Τα­ξιά­ρχης καὶ Σπή­λιος (Διήγημα)

 

Τα­ξιά­ρχης καὶ Σπή­λιος Διήγημα του Ε.Τζάνου.

 ΤΑΞΙΑΡΧΗΣ ΔΕΝ ΗΤΑΝ ΑΠΛΩΣ ἄλ­λος ἕ­νας ὑ­πάλ­λη­λος σὲ ἀν­θο­πω­λεῖ­ο. Φύ­ση καλ­λι­τε­χνι­κή, ἔ­φτια­χνε πε­ρί­τε­χνες ἀν­θο­δέ­σμες γά­μου καὶ στό­λι­ζε τὸν ἐ­πι­τά­φιο θε­ά­ρε­στα. Τὶς ἐ­λεύ­θε­ρες ὧ­ρες του ἔπια­νε τὰ μο­λύ­βια καὶ σχε­δί­α­ζε ἀν­θρώ­πους ἢ ἀν­τι­κεί­με­να. Μπο­ροῦ­σε νὰ ξε­ση­κώ­σει μὲ ἀ­κρί­βεια ὅ­ποι­α εἰ­κό­να ἔ­βλε­πε.

        Αὐ­τὸς ἦ­ταν ποὺ –τὴν ἐ­πο­χὴ ποὺ στὸ δη­μο­τι­κὸ σχο­λεῖ­ο ἡ ἀν­τι­γρα­φὴ ἑ­νὸς κει­μέ­νου ἔ­πρε­πε νὰ συ­νο­δεύ­ε­ται ἀ­πὸ σχέ­δια– ζω­γρά­φι­ζε στὰ μα­θη­τι­κὰ τε­τρά­δια σχο­λι­α­ρό­παι­δων συγ­γε­νῶν του, ἀ­φοῦ, ἀ­νύ­παν­τρος, δὲν εἶ­χε παι­διὰ δι­κά του. Οἱ δά­σκα­λοι, κα­τα­λα­βαί­νον­τας, ἀ­σφα­λῶς, πὼς αὐ­τὸ ποὺ ἔ­βλε­παν δὲν ἀ­πο­τε­λοῦ­σε μα­θη­τι­κὴ δη­μι­ουρ­γί­α, τὸ πα­ρά­βλε­παν. Τὰ σχέ­δια τοῦ Τα­ξιά­ρχη ἦ­ταν χάρ­μα ὀ­φθαλ­μῶν. Ἕ­νας δά­σκα­λος, μά­λι­στα, εἶ­χε φτά­σει στὸ ση­μεῖ­ο νὰ βαθ­μο­λο­γή­σει μὲ ἄ­ρι­στα καὶ τὴν εἰ­κό­να!

        Στὸ ἀν­θο­πω­λεῖ­ο, στὴν πλα­τεί­α Δα­βά­κη, ἦ­ταν πε­ρι­ζή­τη­τος. Τὸν Τα­ξιά­ρχη γύ­ρευ­αν οἱ πε­λά­τες γιὰ τὶς χα­ρὲς ἢ τὶς λύ­πες τους. Αὐ­τὸν ἤ­θε­λαν νὰ στο­λί­ζει τὴν ἐκ­κλη­σί­α γιὰ τὴ γα­μή­λια τε­λε­τή, καὶ τὰ στε­φά­νια του ξε­χώ­ρι­ζαν ἀ­πὸ τὰ ὑ­πό­λοι­πα στὶς μοι­ραῖ­ες ἀ­πο­δη­μί­ες. Τό­τε τὰ ἄν­θη μο­σχο­βο­λοῦ­σαν.

        Κά­πο­τε ὁ Τα­ξιά­ρχης ὑ­πῆρ­ξε ἄν­θρω­πος εὔ­θυ­μος καὶ πρό­σχα­ρος· ἐ­πι­πλέ­ον εἶ­χε τὴν ἀ­ρε­τὴ νὰ με­τα­δί­δει τὴν εὐ­δι­α­θε­σί­α καὶ στὴν πα­ρέ­α του. Σή­με­ρα ὅ­μως ἦ­ταν ἀ­γέ­λα­στος, μο­να­χι­κός. Μιὰ χρό­νια ψυ­χι­κὴ νό­σος, συ­νο­δευ­ό­με­νη ἀ­πὸ τὴν ἀ­πα­ραί­τη­τη φαρ­μα­κευ­τι­κὴ ἀ­γω­γή, τὸν εἶ­χε κά­νει λι­γο­μί­λη­το. Σχε­δὸν ἀ­μί­λη­το. Ἔ­κα­νε τὸ ὀ­κτά­ω­ρό του στὸ ἀν­θο­πω­λεῖ­ο καὶ τὶς ὑ­πό­λοι­πες ὧ­ρες τὶς περ­νοῦ­σε στὸ σπί­τι. Δὲν ἔ­βγαι­νε πο­τέ, μό­νο κά­πνι­ζε τὸ ἕ­να τσι­γά­ρο με­τὰ τὸ ἄλ­λο.

