει από το όχημά του για να μας υποδεχθεί, όταν τον εντοπίζουμε ανάμεσα στους υπόλοιπους παριστάμενους.
«Η έκταση που βλέπετε χρησιμοποιούνταν παλαιότερα από το τελωνείο. Ανήκει όμως σε πολλούς ιδιοκτήτες και από τότε που σταμάτησε η χρήση της από το τελωνείο, έχει μείνει όπως την βλέπετε σήμερα», προσθέτει. «Εμείς κάναμε μια κουβέντα με τους ιδιοκτήτες, προκειμένου να νοικιάσουμε το χώρο, να τον φτιάξουμε και πιο οργανωμένα, π.χ. να υπάρχει καφετέρια για τους θεατές. Αλλά μας ζητήθηκαν κάποια ποσά εξωπραγματικά ως ενοίκιο». Ώσπου να βρεθεί μια λύση, ο χώρος εξακολουθεί να χρησιμοποιείται ατύπως. Η αστυνομία κάνει την εμφάνισή της ενίοτε, χαλώντας τη γιορτή.
Καθώς μας ξεναγεί στον χώρο, κάθε λίγα μέτρα ο Θανάσης σταματάει για να χαιρετήσει κάποιον. Μπορεί να είναι ένας οδηγός που τη στιγμή εκείνη βρίσκεται σκυμμένος πάνω από το αυτοκίνητό του κάνοντας επισκευές ή αλλάζοντας εξαρτήματα, ή κάποιος που έχει έρθει απλώς για να παρακολουθήσει. Οι περισσότεροι γνωρίζονται μεταξύ τους, χαιρετιούνται και ανταλλάζουν πειράγματα.

«Πού είσαι χαμένος, ρε;», ρωτάει ένας άνδρας χαμογελώντας έναν άλλον, που έρχεται με καφέδες στα χέρια. Μια άλλη παρέα καταφτάνει με μια σακούλα σουβλάκια, ένας πατέρας έχει φέρει συνοδηγό το πιτσιρίκι του που δεν θα είναι πάνω από 4 χρονών, αλλά θέλει να παρακολουθήσει, ένα ζευγάρι τριαντάρηδων σμίγει με μια παρέα που παρακολουθεί όσα συμβαίνουν στην πίστα εδώ και ώρα σχολιάζοντας χαμηλόφωνα.
Ανταλλάσσουν τα νέα τους και των κοινών γνωστών, μιλούν για τα οχήματά τους και τα προβλήματα που τους έχουν εμφανιστεί, για αυτοκίνητα που προσφέρονται προς πώληση στις ιστοσελίδες που επισκέπτονται, και επικείμενους αγώνες ανά την Ελλάδα. «Α, ναι, το δικό σου είναι αυτό; Το είδα τις προάλλες», λέει ο Θανάσης σε έναν νεαρό που του είπε πως αποφάσισε να πουλήσει το αυτοκίνητό του, γιατί έχει βάλει στο μάτι κάποιο άλλο.

Από ένα αυτοκίνητο πιο πέρα ακούγεται κάθε τόσο μουσική σε ένταση νυχτερινού μαγαζιού. Το είδος της εναλλάσσεται κάθε τόσο: το δημοφιλές ρεγκετόν άσμα του φετινού καλοκαιριού δίνει τη θέση του σε κάποιο τρανς τραγούδι, το οποίο διαδέχεται ένα κομμάτι ραπ.
«Οι περισσότεροι μαζεύονται την Κυριακή, τέτοια ώρα, μεσημεράκι», λέει ο Θανάσης, συμπληρώνοντας ότι πρόκειται για οδηγούς από όλο το λεκανοπέδιο και όχι αποκλειστικά τις γύρω περιοχές. «Καθημερινές και Σάββατο δουλεύει ο κόσμος». Εκείνοι που θέλουν να προπονηθούν ή να ξεδώσουν με την ησυχία τους έρχονται και μέσα στην εβδομάδα, που είναι σχετικά απίθανο να συναντήσουν κάποιον.

