Συντάκτης: Kostas Bertsias

Κάθε φορά που ο κυρ Ανδρέας ανέβαινε καμπουριασμένος, με κόπο, το μονοπάτι προς τη μικρή πέτρινη βρύση, ο τόπος έμοιαζε ίδιος, κι όμως, μέσα του γινόταν μεγαλύτερος. Το νερό έτρεχε όπως πάντα, λεπτή κλωστή πάνω στις λειχήνες, μα εκείνος άκουγε άλλα — τα γέλια των παιδιών, τα σφυρίγματα του πατέρα του, το χλιμίντρισμα του αλόγου της γιαγιάς του. Κάποτε όλα αυτά χωρούσαν σε μια μικρή σελίδα του χρόνου. Τώρα, δεν φτάνει ο χρόνος όλος…

Έσκυψε, άγγιξε την πέτρα. Δεν υπήρχε τίποτα πια από τους ανθρώπους που αγάπησε, κι όμως ήταν όλοι εδώ. Η μνήμη του είχε ανασύρει σπίτια που δεν φαίνονταν, είχε φτιάξει δρόμους που δεν υπήρχαν πια, είχε στρώσει τραπεζώματα κάτω απ’ τα σκιερά πλατάνια και χορούς με αγαπημένους του που χρόνια τώρα έχουν φύγει. Κι αυτός, χωρίς να το καταλάβει, περπατούσε μέσα σε μια πόλη ολόκληρη, φτιαγμένη από στιγμές.

Έκλεισε τα μάτια. Δεν νοσταλγούσε — επιβεβαίωνε. Ότι τίποτα δεν χάνεται στ’ αλήθεια. Πως ο κόσμος δεν είναι μόνο αυτός που βλέπουμε, αλλά κι εκείνος που θυμόμαστε. Κι όσο θυμόμαστε, απλώνεται, μεγαλώνει, σπρώχνει τα σύνορα λίγο πιο πέρα.

Όταν άνοιξε τα μάτια, ο ήλιος είχε αλλάξει θέση. Κατέβηκε πιο ανάλαφρα το μονοπάτι και λίγο πιο καμαρωτός. Δεν γύριζε από έναν τόπο μικρό, αλλά από μια ήπειρο ολόκληρη — την δική του ήπειρο.

Γιατί ο κόσμος δεν γίνεται μεγάλος από χώρες και θάλασσες. Μεγαλώνει από ένα όνομα που δεν ξεχνάς, από μια μυρωδιά που επιμένει, από ένα φιλί που δεν έσβησε, από μια ιστορία που αποφασίζεις να κρατήσεις.

Κι έτσι, ο κυρ Ανδρέας περπατούσε λίγο ψηλότερος, γνωρίζοντας πια ότι η μνήμη δεν ενώνει τον κόσμο.

Τον μεγαλώνει.

…Καθώς πλησίαζε η  καταιγίδα οι αστραπές σελαγίζαν στον ουρανό, φωτίζοντας για λίγες στιγμές τις κορυφές των βουνών…

Στο Κόκκινο, στο παλιό Λούτσοβο της ορεινής Δωρίδας, εκεί όπου το βλέμμα ακουμπά στη λίμνη του Μόρνου σαν να θέλει να θυμηθεί τον μέγα ποταμό και την όμορφη κοιλάδα — τον χαμένο παράδεισο των παιδικών μας χρόνων — οι νύχτες έχουν ακόμα ψιθύρους…

Κάποτε έλεγαν πως στις πέτρινες βρύσες ερχόντουσαν νεράιδες, από τους λόγγους και τις ρεματιές, και άφηναν σταγόνες από μυστικό φως∙ έτσι εξηγούσαν το κρυστάλλινο νερό, την ανεξήγητη γαλήνη.

Τώρα, σε μια όμορφη γωνιά δίπλα στη βρύση, εκεί που τα σκαλιά γλιστρούν μέσα στη γη, στέκει μια άλλη νεράιδα — ένα πανέμορφο ξωτικό.

Λευκή, δίχως πρόσωπο, κι όμως γεμάτη παρουσία.

Ο Οδυσσέας Τοσουνίδης την έπλασε σαν ανάμνηση από αρχαίο όνειρο, και ο ευπατρίδης Σπύρος Καραδήμας τη χάρισε στο χωριό του, σαν υπόσχεση ότι η ομορφιά δεν ξεχνά τον δρόμο της επιστροφής.

Την πρώτη νύχτα, όταν το φως του δρόμου άναψε και η πέτρα γυάλισε από τη βροχή, όσοι περνούσαν σταμάτησαν χωρίς να ξέρουν γιατί.

Ένα ρεύμα αέρα πέρασε από τις πανύψηλες λεύκες∙ κάποιοι ορκίστηκαν πως μύρισε θυμάρι και λιβάνι, άλλοι πως άκουσαν βήματα πάνω στο πλακόστρωτο.

Ίσως να ήταν απλώς η φαντασία.

