Συντάκτης: Kostas Bertsias

Από την γέννησή μας  ως το θάνατό μας έχουμε ανάγκη να αγαπούμε και να μας αγαπούν. Σε όλη  μας τη ζωή  η υγεία μας και η ευτυχία μας εξαρτώνται από την ικανότητά μας να ικανοποιούμε αυτή την ανάγκη

Kι όταν ένα καλό βράδι

θα τελειώσει μου το λάδι

κι αμολήσω την πνοή

(ένα πουφ! είν’ η ζωή),

Στις συζητήσεις εφάρμοσε τον κανόνα των τριών. Για να φτάσεις στην αληθινή αιτία, ζήτα από το συνομιλητή σου να πάει ακόμη πιο βαθειά σε αυτό που σου είπε μόλις. Μετά πάλι και μετά πάλι. Η τρίτη του απάντηση θα είναι πιο κοντά στην αλήθεια!!

—Ο έρωτας αλλάζει τον άνθρωπο;

—Ο έρωτας είναι ένα από τα ωραιότερα αισθήματα του ανθρώπου. Όταν γνωρίσω ένα νέο και μου πει ότι δεν ερωτεύτηκε νιώθω οίκτο γι’ αυτόν. Γιατί δεν έχει νιώσει το πιο ωραίο αίσθημα του ανθρώπου. Μας γεμίζει, μας απασχολεί όλες τις ώρες της ημέρας και της νύχτας. Θέλουμε να γίνουμε καλύτεροι για το χατίρι του, θέλουμε να γίνουμε σημαντικότεροι για το χατίρι του, θέλουμε ν’ αρέσουμε και για ν’ αρέσουμε πρέπει να είμαστε διαρκώς στο δρόμο της βελτίωσής μας.

ΕΛΛΗ ΑΛΕΞΙΟΥ

Η Έλλη Αλεξίου γεννήθηκε στις 22 Μαΐου του 1894 στο Ηράκλειο της Κρήτης. Κόρη του εκδότη και διανοούμενου Στυλιανού Αλεξίου και της Ειρήνης Ζαχαριάδη, είχε τρία μεγαλύτερα αδέρφια, τη Γαλάτεια (σύζυγο του Νίκου Καζαντζάκη και μετέπειτα του Μάρκου Αυγέρη), τον Ραδάμανθυ (ο οποίος παντρεύτηκε την Αναστασία κόρη του Ζορμπά-ήρωα του ομωνύμου μυθιστορήματος του Καζαντζάκη) και τον Λευτέρη.

Κάθε φορά που είμαστε βυθισμένοι σε κάτι πολύ περίπλοκο, που μας εμπνέει και έχει νόημα, βιώνουμε μια μοναδική κατάσταση γνωστή σαν ‘Ροή’. Χρόνια οι άνθρωποι υποσυνείδητα αναζητούν δραστηριότητες που τους επιτρέπουν να δοκιμάσουν τις ικανότητές και τα κίνητρά τους για την επιδίωξη κάποιου μεγάλου και καλά καθορισμένου στόχου. Οι χαρούμενοι άνθρωποι επιδιώκουν ενεργά την ‘Ροή’, γνωρίζοντας ότι θα τους συμπαρασύρει προς την επιτυχία!!