        Τὸ κα­κὸ ἔ­γι­νε στὴν Κα­το­χή. Τό­τε ὁ Τα­ξιά­ρχης δού­λευ­ε σ’ ἕ­να ἀν­θο­πω­λεῖ­ο στὰ Ἀ­νά­κτο­ρα. Ὁ Σπή­λιος, ἰ­δι­ο­κτή­της γει­το­νι­κοῦ μα­γα­ζιοῦ, τὸν φθο­νοῦ­σε. Δὲν μπο­ροῦ­σε νὰ τὸ χω­νέ­ψει τὸ χά­ρι­σμα τοῦ Τα­ξιά­ρχη. Ὁ Σπή­λιος κα­τὰ τὰ ἄλ­λα ἦ­ταν εὐ­χα­ρι­στη­μέ­νος μὲ τὸν ἑ­αυ­τό του. Δὲν εἶ­χαν ἔρ­θει στὸ φῶς πο­τὲ οἱ δο­σο­λη­ψί­ες ποὺ ἔ­κα­νε στὸ σκο­τά­δι. Ἔ­σπα­γε τὸ κε­φά­λι του τί νὰ κά­νει ὥ­στε νὰ χαν­τα­κώ­σει τὸν Τα­ξιά­ρχη ὁ­ρι­στι­κά. Σκε­φτό­ταν τὸ ἕ­να, σκε­φτό­ταν τὸ ἄλ­λο, τί­πο­τε δὲν τοῦ φαι­νό­ταν ἀ­πο­τε­λε­σμα­τι­κό. Ὥ­σπου τὸ βρῆ­κε. Κα­τέ­δω­σε τὸν Τα­ξιά­ρχη ὅ­τι τά­χα πού­λη­σε τὴ Λά­ρι­σα στοὺς Ἐ­λα­σί­τες. Τὸν και­ρὸ ἐ­κεῖ­νο ἦ­ταν εὔ­κο­λες τέ­τοι­ες συ­κο­φαν­τί­ες κι ὁ Σπή­λιος ἤ­ξε­ρε κα­λὰ ἀ­π’ αὐ­τά.

        Τὰ βα­σα­νι­στή­ρια κα­τέ­στρε­ψαν τὴ ζω­ὴ τοῦ Τα­ξιά­ρχη. Ἔ­χα­σε τὴ δου­λειά του, ἀλ­λὰ ὅ­ταν πέ­ρα­σε ἡ φουρ­τού­να δὲν δυ­σκο­λεύ­τη­κε νὰ βρεῖ ἄλ­λη. Ἐν­τού­τοις ἡ δει­νό­τη­τά του δὲν χά­θη­κε. Δὲν ξέ­ρω κα­τὰ πό­σο εὐ­χα­ρι­στι­ό­ταν μέ­σα του μὲ τὶς ἐ­πι­τυ­χί­ες του –δὲν τὸ ἔ­δει­χνε–, πάν­τως ὁ Σπή­λιος δὲν ἔ­πα­ψε νὰ τὸν ζη­λεύ­ει καὶ νὰ βα­σα­νί­ζε­ται ἀ­πὸ τὰ προ­τε­ρή­μα­τά του.

Εὐ­άγ­γε­λος Ι. Τζά­νος

πηγή:neoplanodion.gr

Η ατμομηχανή της Ευρώπης δεν τρέχει πια….

