Συντάκτης: Kostas Bertsias

«Είμαστε ένας λαός παραμυθάδων. Οταν πέφτει το σκοτάδι δεν έχουμε να κάνουμε τίποτε άλλο και γράφουμε ιστορίες» εξηγεί ο συγγραφέας Σόλβι Μπγιορν Σίγκουρντσον, που θεωρεί τον ρόλο των sagas εξαιρετικά σημαντικό για τη διαμόρφωση της ισλανδικής λογοτεχνικής ταυτότητας. «Ωστόσο, μετά την ανεξαρτησία μας από τη Δανία το 1944 έγινε η μεγάλη λογοτεχνική έκρηξη» σημειώνει ο ίδιος, αποτίοντας φόρο τιμής στον βραβευμένο με Νομπέλ Λογοτεχνίας το 1955 ισλανδό συγγραφέα Χάλντορ Λάξνες, τα βιβλία του οποίου είναι δημοφιλέστατα και πωλούνται παντού, από τα τουριστικά περίπτερα μέχρι τα επαρχιακά βενζινάδικα. «Οταν ο Λάξνες κέρδισε το Νομπέλ έβαλε την ισλανδική λογοτεχνία στον παγκόσμιο λογοτεχνικό χάρτη» καταλήγει ο κ. Σίγκουρντσον.

Αγαπημένο θέμα των νέων ισλανδών συγγραφέων είναι – ως είθισται και σε πολλούς ακόμη σκανδιναβούς συγγραφείς – το έγκλημα και οι αστυνομικές ιστορίες, ενώ πρόσφατα στο «παιχνίδι» μπήκαν και δύο καταστροφές που έπληξαν τη χώρα, μία φυσική και μία από ανθρώπινο χέρι: η «kreppa», δηλαδή η οικονομική κρίση και η χρεοκοπία του 2008 και η έκρηξη του ισλανδικού ηφαιστείου Εϊγιαφαλαγιοκιούλ. Πλέον, ο επισκέπτης στην πρωτεύουσα της χώρας, το Ρέικιαβικ, πολύ συχνά θα δει ποιήματα ή σύντομα αφηγήματα γραμμένα από επίδοξους συγγραφείς ακόμη και στις… χαρτοπετσέτες που μένουν στα τραπέζια των υπαίθριων καφέ.

Οι εκθέσεις βιβλίου είναι μείζον γεγονός στη χώρα ενώ ακόμη και τα… παγκάκια έχουν ένα σύστημα που μπορείς να «σκανάρεις» ένα barcode που είναι γραμμένο πάνω τους με το smartphone σου και να ακούσεις μέσω του τηλεφώνου μια ιστορία για όση ώρα κάθεσαι εκεί, χαλαρώνοντας !

Ολη αυτή η λογοτεχνική παραγωγή έχει και τα αρνητικά της, δηλαδή τον ανταγωνισμό ανάμεσα σε τόσο πολλούς φερέλπιδες λογοτέχνες. «Φυσικά αυτό το κύμα συγγραφής μπορεί να γίνει πολύ ανταγωνιστικό» σημειώνει η νέα συγγραφέας Κριστίν Εϊρικσκντότιρ, προσθέτοντας: «Ειδικά αν πρόκειται για άτομα σαν εμένα, που η μητέρα μου και ο σύντροφός μου είναι επίσης συγγραφείς πλήρους απασχόλησης. Οπότε, και για να μειωθεί κάπως ο ανταγωνισμός μεταξύ μας, αυτό που κάνουμε είναι να προσπαθούμε να εκδίδουμε τα έργα μας σε διαφορετικές χρονιές, για να μην πέσουμε ο ένας πάνω στον άλλον».

Στην Ισλανδία τα Χριστούγεννα επικρατεί «πλημμύρα βιβλίων». Πολλοί, αν οχι οι περισσότεροι συγγραφείς, στοχεύουν την έκδοση των βιβλίων τους στα τέλη Νοέμβρη, έτσι ώστε τα βιβλία τους να εμφανιστούν στα βιβλιοπωλεία την περίοδο των Χριστουγεννιάτικων εορτών. Στην Ισλανδία τα Χριστούγεννα δεν είναι ολοκληρωμένα αν δεν βρεις τουλάχιστον ένα βιβλίο κάτω από το δέντρο σου!

Η αγάπη των Ισλανδών προς τη λογοτεχνία είναι τόσο μεγάλη ώστε πριν από μερικά χρόνια ο Θόρσταϊν Χάλγκριμσον, πρώην στέλεχος της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Ισλανδίας, είχε τη θαυμάσια και φιλόδοξη ιδέα να ψηφιοποιηθεί ολόκληρη η ισλανδική λογοτεχνία και να διατεθεί ελεύθερη στο Διαδίκτυο. Ο στόχος του σχεδίου, που ακόμη δεν έχει ευοδωθεί λόγω του τεράστιου όγκου των προς ψηφιοποίηση κειμένων, ήταν να «σαρωθούν» με την τεχνολογία scribe scanners τα περίπου 50.000 σύγχρονα λογοτεχνικά έργα της χώρας. Κατόπιν, το ειδικό ψηφιακό δανειστικό σύστημα θα επιτρέπει τη δωρεάν πρόσβαση σε ένα άτομο ανά βιβλίο κάθε φορά, λαμβάνοντας υπόψη τα συμφέροντα συγγραφέων και εκδοτών.  Αν τελικά το έργο ολοκληρωθεί, η Ισλανδία θα είναι η πρώτη χώρα που θα προσφέρει στους φιλομαθείς και στους φιλαναγνώστες ολόκληρη τη λογοτεχνία της στο Διαδίκτυο.

tovima – yohobooksbay