Πάτερ Αγαθέ Εμακρύνθης Απ᾽ Εμού

Γράφτηκε από τον/την Romfea.gr. Σάββατο, 13 Ιουλίου 2019

Του Γιωργίου Χ. Τσώκου, Καθηγητή Παθολογίας στο Πανεπιστήμιο του Χάρβαντ,  Διευθυντή Ρευματολογίας και Κλινικής Ανοσολογίας στο Νοσοκομείο Μπέθ ´Ισραελ Ντήκονες της Βοστώνης

Η γιορτή του Αγίου Πολυκάρπου πολλές φορές είναι γύρω από την Κυριακή τού Ασώτου.

Έπαιρνα τον π. Πολύκαρπο τηλέφωνο να του ευχηθώ και στο χαιρετισμό του ῾τέκνον αγαπητόν..᾽` του απαντούσα ῾Πάτερ αγαθέ εμακρύνθης απ᾽ εμού᾽.

Ἡταν στιγμές χαράς και γέλιου προιόντα βαθειάς και ανεξίτηλης αγάπης.

Γνώρισα τον π. Πολύκαρπο όταν ήμουν 12 χρονών μετά από πρόσκληση φίλου μου και συμμαθητού στους κόλπους της τότε Νέας Ζωής.

Ζώντας μόνος μου στη Χαλκίδα μακριά από το πατρικό μου σπίτι στο Μίστρο, ο π. Πολύκαρπος και η στοργική οικογένεια Πατέρων και φίλων ήταν ακλόνητο στήριγμα και πηγή δύναμης.

Αναρωτιέμαι πολλές φορές για την πηγή συνηθειών η αρεσκειών που έχω.

Η αγάπη μου για την θεία Λειτουργία ριζώνεται σε δύο εμπειρίες.

Η πρώτη είναι η εικόνα του μακαριστού Σεβασμιωτάτου Γρηγορίου στην ωραία Πύλη του Αγίου Δημητρίου Χαλκίδος ῾Κύριε, Κύριε επίβλεψον εξ ουρανού και ίδε και επίσκεψαι την άμπελον ταύτην και κατάρτισαι αυτήν, ην εφύτευσεν η Δεξιά Σου᾽ και η δεύτερη αυτή του π. Πολυκάρπου στην ωραία Πύλη ῾..άνω σχώμεν τας καρδίας….᾽

Σε κάθε λειτουργία σε αυτό το σημείο κλείνω τα μάτια μου για να ξαναζήσω τον π. Πολύκαρπο!

Αν η γνώση του Θεού είναι αισθησιακή και όχι είδωλο, προιόν του μυαλού μας, τότε αυτές οι δύο εικόνες, και όχι οι μελέτες μου, συνιστούν όλη τη θεολογία μου.

Η θεολογία του π. Πολυκάρπου είναι ῾εφηρμοσμένη᾽, απλή με μία μόνο συνιστώσα – απύθμενη πηγή αγάπης προς όλους και όλες.

Σαν τη βροχή! Ρώτησαν κάποιον τι θα προτιμούσε μεταξύ της βροχής και της Ανάστασης.

Είπε ότι προτιμά την βροχή γιατί τρέφει τα πάντα και τους πάντες ενώ η Ανάσταση είναι μόνο για τους εκλεκτούς.

Η πολιτεία του ήταν τέλεια μίμηση του Χριστού, του Πρίγκηπα της Αγάπης.

Τον ρώτησα κάποτε γιατί ένα τροπάριο της Μ. Πέμπτης λέει ῾…Θεόν ωμολόγουν τον κρυπτόμενον᾽ και μου απάντησε ῾μήπως τον έχει δει κανένας παιδάκι μου!᾽.

Όντως, γνωρίσαμε τον Θεό μέσω του Αγίου Ισχυρού ῾δι ου τον Πατέρα εγνώκαμεν᾽.

Αυτό είδαμε στον π. Πολύκαρπο, έτσι γαλουχηθήκαμε.

Στις εκατοντάδες σελίδες επιστολογραφίας έγραφε εξαντλητικά για ένα Χριστό αγάπης όχι κρίσης η κατάκρισης ούτε επιτίμησης.

Είμαι σίγουρος ότι οι χιλιάδες ψυχών που εξομολογήθηκαν στον π. Πολύκαρπο θα συμφωνήσουν μαζί μου.

Παράλληλα ήταν περήφανος για όλους γύρω του.

