Η Δύναμη και ο Κίνδυνος της Δημοκρατίας

Η Αθήνα έδειξε πώς η δημοκρατία μπορεί να γεννήσει τον Παρθενώνα, αλλά και πώς μπορεί να μετατραπεί σε «οχλοκρατία». Ο λαός, επηρεασμένος από ρήτορες, συχνά έπαιρνε βιαστικές αποφάσεις (όπως η εκτέλεση των στρατηγών μετά τις Αργινούσες), για τις οποίες μετάνιωνε πικρά «στο τέλος».

• Το μάθημα: Η σοφία μιας ομάδας εξαρτάται από την ικανότητά της να αντιστέκεται στον λαϊκισμό και στον παρορμητισμό της στιγμής.

Συνελόντι ειπείν η μελέτη του Πελοποννησιακού Πολέμου μας διδάσκει ότι:

Η μεγαλύτερη απειλή για μια αυτοκρατορία (ή έναν άνθρωπο) δεν είναι ο εξωτερικός εχθρός, αλλά η απώλεια του μέτρου και της εσωτερικής σύνεσης.

1957 χιονισμένο Λιδωρίκι

Στη μέση ο ράφτης Αθανάσιος Καραχάλιος έξω από το μαγαζί του. Αριστερά ο Αθανάσιος Στέφος μάθαινε την τέχνη της ραπτικής. αργότερα άνοιξε δική του επιχείρηση στην Αθήνα (Βύρωνας) και δεξιά ο Καραδήμας Γεώργιος του Δημητρίου

«Το να δημιουργείς είναι σαν να ζεις δυο φορές» — Αλμπέρτ Καμύ*

Το ρητό αυτό συμπυκνώνει μια από τις βαθύτερες αλήθειες της ανθρώπινης εμπειρίας. Η δημιουργία δεν είναι μια απλή πράξη παραγωγής· είναι μια πράξη ύπαρξης.

Όταν ο άνθρωπος δημιουργεί, δεν αναπαράγει απλώς τον κόσμο όπως τον βρίσκει· τον ξαναζεί, τον ερμηνεύει και, κατά κάποιον τρόπο, τον δικαιώνει.

Η πρώτη ζωή είναι αυτή που μας δίνεται: η καθημερινότητα, ο χρόνος που κυλά, οι υποχρεώσεις, οι χαρές και οι απώλειες. Είναι η ζωή του γεγονότος. Η δεύτερη ζωή, όμως, γεννιέται μέσα από τη δημιουργία: τη γραφή, την τέχνη, τη σκέψη, ακόμη και την πράξη που ενέχει συνείδηση και πρόθεση. Εκεί, το βίωμα δεν χάνεται στη λήθη· μετασχηματίζεται σε νόημα.

Για τον Καμύ, που στοχάστηκε πάνω στην έννοια του παραλόγου, η δημιουργία δεν είναι πολυτέλεια ούτε φυγή· είναι μια μορφή εξέγερσης. Απέναντι σε έναν κόσμο που δεν προσφέρει έτοιμες απαντήσεις, ο δημιουργός απαντά με το έργο του. Δεν αρνείται την τραγικότητα της ύπαρξης, αλλά τη μετατρέπει σε λόγο, σε εικόνα, σε μαρτυρία.

Έτσι, όποιος δημιουργεί δεν προσθέτει απλώς κάτι στον κόσμο· προσθέτει έναν εαυτό. Ζει ξανά ό,τι βίωσε, αυτή τη φορά με πλήρη επίγνωση. Και μέσα σε αυτή τη δεύτερη ζωή —ίσως πιο εύθραυστη, αλλά σίγουρα πιο αληθινή— ο άνθρωπος συναντά την ουσία του.

*Γάλλος φιλόσοφος και συγγραφέας που γεννήθηκε στην Αλγερία το 1913. Νόμπελ λογοτεχνίας το 1957. Ιδρυτής του Théâtre du Travail (1935), όπου δούλεψε ως σκηνοθέτης, διασκευαστής και ηθοποιός. Χρωστά τη φήμη του στα μυθιστορήματά του “Ο Ξένος” και “Η Πανούκλα”, στα θεατρικά του έργα “Καλιγούλας” και “Οι Δίκαιοι” και στα φιλοσοφικά του δοκίμια: “Ο Μύθος του Σίσυφου” και “Ο Επαναστατημένος Άνθρωπος”.
Συχνά κατατάσσεται στους υπαρξιστές, κάτι που ο ίδιος απέρριπτε.

Σκοτώθηκε σε αυτοκινητικό δυστύχημα.(1960)

Τολστόι:

η πραγματική ευτυχία δεν βρίσκεται στην υψηλή θέση, αλλά στη σύμπνοια ανάμεσα σε αυτό που πιστεύουμε και σε αυτό που πράττουμε.