Πηγή : Kafeneio™ στις 5/08/2018
Λύθηκε το μυστήριο με την εμμονή του ΣΥΡΙΖΑ για την κάνναβη
Λύθηκε το μυστήριο με την εμμονή στελεχών και υπουργών του ΣΥΡΙΖΑ με κάνναβη.
Η αναγνώριση του δικαιώματος της χρήσης κάνναβης για ψυχαγωγικούς λόγους, έχει
και απώτερους σκοπούς. Κατά την διάρκεια της σχετικής διημερίδας που οργάνωσε η νεολαία του ΣΥΡΙΖΑ
το περασμένο Σαββατοκύριακο υπό τον τίτλο «Yes We Can-nabis» παρουσιάστηκε ως «εργαλείο» ψηφοθηρίας…
Ενδεικτική η τοποθέτηση του Δ. Παπανικολόπουλο, που έγινε ενώπιον του Υπουργού Υγείας . Ξανθού.
Συστήθηκε ως υπεύθυνος του ΣΥΡΙΖΑ για την προώθηση της «ψυχαγωγικής κάνναβης».
Στην παρέμβαση του εξήγησε πως «η απελευθέρωση» της ευφορικης κάνναβης θα συμβάλλει στην
προεκλογική ενδυνάμωση του ΣΥΡΙΖΑ, καθώς αυτοί που δεν συμφωνούν με μια τέτοια επιλογή είναι οι
«μεγαλύτεροι» άνθρωποι σε ηλικία, που δεν τους έχει ανάγκη ΣΥΡΙΖΑ, καθώς ψηφίζουν τη Νέα Δημοκρατία
και το ΠΑΣΟΚ.
«Υπάρχουν δυο Ελλάδες, για την ακρίβεια δυο κοινωνίες. Οι άνθρωποι που είναι μέχρι 45 ετών και αυτοί
πάνω από τα 45 με διαφορετικά χαρακτηριστικά. Το θέμα είναι πρέπει να κοιτάμε το εκλογικό – υπουργικό
κόστος στις μεγάλες ηλικίες που πάνε και ψηφίζουν τα κόμματα της Ν.Δ ή του ΠΑΣΟΚ ή θα πρέπει να
εκφράσει ο ΣΥΡΙΖΑ τις νεώτερες ηλικίες που είναι διατεθειμένες για μια άλλη προοπτική και πιο τολμηρές
λύσεις» ανέφερε μεταξύ άλλων ο υπεύθυνος του ΣΥΡΙΖΑ.
That was close // Σε περίπτωση που διατηρούσατε κάποια αμφιβολία όσον αφορά το πόσο κοντά βρεθήκαμε στο Grexit το 2015, ο επικεφαλής του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας (ESM) Klaus Regling ξεδιάλυνε το τοπίο, με τη χθεσινή σχετική αναφορά του στις επιλογές του Γιάνη Βαρουφάκη, οι οποίες κόστισαν στην Ελλάδα 86 δισ. ευρώ. Μιλώντας σε εκδήλωση στο Άαχεν, χαιρέτισε πάντως την αναπτυξιακή στρατηγική που παρουσίασε η Ελλάδα στο τελευταίο Eurogroup, κάνοντας λόγο για “εντυπωσιακές προσπάθειες προσαρμογής”.
“Δόξα σοι ο Θεός, πού δέν μέ ξέρει κανένας!”
“Μιά φορά είχα ένα μικρό σπιτάκι σέ μιά ερημική μεριά κοντά στή θάλασσα. Βουναλάκια μικρά τό τριγυρίζανε, βουναλάκια ήμερα καί χαρούμενα, στολισμένα μέ λίγα δεντράκια, σκοίνους, θυμάρια, πρινάρια, ρήγανη, πού μοσχοβολούσανε. Κατά τόν βορηά ήτανε μιά ρεματιά μέ λίγα πλατάνια καί μέ λυγαριές, καί στό βάθος της καταστάλιζε τό καλοκαίρι λιγοστό καθαρό αεράκι. Τήν άνοιξη τό χώμα στολιζότανε μέ αγριολούλουδα χρωματιστά, πού μέ κάνανε νά χαίρουμαι καί νά δοξάζω τόν Θεό. Τί αγνότητα πού είχε η ψυχή μου!
Είχα διαλέξει αυτό τό μέρος νά μήν έχη κανέναν δρόμο, γιά νά μήν έρχεται άνθρωπος κατά κεί. Ήμουνα καταμόναχος, ήσυχος, ξεκουρασμένος. Αποτραβιόμουνα εκεί πέρα κ’ έβγαζα από πάνω μου τίς έγνοιες καί τίς σκοτούρες, σάν τό φίδι πού βγάζει τό πετσί του. Ξανάβρισκα τή λευτεριά μου.
Πολλές φορές έκανα μήνες νά κατεβώ στήν πολιτεία. Τόν μοναχό άνθρωπο πού έβλεπα, ήτανε ένας τσομπάνης, ένας μισοκαλόγερος, πού, όποτε πήγαινε στό χωριό, μούφερνε ό,τι είχα ανάγκη. Στήν όψη ήτανε ίδιος ο άγιος Γιάννης ο Πρόδρομος, πετσί καί κόκκαλο, μέ άγρια μαλλιά καί γένεια κατάμαυρα, θεοφοβούμενος. Τόν λέγανε Χρήστο, κ’ ήτανε Σαρακατσαναίος.
Εκεί κοντά βρισκότανε ένα ρημοκκλήσι πολύ μικρό, ολότελα ξεχασμένο, κι ο Χρήστος πήγαινε ταχτικά κι άναβε τά καντήλια….Τό μέρος ήτανε δασωμένο, τά δέντρα κατεβαίνανε λίγο παραμέσα από τή θάλασσα. Από τό παραθύρι μου άκουγα μέρα-νύχτα τό βουητό πού κάνανε τά κύματα, τήν ανάσα τής θάλασσας, πού τή συνήθισα σά νανούρισμα, από τά μικρά χρόνια μου. Μαζί μέ τό ρουχάλισμα τού πελάγου ανακατευότανε καί τό βούϊσμα οπού κάνανε τά δέντρα γύρω στό σπιτάκι μου, πού φαινότανε μοναχά από τή θάλασσα.