Η ατμομηχανή της Ευρώπης δεν τρέχει πια. Η γερμανική οικονομία εισήλθε σε ύφεση το 2023 με πτώση 0,3% του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος, επιβαρυμένη από την κρίση στον βιομηχανικό τομέα που υποφέρει από το ενεργειακό κόστος και τις εξαγωγικές δυσκολίες. Σύμφωνα με στοιχεία του στατιστικού ινστιτούτου Destatis, αυτή η αναμενόμενη μείωση του ΑΕΠ της μεγαλύτερης οικονομίας της Ευρώπης, ακολουθεί μεγέθυνση 1,8% το 2022. Αν και τα στοιχεία είναι ελαφρώς καλύτερα από τις προβλέψεις της κυβέρνησης και του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, που είχαν προβλέψει συρρίκνωση της μεγαλύτερης οικονομίας της Ευρώπης με 0,4% και 0,5%, η Γερμανία τα πήγε πολύ χειρότερα από τον μέσο όρο των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Το 2023 συνολικά, ο πληθωρισμός αυξήθηκε κατά 5,9% στη Γερμανία, μετά από 6,9% το 2022, ο υψηλότερος από την πετρελαϊκή κρίση του 1973. Η κατανάλωση των νοικοκυριών μειώθηκε κατά 0,8%. Πλήγηκε και ο μεταποιητικός κλάδος, ο οποίος αντιπροσωπεύει σχεδόν το 85% του κλάδου (πλην των κατασκευών) που κατέγραψε πτώση -0,4%.

Το καλό νέο για την Γερμανία:

Η Γερμανία και όχι η Ιαπωνία κατέχει πλέον τον τίτλο της τρίτης μεγαλύτερης οικονομικής δύναμης στον κόσμο, καθώς το ονομαστικό ΑΕΠ της Ιαπωνίας ανήλθε σε κάπου 4,2 τρισεκατομμύρια δολάρια έναντι περίπου 4,5 τρισεκατομμύρια της Γερμανίας. Η απώλεια της τρίτης θέσης οφείλεται κατά κύριο λόγο στην υποτίμηση του γιεν.

Γιατί οι Βόρειοι αφήνουν τα καρότσια με τα μωρά έξω στο πολικό κρύο;

Υπάρχει σοβαρός λόγος που οι Σκανδιναβοί αφήνουν τα μωρά τους στο πεζοδρόμιο με θερμοκρασίες κάτω του μηδέν, ενώ εκείνοι απολαμβάνουν τον καφέ τους στη ζεστασιά.

Εσείς, θα αφήνατε το μωρό σας έξω στην παγωνιά για τον μεσημεριανό υπνάκο του; Και όταν λέμε παγωνιά εννοούμε για θερμοκρασίες υπό του μηδενός.

 

 

Αυτό κάνουν οι περισσότεροι γονείς των Βορείων Χωρών, αφού γι’ αυτούς είναι κάτι συνηθισμένο.

Και ενώ εκείνοι απολαμβάνουν τον ζεστό latte τους μέσα στην καφετέρια, τα καρότσια με τα μωρά τους είναι παρκαρισμένα στο πεζοδρόμιο.

 

Η εικόνα αυτή είναι ιδιαίτερα διαδεδομένη σε Δανία, Σουηδία, Νορβηγία: Δεκάδες παιδικά καροτσάκια «παρακαρισμένα» στα πεζοδρόμια, στο καθένα από τα οποία ένα μωρό κοιμάται ανενόχλητο.

 

Οι Σκανδιναβοί πιστεύουν ότι είναι καλό για την υγεία των παιδιών να κοιμούνται αναπνέοντας φρέσκο καθαρό αέρα, ειδικά τον χειμώνα όταν υπάρχουν πολλές ασθενειες που κυκλοφορούν στους κλειστούς χώρους.

 

Αλλά και  οι παιδίατροι λένε ότι είναι σημαντικό για τα παιδιά να εισπνέουν καθαρό αέρα ενώ κοιμούνται, αφού βελτιώνει την ποιότητα του ύπνου τους αλλά και την υγεία τους. Εστω κι αν έξω χιονίζει!

 

 

Σήμερα, οι περισσότεροι παιδικοί σταθμοί στη Σουηδία, βγάζουν τα παιδιά έξω για να κοιμηθούν. Είναι συνηθισμένο να βλέπει κανείς καρότσια παραταγμένα στη σειρά, ενώ τα μεγαλύτερα παιδιά κοιμούνται μέσα.

Βέβαια, μην φανταστείτε ότι εγκαταλείπουν τα μωρά τους ανεξέλεγκτα στο πεζοδρόμιο. Οι περισσότεροι από αυτούς έχουν ειδικό εξοπλισμό που παρακολουθεί το μωρό ενώ κοιμάται, και φυσικά βρίσκονται σε κοντινή απόσταση.

