Συντάκτης: Kostas Bertsias

Κολοκυθάς, Πετράλωνα

Στέκι εναλλακτικό, λίγο μακριά από τη χλαπαταγή της Αθήνας, ιδανικό καταφύγιο για διανοούμενους και πολιτικά κυνηγημένους. Εδώ άφηνε την εφημερίδα του και το τσιγάρο στο τασάκι ο Στέλιος Καζαντζίδης, για να επιστρέψει λίγες ώρες αργότερα, εδώ κατέφευγε ο Μίκης Θεοδωράκης κάθε φορά που έπρεπε να συζητήσει με κάποιο μέλος των Λαμπράκηδων, τα γραφεία των οποίων ήταν ακριβώς δίπλα. Οι πιο διάσημες αντιπαραθέσεις πραγματοποιήθηκαν στον μικρό του εσωτερικό χώρο κι ίσως γι’ αυτό ο ιδιοκτήτης του με το ίδιο όνομα, Γ. Κολοκυθάς, είχε ανακριθεί πολλές φορές από την Αστυνομία, για να ομολογήσει τα όσα συνέβαιναν πίσω από τις κλειστές πόρτες του.

Θαμώνες: Μάνος Λοΐζος, Στέλιος Καζαντζίδης, Μίκης Θεοδωράκης, Μέντης Μποσταντζόγλου (Μποστ), Έλλη Παππά.

Χαρακτήρας: Ο ριζοσπαστικός χαρακτήρας του ήταν άμεσα συνδεδεμένος και με τη μυθολογία της περιοχής – φτωχή συνοικία με ιστορία, ντομπροσύνη και λαϊκή αρχοντιά στις παρυφές του κέντρου.

Πηγή: Τίνα Μανδηλαρά/lifo.gr

ΤΑ ΟΔΥΝΗΡΑ ΛΑΘΗ ΜΟΥ ΜΕ ΜΕΤΑΤΟΠΙΣΑΝ ΑΠΟ ΤΟ «ΞΕΡΩ ΟΤΙ ΕΧΩ ΔΙΚΙΟ» ΣΤΟ «ΠΩΣ ΜΠΟΡΩ ΝΑ ΞΕΡΩ ΟΤΙ ΕΧΩ ΔΙΚΙΟ;».

ΜΟΥ ΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΤΑΠΕΙΝΟΤΗΤΑ ΠΟΥ ΧΡΕΙΑΖΟΜΟΥΝ ΓΙΑ ΝΑ ΙΣΟΡΡΟΠΗΣΩ ΤΟ ΘΡΑΣΟΣ ΜΟΥ…

Η λίμνη ήταν γαλήνια σαν μετάνοια.

Το φως του πρωινού ήλιου απλωνόταν απαλά πάνω της, κι ο αέρας μύριζε νοτισμένο χώμα και γιασεμί. Επιβιβάστηκα στο μικρό καραβάκι που έφευγε για το Bellagio∙ οι μηχανές γουργούρισαν και το νερό άνοιξε στα δύο, σαν σε ευλογία.

Περνούσαμε μπροστά από βίλες που θύμιζαν άλλες εποχές — πέτρινες σκάλες που κατέβαιναν ως το κύμα, κήποι γεμάτοι κυπαρίσσια και αγάλματα. Στο Tremezzo, η Villa Carlotta στεκόταν σαν αρχόντισσα που περιμένει τον επισκέπτη να της ψιθυρίσει ένα «μπράβο» για όλη την ομορφιά που χάρισε στους αιώνες.

Οι τουρίστες φωτογράφιζαν∙ εγώ απλώς κοιτούσα. Κάποιες φορές, η σιωπή είναι η πιο ευγενική μορφή θαυμασμού.

Στο Bellagio, οι δρόμοι ανηφόριζαν ανάμεσα σε ανθισμένες γλάστρες και πέτρινα σκαλοπάτια. Στα μαγαζάκια πωλούσαν μεταξωτά μαντήλια και τοπικά κρασιά — οι μυρωδιές του ψωμιού, του καφέ και του ήλιου μπλέκονταν.

Κάθισα σ’ ένα μικρό καφέ, στο σημείο όπου οι δύο βραχίονες της λίμνης αγκαλιάζονται. Το νερό άστραφτε, και οι γλάροι, σαν λευκές υπογραφές του ουρανού, έκοβαν βόλτες πάνω απ’ τις βάρκες. Οι πάπιες σε στρατιωτικό σχηματισμό αυλάκωναν τα ήρεμα νερά.