Ένα από τα αγαπημένα του τροπάρια ήταν αυτό των αναβαθμών ῾κύκλω της τραπέζης σου καθορών σου ποιμενάρχα τα έκγονα φέροντα κλάδους αγαθοεργίας..᾽ ῾ Η χαρά μου᾽, έγραψε σε άλλο γράμμα, ῾είναι η ιδική σας κατά Χριστόν προκοπή᾽…῾(είναι) αμοιβή και ικανοποίηση…᾽ και αναφέροντας τον Παύλο ῾υμείς εστέ η σφραγίς της εμής αποστολής᾽.

Γύρω του είδαμε και μάθαμε (αν και δεν εξασκήσαμε πάντοτε) απλότητα και ταπεινοφροσύνη.

Σε ένα γράμμα του το 1990 έγραψε ῾αυτή η αυτοπεποίθησίς μας θα γίνη αιτία τιμωρίας μας…᾽ και παρακάτω ῾..ο Θεός όταν μας δει δυνατούς, κρύβεται και κρύβεται γιατί σκέπτεται ότι δεν τον χρειαζόμαστε.. και τα καταφέρνουμε μόνοι μας.

Και ενώ νομίζουμε ότι όλα πάνε καλά ξαφνικά βρισκόμαστε αντιμέτωποι φοβερών προβλημάτων…᾽ Ορθολογικά, αυτό που λέει ο π. Πολύκαρπος είναι ότι η μεγάλη και απρόσφορη αυτοπεποίθηση αποστερεί την ικανότητα να δούμε όλες τις συντρέχουσες δυνάμεις/διαστάσεις και κατά συνέπεια αδυνατούμε να προβλέψουμε τι θα ακολουθήσει.

Ο π. Πολύκαρπος ποτέ δεν έδινε τόπο στην απόγνωση αλλά πάντα διέχεε ελπίδα.

Σε ένα του γράμμα έγραψε ῾το ταπεινό πνεύμα πάντα ευρίσκει τρόπους να δίδει διέξοδον σε όλες τις δύσκολες καταστάσεις…᾽

Μετά το θάνατο οικείου προσώπου έγραψε ῾Η αγάπη που είναι ισχυρότερη από τον θάνατο πρέπει να συνέχη την καρδιά μας για να καταστήσουμε και των κεκοιμημένων αδελφών μας τη θέση περισσότερον ευχάριστη μέσα στην αγγάλη του επουρανίου Πατρός᾽.

Άλλοτε έγραφε ῾μη φοβάσθε και μη δειλιάτε οτιδήποτε κ᾽αν παρουσιασθεί στη ζωή σας᾽.

Ο π. Πολύκαρπος είχε ιδιαίτερη συμπάθεια και εκτίμηση για την ιατρική και τα πρόσωπα πού την υπηρετούσαν.

Σε ένα γράμμα του το 1986 είχε γράψει ῾Η ιατρική θεολογεί….᾽

Πίστευε σε ένα γιατρό πού εξασκούσε την ιατρική τέχνη διακατεχόμενος από αγάπη για τον ασθενή.

Ένα (μία) γιατρό που δεν κάθεται απέναντι από τον ασθενή αλλά μια (ένα) ιατρό που μπορεί να φορέσει τα υποδήματα και τα ενδύματα του ασθενούς.

Έναν γιατρό πού μπορεί να ζήσει το πρόβλημα και τον πόνο του συνανθρώπου όχι του ασθενούς.

Ιδού η θεολογία της Ιατρικής.

Παρόλη την ραγδαία τεχνολογική ανάπτυξη και την επικείμενη εισβολή της τεχνικής νοημοσύνης (artificial Intelligence, AI) στην εξάσκηση της ιατρικής, η ανάγκη για τη ῾θεολογία της ιατρικής᾽ διατυπώνεται ολοένα και πιο πολύ από όλους.

Όσο πιο πολύ μπαίνει η ΑΙ στην πράξη της ιατρικής τόσο πιο επιτακτική θα γίνεται η εξάσκηση της θεολογίας της ιατρικής.

Πάτερ Αγαθέ Εμακρύνθης Αφ᾽ Ημών!
Μέμνησο!
Άνω Σχώμεν Τας Καρδίας!.

Το μαγαζί του Θεού

Από τον Γιάννη τον Αναγνωστάκη από την βόρειο Ιταλία

Μια μέρα ο Θεός, αποφάσισε να ανοίξει ένα…. “μαγαζί” πάνω στη Γη..

Φώναξε τον πιο όμορφο

και πιο ευγενικό Άγγελο και του είπε:

“Θα είσαι ο υπάλληλος μου..