Παράλληλα, τα μωρά είναι πολύ καλά ντυμένα με ολόσωμες φόρμες, σκουφιά και ειδικές κουβέρτες, με μόνο ακάλυπτο σημείο το προσωπάκι τους.

 

 

Να τονίσουμε ότι, η εξωπραγματική για τη δική μας κοινωνία συνήθεια, είναι δείγμα μιας λιγότερο αγχωμένης κοινωνίας. Εξάλλου, είναι τόσο συνηθισμένο το φαινόμενο που κανείς δεν νιώθει έκπληξη βλέποντας ένα μωρό να κοιμάται στο πεζοδρόμιο.

Αν, λοιπόν, βρεθείτε σε κάποια από αυτές τις χώρες τον χειμώνα, και σας προτείνουν να κοιμίσετε το μωρό σας στο μπαλκόνι αντί για ένα ζεστό υπνοδωμάτιο, μην παραξενευτείτε.

Ωστόσο, μην το δοκιμάσετε στην Ελλάδα παρά μόνο αν αποφασίσετε να σταθείτε κι εσείς στο κρύο, δίπλα στο μωρό σας.

Πρωτοποριακή ελληνική εφεύρεση τα προπολεμικά «ραδιόφωνα τσέπης»

Τι ήταν οι αυτοσχέδιες συσκευές με γαληνίτη, που έγιναν μόδα στην ελληνική πρωτεύουσα

Γράφει ο Ελευθέριος Γ. Σκιαδάς

Το ελληνικό δαιμόνιο ήταν εκείνο που κλήθηκε να αντιμετωπίσει την πρόκληση του μεγάλου κόστους των ραδιοφώνων, όταν άρχισε η επίσημη κρατική λειτουργία εκπομπών το 1938. Όλοι επιθυμούσαν να απολαύσουν τη νέα τεχνολογία, αλλά ελάχιστοι ήταν εκείνοι που διέθεταν τις 20.000 δραχμές που απαιτούνταν για να αγοραστεί μία αξιοπρεπής συσκευή ραδιοφώνου. Εξάλλου, τόσο κόστιζε εκείνη την εποχή ένα σπιτάκι σε λαϊκή συνοικία της πρωτεύουσας. Υπήρχαν βεβαίως και οι φθηνότερες συσκευές οι οποίες κόστιζαν περίπου 2.000 δραχμές, αλλά έπιαναν μόνον το σήμα του αρτισύστατου Ραδιοφωνικού Σταθμού Αθηνών. Σε αυτά πρέπει να προστεθούν και τα μέτρα που είχε λάβει το καθεστώς της 4ης Αυγούστου για τον πλήρη έλεγχο των ραδιοφώνων που κυκλοφορούσαν και τη φορολόγησή τους [1].

Σε εποχή, λοιπόν, που επικρατούσε… ραδιοφωνομανία, έπρεπε να βρεθεί μία λύση. Από την ημέρα που είχαν αρχίσει οι εκπομπές του Ραδιοφωνικού Σταθμού Αθηνών δεν υπήρχε σπίτι, δεν υπήρχε Αθηναίος που να μην ονειρευόταν, νύχτα και μέρα, την απόκτηση ενός ραδιοφώνου. Οπότε επιστρατεύτηκε το πολυμήχανο ελληνικό πνεύμα για να προσφέρει λύση. Έτσι, από τον Ιανουάριο του 1939, σε βιτρίνες της οδού Σταδίουφιγουράριζαν μικροσκοπικά μηχανήματα τα οποία οι εφημερίδες έγραφαν πως έμοιαζαν με τηλεφωνικές συσκευές ή με κουμπαράδες του Ταχυδρομικού Ταμιευτηρίου.

Ήταν απλούστατα ραδιόφωνα ελληνικής κατασκευής -κάτι σαν ραδιοφωνάκια τσέπης! Προϊόντα εφευρετικής φαντασίας και επινοητικότητας, μπορούσαν να εξυπηρετήσουν όσους δεν διέθεταν … φουσκωμένα πορτοφόλια. Οι συσκευές αυτές, όχι μόνο ήταν φτηνές, αφού το κόστος τους δεν ξεπερνούσε τις 200 δραχμές, αλλά λειτουργούσαν και ως φορητές συσκευές με ακουστικά, σαν κι αυτές που γνωρίσαμε τα νεότερα χρόνια. Επισήμως, δεν χαρακτηρίζονταν ως ραδιόφωνα, οπότε δεν ενέπιπταν στις δεσμεύσεις του νόμου περί επίσημης δήλωσής τους στις Αρχές.