της ΙΡΕΝΕ ΒΑΛΙΕΧΟ

μετάφραση Βάσω Χρηστάκου

  Άνθρωποι των σπηλαίων Τα κινητά μάς πετυχαίνουν με τις συνεχείς ειδοποιήσεις τους και κλήσεις τις ώρες της ανάπαυσης, της απόλαυσης και της παρέας. Οι οθόνες τους χαμογελούν προσφέροντας αιτήματα φιλίας, τη φωτογραφία κάποιου φίλου, ευφάνταστα βίντεο σχετικά με την ευτυχία. Όμως δίνουμε τόση προσοχή στο μηχάνημα που καταλήγουμε να μην μπορούμε να συνεννοηθούμε με τα κοντινά μας πρόσωπα. Καταλήγουμε κάθε φορά περισσότερο παθιασμένοι με την τεχνολογία και μηχανιστικοί με τους ανθρώπους. Δεν χρειάζεται να μας φυτέψουν ένα τσιπ όπως φαντάζονται οι ταινίες επιστημονικής φαντασίας· πάντα έχουμε ανά χείρας τον τερματικό σταθμό του τεχνολογικού μας βίτσιου. Αυτός ο συλλογικός εθισμός φαίνεται να είχε προαναγγελθεί στο μύθο του σπηλαίου. Ο Πλάτων φαντάστηκε μια υπόγεια σπηλιά όπου κάποιοι φυλακισμένοι βρίσκονται αλυσοδεμένοι με τρόπο ώστε να κοιτάζουν μόνο προς μια κατεύθυνση. Από πίσω τους κροταλίζει μια πυρά και αυτό που βλέπουν είναι σκιές που με το φως της φωτιάς προβάλλονται πάνω σε έναν τοίχο, σαν να επρόκειτο για οθόνη. Γοητευμένοι από αυτές τις σκιές, χωρίς να γυρίσουν πίσω το κεφάλι, σιγά σιγά ξεχνούν ότι εκεί έξω λάμπει ο ήλιος. Ο Πλάτων θα διασκέδαζε πολύ αν μάθαινε ότι σήμερα υποφέρουμε από αυχενικούς πόνους επειδή σκύβουμε διαρκώς προς το κινητό, από αϋπνία επειδή κουβαλάμε το κινητό στο κρεβάτι, από γελοία παραπατήματα επειδή δεν βλέπουμε μπροστά μας όταν βαδίζουμε· ακόμα και από μια νέα νόσο στους καρπούς και στους αντίχειρες ονόματι χουατσαπίτιδα(whatsupitis). O φιλόσοφος θα μας έλεγε ότι αν ξεχάσουμε να βλέπουμε γύρω μας, τα κινητά θα καταφέρουν να μας ακινητοποιήσουν.

Θυμάμαι σαν να ΄ναι χτες, την προσπάθειά του καθηγητή μας στο Πανεπιστήμιο, στο μάθημα Φιλοσοφία της Επιστήμης, να εξηγήσει τις διαφορές στη σκέψη του Πλάτωνα και του Αριστοτέλη, μέσω του παραδείγματος του βέλους που πετά, και για το ποια δύναμη το τροφοδοτεί για να το κινεί.

Όταν είχε χρειαστεί κάποτε κι εγώ να εξηγήσω, με ένα απλό παράδειγμα, τη διαφορά του τρόπου σκέψης Πλάτωνα και Αριστοτέλη, της ιδέας και της πραγματικότητας, του άυλου και του υλικού, του αόρατου και του ορατού, της θεωρίας και της πράξης, χρησιμοποίησα αντίστοιχα μια γνωστή παροιμία, με τον τρόπο όμως που την έλεγε η γιαγιά μου:

«Κάποιο λάκκο έχει η φάβα, και ρουφά το λάδι μέσα».

Διότι οι παλαιοί ερμήνευαν τα πράγματα με τον τρόπο της ιδέας, όπως δηλαδή προσπαθούσε να τα ερμηνεύσει και ο Πλάτωνας. Έτσι στην περίπτωση που ρίχνεις λάδι μέσα στη φάβα και αυτό απορροφάται συνεχώς, σε οδηγεί να βγάλεις το αυθαίρετο συμπέρασμα ότι η φάβα έχει λάκκο και το ρουφάει μέσα. Αυτή η ερμηνεία, παρόλο που έχει μια ποιητικότητα, μια καλλιτεχνικότητα και μια επιστημονικότητα σχεδόν ισάξια με την ανακάλυψη μιας μαύρης τρύπας που ρουφά μέσα το φως, δεν μπορεί να έχει πραγματική βάση. Κι αυτό διότι ξέρουμε από τις ιδιότητες κάποιων σωμάτων, μεταξύ των οποίων και της φάβας, πώς λειτουργούν σαν διαλυμένη ουσία μέσα σε διαλύτη. Άρα το μίγμα λαδιού-φάβας ομογενοποιείται συνεχώς με την αύξηση της ποσότητας του λαδιού αραιώνοντάς το ελάχιστα λόγω της πυκνότητας της φάβας, δείχνοντας ότι όλο το λάδι απορροφάται. Για τον Πλάτωνα και τη γιαγιά μου λοιπόν η φάβα έχει λάκκο, για τον Αριστοτέλη και εμένα είναι αραίωση πυκνού διαλύματος.

Δημήτρης Μαργαρίτης, μουσικός-φυσικός, συγγραφέας των βιβλίων “Η ΘΕΩΡΙΑ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΟΤΗΤΑΣ – ΣΧΕΤΙΚΙΣΤΙΚΗ ΝΟΥΒΕΛΑ” και “ΤΑ ΧΕΡΙΑ ΤΟΥ HEIFETZ & ΑΛΛΑ ΔΙΗΓΗΜΑΤΑ ΑΝΑΙΡΕΣΕΩΝ” που κυκλοφορούν από τις εκδόσεις Γρηγόρη

Τη συναισθηματική σκλαβιά των ανθρώπων εκτιμώ περισσότερο από την προγραμματισμένη ζωή.

