Της Αννας Κωνσταντουλάκη

Δέκα οικογένειες θύματα στο Πενταμόδι 

Ο καρκίνος από τα φυτοφάρμακα απειλεί χωριά 

“Ενοχα” για την πρόκληση καρκίνου και άλλων σοβαρών ανίατων ασθενειών είναι τα φυτοφάρμακα που χρησιμοποιούνται σε καλλιέργειες που βρίσκονται κοντά σε σπίτια, ενώ στο Πενταμόδι τουλάχιστον 10 οικογένειες νοσούν και μάλιστα σε 2 από αυτές προβλήματα υγείας παρουσιάζουν και τα 4 μέλη της κάθε οικογένειας. 

Ευρεία ενημερωτική εκδήλωση για το θέμα οργανώνει για τους κατοίκους της περιοχής ο Πολιτιστικός Σύλλογος Πενταμοδίου την Κυριακή 24 Μαΐου στις 7 το απόγευμα στην αυλή του σχολείου. 

Ενας από τους ομιλητές, ο παιδοχειρουργός Δημήτρης Πετράκης, ο οποίος θα αναπτύξει το θέμα Προβλήματα υγείας από την συστηματική χρήση οργανοφωσφορικών φυτοφαρμάκων στις αμπελοκαλλιέργειες κοντά σε κατοικίες, είπε στην “Π” ότι το σοβαρό αυτό θέμα πρέπει να μας προβληματίσει όλους ώστε να ληφθούν τα απαραίτητα μέτρα και να προστατευθεί ο πληθυσμός. 

Ο κ. Πετράκης είπε στην “Π”: “Περισσότερες από 10 οικογένειες στο Πενταμόδι αντιμετωπίζουν προβλήματα υγείας και μάλιστα έχουμε παραδείγματα οικογενειών που νοσούν όλα τα μέλη αλλά και περιπτώσεις μικρών παιδιών. 

Εχουμε ασθενείς με λεμφώματα, νευροπάθειες, με διαταραχές στα πόδια και τα χέρια, οπτικές νευρίτιδες που οι ασθενείς χάνουν σταδιακά την όραση από το ένα μάτι, καρκίνο θυρεοειδούς, διαβητικούς ασθενείς με άνοια κ.λπ. 

Εξετάστηκαν στο εργαστήριο τοξικολογίας της Ιατρικής Σχολής, ενώ στα σπίτια τους που βρίσκονται δίπλα ή και μέσα σε χώρους καλλιεργειών ανιχνεύτηκαν εξαιρετικά υψηλά ποσοστά υπολειμμάτων σε φυτοφάρμακα. 

Ο κ. Πετράκης υπογράμμισε ότι ανιχνεύτηκαν φυτοφάρμακα ακόμη και σε παιδικά παιχνίδια και τόνισε ότι τα παιδιά μπορεί να αντιμετωπίσουν σοβαρά προβλήματα υγείας όχι άμεσα αλλά μετά από μια πενταετία ή μια δεκαετία. 

Οι έρευνες στο Πενταμόδι θα συνεχιστούν ενώ ο Ιατρικός Σύλλογος Ηρακλείου ζητά την παρέμβαση και την ευαισθητοποίηση όλων των αρμόδιων φορέων υγείας, Αγροτικής Ανάπτυξης κ.λπ. 

Γιατί τα παιδιά είναι πιο ευάλωτα στα φυτοφάρμακα

Ποιοι λόγοι καθιστούν τα παιδιά πιο ευάλωτα στις επιδράσεις των φυτοφαρμάκων;

Κατ’ αρχάς, τα παιδιά μέσω της εισπνοής, της κατάποσης και της επαφής με το δέρμα απορροφούν μεγαλύτερες συγκεντρώσεις φυτοφαρμάκων, καθώς έχουν μικρό σωματικό βάρος. Οι τοξικές ουσίες είναι μέχρι και δέκα φορές περισσότερο τοξικές στα παιδιά απ’ ό,τι στους ενηλίκους. Παράλληλα, πολλά φυτοφάρμακα είναι βαρύτερα από τον αέρα με αποτέλεσμα στο περιβάλλον εισπνοής των παιδιών να υπάρχουν υψηλότερες συγκεντρώσεις. Τα παιδιά ξεχνούν πολλές φορές να πλύνουν το φρούτο προτού το φάνε ή αμελούν να σαπουνίσουν τα χέρια τους. Στα παιδιά τα αμυντικά συστήματα δεν είναι αρκετά ανεπτυγμένα, επομένως δεν έχουν την ικανότητα να διασπάσουν και να αποβάλουν τις τοξικές ουσίες.

Επιπλέον, καθώς οι επιπτώσεις της τοξικότητας των υπολειμμάτων είναι μακροπρόθεσμες, τα παιδιά αποτελούν ομάδα «υψηλού κινδύνου», αφού έχουν μπροστά τους πολλές δεκαετίες ζωής. Εν ολίγοις, αν ένας ηλικιωμένος και ένα νήπιο προσλάβουν από οποιαδήποτε οδό τοξικές ουσίες, το πιθανότερο είναι ότι το παιδί θα παρουσιάσει συμπτώματα. Ουσιαστικά, τα ανώτατα επιτρεπτά όρια τοξικότητας για τα παιδιά είναι πολύ πιο χαμηλά.

Ποια συστήματα στον παιδικό οργανισμό προσβάλονται περισσότερο από τις τοξικές ουσίες των φυτοφαρμάκων;

Το ενδοκρινικό σύστημα των παιδιών είναι το πιο ευάλωτο. Κάθε ορμόνη έχει ένα όργανο-στόχο και αντίστοιχα έναν υποδοχέα. Πολλές ουσίες «μπλοκάρουν» αυτούς τους υποδοχείς και δυσχεραίνουν τη λειτουργία αυτού του οργάνου. Αλλες αναπτύσσουν ένα μηχανισμό μίμησης των ορμονών και «αποπροσανατολίζουν» τον οργανισμό. Παράλληλα, παρεμβαίνουν σε πολλούς μεταβολικούς δρόμους. Προσβάλλεται και το αναπαραγωγικό σύστημα, όπου δημιουργούνται επιπλοκές όχι μόνο στον οργανισμό που εκτέθηκε στην τοξικότητα, αλλά και στους απογόνους του.

Ακόμη, τα αναπαραγωγικά προβλήματα απασχολούν όλο και μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού. 

Ποια συμπτώματα μπορούν να ερμηνευτούν ως αποτελέσματα της τοξικότητας ουσιών που περιέχονται σε φυτοφάρμακα;

Η μειωμένη γονιμότητα και η διαταραχή του κύκλου των γυναικών συνδέονται άμεσα με την έκθεση στην τοξικότητα. Πληθώρα επιπλοκών κατά την εγκυμοσύνη και τον τοκετό, όπως οι αυτόματες αποβολές, οι γεννήσεις θνησιγενών βρεφών και η ενδομήτρια καθυστέρηση, είναι πιθανά αποτελέσματα της πρόσληψης τοξικών ουσιών. Το ίδιο ισχύει και για ανωμαλίες που εμφανίζονται σε νεογέννητα, όπως η κρυψορχία, ο υποσπαδίας, οι ανατομικές ανωμαλίες και το λυκόστομα.

Στη διάρκεια της εγκυμοσύνης οι γυναίκες πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικές, γιατί το έμβρυο προσλαμβάνει ό,τι και η μητέρα του.