…Γύριζα στό σπίτι μου συγκρυασμένος. Ο βόγγος τής θάλασσας ερχότανε στ’ αυτιά μου από μακρυά. Έβγαζα από τήν τσέπη μου ό,τι είχα μαζεμένα, χαλίκια, σανιδάκια, κοχύλια, καί τά αράδιαζα απάνω στό τραπέζι μου, κοντά στά λιγοστά βιβλία μου. Γύριζα κ’ έβλεπα μιά εικόνα πού ζωγράφιζα, τόν άγιο Γιάννη τόν Πρόδρομο, πού τόν αγαπώ πολύ, κ’ έκανα τόν σταυρό μου. Ηλιοψημένος, σκελετωμένος, φτερωτός σάν αγριοπούλι, αναμαλλιασμένος, κύτταζε τόν Χριστό πού έσκυβε από τόν ουρανό καί τού μιλούσε. Τό πνεύμα μου ήτανε ήσυχο. Η ειρήνη τού Θεού παρακαλούσα ν’ αποσκεπάζη τόν κόσμο.
Σέ λίγο, άρχιζε νά κατεβαίνη σιγά-σιγά από τόν ουρανό τό σκοτάδι τής νύχτας. Ώς νά κάνω τήν προσευχή μου, ο ουρανός γινότανε κατάμαυρος. Από τό παραθύρι μου έβλεπα τά άστρα νά κρέμουνται σάν καντήλια απάνω από τό πέλαγο πού βογγούσε μέσα στό σκοτάδι.
Ξαπλωνόμουνα στό στρωσίδι μου κι αφουγκραζόμουνα τό βόγγο τής θάλασσας καί τών δέντρων. Συμμαζευόμουνα γιά νά ζεσταθώ από τήν ψύχρα τής νύχτας κ’ έλεγα μέσα μου “Δόξα σοι ο Θεός, πού δέν μέ ξέρει κανένας!”
Φώτης Κόντογλου
To κείμενο του Καμπουράκη για την παρέα της κόρης του που συγκλονίζει
Ένα κείμενο “γροθιά στο στομάχι” (μια έκφραση κλισέ που εδώ όμως ταιριάζει απόλυτα), δημοσίευσε ο γνωστός δημοσιογράφος Δημήτρης Καμπουράκης, για την “χαμένη γενιά”, στο έλεος της ανεργίας και των χαμένων ονείρων.
Ο γνωστός δημοσιογράφος περιγράφει την παρέα της κόρης του, που είναι σήμερα 26 χρονών, σπούδασε στο Ηράκλειο και κατόρθωσε να βρει δουλειά στην Ελλάδα της κρίσης. Από την παρέα της ωστόσο, όπως λέει, είναι η μόνη που μπορεί να κάνει όνειρα επαγγελματικά και προσωπικά. Δείτε γιατί και πώς, στο άρθρο που δημοσιεύτηκε στο liberal.gr και αξίζει να το διαβάσετε μέχρι τέλους “Η κόρη μου είναι 26 χρονών. Έβγαλε δημόσιο σχολείο, σπούδασε λογιστικά στο Ηράκλειο, αρνήθηκε να φύγει στο εξωτερικό. Ένα μέσο παιδί μιας μέσης οικογένειας. Βρήκε με τα χίλια ζόρια μια απλή δουλειά στην ειδικότητα της στον ιδιωτικό τομέα. Δουλεύει πολύ, πληρώνεται στοιχειωδώς αλλά τουλάχιστον με πλήρη ασφάλιση.
Απ’ την παρέα της, είναι η μόνη που δουλεύει. Δυστυχώς. Η παρέα της αποτελείται από καμιά δεκαριά συνήλικους και συνήλικες της, όλα παιδιά της γειτονιάς και παλιοί συμμαθητές, σπουδαγμένα και με μυαλό. Πολυτεχνεία, οικονομικές σχολές, φυσικομαθηματικές, παιδαγωγικά. Από τους δέκα, μόνο η κόρη μου δουλεύει σε κανονική δουλειά, όλοι οι υπόλοιποι είναι είτε εντελώς άνεργοι, είτε ψευτοαπασχολούνται ως σερβιτόροι σε καφετέριες και ως πωλητές σε supermarkets με εργασία part time. Κοιτάζω καμιά φορά αυτή την παρέα και με πιάνει η ψυχή μου. Βλέπω παιδιά με σοβαρά προσόντα και με όρεξη να κάνουν πράγματα, να κάθονται γύρω-γύρω απ’ το τραπεζάκι του σαλονιού και να μετράνε τα φραγκοδίφραγκα για να πάρουν μια πίτσα στο σπίτι που μαζεύονται.
Το έξω κοστίζει βλέπετε.
Αν ποτέ πέσετε πάνω τους, καλύτερα να μην τα ρωτήσετε που μένουν. Θα στεναχωρηθείτε. Και τα δέκα μένουν στο παιδικό τους δωμάτιο. Αγόρια θηρία μέχρι εκεί πάνω και κοπέλες σαν τα κρύα τα νερά, αντί ν’ ανοίξουν τα φτερά τους στην προσωπική και επαγγελματική τους ζωή, αγκαλιάζουν το παιδικό τους μαξιλαράκι το βράδυ που κοιμούνται.