Επίσης, μπορούσαν εύκολα να μετακινηθούν, συνοδεύοντας τους κατόχους τους σε μία εκδρομή στην Πάρνηθα ή στη Βουλιαγμένη. Λειτουργούσαν, κατά κάποιον τρόπο, σαν τα μεταγενέστερα τρανζιστοράκια. Το δε γεγονός ότι μπορούσε οποιοσδήποτε να κατασκευάσει μόνος του τη συσκευή, πρόσθετε ένα μεγάλο πλεονέκτημα για την ευρύτατη εξάπλωσή τους.

Σχέδιο ραδιοφώνου τσέπης, δημοσιευμένο στον Τύπο της εποχής (1939).

Η «συνταγή» ήταν απλούστατη και πολλοί ήταν εκείνοι που ειδικεύονταν στην κατασκευή τέτοιων λαϊκών συσκευών κερδίζοντας το ψωμί τους, αρκεί να προμηθεύονταν από τα παλιατζίδικα πρώτα ένα ακουστικό, που στοίχιζε περίπου ένα κατοστάρικο. Το ακουστικό συνδεόταν απευθείας ή μέσω μιας πρίζας με έναν γαληνίτη. Ο γαληνίτης είναι ειδικό μέταλλο (θειούχος μόλυβδος) που έχει την ιδιότητα να συγκεντρώνει τα ηχητικά κύματα. Τέτοιους γαληνίτες, ειδικά συσκευασμένους, πωλούσαν όλα τα καταστήματα ραδιοφώνων προς 25 δραχμές τον έναν. Ο γαληνίτης συνδεόταν με ένα πηνίο, δηλαδή μια ξύλινη καλούμπα τυλιγμένη με ειδικό γαλβανισμένο σύρμα που κόστιζε λιγότερο από 30 δραχμές. Το πηνίο κατέληγε στην κεραία, που ήταν σύρμα πολλών δεκάδων μέτρων. Η άκρη της κεραίας έπρεπε να στηθεί σε ψηλό μέρος, συνήθως στην ταράτσα των σπιτιών- μόνο που δεν έπρεπε να εφάπτεται με τον τοίχο.

Έτσι πλημμύρισαν τα σπίτια με τις πρόχειρες κεραίες. Το «ραδιόφωνο τσέπης» ήταν πλέον μια πραγματικότητα. Βεβαίως, μέσω του ακουστικού μπορούσε να ακούει μόνο ένας, χωρίς μάλιστα να ενοχλεί τους γύρω του. Αν ήθελαν να ακούνε κι άλλοι, έπρεπε να προστεθεί ο γαληνίτης με λυχνία ραδιοφώνου και περισσότερα ακουστικά. Εξάλλου, μπορούσε η πρόχειρη συσκευή να συνδεθεί και με μεγάφωνο, ώστε να μπορούν να ακούν όλοι σε ένα δωμάτιο. Αλλά, όπως συμβαίνει συνήθως σε αυτές τις περιπτώσεις, η μεγάλη ζήτηση γαληνίτη προκάλεσε την αύξηση της τιμής του και την… εξαφάνισή του από την αγορά[2]. Επίσης, εξαφανίστηκαν και τα ακουστικά των τηλεφώνων από τα παλιατζίδικα. Κάποιος έξυπνος επιχειρηματίας τα μάζεψε, για να τα διαθέσει ύστερα προς εκατό δραχμές το ένα.

Πρώτη δημοσίευση: Εφημερίδα «Δημοκρατία», 24 Φεβρουαρίου 2019

Πηγή:taathinaika.gr

«Ρωποπερπερήθρας»

Τι έκανε κάποιον στην αρχαιότητα «ρωποπερπερήθρα»;

«Ρωποπερπερήθρας» χαρακτηρίζεται ο άνθρωπος που λέει συνεχώς ανοησίες, χαζομάρες.

Προέρχεται από τις λέξεις «ρώπος» (που σημαίνει κάτι το φτηνό) και «πέρπερος» (που ουσιαστικά σημαίνει τον φλύαρο).