Τι ομορφιά θεέ μου ! Μάλλον το είπα δυνατά που ο διπλανός μου νόμισε πως κάτι θέλω να του πω και μου λέει στα αγγλικά πως δεν γνωρίζει τη γλώσσα μου…

Κι εκεί, με ένα φλυτζάνι καπουτσίνο να βλέπω τον ήλιο να ξεφεύγει από ένα σύννεφο και να λούζει τη κατακόρυφη πλαγιά στις υπώρειες των Άλπεων, κατάλαβα πως η λίμνη Κόμο δεν είναι προορισμός∙ είναι κατάσταση ψυχής — ένα ταξίδι προς την εσωτερική σιωπή, που μοιάζει με σαγηνευτική γαλήνη…

*Πληνιος πρεσβύτερος.Ρωμαίος συγγραφέας του 1ου αιώνα μ.Χ. Γεννήθηκε το 23/24 και πέθανε το 79. Καταγόταν από την πόλη Comum της βόρειας Ιταλίας και ανήκε σε οικογένεια της τάξης των ιππέων. Έζησε στη Ρώμη, υπηρέτησε στον στρατό μαζί με τον κατοπινό αυτοκράτορα Τίτο κι αργότερα ανέλαβε δημόσια αξιώματα στην Αφρική, την Ισπανία και τη Γαλατία. Πέθανε κατά τη μεγάλη έκρηξη του Βεζούβιου το 79 μ.Χ. στην προσπάθειά του να μελετήσει το φαινόμενο.

«Η ομορφιά δεν είναι για να τη φυλακίζεις σε λέξεις, αλλά για να τη θυμάσαι σαν κάτι που σε έκανε για λίγο πιο αληθινό.»

Στην Ασίζη, όταν χαράζει η 4η Οκτωβρίου, η πόλη ανασαίνει αλλιώς. Το φως πέφτει απαλά πάνω στις πέτρες, οι καμπάνες ηχούν γλυκά κι ένας άνεμος, σχεδόν προσευχητικός, κατεβαίνει από τον λόφο της Πορτσιούνκολα. Είναι η μέρα του Φραγκίσκου, του ανθρώπου που μίλησε με τα πουλιά, που αγκάλιασε τους λεπρούς, που βρήκε τον Θεό όχι στα παλάτια αλλά στα χωράφια και στα δάση.

Σήμερα, σε κάθε γωνιά της Ιταλίας, τα παιδιά φέρνουν τα ζώα τους στην εκκλησία για ευλογία — σκύλους, γάτες, καναρίνια, ακόμη και άλογα. Κι είναι σαν να συνεχίζεται εκείνος ο διάλογος που άρχισε πριν οκτώ αιώνες, ανάμεσα στον άνθρωπο και στη δημιουργία.

Ο Φραγκίσκος δίδαξε πως η φτώχεια μπορεί να είναι πλούτος, πως η ταπεινότητα είναι μεγαλείο, κι ότι ο κόσμος είναι όμορφος όχι γιατί μας ανήκει, αλλά γιατί τον μοιραζόμαστε.

Κι έτσι, κάθε 4 Οκτωβρίου, η Ιταλία δεν γιορτάζει μονάχα έναν άγιο, αλλά την ίδια την ιδέα της ειρήνης, της ευγνωμοσύνης και της απλής χαράς να είσαι ζωντανός.

Αν ο Φραγκίσκος ζούσε σήμερα, ίσως να μην κήρυττε στις πλατείες αλλά στα δάση που καίγονται, στις θάλασσες που πνίγουν πλάσματα από πλαστικό, στα παιδιά που γεννιούνται μέσα σε πόλεις χωρίς ουρανό. Θα φορούσε το ίδιο φθαρμένο ράσο, θα περπατούσε ξυπόλητος στους δρόμους της σιωπής και θα μας μιλούσε όχι με λόγια, αλλά με το βλέμμα:

«Αδελφοί μου άνθρωποι, ξεχάσατε να είστε μέρος του κόσμου, όχι αφέντες του».