Έχουν ήδη ψάξει όλα για δουλειά επί χρόνια. Έστειλαν βιογραφικά με το τσουβάλι, σε όποια δουλειά μπορεί κανείς να φανταστεί. Τίποτα. Έδωσαν δεκάδες συνεντεύξεις, καμιά δεν καρποφόρησε. Τώρα πια αμφισβητούν και την αξία του βιογραφικού και την σημασία της συνέντευξης. Όταν ήταν φοιτητές (γιατί τα γνωρίζω από μικρά) και λίγο μετά το πτυχίο, τα άκουγες να κάνουν όνειρα για το μέλλον. Τώρα οι συζητήσεις αυτές έχουν κοπεί. Ζουν με το ‘’μέρα μπαίνει, μέρα βγαίνει’’. Η έννοια της καριέρας όλο και σβήνει απ’ το μυαλό τους. Βλέπουν παλιότερους τους να βρίσκονται στην ίδια μοίρα μ’ αυτά και νεότερους να έρχονται να συνωστίζονται από πίσω τους. Δεν βλέπουν φως. Τα περισσότερα απ’ αυτά έχουν πια τις σχέσεις τους. Παλιότερα σ’ αυτές τις ηλικίες άρχιζαν σιγα-σιγά τα σχέδια για να φτιάξουν οικογένειες. Τώρα αυτό δεν υπάρχει καν στον ορίζοντα.
Αν κάτι ονειρεύονται για το μακρινό μέλλον, δεν είναι πια ο γάμος και τα παιδιά, αλλά η δυνατότητα τους να φύγουν κάποτε από το πατρικό τους για έναν δικό τους χώρο. Κι όλο σχεδιάζουν να μαζέψουν τίποτα λεφτά για να ζήσουν –έστω- μονάχα τους και στο τέλος του μήνα πάντα καταλήγουν στην μαμά και στην γιαγιά για να συμπληρώσουν το φραγκοδίφραγκο για την πίτσα στο σπίτι. Η πολιτική γι αυτά δεν υπάρχει.
Είναι κάτι χειρότερο απ’ την χολέρα, κάτι μακρινό, βρώμικο και συλλήβδην ανήθικο. Δυο δεκαετίες που τα παρακολουθώ τώρα (μερικά από το νηπιαγωγείο) μόνο μια φορά τα είδα να δείχνουν κάποιο ενδιαφέρον για την πολιτική: Την περίοδο του δημοψηφίσματος.
Κάποια ψιλοτσακώθηκαν κιόλας τότε. Η αναλογία τους ήταν ακριβώς 60-40 τότε. Μετά, όχι μόνο δεν ξαναμίλησαν για πολιτική, αλλά την σιχάθηκαν χειρότερα. Πλέον, δεν ελπίζουν τίποτα απ’ αυτήν και δεν θέλουν να έχουν σχέση μαζί της. Στις επόμενες εκλογές δεν ξέρω ούτε αν θα πάνε να ψηφίσουν, ούτε τι θα ψηφίσουν. Είναι παιδιά που βλέπουν την ζωή να περνά δίπλα τους δίχως να τα ακουμπά, είναι μια γενιά που βλέπει τα χρόνια να περνούν ερήμην της.
Τη μνημονεύω την γενιά αυτή στο σημερινό μου σημείωμα, διότι είδα το αναιμικό 1,4% ανάπτυξη, καθώς και μια έρευνα της ΔΙΑΝΕΟΣΙΣ με ζοφερά στοιχεία. Σκέφτηκα να προσωποποιήσω αυτά τα δυο δεδομένα στον μικρό μου κοινωνικό κύκλο. Αν κάποιος πολιτικός θέλει να κάνει κάτι καλό για τούτο τον τόπο, ας δώσει λίγη έμπνευση και μία κάποια προοπτική σ’ αυτά τα άξια και άτυχα παιδιά…”
Πηγή: liberal.gr
Όσα δεν λέμε για τους αρχαίους
Πριν από 37 αιώνες, σε μια εποχή που άγριοι σεισμοί σάρωναν την Κρήτη, ένας μινωίτης ιερέας προσπάθησε να εξορκίσει την καταστροφή με μία ανθρωποθυσία. Ο αρχαιολόγος που το αποκάλυψε στις αρχές του ’80, τιμωρήθηκε από τους συναδέλφους του για «προσβολή» των αρχαίων. Πόσο «αποστειρωμένη» είναι η εικόνα που έχουμε για την αρχαιότητα;
Παιδεραστικά ζευγάρια σε συμπόσιο, λεπτομέρεια τοιχογραφίας από τον «τάφο του δύτη» στην ελληνική αποικία Paestum (Ποσειδωνία) της Ιταλίας, περ. 470 π.Χ. [Wikimedia Commons]
Ο μοναχικός άνδρας που ταξιδεύει με το τρένο για την Κόρινθο δεν διαφέρει φαινομενικά από τους άλλους επιβάτες. Mόνο ένας καλός παρατηρητής θα μπορούσε να διακρίνει μια μελαγχολία στο λεπτό πρόσωπο, πίσω από τα μικρά, στρογγυλά γυαλιά. Στην Κόρινθο θα καταλύσει σε έναν μικρό ξενοδοχείο. Είναι Σεπτέμβριος, το φθινόπωρο μπαίνει σιγά σιγά, η καλύτερη εποχή.
Μια μέρα αποφασίζει να ανεβεί στον Ακροκόρινθο. Μακρύς ο δρόμος, αλλά τον ανταμείβει. Εκεί πάνω, ανάμεσα στις αρχαίες πέτρες, ο ταξιδευτής θα αναζητήσει τη γαλήνη. Όταν θα επιστρέψει στο ξενοδοχείο, έχει πια νυχτώσει. Κανείς δεν θα τον ξαναδεί ως την επομένη το πρωί· όταν θα είναι πια νεκρός. Είναι 22 Σεπτεμβρίου του 1937 και οι εφημερίδες θα γράψουν πως αιτία θανάτου του Ιωάννη ΣυκουτρήΙωάννης Συκουτρής ήταν η καρδιακή προσβολή.
Μια μέρα αποφασίζει να ανεβεί στον Ακροκόρινθο. Μακρύς ο δρόμος, αλλά τον ανταμείβει. Εκεί πάνω, ανάμεσα στις αρχαίες πέτρες, ο ταξιδευτής θα αναζητήσει τη γαλήνη. Όταν θα επιστρέψει στο ξενοδοχείο, έχει πια νυχτώσει. Κανείς δεν θα τον ξαναδεί ως την επομένη το πρωί· όταν θα είναι πια νεκρός. Είναι 22 Σεπτεμβρίου του 1937 και οι εφημερίδες θα γράψουν πως αιτία θανάτου του Ιωάννη ΣυκουτρήΙωάννης Συκουτρής ήταν η καρδιακή προσβολή.