Δύο ειδών είναι η πορεία της ζωής μας, ή πάσχουμε ή λογικευόμεθα.

Για το συγγραφέα είναι καλύτερα να πάσχει παρά να λογικεύεται. Βέβαια ο Καζαντζάκης έγινε μεγάλος διά της λογικής, όχι διά του πάθους, αλλά  άλλοι άνθρωποι έγιναν διά του πάθους.

ΕΛΛΗ ΑΛΕΞΙΟΥ

Η Έλλη Αλεξίου γεννήθηκε στις 22 Μαΐου του 1894 στο Ηράκλειο της Κρήτης. Κόρη του εκδότη και διανοούμενου Στυλιανού Αλεξίου και της Ειρήνης Ζαχαριάδη, είχε τρία μεγαλύτερα αδέρφια, τη Γαλάτεια (σύζυγο του Νίκου Καζαντζάκη και μετέπειτα του Μάρκου Αυγέρη), τον Ραδάμανθυ (ο οποίος παντρεύτηκε την Αναστασία κόρη του Ζορμπά-ήρωα του ομωνύμου μυθιστορήματος του Καζαντζάκη) και τον Λευτέρη.

της ΙΡΕΝΕ ΒΑΛΙΕΧΟ

μετάφραση Βάσω Χρηστάκου

  Η έλξη του κενού Σήμερα βαριόμαστε λιγότερο από οποιαδήποτε άλλη εποχή, αλλά φοβόμαστε περισσότερο από ποτέ μη βαρεθούμε, παρατήρησε κάποτε ο φιλόσοφος Μπέρτραντ Ράσελ. Μάλλον γι’ αυτό γεμίζουμε τις ζωές μας με ενασχολήσεις και σχέδια μέχρι να ξεχειλίσουν. Μας τρομάζουν τα κενά διαστήματα του χρόνου σαν ρωγμές στο επιχειρησιακό οικοδόμημα που χτίζουμε κάθε μέρα. Μια αόριστη εντύπωση ενοχής μας κυριεύει αν τις Δευτέρες που γυρνάμε στη δουλειά, δεν έχουμε να αφηγηθούμε στους συναδέλφους μας ένα υπερπλήρες Σαββατοκύριακο. Προτιμούμε την ασφυξία από το κενό. Η αρχαία σοφία μας αποτρέπει από αυτή τη στάση ζωής. Πριν από εικοσιπέντε αιώνες ο Κινέζος διδάσκαλος Λάο Τσε έγραψε: πλάθουμε τον πηλό για να φτιάξουμε ένα δοχείο, αλλά είναι το εσωτερικό κενό του που γεμίζουμε· καρφώνουμε πασσάλους για να χτίσουμε ένα αγροτόσπιτο, αλλά είναι το εσωτερικό του που το κάνει κατοικήσιμο. Ο αρχαίος διδάσκαλος ήθελε να μας θυμίσει ότι είναι το κενό που μάς προσφέρει καταφύγιο, ότι οι πράξεις μας χρειάζονται χώρο και ηρεμία για να υλοποιηθούν αθόρυβα, όπως στρώνονται οι νιφάδες στον χιονιά. Ο Ρωμαίος φιλόσοφος Σενέκας επέμεινε στην ίδια ιδέα. Σκεφτόταν ότι οφείλουμε να είμαστε δραστήριοι αλλά όχι και παραδομένοι σε ένα ανάστατο και ξέφρενο πηγαινέλα. Για να μάθουμε το μάθημα της ανάπαυσης, συνιστούσε να αποβάλλουμε από την καθημερινή ζωή μας την πίεση των προσδοκιών και την ακραία έξαψη. Ο Σενέκας χαριτολογούσε στα γραπτά του πάνω στην «παραφορτωμένη σχόλη» και μας άφησε μια ειρωνική φράση: «Εκείνοι που οι τέρψεις τους απαιτούν πολλή δουλειά, δεν χαίρονται τίποτα». Σύμφωνα με την παλιά διδαχή, αν αφήσουμε τον χρόνο μας κενό, θα πάψει να μας πιέζει.

Μου φτάνει που ξέρω να διαβάζω, γιατί έτσι μαθαίνω αυτά που δεν ξέρω, ενώ όταν γράφεις, γράφεις μόνο αυτά που ξέρεις ήδη.Η τέχνη του διαβάσματος έγκειται στο να ξέρεις ποιες σελίδες να πηδήξεις…

ΟΥΜΠΕΡΤΟ ΕΚΟ