Εσύ θα πουλάς τα προϊόντα μου!”

Μόλις μαθεύτηκε το νέο

ότι άνοιξε το “Κατάστημα του Θεού”,

όλοι έτρεξαν να αγοράσουν.

“Τι πουλάς όμορφε Άγγελε;” .,?τον ρώτησε ο πρώτος “πελάτης” που έφτασε.

“Κάθε καλό του Θεού!”…. “Και κοστίζει ακριβά”;

“Όχι… καθόλου…..!!

Τα Αγαθά του Θεού είναι όλα δωρεάν…..!!”

Ο πελάτης… έκπληκτος…

δεν μπορούσε να το εξηγήσει…

Κοίταζε με θαυμασμό

το μεγάλο ράφι με τα “μπουκάλια της αγάπης”…

τα “πακέτα της ελπίδας”…

τα “κουτιά της ειρήνης”…

τα “βάζα της ευτυχίας και της χαράς”…

και άλλα πολλά…

Κάποια στιγμή, αποφασισμένος,

και αφού είχε ανάγκη πάρα πολύ

από όλα εκείνα που έβλεπε μπροστά του,

είπε στον Άγγελο:

Δώσε μου σε παρακαλώ

ένα κομμάτι από …….. την “Συγχώρεση”..,

ένα κομμάτι από “Ο Θεός της Αγάπης”..

ένα πακέτο “Ευτυχίας”..

ένα βαζάκι “Υπομονής”..

μια κουταλιά “Χιούμορ”..

ένα βάζο ” Κουράγιο και Ελπίδα”..

Ο Άγγελος ευγενικός

άρχισε να ετοιμάζει όλα εκείνα που του ζήτησε ο “πελάτης”.

Μετά από λίγο επιστρέφει με ένα μικρό – πολύ μικρό- πακετάκι…

τόσο όσο είναι………. και η καρδιά ενός ανθρώπου…

Ο άνθρωπος έμεινε έκπληκτος και με το στόμα ανοικτό…

“Πως είναι δυνατόν;

Όλα αυτά που ζήτησα είναι μέσα σε ένα τόσο μικρό πακετάκι;”

Ο Άγγελος..

με γλυκιά φωνή, του εξηγεί:

“Βεβαίως, αγαπητέ μου..!!!

Στο Μαγαζί του Θεού δεν πουλάμε “έτοιμα και ώριμα φρούτα”…

αλλά μονάχα

“μικρούς σπόρους” για να καλλιεργήσεις…!!!

the illusion of truth

To φαινόμενο επανάληψης σε τακτικά διαστήματα επί μακρόν (Spacing effect) και η ψευδαίσθηση της αλήθειας (the illusion of truth)

Η επανειλημμένη έκθεση σε ψευδείς πληροφορίες αυξάνει σημαντικά την πιθανότητα, με την πάροδο του χρόνου, να αφομοιωθεί κι οι άνθρωποι να πιστέψουν ότι είναι αλήθεια, ακόμη και αν είχαν στην αρχή τις αμφιβολίες τους .

Η εξοικείωση μπορεί να ξεγελάσει την λογική, οπότε το να ακούει κανείς κάτι επανειλημμένα (πες, πες, ξαναπες επί χρόνια, κάποια στιγμή θα εντυπωθεί), αυξάνει την αντιληπτή αλήθεια.

Μνημόσυνο σήμερα στο μοναστήρι της Αναλήψεως για τον μακαριστό Πολύκαρπο.

Ο μακαριστός Πολύκαρπος δεύτερος από αριστερά δίπλα στον σεβασμιοτατο Θηβων και Λεβαδείας Γεωργίου και πίσω του ο Παπαθανάσης Ραπτοδήμος ιερέας Σκούρτων

Ο ψάλτης ως λειτουργός

Από Γιάννη Αναγνωστάκη η πιο κάτω ανάρτηση:

Συντάκτης:  Παντελεήμων Ζαφείρης.

Στην εκκλησία όταν εισέρχεται ο πιστός σε ένα ναό, παρατηρεί εκτός των άλλων προς το εσωτερικό του ναού δύο αναλόγια, τα ψαλτήρια. Γιατί υπάρχουν εκεί; Είναι διακοσμητικός ο ρόλος τους και γιατί είναι δύο; Αυτές είναι οι πρώτες σκέψεις που με αυθόρμητο χαρακτήρα σκέφτεται κάποιος ή πολύ απλά αγνοεί το λόγο ύπαρξη τους. Δεν είναι όμως τυχαία η ύπαρξη τους όπου πολλές φορές διακοσμούνται με περίτεχνα σκαλίσματα.