1_1_-0.jpg
Ο Ιωάννης Συκουτρής.
Δεν θα περάσουν παρά μερικοί μήνες, όταν γίνεται γνωστό ότι ο σπουδαίος φιλόλογος, το λαμπερό μυαλό της εποχής είχε στην πραγματικότητα αυτοκτονήσει. Και δεν θα χρειαστεί να ψάξουν πολύ για τους λόγους που τον οδήγησαν εκεί, καθώς επί δύο σχεδόν χρόνια το όνομά του είχε διασυρθεί με τον χυδαιότερο τρόπο από τους υπερασπιστές της άσπιλης και αμόλυντης ελληνικής αρχαιότητας.
Αιτία, η περίφημη πλέον μετάφραση και κυρίως η εισαγωγή του στο ΣυμπόσιοΗ μετάφραση με την εισαγωγή του Συκουτρή του Πλάτωνα, μία έκδοση της Ακαδημίας Αθηνών στην οποία, εν μέσω μεταξικής δικτατορίας, είχε τολμήσειΤο Συμπόσιο και η περιπέτεια του Ιωάννη Συκουτρή, σαν φωτορομάντσο | Lifo να μιλήσει για «το φαινόμενον του παιδικού έρωτος εις την αρχαίαν Ελλάδα». Η προσβολή της ηθικής, των ιερών και οσίων του αρχαίου ελληνικού πνεύματος είναι θανάσιμα αμαρτήματα για την εποχή του.
an_1967_304.jpg
Καθιστός άντρας με αγόρι, από τον ζωγράφο του Βρύγου, περίπου 470 π.Χ. [Ashmolean Museum, University of Oxford]
Και το πλήθος, αμείλικτο απέναντί του. Όπως θα γράψει ο Τέλλος ΆγραςΗ Καθημερινή, 27/9/1937, ο Συκουτρής «έζησε αδιάκοπα με υψωμένο το θερμόμετρο. Στο υψηλότερο σημείο η στήλη έσπασεν απότομα». Για την ακρίβεια, την έσπασαν. Ήταν μόλις 36 ετών.
Η υπόθεση Συκουτρή μπορεί να είναι ακραία, καθώς η λυσσαλέα επίθεση εναντίον του –τον κατηγόρησαν ως άθεο, υμνητή της ομοφυλοφιλίας, διαβολέα και υβριστή της ηθικής των αρχαίων Ελλήνων– του στέρησε την καθηγητική έδρα και τον οδήγησε ως τον θάνατο. Όμως οι προκαταλήψεις, η άγνοια αλλά κυρίως το βασικό ιδεολόγημα ενός έθνους, που στηρίχθηκε στην απόλυτη εξιδανίκευση του παρελθόντος, είχε στα νεότερα χρόνια ως αποτέλεσμα –πέραν των άλλων πολιτικών και κοινωνικών συνεπειών– την καταδίκη ανθρώπων που τόλμησαν να παραβούν τους κανόνες σιωπής και συγκάλυψης της κρατούσας υποκριτικής ηθικής.
Επικρατούσε ένας σκοταδισμός που είχε –και έχει ακόμη σε έναν βαθμό– ως σκοπό τη διατήρηση της αρχαίας ελληνικής «αγιότητας» και την αποστειρωμένη εικόνα της. Όσοι δεν «σέβονταν» τους κανόνες ήταν υπό διωγμό, στιγματίζονταν, λοιδορούνταν, υφίσταντο τη χλεύη και την κατακραυγή.
Θέματα όπως η ανθρωποθυσία, η παιδεραστία, οι βασανισμοί και οι εκτελέσεις, για κάποιους δεν υπήρξαν ποτέ. Κι ας είναι η αρχαία ελληνική γραμματεία αλλά και τα υλικά ευρήματα λαλίστατα, ειδικά στο θέμα που κόστισε τη ζωή του Συκουτρή.
Η ανθρωποθυσία
Η περίπτωση του σπουδαίου αρχαιολόγου Γιάννη ΣακελλαράκηΓιάννης Σακελλαράκης και του διωγμού που υπέστη, επειδή τόλμησε να μιλήσει χωρίς περιστροφές για μία ανθρωποθυσία στη Μινωική εποχή (17ος π.Χ. αιώνας), είναι χαρακτηριστική.
«Πριν από 37 αιώνες, σε μια εποχή που άγριοι σεισμοί σάρωναν την Κρήτη, ένας Μινωίτης ιερέας προσπάθησε να εξορκίσει τη μεγάλη καταστροφή με μια σπάνια απελπισμένη πράξη. Στη θεότητα του ναού της λοφοπλαγιάς πρόσφερε την πιο μεγάλη θυσία: μια ανθρώπινη ζωή. Θύμα και θύτης θάφτηκαν την ίδια στιγμή από σεισμική δόνηση, που γκρέμισε το ιερό», έγραφε με τον δικό του ποιητικό τρόπο ο Γιάννης Σακελλαράκης.
Η ανακάλυψη της ανθρωποθυσίαςΟ ναός στα Ανεμόσπηλια, του Γιάννη Σακελλαράκη | Αρχαιολογία στα Ανεμόσπηλια του όρους Γιούχτα της Κρήτης έγινε το 1979 και η πρώτη επιστημονική ανακοίνωση στην Αρχαιολογική Εταιρεία πραγματοποιήθηκε το 1980, παρουσία πολυπληθούς κοινού. Όμως, τόσο μερίδα της κοινωνίας όσο και των επιστημόνων δεν ήταν σε θέση –ή δεν ήθελε– να αποδεχθεί το εύρημα.
6_1.jpg
Το τριμερές ιερό στα Ανεμόσπηλια του όρους Γιούχτα στην Κρήτη.