Ίσως να έστηνε μια μικρή καλύβα σ’ έναν λόφο, με ένα κλαδί για σταυρό κι ένα πουλί για σύντροφο. Κι εκεί, κάτω από τον ίδιο ουρανό που κοιτούσε κάποτε στην Ασίζη, θα προσευχόταν ξανά για μας — να θυμηθούμε τη γαλήνη, την ταπεινότητα, το χαμόγελο της απλότητας.

Γιατί ο Φραγκίσκος δεν έπαψε ποτέ να υπάρχει· ζει μέσα σε κάθε ψυχή που σκύβει να ποτίσει ένα δέντρο, που ταΐζει ένα πεινασμένο ζώο, που σιωπά για να ακούσει τον κόσμο να μιλά.

. “Αφιέρωμα στην εορτή του Αγίου Φραγκίσκου της Ασίζης – εθνική γιορτή των Ιταλών

*

Είναι ο πολιούχος άγιος της Ιταλίας, μαζί με την Αγία Αικατερίνη της Σιένας, και η ημέρα αυτή θεωρείται εθνική εορτή αφιερωμένη όχι μόνο στον ίδιο, αλλά και στα ιδανικά της ειρήνης, της ταπεινότητας και της αγάπης προς τη φύση που πρέσβευε.

Στην Ασίζη, κάθε 4 Οκτωβρίου, γίνεται μεγάλη λειτουργία στη Βασιλική του Αγίου Φραγκίσκου, με παρουσία εκπροσώπων από όλη τη χώρα· η γιορτή περιλαμβάνει λιτανείες, ψαλμούς, προσκυνηματικές πορείες και μουσικές εκδηλώσεις.

Είναι επίσης η ημέρα που πολλοί Ιταλοί τιμούν τα ζώα τους, καθώς ο Φραγκίσκος θεωρείται προστάτης των ζώων και της φύσης.

Ανάμεσα στο Μπέργκαμο και τη λίμνη Ίζεο, οι λόφοι κυματίζουν σαν ήρεμη θάλασσα από αμπέλια. Το φως του απογεύματος γλιστρά πάνω στα φύλλα, κι ο αέρας μυρίζει γη, σταφύλι και βροχή που έρχεται. Εκεί, σ’ ένα πέτρινο αγρόκτημα που λέγεται Al Rocol, ο χρόνος κυλά πιο αργά — με ρυθμό τρύγου και πατητηριού.

Οι οικοδεσπότες μας υποδέχονται με ένα χαμόγελο και ένα ποτήρι αφρώδες Franciacorta. Οι φυσαλίδες του αναδύονται σαν μικρές υποσχέσεις, κι η γεύση του θυμίζει φως και ασβέστη. Περπατάμε ανάμεσα στα κλήματα· τα σταφύλια κρέμονται βαριά, ώριμα, σαν να γνωρίζουν πως ήρθε η ώρα τους να γίνουν κρασί. Στο κελάρι, η σιωπή είναι πυκνή· μόνο ο ήχος από τις σταγόνες του μούστου που κυλούν αργά στις πέτρες θυμίζει ότι η ζωή δεν σταματά ποτέ.

Στο εστιατόριο, κάτω από τις καμάρες, το τραπέζι στρωμένο λιτά: ένα ριζότο με μανιτάρια, λίγο prosciutto, κι ένα μπουκάλι ακόμα να περιμένει. Από το παράθυρο φαίνονται οι λόφοι να σβήνουν μέσα στο σούρουπο, κι η γη να ανασαίνει, κουρασμένη αλλά ευτυχισμένη.

Όταν φεύγουμε, ο ουρανός έχει γίνει βαθύς, σχεδόν πορφυρός. Κι εγώ σκέφτομαι πως η Franciacorta δεν είναι τόπος για να την περνάς βιαστικά. Είναι τόπος που σε μαθαίνει να σταματάς, να γεύεσαι, να θυμάσαι.

Όπως ένα καλό κρασί που θέλει χρόνο για να φανερώσει την ψυχή του.

Έμαθες κι εσύ αυτό το μυστικό από το ποτάμι; Ότι δεν υπάρχει αυτό που λέμε χρόνος; Το ποτάμι είναι παντού την ίδια στιγμή: και στην πηγή και στην εκβολή και στον καταρράκτη και στο πορθμείο και στο βουνό, παντού, και ότι το παρόν είναι αυθύπαρκτο, όχι η σκιά του παρελθόντος ούτε η σκιά του μέλλοντος.

Έρμαν Έσσε Γερμανός συγγραφέας Νόμπελ 1946