Παλιότερα το παρόν έδινε συχνά και μία γυναίκα, όμως τα παράτησε και πλέον γυναίκες βλέπεις μεν πολλές, αλλά περισσότερο στους αγώνες και σε ρόλο θεατή. «Να, τώρα θα δείτε όμορφα πράγματα», μας δείχνει ο Θανάσης δυο οχήματα που τσουλούν αργά από την πλευρά μας προς την πίστα.
Οι δύο οδηγοί έχουν συνοδηγούς τους φίλους τους, φορούν γυαλιά ηλίου όπως οι περισσότεροι τριγύρω, και χαμογελούν καθώς κάτι λένε μεταξύ τους. Στο ένα όχημα λείπουν από τα πλαϊνά οι πόρτες, στο άλλο το μπροστά και πίσω τζάμι.

«Ο καθένας προσπαθεί να κάνει όσο πιο ελαφρύ γίνεται το όχημά του», εξηγεί ο Θανάσης.

Απότομα χειρόφρενα στις στροφές

Το ένα από τα οχήματα ξεκινάει πρώτο, αλλά καθώς επιταχύνουν κι αρχίζουν να φρενάρουν απότομα στις στροφές, η απόσταση μεταξύ τους όλο και μειώνεται και οι κινήσεις τους δείχνουν κατά κάποιο τρόπο συγχρονισμένες, σαν το δεύτερο να αποτελεί την ουρά του πρώτου.

Κάποιοι από τις παρέες πλάι μας πλησιάζουν για να τραβήξουν βίντεο με τα κινητά, όταν ακούμε ένα ελαφρύ μουγκρητό πίσω μας. Κάνουμε χώρο για να περάσει ένα χαμηλό διθέσιο Audi στο χρώμα του γαλάζιου, που μοιάζει απροσδόκητα καινούριο και καλογυαλισμένο σε σχέση με τα περισσότερα αυτοκίνητα γύρω μας.
Καθώς μπαίνει στην πίστα κι αυτό, κάποιος αναφέρει ότι κοστίζει πενήντα χιλιάδες –άλλος ανεβάζει την αξία του στις εκατόν πενήντα. Δεν κάθεται όμως στην πίστα για πολύ. Ύστερα από τις πρώτες του πραγματικά ασυναγώνιστες επιταχύνσεις, αφήνει όλο και μεγαλύτερη απόσταση από τα υπόλοιπα οχήματα, ώσπου δεν περνάει καν μπροστά μας στον δεύτερο γύρο. Το παρατηρούμε από μακριά, καθώς βγαίνει από την πίστα και απομακρύνεται από τον χώρο.

«Τον είδες πως φοβήθηκε;», σχολιάζει κάποιος και οι υπόλοιποι συμφωνούν, κουνώντας τα κεφάλια με νόημα. Στο μεταξύ μπαίνουν κι άλλα οχήματα στην πίστα, που τώρα έχει συνολικά πέντε. Κάποιοι ντριφτάρουν υπερβολικά κοντά ο ένας στον άλλον, με τρόπο που νομίζεις ότι θα ακουμπήσουν, ώσπου σε ένα χειρόφρενο που φέρνει δύο αυτοκίνητα κοντά-κοντά, ακουμπούν όντως ελαφρά μεταξύ τους.
«Έτσι πρέπει να γίνεται γενικά, να πηγαίνει το ένα όχημα κοντά στο άλλο», εξηγεί ο Θανάσης. «Αλλά εννοείται ότι πρέπει οι οδηγοί να προσέχουν και τα αυτοκίνητα να έχουν καλά κρατήματα». Στα χρόνια αυτά, που η πίστα γεμίζει κάθε Κυριακή, σοβαρά ατυχήματα και τραυματισμοί δεν έχουν υπάρξει, πέρα από μικρά «τσουγκρίσματα», όπως αυτό που είδαμε.

Οι χορηγοί και το βραβείο από τα Jumbo

Ο Θανάσης σήμερα δεν τρέχει. Έτσι απαντάει σε όσους τον ρωτάνε: περιμένει να φτιαχτεί το αυτοκίνητό του, που εμφάνισε απρόοπτα πρόβλημα, έχει και αγώνα στην επαρχία την άλλη βδομάδα.
Κάποια στιγμή ένας οδηγός βγαίνει από την πίστα και με τη βοήθεια ενός φίλου αφαιρεί τελείως το καπό του αυτοκινήτου του. Σκύβει μαζί με άλλους και ψάχνουν να βρουν τι μπορεί να έχει συμβεί στη μηχανή, που εμφάνισε πρόβλημα. Ένα άλλο αυτοκίνητο βγαίνει από την πίστα, με το ένα μπροστινό λάστιχο ήδη λιωμένο. «Αυτός πάντοτε έρχεται και τρέχει σαν να μην υπάρχει αύριο, ξεχνάει πως θα το χρειάζεται κι αύριο το αμάξι», σχολιάζει κάποιος.