Λίγες μέρες μετά την πρώτη ανακοίνωση, ο Σακελλαράκης παρουσίασε τα ευρήματά του στο Ινστιτούτο Καλών Τεχνών του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης, ενώπιον διεθνούς κοινού αρχαιολόγων, ιστορικών και θρησκειολόγων. Εκεί, θα αποκόμιζε μόνον επαίνους: «Η ερμηνεία του ανασκαφέα για τα ευρήματα έγινε πλήρως αποδεκτή ως ορθή και δεν διατυπώθηκε άλλη εναλλακτική άποψη», είχε αναφερθεί στα πρακτικά του συμποσίου, ενώ το εκτεταμένο αφιέρωμαDrama of Death in a Minoan Temple | National Geographic, 1981 του National Geographic τον Φεβρουάριο του 1981 έκανε γνωστό το θέμα παγκοσμίως.
drama_of_death_in_a_minoan_temple-1.jpg
H εικονογράφηση του άρθρου του Γιάννη Σακελαράκη και της Έφης Σαπουνά-Σακελλαράκη στο National Geographic.
Στην Ελλάδα όμως τα πράγματα ακολούθησαν διαφορετική διαδρομή. Οργανώθηκε «δίκη» από τους επικριτές του Σακελλαράκη, που όταν επέστρεψε από την Αμερική με τη σύζυγό του, επίσης αρχαιολόγο Έφη Σαπουνά-Σακελλαράκη, βρήκεΗ Έφη Σαπουνά-Σακελλαράκη διηγείται όσα έγιναν σε αυτή τη συνέντευξη στην Αγγελική Ροβάτσου για το περιοδικό Αρχαιολογία στην πόρτα του σπιτιού του μία πρόσκληση της Αρχαιολογικής Εταιρείας για «δημόσια συζήτηση επί της ανακοινώσεως του κυρίου Σακελλαράκη».
3_3.jpg
Γιάννης Σακελλαράκης και Έφη Σαπουνά-Σακελλαράκη.
Σύμφωνα με την κυρία Σαπουνά-Σακελλαράκη, η αντίδραση των συναδέλφων έκρυβε και ανταγωνισμό για «την έδρα» (και οι δύο ήταν υποψήφιοι για καθηγητικές θέσεις σε αρχαιολογικές σχολές). Όμως το ζευγάρι αποφάσισε να μείνει πιστό στην επιστήμη του. «Είχαμε από πριν συμφωνήσει με τον Γιάννη, ότι μεταξύ της αλήθειας και της έδρας θα επιλέγαμε την πρώτη. Γιατί τότε ήμουν κι εγώ υποψήφια στο πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, παρότι δεν με ενδιέφερε ιδιαίτερα η διδασκαλία. Για τον Γιάννη όμως η διδασκαλία ήταν η ζωή του», λέει σήμερα η κυρία Σαπουνά-Σακελλαράκη.
Στη διάρκεια της συζήτησης, όλες οι «κατηγορίες» καταρρίφθηκαν με επιστημονικά επιχειρήματα, παρουσία των εκπροσώπων όλων των ξένων αρχαιολογικών σχολών, που στήριξαν το ζεύγος των ερευνητών. Ανάμεσα στο ακροατήριο, ο ειδικός στην προϊστορική εποχή αρχαιολόγος και μετέπειτα πρόεδρος της Ακαδημίας Αθηνών Σπύρος Ιακωβίδης θα πει στον Γιάννη Σακελλαράκη και τη σύζυγό του: «Σας συγχαίρω με όλη τη σημασία της λέξεως», ενώ ο μεγάλος αρχιτέκτονας και αρχαιολόγος Ιωάννης Τραυλός σπεύδει να καθησυχάσει την τελευταία λέγοντας: «Μην ανησυχείς, ούτε στο λεξικό δεν έχουν διαβάσει για τη λέξη ανθρωποθυσία…».
Η σκηνή της ανθρωποθυσίας στα Ανεμόσπηλια με τα δύο άτομα του δράματος. Επάνω ο νέος που θυσιάστηκε και κάτω ο ιερέας.
5final.jpg
Παρόλα αυτά, υπό το κράτος ακραίου συντηρητισμού και προγονοπληξίας, η εγχώρια επιστημονική κοινότητα δεν φάνηκε πρόθυμη να αποδεχθεί το γεγονός ότι οι αρχαίοι Έλληνες, έστω οι Μινωίτες, προέβαιναν σε τέτοιες βάρβαρες πράξεις. Στις επικείμενες εκλογές για την καθηγητική έδρα στο πανεπιστήμιο Αθηνών, ο Γιάννης Σακελλαράκης, με διδακτορικό στη Χαϊδελβέργη για τις κρητομυκηναϊκές θυσίες ζώων, δεν εξελέγη παρά τα αδιαμφισβήτητα προσόντα του. Την ίδια στιγμή, εν μία νυκτί μεθοδεύτηκε –με απόφαση του τότε υπουργού Πολιτισμού Δημήτρη Νιάνια– και η απομάκρυνσή του από την Αθήνα, με μετάθεση από το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο στην Κρήτη.
Αλλά δεν ήταν μόνον αυτό. «Για πολύ καιρό κυκλοφορούσαμε και μας έδειχναν, γίναμε θέμα συζήτησης και σχολιασμού ακόμη και στα σαλόνια, ότι είμαστε αυτοί που προσπαθούμε να αμαυρώσουμε τους αρχαίους Έλληνες», θυμάται η κυρία Σαπουνά-Σακελλαράκη. «Ήταν πολύ τραυματική εμπειρία. Γιατί χάθηκε το πανεπιστήμιο και γιατί επί χρόνια δεχθήκαμε αυτήν την αήθη επίθεση από συγκεκριμένα άτομα βέβαια… Αντέξαμε όμως. Ίσως έπαιξε ρόλο και το γεγονός ότι ήμασταν δύο».
Ο «σπαραγμός»
Η περιπέτεια του Σακελλαράκη έγινε «μάθημα» για πολλούς, αλλά όχι για πολύ. Μερικά χρόνια αργότερα, ο Βρετανός αρχαιολόγος Πίτερ ΓουόρενPeter Warren (archaeologist) ανακοινώνει ότι κατά τις ανασκαφές του στην Κνωσό (που είχαν γίνει κι αυτές το 1979), αποκάλυψεKnossos: New Excavations and Discoveries, by Peter Warren | SwissEduc πλήθος οστών ζώων αλλά και παιδιών, τα οποία έφεραν σημάδια από μαχαίρι. Ο ίδιος ερμήνευσε το εύρημά του ως τελετουργικό κανιβαλισμό.