Ίσως όμως, όπως γράφει ο μεγάλος μας ποιητής Κωστής Παλαμάς, «οι νεράιδες πιάνουν χορό» όταν το φεγγάρι κουρνιάζει στα νερά.

Και έτσι, η βρύση του χωριού έγινε ξανά τόπος συνάντησης…

Παιδιά που γελούν, ηλικιωμένοι που θυμούνται, ταξιδιώτες που αναρωτιούνται ποια ιστορία κρύβει το άγαλμα.

Κανείς δεν έχει την ίδια απάντηση — κι αυτό είναι το δώρο.

Γιατί κάθε χωριό χρειάζεται ένα θαύμα, έστω μικρό:

ένα γλυπτό που δεν μιλά, αλλά κάνει τους ανθρώπους να μιλούν∙

μια μορφή ακίνητη, που όμως κινεί τη μνήμη∙

μια νεράιδα που δεν ήρθε για να φύγει — μα για να μείνει.

Σε ευχαριστούμε και γι’ αυτό το δώρο, Σπύρο Καραδήμα!

ΚΜ

Ο Αβραάμ Λίνκολν, ίσως το πιο φωτεινό παράδειγμα αντοχής, μας προσφέρει ένα εξαιρετικό managerial case study:

πριν αναλάβει την Προεδρία στα 51 του, είχε περάσει περισσότερες αποτυχίες απ’ όσες συνήθως αντέχει ένας οργανισμός ή ένας άνθρωπος.

Πραγματικές «αποτυχίες» και δυσκολίες του Λίνκολν πριν τα 51

1. 1832 – Έχασε την πρώτη του πολιτική αναμέτρηση

Υποψήφιος για τη Βουλή της Πολιτείας του Ιλινόις. Απέτυχε.

2. 1832 – Αποτυχημένη επιχείρηση

Αγόρασε, μαζί με συνεταίρο, ένα μικρό κατάστημα γενικών ειδών. Πτώχευσαν.

3. 1833 – Οικονομική χρεοκοπία

Χρεώθηκε περίπου 1.000 δολάρια (πολύ μεγάλο ποσό για την εποχή). Χρειάστηκε σχεδόν 17 χρόνια να ξεχρεώσει.

4. 1835 – Θάνατος της Άν Μπατσερ (αγαπημένης του)

Ψυχολογικά κατέρρευσε για μεγάλο διάστημα. Πολλές μαρτυρίες μιλούν για βαριά θλίψη.

5. 1838 – Αποτυχία να εκλεγεί Speaker στη Βουλή του Ιλινόις

Διεκδίκησε τη θέση Προέδρου της Βουλής, αλλά δεν τα κατάφερε.

6. 1842 – Προσωπικά προβλήματα και πολιτικές συγκρούσεις

Εχθρότητα μέσα στο ίδιο του το κόμμα, σκάνδαλο με πολιτικό αντίπαλο (James Shields) που έφτασε μέχρι πρόκληση σε μονομαχία!

7. 1843 – Αποτυχία για το Κογκρέσο (1η φορά)

Ζήτησε να πάρει το χρίσμα του κόμματος για το Κογκρέσο και το έχασε.

8. 1846 – Εκλέχθηκε τελικά στο Κογκρέσο

Επιτυχία – αλλά για μία μόνο θητεία.

9. 1848 – Απέτυχε να ξαναεκλεγεί στο Κογκρέσο

Το κόμμα δεν τον στήριξε για δεύτερη θητεία.

10. 1849 – Αποτυχία να διοριστεί Επίτροπος Γης (Land Office)

Ζήτησε σημαντική κρατική θέση, δεν την πήρε.

11. 1854 – Μεγάλες ενδοκομματικές δυσκολίες

Ενώ εκλέχθηκε στη Βουλή της Πολιτείας, παραιτήθηκε για να κυνηγήσει θέση στη Γερουσία – αλλά δεν εξελέγη.

12. 1856 – Δεν πήρε το χρίσμα για Αντιπρόεδρος των Ρεπουμπλικανών

Πήρε λίγες μόνο ψήφους στο συνέδριο του κόμματος.

13. 1858 – Ήττα στη μάχη για τη Γερουσία από τον Stephen Douglas

Έχασε μία από τις πιο γνωστές εκλογικές αναμετρήσεις του 19ου αιώνα.

Συνολικά:

Πριν γίνει Πρόεδρος στα 51 του, ο Λίνκολν είχε:

1 χρεοκοπία 1 μεγάλη προσωπική τραγωδία 4–5 σημαντικές πολιτικές ήττες Πολλές μικρότερες αποτυχίες Μόνο μία επιτυχημένη εκλογή στο Κογκρέσο (1846–48)

Τι δείχνει το παράδειγμά του

Ο Λίνκολν δεν έγινε Πρόεδρος επειδή είχε συνεχόμενες επιτυχίες, αλλά επειδή άντεξε συνεχόμενες αποτυχίες χωρίς να εγκαταλείψει.