Παρότι οι οδηγοί που έρχονται εδώ μοιράζονται το ίδιο πάθος, δεν είναι πάντα εύκολο να συνεννοηθούν για κοινά ζητήματα. Για παράδειγμα, όταν πριν από καιρό έγινε μια προσπάθεια από ορισμένους να τοποθετηθούν πολλά λάστιχα για να στηθεί όσο το δυνατόν καλύτερα η πίστα, κάποιοι την επόμενη μέρα δεν σεβάστηκαν την πρωτοβουλία, αδιαφορώντας για το πώς άφηναν την πίστα μετά το δικό τους πέρασμα.
Άλλη φορά, όταν υπήρξε πρόθεση να συμφωνηθεί ένα πλαίσιο κοινών κανόνων, στο οποίο π.χ. ορίστηκε ότι κάθε φορά θα ήταν τρία τα οχήματα που θα έτρεχαν στην πίστα, κάποιοι απλώς το αγνόησαν, οδηγώντας ακόμη και αντίθετα στη φορά των υπολοίπων. Όταν εκφράστηκαν παράπονα, η απάντηση ήταν αυτή που ο καθένας μας έχει ακούσει (και πει ίσως) κάποτε: «Γιατί, ρε φίλε, δικιά σου είναι η πίστα;».

Και βέβαια, δεν είναι μόνο αυτοί που έρχονται για να ξεσκάσουν από την πίεση της εβδομάδας ή για την παρέα, την κουβεντούλα και το θέαμα. Υπάρχουν και άλλοι με πιο ειδικούς σκοπούς: τη συμμετοχή σε αγώνες, είτε επίδειξης είτε ταχύτητας. «Μπορεί κανείς να στηριχθεί σε αυτούς για την οικονομική του επιβίωση;» ρωτάμε. «Το όλο ζήτημα έχει να κάνει με τους χορηγούς», εξηγεί ο Θανάσης. «Για να φτάσεις σε μεγάλο επίπεδο, όμως, πρέπει να το κυνηγήσεις πολύ. Χρειάζεται να διαθέσεις πολλά χρήματα, πολύ καιρό, για να φτάσεις εκεί που και πάλι ίσως μπορέσεις να κάνεις συμφωνία με χορηγούς».
Θα απορήσει κανείς: δεν έχουν βραβεία οι αγώνες; «Πώς δεν έχουν», χαμογελάει ο Θανάσης. «Ένα κύπελο. Την τελευταία φορά που κοίταξα στα Jumbo πρέπει να κόστιζε γύρω στα τρία ευρώ».
«Άστα φίλε, είναι ακριβό το σπορ μας αλλά είναι πάθος», λέει ένας σαραντάρης, που περνάει πλάι μας εκείνη τη στιγμή. Σκύβει, μπαίνει στη θέση του οδηγού και τσουλάει προς την πίστα.

Κόντρες στην Ελευσίνα

Οι «κόντρες» στην αυτοσχέδια χωμάτινη πίστα της Ελευσίνας είναι η αγαπημένη κυριακάτικη συνήθεια κάποιων, που μοιράζονται ένα κοινό πάθος: το αυτοκίνητο.
Δείτε το media story
Σταύρος Μαλιχούδης
Γεννήθηκε το 1992. Σπούδασε Επικοινωνία και Πολιτισμό στο Πάντειο, όπου συνέχισε με μεταπτυχιακό στις Σπουδές Φύλου και την Ανθρωπολογία. Έχει εργαστεί στην ελληνική έκδοση της The Huffington Post και το Κανάλι Ένα 90,4 FM. Κείμενά του έχουν δημοσιευθεί σε διάφορα Μέσα.
Προσθήκη στους αγαπημένους 
Δημήτρης Μιχαλάκης
Γεννήθηκε (1977) στην Ελευσίνα. Σπούδασε φωτογραφία στη Focus. Οι φωτογραφίες του έχουν δημοσιευτεί σε ελληνικές και διεθνείς εκδόσεις (Spiegel, Die Zeit, Rolling Stones Magazine, Le Monde, Washington Post, International NY Times). Έχει κάνει αποστολές σε πολλές χώρες.
Προσθήκη στους αγαπημένους