Πριν λίγα χρόνια εξάλλου, στην ανασκαφή που φέρνει στο φως την αρχαία Κυδωνία κάτω από την σύγχρονη πόλη των Χανίων, η αρχαιολόγος κυρία Μαρία Ανδρεαδάκη-Βλαζάκη, γενική γραμματέας του υπουργείου Πολιτισμού σήμερα, εντόπισεΑνθρωποθυσία στα Χανιά | Το Βήμα δίπλα σε ανακτορικό συγκρότημα της μυκηναϊκής εποχής ένα «στρώμα» από οστά ζώων: 43 αιγοπρόβατα, ένα βόδι, λίγοι χοίροι, όλα διαμελισμένα. Ανάμεσά τους όμως ξεχώριζαν διάσπαρτα και τα οστά μιας νέας γυναίκας. Το 2012 εντοπίστηκε διασκορπισμένο και το κρανίο της, διαμελισμένο επίσης και ανοιγμένο στις ραφές από ισχυρό κτύπημα στο μέτωπο, που έγινε με ξίφος.
kranio.jpg
Το κρανίο της νέας που υπέστη «σπαραγμό», ύστερα από τη συγκόλλησή του.
Ένα «άγριο εύρημα» το χαρακτηρίζει η αρχαιολόγος, ένας «σπαραγμός» όπως αποκαλείται, που πιθανότατα συνδέεται με έναν ισχυρό σεισμό. «Άνοιξε η γη, το ανάκτορο κατέρρευσε, τσουνάμι έπληξε την ακτή και οι άνθρωποι προσπαθώντας να εξευμενίσουν τους χθόνιους θεούς προέβησαν σε αυτήν την ακραία θυσία», μας λέει η κυρία Βλαζάκη, που μπορεί να σοκαρίστηκε από το εύρημα, δεν την παραξένεψε όμως καθόλου. «Η ελληνική μυθολογία, που στον πυρήνα της κρύβει αλήθεια, μιλάει συχνά για εξαγνιστικές θυσίες παρθένων στην προσπάθεια της κοινωνίας να αντιμετωπίσει κάποια μεγάλη συμφορά», λέει. Μια αποτροπαϊκή πράξη λοιπόν ήταν αυτή, που συνέβη στα 1280 π.Χ. περίπου, όταν καταστράφηκε η πόλη.
11_1.jpg
Εικόνα της ανασκαφής στα Χανιά που φέρνει στο φως την αρχαία Κυδωνία.
Η κυρία Βλαζάκη, μιλώντας ξεκάθαρα για ένα θέμα που μέχρι πριν από μερικά χρόνια ήταν ταμπού –και για κάποιους εξακολουθεί να είναι– θεωρεί ότι ειδικά στα μυκηναϊκά χρόνια πρέπει να ήταν πολύ διαδεδομένες οι ανθρωποθυσίες.
Αντιδράσεις δεν αντιμετώπισε. Ένα διεθνές συνέδριο, που έγινε μάλιστα τον Οκτώβριο του 2014 στο Μιλάνο με θέμα «Η ανθρωποθυσία στον κόσμο του Αιγαίου και τους γύρω πολιτισμούς», επικύρωσε τα ευρήματα.
Τα ταμπού επομένως καταρρίφθηκαν; «Σήμερα μετά από όλα αυτά αισθάνομαι πλήρως δικαιωμένη», λέει η κυρία Έφη Σαπουνά-Σακελλαράκη. «Και ο Γιάννης ήταν. Γιατί μπορέσαμε να αποκαταστήσουμε ένα μέρος της Ιστορίας με όποιο κόστος. Γιατί αυτό κάνει η Αρχαιολογία, τεκμηριώνει κάτι, που δεν έχει βεβαιωθεί ως εκείνη τη στιγμή. Άλλωστε, θυσίες θα υπάρχουν πάντα. Άλλου είδους. Ξέρετε, υπάρχουν άνθρωποι, που για το γενικό καλό προσφέρουν τη ζωή τους, ή έχουν μάθει ότι πρέπει να το κάνουν. Όταν λέμε ότι θυσιάζομαι για τη πατρίδα, αυτό είναι μια εκούσια θυσία».
Οι «αποτυμπανισμένοι»
Άλλη μία ιστορία σταδιακής κατάρριψης των ταμπού για την αρχαιότητα είναι αυτή του αρχαίου νεκροταφείουΉρωες και Απόκληροι | Αρχαιολογία και Τέχνες στο Φάληρο. Το 1905, ο νεαρός τότε αρχαιολόγος Στρατής Πελεκίδης, με εξαιρετικές σπουδές στο πανεπιστήμιο Αθηνών και μετά στη Γερμανία, στη διάρκεια ανασκαφής στην περιοχή είχε την τύχη (ή ατυχία) να ανακαλύψει ανάμεσα στους τάφους και 17 (ή 18) σκελετούς ατόμων σιδηροδέσμιων, που έφεραν έντονα σημάδια βασανισμού και είχαν εκτελεστεί «δι’ αποτυμπανισμούΟ κατάδικος δενόταν με το κεφάλι πάνω σε έναν κομμένο κορμό δέντρου και ο δήμιος τον χτυπούσε μέχρι θανάτου στο κεφάλι με το τύμπανον (μάλλον ξύλινο κόπανο). Το πτώμα του αποτυμπανισμένου το έριχναν σε βάραθρο.» (πρακτική που περιγράφεται και στις ΘεσμοφοριάζουσεςΤο αρχαίο κείμενο του Αριστοφάνη, για την τιμωρία του Μνησιλόχου).
8_2.jpg
Ο αρχαιολόγος Στρατής Πελεκίδης στην ανασκαφή του Φαλήρου.