Σε μια ιστορική αναδρομή και σύμφωνα με κάποιες εικονογραφίες σε μουσικά χειρόγραφα, οι ψάλτες καθόντουσαν στο κέντρο του ναού χωρισμένοι σε δύο ομάδες με ένα μαέστρο ή αλλιώς Μαΐστωρ. Δεν είναι τυχαίο που ακόμα και σήμερα βρίσκεται στον εξωτερικό περίβολο της Aγιάς-Σοφιάς στην Κωνσταντινούπολη το απομεινάρι του ψαλτηριού της φτιαγμένο από μάρμαρο καθώς είναι πανομοιότυπο με αυτά των χειρογράφων. Φαίνεται όμως ότι με τη πάροδο του χρόνου οι χοροί χωρίστηκαν παίρνοντας την θέση τους στα αριστερά και τα δεξιά του ναού καθώς τα αίτια αυτής της αλλαγής χάνονται στα βάθη της εκκλησιαστικής παράδοσης. Θα ήθελα να επικεντρωθώ όμως στη θέση και στη λειτουργικότητα του ψάλτη μέσα στον λατρευτικό χώρο του ναού. Ο ψάλτης είναι ο εκπρόσωπος του λαού μέσα στις ακολουθίες καθώς στις εκφωνήσεις του ιερέα συμπληρώνει ως μια φωνή των προσευχόμενων πιστών.

Αν αναρωτιέστε γιατί δύο χοροί, δηλαδή δύο ψάλτες αριστερός και δεξής, αυτό συμβαίνει γιατί προκαλούν μεταξύ τους αυτό που ονομάζουμε αντιφωνία. Στην αντιφωνία, συμβαίνει με στίχους των ψαλμών του Δαυίδ, ο ένας χορός ψέλνει κι ο άλλος εξ ίσου συμπληρώνει. Δεν είναι κανένας κατώτερος αφού μέσα στην εκκλησία όλοι είναι ίσοι. Δεν θα πρέπει να λησμονούμε ότι στους κανόνες των οικουμενικών συνόδων των πατέρων της εκκλησίας μας, τονίζεται χαρακτηριστικά ότι είτε πλούσιος είτε φτωχός βρίσκεται στην εκκλησία, είτε νέος είτε γέρος, όλοι αντιμετωπίζονται ως ίσοι. Σίγουρα όμως ο δεξιός ψάλτης απαιτείται να είναι πιο έμπειρος και καλός γνώστης της ψαλτικής τέχνης κι αυτό γιατί τα μουσικά κείμενα του δεξιού χορού είναι πιο δύσκολα. Σε πολλά σημεία φαίνεται ότι ο ιερέας ψέλνει και αυτός καθώς η αντιφωνία χωρίζεται σε τρία μέρη.

Σε καμιά περίπτωση όμως οι πιστοί δεν πηγαίνουν στο ναό για να θαυμάσουν την ερμηνεία στη ψαλτική του ψάλτη καθώς δεν πηγαίνουν σε συναυλία αλλά σε λατρευτική σύναξη. Το ίδιο δεν θα πρέπει να προσπαθεί να κάνει ο ίδιος ο ψάλτης δείχνοντας το πόσο καλλίφωνος είναι και τι φωνητικές δυνατότητες έχει. Δυστυχώς αυτό σήμερα ισχύει καθώς ο άνθρωπος έχει δυσνοήσει τον λειτουργικό ρόλο του ψάλτη μέσα στην εκκλησία. Έτσι ο ναός μετατρέπεται από μέρος προσευχής και χώρος λατρευτικών συνάξεων, σε συναυλιακό χώρο και μέρος για κοινωνικές σχέσεις. Ο ψάλτης είναι απλά ένας βοηθός τόσο για τον ιερέα όσο και για τους πιστούς καθώς παίζει ενεργό ρόλο στην λατρευτική και συμμετοχική σειρά των ακολουθιών. Τονίζεται ιδιαίτερα ότι ο ρόλος του ψάλτη είναι ενεργός στην πνευματική κατάσταση που δημιουργείται την ώρα των ακολουθιών μέσα στο ναό καθώς η μουσική δημιουργική διαδικασία συμβάλει εκείνη την ώρα τα μέγιστα στη λατρεία.

ΔΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΓΡΑΦΗΝ

Yannis Emm. Anagnostakis Ph.D.

Pharmacist for

Opus Materia Ltd