Το γεγονός ξεσήκωσε θύελλαΗ Πέγκυ Ρίγγα μιλά για τη “σκοτεινή” πλευρά της αρχαιολογίας | Lifo στην αθηναϊκή κοινωνία, που αντιμετώπισε με αποτροπιασμό το εύρημα, κάνοντας προσωπικές επιθέσεις εναντίον του ανασκαφέα, με το επιχείρημα ότι προσέβαλλε επίτηδες τον αρχαίο ελληνικό πολιτισμό ως δάκτυλος ξένων δυνάμεων! «Όλος σχεδόν ο Τύπος της εποχής αναφερόταν καθημερινώς στο θέμα, ενώ ο Πελεκίδης κατηγορείτο ως “σοσιαλιστής”, που στόχευε να αμαυρώσει την εικόνα του αρχαίου ελληνικού πολιτισμού», λέει η κυρία Χρυσουλάκη, σημερινή επικεφαλής των ανασκαφών.
Ο αρχαιολόγος λοιδορείται και η ανασκαφή του γίνεται θέαμα για τους Αθηναίους, που φθάνουν με κάθε μέσο στο Φάληρο, με κάρα, τραμ (ειδική στάση δημιουργείται στο σημείο της ανασκαφής), τον ατμοκίνητο σιδηρόδρομο, ακόμη και με τα πόδια.
Ανταπαντώντας στις επιθέσεις και προσπαθώντας να υπερασπιστεί το έργο του, ο Πελεκίδης διαμαρτύρεται, αν και εις μάτην, για όλον αυτόν τον όχλο που προκαλεί καταστροφές, ακόμη και τραγελαφικές καταστάσεις. Χαρακτηριστικά αναφέρεται ότι οι κυρίες, που έφθαναν με τον τροχιόδρομο και έμπαιναν μέσα στην ανασκαφή για να δουν τους αποτυμπανισμένους, ισοπέδωναν με τα μακριά τους φορέματα ό,τι βρισκόταν στον διάβα τους!
Συμπλέοντας με την κοινή γνώμη μάλιστα και ο υπουργός ζητά αποδείξεις για την αρχαιότητα των σκελετών (!) και ειδικά των μεταλλικών κλοιών με τους οποίους ήταν δεμένοι, αφού οι επικριτές του Πελεκίδη ισχυρίζονται ότι είναι σύγχρονοι. Η εξέτασή τους όμως από το Πολυτεχνείο δικαιώνει απολύτως τον ανασκαφέα –υπάρχει και επιστολή του Πελεκίδη προς τον υπουργό, από τον οποίο ζητά να του καταβληθεί το ποσόν, που έδωσε προφανώς ο ίδιος στους ερευνητές του Πολυτεχνείου για τη μελέτη.
Όταν λοιπόν το 2012-13 η Εφορεία Δυτικής Αττικής, Πειραιώς και Νήσων υπό την κυρία Χρυσουλάκη άρχισε ανασκαφή στον χώρο του υπό ανέγερση τότε Κέντρου Πολιτισμού Σταύρος Νιάρχος, κανείς δεν εξεπλάγη ούτε αντέδρασε, όταν εντοπίστηκαν για άλλη μια φορά σιδηροδέσμιοι σκελετοίΔιαβάστε το σχετικό άρθρο της γράφουσας στο inside story.
10_1.jpg
Οι «δεσμώτες» του Φαλήρου κατά τη σύγχρονη ανασκαφή.
Ο έρωτας, η παιδεραστία, η ομοφυλοφιλία
«Η ιστορία του Πελεκίδη είναι ένα πολύ καλό παράδειγμα εξέλιξης της νοοτροπίας στην Αρχαιολογική Υπηρεσία», λέει η κυρία Χρυσουλάκη, προσθέτοντας όμως ότι «μεταξύ των επιστημόνων τα ταμπού μπορεί να έχουν καταρριφθεί, αλλά δεν συμβαίνει το ίδιο και με την κοινωνία. Υπάρχουν θέματα παιδείας των Ελλήνων, πώς γαλουχήθηκαν ήδη από την ίδρυση του νέου ελληνικού κράτους και πώς χρησιμοποιήθηκε από την πολιτεία το “αρχαίο πνεύμα αθάνατο” και το σχήμα “Πατρίς-Θρησκεία-Οικογένεια”, προκειμένου να στηριχθεί μια ιδεολογία».
Κατά τη διοργάνωση της έκθεσηςEros Grec – Amour des Dieux et des Hommes | grandpalais.gr «Ο Έρωτας των θεών και των ανθρώπων» στο Grand Palais του Παρισιού το 1989, με τους αρχαιολόγους Ιωάννη Τουράτσογλου και Νίκο Καλτσά, η κυρία Χρυσουλάκη ήρθε πρόσωπο με πρόσωπο με τις προκαταλήψεις. «Κάποιοι έφοροι έκρυβαν τα αρχαία με τολμηρές παραστάσεις στις αποθήκες και δεν τα έδιναν για να μην… ντροπιαστούν. Αλλά και στο Λούβρο, που μας δάνεισε έργα, υπήρχε διστακτικότητα. Τελικά όμως η έκθεση είχε τεράστια επιτυχία. Μέσα στην πρώτη εβδομάδα είχαν πουληθεί 7.000 κατάλογοι».
Άνδρας προσφέρει σαν δώρο σε αγόρι που φλερτάρει έναν κόκορα, 5ος αι. π.Χ. [Ashmolean Museum, University of Oxford]
red_figure_pottery_ashmoleanm_man_offering_a_gift_to_boy_an_1896-1908_g.279_142597.jpg
Είκοσι χρόνια μετά, η έκθεσηΗ έκθεση στην ιστοσελίδα του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης «Έρως: Από την Θεογονία του Ησιόδου στην ύστερη αρχαιότητα» στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης θα συγκεντρώσει περισσότερους από 100.000 επισκέπτες. Τι συνέβη; Οι Έλληνες έπαψαν να είναι συντηρητικοί ή θέλησαν να δουν τον έρωτα από την κλειδαρότρυπα; «Άνοιξα όλη τη βεντάλια των προσεγγίσεων στο θέμα. Από τους θεϊκούς έρωτες ως τους ανθρώπινους. Από την ψυχή ως τη σάρκα», λέει ο καθηγητής Νίκος Σταμπολίδης, διευθυντής του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης.
171.jpg
Από την έκθεση του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης «Έρως». [Χάρης Ακριβιάδης]
«Είχαμε διαμορφώσει ολόκληρο δωμάτιο ως lupanarium (πορνείο) με το στενό κρεβάτι και τους λύχνους, είχαμε μιλήσει για τον ομόφυλο έρωτα και για το διαμηρίζεινIntercrural sex, για τους τυραννοκτόνους Αρμόδιο και Αριστογείτονα, για τους οποίους ο Θουκυδίδης λέει ότι σκότωσαν τον Ίππαρχο, γιο του Πεισιστράτου “δι’ ερωτικήν ξυντυχίανΟι τυραννοκτόνοι Αρμόδιος και Αριστογείτων ήταν ερωτικό ζευγάρι που σκότωσε τον τύραννο Ιππία για λόγους ερωτικής αντιζηλίας. Γιατί ο λαός τους τίμησε ως ήρωες και ποια άλλα σενάρια κυκλοφορούν για τα κίνητρά τους… | H Μηχανή του Χρόνου” κι έτσι άρχισε η κατάλυση της αριστοκρατίας… Δεν θελήσαμε να κρύψουμε τίποτε. Είναι υποκρισία να κρύβεις αυτά, που μπορεί ακόμη και ένα παιδί πέντε χρονών να βρει στο διαδίκτυο. Αρκεί να τα τεκμηριώνεις υπεύθυνα και παιδαγωγικά».
Εραστής-ερωμένος, παράσταση σε αττικό αμφορέα, περ. 540 π.Χ. [Staatliche Antikensammlungen, Μόναχο]
erastes_eromenos_staatliche_antikensammlungen_1468.jpg
Εξοργισμένοι υπερασπιστές της ιδεατής αρχαιότητας σε αυτήν την περίπτωση δεν υπήρξαν. Τουλάχιστον επισήμως. Ούτε διωγμοί και τιμωρίες «παραβατών». Μαθαίνουμε, όπως φαίνεται.
Σπούδασε στη Φιλοσοφική Σχολή Αθηνών από νωρίς όμως την κέρδισε η δημοσιογραφία και ο πολιτισμός. Εργάστηκε στις εφημερίδες Καθημερινή, Τα Νέα, Πρώτη, Ποντίκι, Το Βήμα ενώ συνεργάστηκε με περιοδικά και ειδησεογραφικές ιστοσελίδες. Παρουσίασε σειρά εκπομπών στο Τρίτο Πρόγραμμα.
Ο παππούς και η εγγονή του στο αγρόκτημα τους στα ορεινά Δερβενοχώρια
Από τον Γιάννη το Πενταμοδιανό στάλθηκε η πιο κάτω ανάρτηση
Σοί, Κύριε!
Πρίν ἀπό τό τέλος κάθε δέησης, καί ὅταν ὁ ἱερεύς προτρέπει τόν λαό λέγοντας «ἑαυτούς καί ἀλλήλους καί πᾶσαν τήν ζωήν ἡμῶν Χριστῷ τῷ Θεῷ παραθώμεθα», ὁ λαός ἀπαντάει: «Σοί, Κύριε». «Σέ σένα Κύριε».
Αὐτές οἱ λέξεις εἶναι πολύ γνωστές. Καί εὔκολα τίς θυμώμαστε.
Καί κάθε Χριστιανός μπορεῖ νά τίς χρησιμοποιεῖ σέ κάθε περίσταση τῆς ζωῆς του.
Ὅταν ἔχεις ὑγεία, καί πηγαίνουν καλά οἱ δουλειές σου, πές μέ ὅλη σου τήν καρδιά: «Σοί, Κύριε». «Σέ Σένα», Κύριε, ὀφείλουμε τήν εὐχαριστία.
Ὅταν οἱ ἄνθρωποι σέ τιμοῦν καί λένε καλά λόγια γιά σένα, πές ἀπό μέσα σου:«Αὐτά δέν ἀξίζουν νά ἀποδοθοῦν σέ μένα, ἀλλά Σοί, Κύριε». «Σέ Σένα», Κύριε, ὀφείλουμε τήν εὐχαριστία.
Καί ὅταν ὑποπέσεις στόν φθόνο τῶν ἀνθρώπων καί στήν προδοσία τῶν φίλων σου, νά μή παρεκκλίνει ἡ καρδιά σου καί τούς κρατήσεις κακία· ἀλλά πές: Ὅλα αὐτά τά ἀναθέτω στήν κρίση Σου καί στήν δικαιοσύνη Σου. «Σέ Σένα», Κύριε.
Καί ὅταν θά ξεπροβοδίζεις μέσα στό φέρετρο τήν πιό λατρευτή σου ἀγάπη, βάδιζε μέ γενναιότητα, σάν νά πηγαίνεις δῶρο στόν πιό καρδιακό σου φίλο. Καί πές: Αὐτή τήν ἀγαπημένη μου ψυχή, Σοῦ τήν προσφέρω σάν δῶρο. «Σοί, Κύριε».
Καί ὅταν σέ περικυκλώνουν σύννεφα δαιμονικά, θλίψεις, ἀρρώστειες καί δοκιμασίες, μήν ἀπελπίζεσαι. Ἀλλά πές: Στήν βοήθεια καί στό ἔλεός Σου καταφεύγω. «Σέ Σένα», Κύριε.
Καί ὅταν ὁ Ἄγγελος ἔλθει στήν ἐπιθανάτια κλίνη σου, μήν κλάψεις! Φίλος σου εἶναι! Ἀλλά φρόντισε νά συγχωρηθῆς μέ τούς δικούς σου. Καί πές: Τήν ψυχή μου τήν μετανοημένη, τήν παραδίδω στά χέρια Σου. «Σέ Σένα, Κύριε».
ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